علی اصغر مونسان، امروز دوشنبه ۹ دی، در بازدید از ارگ کلاه فرنگی بیرجند اظهار کرد: با صنعت به تنهایی هیچ شهری توسعه پیدا نمیکند.
وی با بیان اینکه تمام شهرهای پیشرفته و توسعه یافته در دنیا شهرهای گردشگری هستند، افزود: گردشگران با خود طراوت و نشاط را به شهر میآورند.
به گزارش ایسنا، وزیر میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع دستی خطاب به مسئولان بیرجند، تصریح کرد: اگر میخواهید بیرجند شهری پیشرفته شود، باید به موضوع گردشگری آن به صورت جدی توجه کرد.
مونسان با تاکید بر ایجاد شغل و درآمدزایی ناشی از رونق گردشگری، خواستار واگذاری کامل ارگ کلاه فرنگی بیرجند به میراث فرهنگی شد.
وزیر میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع دستی با تاکید بر اینکه هرجا میراث فرهنگی قویتر بوده گردشگری نیز توسعه یافته است، بیان کرد: شهرهای اصفهان، یزد و شیراز به دبیل توجه به گردشگری در این سالها بسیار موفق بودهاند.
در این بازدید مقرر شد با پیگیری ویژه استاندار خراسان جنوبی، قسمت ارگ کلاه فرنگی از قسمت اداری جدا شده، نگهبانی جدا برای آن تعریف شود و با هزینه اعتبارات تخصیص یافته از سوی وزارت میراث فرهنگی، زمینه ورود گردشگر تسهیل شود.
ارگ کلاه فرنگی یکی از آثار تاریخی شهر بیرجند است. این بنا در دوره قاجار و بین سالهای ۱۲۶۴ تا ۱۳۱۳ هجری قمری ساخته شدهاست و در حال حاضر این ارگ در محل فرمانداری بیرجند واقع است.
این اثر در تاریخ ۱۱ مرداد ۱۳۷۶ با شمارهٔ ثبت ۱۸۸۰ بهعنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
برای این کار، پس از جداسازی هسته از خرما و خیساندن در آب با ذوق هنری و خلاقیت فردی به تولید این محصول می پردازند و در بعضی اوقات با تلفیق هنر مینیاتور و این هنر نقش هایی را بر روی هسته ها طراحی و اجرا می کنند که به زیبایی و جذابیت بیشتر کار کمک می کند.
اداره کل میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع دستی استان بوشهر در اجرای ماده ۱۲ کنوانسیون بین المللی حفظ میراث فرهنگی ناملموس مجلس شورای اسلامی و با همکاری اداره زندان مرکزی بوشهر مقدمات کار را از سال ۹۷ آغاز کرده و با تهیه گزارش و ارسال به مرکز، سرانجام پس از تایید نهایی چهارم تیرماه ۹۸ با شماره ۱۹۰۰ و با عنوان ”مهارت تسبیح سازی با هسته خرما” در فهرست ملی میراث فرهنگی ناملموس به ثبت رسید.
به گزارش ایسنا، این هنر بیشتر در بین مددجویان زندان رایج است که در راستای مهارت افزایی آنان انجام می شود.
بهگزارش خبرگزاری مهر، سیفالله فرزانه مدیرکل میراثفرهنگی، گردشگری و صنایعدستی مازندران در جریان بازدید از بنای سالن سینما و تئاتر هتل رامسر گفت: براساس نظر کارشناسان ۸۰ درصد از این مجموعه تخریب شده که پس از آواربرداری و ارائه طرح مرمتی از سوی مالک و تصویب آن در شورای فنی ادارهکل و وزارت میراثفرهنگی، گردشگری و صنایعدستی، عملیات مرمت آن آغاز خواهد شد.
وی افزود: در همان ساعات اولیه تمهیدات لازم برای آرامش گردشگران در این مجموعه اتخاذ شد و خوشبختانه این حادثه هیچگونه خسارت جانی نداشته است. همراهی مالکان بناها در حفظ و حراست از آنها، امری ضروری است و میراثفرهنگی بهعنوان ناظر بر این آثار، وظایف نظارتی خود را پیگیری میکند.
مدیرکل میراثفرهنگی، گردشگری و صنایعدستی مازندران با اشاره به اینکه مالکیت این بنا در اختیار بنیاد مستضعفان انقلاب اسلامی قرار دارد، گفت: با حضور کارشناسان میراثفرهنگی بهعنوان ناظر و پس از ارائه طرح از سوی مالک و تأیید آن در شورای فنی ادارهکل و وزارت میراثفرهنگی، گردشگری و صنایعدستی، بهزودی عملیات مرمت سالن سینما و تئاتر هتل رامسر آغاز خواهد شد.
سالن سینما و تئاتر هتل رامسر به همراه هتل جدید که به شماره ثبت ۲۳۲۳ در سال ۱۳۷۸ در فهرست آثار ملی ایران به ثبت رسیده، روز پنجشنبه ۵ دی دچار حریق شد.
علی اصغر مونسان، در حاشیه بازدید از ارگ کلاه فرنگی بیرجند به ایسنا گفت: بناهای تاریخی شهرها باید حمایت شود.
وی افزود: میراث فرهنگی محافظ هویت شهرها است و هرکاری میکنیم در راستای حفظ هویتها و برای مردم شهر است.
وزیر میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع دستی با بیان اینکه پیشنهاد داریم استاندار خراسان جنوبی با پیگیریها این مکان را تحویل میراث فرهنگی دهد، تصریح کرد: اگر این امر محقق نشد، پیشنهاد استاندار خراسان جنوبی مبنی بر جدا کردن ساختمان ارگ کلاه فرنگی از قسمت اداری دنبال خواهد شد.
وزیر میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع دستی با بیان اینکه استاندار قول داد مباحث را صورت جلسه کرده و کار جداسازی را آغار کند، بیان کرد: در این صورت، اعتبارات را تامین کرده و کار مرمت را آغاز میکنیم تا گردشگر در آن حضور پیدا کند.
مونسان با بیان اینکه اعتبار آن را تامین میکنیم و به محض تحویل از سوی استانداری، کار را آغاز میکنیم، یادآور شد: اعتبارات را تامین میکنیم تا امکان ورود گردشگر برای تماشای ارگ بیرجند فراهم شود.
استاندار خراسان جنوبی نیز در این بازدید با اشاره به انتقاد گردشگران از بسته بودن ارگ کلاه فرنگی در برخی از ایام سال، اظهار کرد: باید تمهیداتی برای بازگشایی این بنای تاریخی به روی گردشگران اندیشیده شود.
محمد صادق معتمدیان با اعلام آمادگی استانداری برای تفکیک فرمانداری از بنای ارگ کلاه فرنگی گفت: آمادگی داریم همین امروز صورت جلسه این موضوع را تنظیم و این کار انجام شود؛ از فردا کار جداسازی این ارگ را آغاز خواهیم کرد.
ارگ کلاه فرنگی یکی از آثار تاریخی شهر بیرجند است. که در دوره قاجار و بین سالهای ۱۲۶۴ تا ۱۳۱۳ هجری قمری ساخته شده است . این ساختمان که در گذشته به نام های دیگری همچون ارگ حسام الدوله ، قصر بی بی عروس و ارگ سرکار نیز خوانده میشد؛ صرف نظر از فرم زیگوراتی آن در بخش هم کف کاملترین نقشه و فضاسازی را دارا می باشد و قسمت ورودی ارگ جلوتر از طبقه هم کف ایجاد شده است که با چندین قوس طاق های زیبایی را در بنا به وجود آورده است.
این ارگ به شکل شش ضلعی و در رأس به شکل مخروط و به رنگ سفید میباشد و مصالح این ساختمان از گل، آجر، آهک و ساروچ است.این بنا هم اکنون زیر نظر استادان معماری باتجربه در حال ترمیم است.
حکایت دیوار ایرانی که خارجیها از کشفاش خبر دادند
به گزارش ایسنا، به اندازهای که همان پایگاه خبری در آخرین گزارشهای سالانهی خود به بررسی مهمترینهای باستانشناسی سال در دنیا ـ که فهرستی از ۱۰ اکتشاف برتر حوزه باستانشناسی سال ۲۰۱۹ منتشر کرد ـ کشف این دیوار را نیز جزو اکتشافات حیرتآور حوزه باستانشناسی در سال ۲۰۱۹ دانست.
دیواری که خبرها میگویند «با استفاده از تصاویر ماهوارهای بقایای یک دیوار سنگی را در غرب ایران به طول ۱۱۵ کیلومتر (۷۱ مایل) شناسایی کردند. دیواری که بقایایش از کوهستان “بمو” در شمال آغاز میشود و تا نزدیکی روستای “ژاومرگ” در جنوب امتداد دارد.»
اما باستانشناسان هم هنوز نمیدانند آن را چه کسی و با چه هدفی ساخته، هر چند به خاطر حفظ نامناسب بقایای آن محققان حتی از طول، عرض و ارتفاع آن هم مطمئن نیستند و بر اساس تخمینهای کنونی چهار متر برای عرض و حدود سه متر ارتفاع برایش حدس زدهاند.
اما نکتهی جالب توجه از آشنایی ساکنان نزدیک به دیوار است که آن را گاوری (Gawri wall) مینامند.
باستانشناسان چطور دیوار را کشف کردند؟
سجاد علی بیگی – باستانشناس و سرپرست تیم بررسی باستان شناسی شهرستان سرپل ذهاب و استادیار دانشگاه رازی کرمانشاه – در گفتوگو با ایسنا از چگونگی کشف این دیوار در حدود چهار سال قبل و همراه با گروه باستانشناساش میگوید.
او با بیان اینکه بخشهایی از این دیوار در محدوده شهرستان قصر شیرین در بررسیهای سال ۱۳۸۴ توسط علی هژبری، باستانشناس، شناسایی شده بود، توضیح میدهد: «سال ۱۳۹۴ تیمی از باستانشناسان ایرانی برای بررسی شهرستان سر پل ذهاب به غرب استان کرمانشاه رفتند که هدایت این تیم را من بر عهده داشتم. این بررسی باستانشناسی در بهمن و اسفند سال ۱۳۹۴در محدوده شهرستان سرپل ذهاب انجام شد و در حدود ۲۵ هزار هکتار از اراضی شهرستان را در حدود ۵۰ روز و با پای پیاده بررسی کردیم و در نهایت ۱۹۳ محوطه باستانی شناسایی شد که این «دیوار» یکی از آنها بود.
این دیوار در غرب شهرستان سر پل ذهاب قرار گرفته است. ما بعدها موفق شدیم که با جستجو در گوگل ارث و تصاویر ماهوارهای “کرونا”، امتداد دیوار را حتی در خارج از محدوده بررسی، شناسایی کنیم. یعنی هر چند حدود ۲۵ تا ۳۰ کیلومتر محدودهی بررسی ما بود، اما تصاویر ماهوارهای به ما نشان دادند که این دیوار روبه شمال و روبه جنوب – که از محدوده بررسی خارج بود – ادامه پیدا کرده است. در واقع آن از شمال به کوه بمو در شهرستان ثلاث باباجانی و از جنوب تا نزدیک روستای «ژاو مرگ» در شهرستان گیلان غرب میرسید.»
او با بیان اینکه طول دیوار بالغ بر ۱۱۵ کیلومتر بود و اگر امکان انجام پیاده ۱۵ کیلومتری هر روز وجود داشت، بررسی و دیدن این دیوار حدود ۱۰ روز طول میکشید، اظهار میکند: پیگیریهای انجام شده نشان میدهد که دیوار به طرف شمال بعد از عبور از کوه «بمو» وارد اقلیم کردستان عراق میشود.
وی با تاکید بر فراهم نشدن فرصت برای پیگیری رسمی مسیر عبور دیوار در کشور عراق، بیان میکند: با این وجود براساس پیگیریهای غیر رسمی و در مذاکراتی که با باستان شناسان کردستان عراق داشتیم، متوجه شدیم که این دیوار در محدوده کردستان عراق هم ادامه دارد.
این باستانشناس با اشاره به وجود تعدادی استحکامات دفاعی در امتداد این دیوار مانند قلعه و دژ و ساختوسازهایی که احتمالا به حفاظت و کنترلِ آمد و شد روی محدوده دیوار مربوط میشدهاند، اظهار میکند: این مواردی در تصاویر ماهوارهای نیز به خوبی مشخص هستند. دژهایی که قدمتشان حدودا به دورههای اشکانی و ساسانی برمیگردد، حتی میتوان این قدمت را به دیوار نیز مرتبط دانست.
علی بیگی بیان میکند: ما به عنوان مدارک باستان شناسی علاوه بر ساختار معماری برخی از آن قلعهها که ویرانههایشان وجود دارد، به قطعاتی از سفال به صورت پراکنده در کنار این بنا و داخل قلعهها و در امتداد دیوار برخورد کردیم که نشان میدهد احتمالا دیوار باید در ارتباط با استحکامات دفاعی پیرامون خود باشد.
*نقشه ی عثمانیها نیز دیوار گاوری را «دیوار قدیمی» مینامند
او با تاکید بر اینکه اسنادی در دست نیست که از زمان ساخت دیوار اطلاعات دقیقی به باستانشناسان بدهد، بیان میکند: یکسری مدارک تاریخی در اختیار داریم که نشان میدهد باید دیوار قدیمی باشد، مثلا در اسناد دوره عثمانی که به حدود هزار میلادی برمیگردد و مربوط به روابط مرزی ایران و عثمانی در دوره صفوی است یا در نقشههای قدیمی مانند «نقشه روابط ایران و عثمان» از این دیوار به عنوان “دیوار قدیمی” یاد شده است.
سرپرست تیم بررسی باستان شناسی شهرستان سرپل ذهاب با بیان اینکه در سال هزار هجری قمری، به این دیوار «دیوار قدیمی» میگفتهاند، توضیح میدهد: «با توجه به این مستندات، این دیوار باید بسیار قدیمیتر از حدود سال هزار قمری باشد. از سوی دیگر در ۱۸۵۰ میلادی یعنی ۱۷۰ سال قبل، یک نظامی معروف روسی به نام سرهنگ “چریکف” که مامور تعیین خطوط مرزی بین ایران و عثمانی است و قرار میشود مرز ایران و عثمانی را در محدودهی استانهای امروزی کرمانشاه و کردستان ترسیم کند، مینویسد؛ “در راه بستر سر پل ذهاب به بغداد، بقایای دیواری پشته مانند وجود دارد که شبیه سنگری است.”
این سند نیز نشان میدهد که این دیوار باید ۱۷۰ سال قبل نیز قدمت زیادی داشته باشد، حتی مدتی این پرسش از سوی برخی باستانشناسان مطرح شد که ممکن است «این دیوار مرز ایران و عثمانی باشد»، اما وقتی خودشان در اسناد به عنوان قدیمی از آن یاد میکنند، قطعا قدمت آن قدیمیتر است.»
او تاکید میکند: «از سوی دیگر وقتی آنها این دیوار را به شکل سازهای ویران شده و فرو ریخته میبینند، قطعا آن متعلق به زمان خودشان نیز نبوده است، بنابراین نشان میدهد دیوار قدیمیتر است، اما باز هم نمی توان دورهای خاص برای آن تخمین زد.
هر چند ممکن است به کمک آن قلعهها و سفالها بتوانیم تاریخ دوره اشکانی و ساسانی را برای آن پیشنهاد دهیم، اما بحث دررابطه با تاریخ ساخت دیوار منوط به انجام کاوشهای باستان شناسی است.»
این تصویر از دیوار گاوری برای نخستین بار منتشر میشود
*منطقی نیست هیچ کدام از دیوارهای تاریخی را با یکدیگر مقایسه کنیم
استادیار دانشگاه رازی کرمانشاه با تاکید بر لزوم انجام بررسیهای بیشتر روی این دیوار میگوید: این دیوار را تا حدود ۳۰ کیلومتر از شهرستان سر پل ذهاب بررسی کردیم، اما بخشهای دیگر را به صورت موردی مطالعه کردیم، بنابراین این روند نیاز به برنامهای جامع دارد که تا از یک سو همهی دیوار بررسی شود و از سوی دیگر کاوشهای باستان شناسی برای روشن شدن ماهیت آن انجام شود.
علیبیگی با بیان اینکه تردیدی در بزرگ و مهم بودن این دیوار نیست، اظهار میکند: با این وجود به نظر میرسد، این دیوار را باید در بافت باستانشناسی و تاریخی خود منطقه نیز بررسی کرد. اما از سوی دیگر مقایسهی این دیوار با دیوار چین یا دیوارهای تاریخی مانند گرگان زیاد منطقی نیست، چون هر کدام برای چشماندازی متفاوتاند. یعنی از نظر علمی معمولا ترجیحی برای مقایسهی آنها با یکدیگر نیست.
او اضافه میکند: به عنوان مثال بخشهای عمدهای از دیوار گرگان در دشت کشیده شده یا این دیوار روی کوهها قرار گرفته است، حتی مصالح دیوار گرگان عمدتا آجر است، اما مصالح این دیوار لاشه سنگ و در مواردی خرده سنگ و گچ است، بنابراین مقایسهی آنها با یکدیگر زیاد درست نیست.
*زمان انتشار مقاله را زمان کشف اثر میدانند
علیبیگی اما دربارهی علت مطرح شدن این کشف بعد از گذشت چهار سال از زمان کشف آن، بیان میکند: «در سال ۲۰۱۹ مقالهای در انگلیس منتشر کردم که در آن به مجلهی «لایو ساینس» مستند شد و در گزارش کشفیات باستانشناسی ۲۰۱۹ نیز این کشف، جزو کشفیات این سال مطرح شد، چون سال ۲۰۱۹ مقالهی ما دربارهی این دیوار چاپ شد. حتی اگر این دیوار را ۵۰ سال قبل پیدا کرده بودیم و مقالهی آن را امسال منتشر میکردیم دنیا امروز از آن به عنوان کشف سال ۲۰۱۹ خبردار میشد.
حتی چندین سال قبل که دندان انسان نئاندرتال از غار وزمه استان کرمانشاه کشف شد، چون باستان شناسان در طول یکی دو سال گذشته نتایج بررسیهایشان را منتشر کردند، آن را به عنوان کشف ۲۰۱۸ – ۲۰۲۹ منتشر کردند.»
*چرا لایو ساینس “دیوار گاوری” را جزو کشفیات برتر سال دانست ؟
این باستانشناس اما دربارهی علت انتخاب این دیوار به عنوان یکی از حیرتآورترین کشفیات باستانشناسی دنیا توضیح میدهد: «ساخت این دیوار از ارادهی مردمان عادی و روستانشین و حتی اهالی یک شهر بیشتر بوده است. بنابراین آن احتمالا به واسطهی یک حکومت و با برنامه مدونی ساخته شده است.
برای ساخت یک دیوار که حدود ۱۱۵ کیلومتر طول آن را ما دیدیم و دیواری که حداقل چهار متر ضخامت دارد، احتمالا میلیونها متر مکعب سنگ استفاده شده است. این نیاز به یک ساماندهی و مدیریتی دارد که در زمان خود نیز پروژهای بزرگ و مهم به حساب میآمد، به همین دلیل به نظر میرسد «لایو ساینس» این را به عنوان یک کشف مهم مطرح میکند.»
سرپرست تیم بررسی باستان شناسی شهرستان سرپل ذهاب اما با اشاره به این نکته که تا کنون یک فصل بررسی و مطالعه باستانشناسی روی این دیوار انجام شده است، بیان میکند: به دلیل انجام دیگر پروژهها، درخواست ادامه بررسی باستانشناسی به پژوهشکده باستانشناسی ندادهام، اما قطعا اگر باستانشناسانِ متخصص و علاقمند دیگر قصد بررسی این محوطه را داشته باشند، با توجه به موضوع مهمی که در این باره وجود دارد، با هدایت پژوهشکده باستانشناسی میتوانند تحقیقات خود را در زمینه دیوار آغاز کنند.
*مرور زمان به دیوار آسیب میزند
او همچنین دربارهی احتمال وارد شدن آسیب به این دیوار با توجه به بحرانهای طبیعی رخ داده در گذشته یا در صورت ادامهدار بودن آن در آینده، بیان میکند: به نظر می رسد فقط فرسایش طبیعی و مرور زمان به دیوار آسیب میزند، چون آن روی سه تیغ کوهها یا روی دامنهی برجستگیهای طبیعی ساخته شده است پس از سیل و موارد دیگر در امان است و بعید به نظر میرسد به واسطهی زلزله یا سیل آسیب دیدهتر شود.
وی با تاکید بر لزوم تدوین برنامهای مهم توسط وزارتخانه میراث فرهنگی برای این اثر تاریخی و مهم بیان میکند: آنچه مهم است داشتن برنامهای در سطح بینالمللی برای این پروژه است. بنابراین باید پژوهشکده به صورت رسمی این موضوع را مطرح کند و یک تیم از باستانشناسان متخصص ایرانی کار را با هدایت پژوهشکده باستانشناسی آغاز کرده و مکاتبات مورد نیاز را با اداره باستان شناسی اقلیم کردستان انجام دهد.
این استادیار دانشگاه رازی کرمانشاه اضافه میکند: این تیم پژوهشی در همان زمان به صورت غیررسمی با باستانشناسان عراقی وارد بحث شد و با آنها پرسشهایی مطرح کرد که ایا این دیوار به کوه بمو میرسد و بعد از آن امتداد دارد یا خیر؟ که آنها نیز این پاسخ را دادند که امتداد دارد و حتی اعداد و ارقامی دربارهی مسافت آن گفتند، اما این که اطلاعات داده شده دقیقا متعلق به همان دیوار باشد و آیا ساختارهای مرتبط با آن شبیه بخشهای شناسایی شده در امتداد شمالی آن باشد یا خیر، باید باستانشناسان ایرانی خود آنها را بررسی کنند تا قابل استناد شود.
علی اصغر مونسان، امروز دوشنبه ۹ دی، در حاشیه بازدید از باغ اکبریه در جمع خبرنگاران اظهار کرد: با توجه به شرایط آب و هوایی مختلف خراسان جنوبی، ظرفیت خوبی در بخش اکوتوریسم در این استان فراهم شده است.
وی با اشاره به ظرفیتهای تاریخی و طبیعی، افزود: طرح احداث بازارچههای دائمی صنایع دستی شروع شده است و در این طرح به دنبال این هستیم که در هر شهر یک نمایشگاه دائمی را ایجاد کنیم.
وزیر میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع دستی بیان کرد: در تمام سایتهای تاریخی مرکز کشور آمادگی داریم غرفههایی را به صورت موقت در اختیار هنرمندان صنایع دستی استان قرار دهیم.
به گزارش ایسنا، مونسان با تاکید بر تجهیز و حمایت از بازارچه صنایعدستی در بیرجند، اظهار کرد: در سالهای اخیر آمار گردشگران خارجی استان افزایش خوبی داشته، اما باید کارهای بسیاری در این حوزه انجام شود.
وی با تاکید بر جذب بیشتر گردشگر داخلی، تصریح کرد: احداث بوتیک هتلها ترم جدیدی است که در وزارتخانه آغاز شده و در ترم جدید بناهای تاریخی به بوتیک هتل تبدیل شده است.
وزیر میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع دستی با اشاره به ظرفیت این بوتیکها، افزود: احداث بوتیک هتلها میتواند راه میانبر خوبی برای ایجاد مراکز اقامتی در خراسان جنوبی باشد.
مونسان ادامه داد: وزارت میراث فرهنگی نیز کمک میکند که احداث این هتلها با سرعت بیشتری انجام شود و به عنوان پایلوت در کشور باشد.
وی افزود: در قالب طرح تجاریسازی، فروش صنایع دستی از حالت فلهای به سمت برندفروشی خواهد رفت و در این خصوص بر روی بستهبندی و سلیقه مشتری کار کردیم که باید در خراسان جنوبی نیز توسعه یابد.
وزیر میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع دستی با اشاره به اینکه در بخش بازاریابی به خراسان جنوبی کمک میکنیم تا مشکلات حل شود، تصریح کرد: وزارت درخواست سهمیه ویژه بنزین برای سفرهای نوروزی داشته که در بازگشت از خراسان جنوبی نیز این درخواست به دولت داده میشود تا تمهیداتی در این زمینه اندیشیده شود.
وی ادامه داد: در قالب طرح تجاریسازی، فروش صنایع دستی از حالت فلهای به سمت برندفروشی خواهد رفت و در این خصوص بر روی بستهبندی و سلیقه مشتری کار کردیم که باید در خراسان جنوبی نیز توسعه یابد.
مونسان ادامه داد: وزارت از دو سال گذشته موضوع تعطیلات زمستانی را مطرح کرده بود و پیشنهاد ما تعطیلات پنج روزه در نیمه دوم دی ماه بود که با توجه به تعطیلات ایجاد شده ناشی از آلودگی هوا میتواند ظرفیت خوبی در بخش گردشگری ایجاد کرد.
وی اظهار کرد: اخیراً وزیر آموزش و پرورش اعلام کرده که با آن موافق است و امیدواریم در سال آینده به صورت سازمان دهی و برنامهریزی شده تعطیلات اجباری زمستانه را به یک مزیت گردشگری تبدیل کنیم.
وزیر میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع دستی یادآور شد: این پیشنهاد به وزارت آموزش و پرورش نیز داده شد، اما به صورت رسمی موافقتی اعلام نشده است.
به گزارش خبرنگار مهر، محمد اسلامی امروز در حاشیه همایش «صنعت ساخت» در جمع خبرنگاران با بیان اینکه متأسفانه در ساخت و ساز، مصالح به مقدار زیادی مصرف میشود و بهره وری آن پایین بوده و زمان ساخت بالاست، گفت: برای رفع این مشکلات، صنعتی سازی باید در دستور کار قرار گیرد و شرکتهای دانش بنیان ما توانسته اند در صنعتی سازی، نقش خوبی ایفا کنند. از سازندگان و مهندسان مشاور دعوت میکنم که از این الگوهای صنعتی سازی در ساخت و سازهای خود استفاده کنند چرا که در شرایطی که در زلزلههای بالای ۵ ریشتر جدارهها و دیوارههای جداکننده سازههای فعلی تخریب میشوند، باید از این الگوها استفاده شود که اگرچه کمی گرانتر هستند، اما آسیب پذیری آنها کمتر است.
وی در خصوص صادرات خدمات فنی و مهندسی گفت: سهم ما از بازار خدمات فنی و مهندسی دنیا تنها یک میلیارد دلار بوده که بسیار کم است ضمن اینکه ورود به حوزه صادرات خدمات فنی و مهندسی میتواند دانش فنی و مهندسی ما را نیز ارتقا دهد.
وزیر راه و شهرسازی در پاسخ به پرسشی درباره قیمت مسکن گفت: قیمت مسکن متأثر از سایر مؤلفههای اقتصادی است. ما در وزارت راه و شهرسازی، موتور محرکه بخش عمران را دنبال میکنیم از این رو سالانه ۲۰ هزار میلیارد تومان در بخش زیرساختهای عمرانی هزینه میشود و بخش خصوصی نیز ۸۰ هزار میلیارد تومان در بخش مسکن هزینه میکند بنابراین تحولات بازار مسکن متأثر از شرایط گوناگونی است.
اسلامی درباره توافق اخیر وزارتخانههای راه و شهرسازی و میراث فرهنگی در نوسازی بافتهای فرسوده اظهار داشت: با وزارت میراث فرهنگی توافق کرده ایم تا محدودههای بیشتری را که در حال حاضر تحت عنوان «بافت تاریخی» فریز شده اند، آزادسازی کنند و مردم بتوانند متناسب با شرایط همان بافت، اقدام به ساخت و ساز کنند اما قرار نیست برج سازی شود.
وی در پاسخ به پرسشی درباره ساخت مسکنهای ۲۰ تا ۳۰ متری از سوی شهرداری گفت: ما در وزارت راه و شهرسازی این طرح را ارائه نکرده ایم، از کسانی که این طرح را داده اند، درباره این موضوع سوال کنید.
وزیر راه و شهرسازی در پاسخ به پرسش خبرنگار مهر درباره موافقت وزارت راه و شهرسازی با افزایش وام مسکن از محل اوراق تسهیلات گفت: من به عنوان عضو شورای پول و اعتبار با افزایش وام خرید و ساخت مسکن از محل اوراق گواهی حق تقدم موافق بودم تا از این مسیر، قدرت خرید مردم افزایش یابد.
علی اصغر مونسان در گفتوگو با ایسنا اظهار کرد: افزایش قیمت بنزین روی گردشگری خارجی اثر کمتری دارد و بیشتر روی سفرهای داخلی مردم اثر گذاشته است.
وی این اثر را کوتاه مدت خواند و ادامه داد: اعتقاد داریم بعد از مدتی این شوک تمام شده و سفرهای داخلی نیز به حالت نرمال برمیگردد.
وزیر میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع دستی با اشاره به اینکه مشکل خاصی در این حوزه وجود ندارد و همه چیز پس از مدتی تنظیم خواهد شد، تصریح کرد: معتقدیم بازار گردشگری میتواند اثرات منفی خود را تحمل کند و به حالت نرمال برمیگردد.
وی با اشاره به آثار تاریخی ثبت شده خراسان جنوبی، افزود: قطعا نیاز داریم که خراسان جنوبی را بیشتر معرفی کنیم.
وزیر میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع دستی با بیان اینکه استاندار خراسان جنوبی تلاش بسیاری در حوزه گردشگری دارند، تصریح کرد: تلاش خواهیم کرد از اعتبارات ملی در کنار اعتبارات استان برای معرفی بیشتر آثار تاریخی بهره ببریم.
مونسان با اشاره به اهمیتی که استاندار به حوزه گردشگری استان میدهد، اظهار کرد: طی دیدار با رئیس سازمان صدا و سیما از آنان خواهیم خواست بیشتر به موضوع گردشگری بپردازند.
وی افزود: از ظرفیت فضای مجازی نیز که امروز کارکرد بالایی دارد و تبلیغ در آن بسیار ارزان تر صورت میگیرد، کمک خواهیم کرد تا بتوانیم ظرفیتها را بیشتر معرفی کنیم.
وزیر میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع دستی یادآورشد: تلاش خواهیم کرد تورهای گردشگری را به صورت رسمی در قالب آژانسهای گردشگری به سمت خراسان جنوبی هدایت کنیم تا آمار ورود گردشگر به این استان افزایش یابد.
علی اصغر مونسان، امروز دوشنبه ۹ دی در بازدید از باغ اکبریه بیرجند با تاکید بر کمک به فروش صنایعدستی، اظهار کرد: بازارچههای صنایع دستی که در برج میلاد، سعدآباد و نیاوران تهران فعال است، برای فروش در اختیار هنرمندان قرار میگیرد.
وی افزود: در سالهای اخیر، بوتیک هتلها را در کشور فعال کرده و این ظرفیت میتواند در خراسان جنوبی نیز مورد توجه قرار گیرد.
به گزارش ایسنا، وزیر میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع دستی با بیان اینکه این فضاها با صنایع دستی تجهیز شده است، تصریح کرد: بوتیک هتلها میتوان خلا نبود هتلهای ستاره دار باشد.
مونسان با بیان اینکه بوتیک هتلها میتوانند توسعه گردشگری در استان کمک کنند، افزود: احداث این هتلها نیاز با سرمایه گذاری زیادی نداشته، اما همان کارکرد هتلهای ستاره بالا را خواهد داشت.
مونسان به مدیرکل میراث فرهنگی استان توصیه کرد این فصاها را ایجاد کند، اظهار کرد: خراسان جنوبی، خانههای تاریخی بسیاری دارد که ایجاد بوتیک هتلها می تواند به معرفی و توسعه آن کمک کند.
وی ادامه داد: تاکنون بالغ بر دو هزار اقامتگاه بومگردی در سطح کشور ایجاد شده و بوتیک هتلها نوع جدیدی هستند که به دنبال احداث آن هستیم.
پروژه پتروشیمی از پنج سال قبل، بخشی از تپه تاریخی حاجیخان همدان را قُرق کرده و این در حالیست که باستانشناسان اعلام کردهاند پایههای این پروژه روی یکی از مهمترین تپههای مادها در همدان استوار است.
اوایل سال ۹۶ بود که خبر رسید «پروژه نجاتبخشی تپه حاجیخان همدان به کشف سازه بسیار بزرگ خشتی از دوره آهن ۳(احتمالا متعلق به مادها) با دیوارهای قطور، سکوی آتشدان و سکوهاینشیمن با ابعادی بزرگتر از معبد «نوشیجان» منجر شد» و این یعنی محوطهای ارزشمندتر از تپه نوشیجان در همدان کشف شده است.
در حال حاضر محوطهای که شواهد اسکان مادها در آن موجود است و نخستین کارگاه سفالگری در آن یافت شده، به احداث پتروشیمی اختصاص یافته به طوریکه بخشی از محوطه دیوارکشی شده و مجوز زیست محیطی پروژه از محیط زیست دریافت شده و قرار است مشکل آب از طریق تصفیه خانه همدان حل شود و فقط منتظر سرمایهگذار است تا کارش را شروع کند. حال باید دید مسئولان استان برای حفظ تاریخ تلاش خواهند کرد یا تاریخ و اصالت همدان را قربانی ساخت پروژهای می کنند که سالها فقط نامش بر سرزبانهاست…
ثبت تپه حاجیخان در اسفندماه سال ۸۷
مدیر پروژه نجاتبخشی تپه حاجیخان با تأکید بر لزوم حفظ این محوطه گفت: محوطه حاجیخان طی پروژه بررسی و شناسایی آثار دشت فامنین که در اسفندماه سال ۸۷ اتفاق افتاد، شناسایی و ثبت ملی شد و در سال ۹۰ با وجود گرفتن استعلام منطقه مجوز پتروشیمی ابنسینا در محوطه صادر شد و در حقیقت یک اشتباه رخ داد.
دکتر اسماعیل همتی در گفتوگو با ایسنا، ادامه داد: در سال ۹۵ ضمن بازدید محوطه برآورد شد که با یک ماه کاوش نجاتبخشی شرایط کلی، اطلاعات، جزئیات و دورهبندی محوطه مشخص و درباره میزان ارزش آن تصمیم گیری شود.
وی با بیان اینکه با آغاز عملیات کاوش تمامی کارهای علمی در محوطه انجام گرفت، افزود: بر خلاف محوطههایی که عملیات نجاتبخشی در آنها صورت گرفته بود، تپه حاجیخان حفظ شد و با بررسیهایی که در روند کار صورت گرفت، به این نتیجه رسیدیم علاوه بر این تپه سه تپه دیگر هم در محوطه موجود است که به علت بالا بودن رسوبات دشت محو شدهاند.
این باستانشناس اضافه کرد: عملیات کاوش در چهار تپه مذکور با تیمهای جداگانه آغاز شد و اطلاعات خوبی به دست آمد؛ به عنوان مثال با وجود اینکه شهر لالجین به عنوان مرکز سفال همدان شناخته میشود، نخستین کوره سفالگری استان همدان در محوطه حاجیخان یافت شد همچنین آثار کوره آهنگری از دیگر یافتههای این محوطه بود.
همتی با اشاره به اینکه محوطههای مهم دوره ماد مانند نوشیجان، سگزآباد و گودینتپه محوطه استقراری ندارند، گفت: طی کاوش در منطقه محوطه استقراری دوره ماد کشف شد که دارای اهمیت فراوانی است چرا که در نمونههای مشابه کنار آثار شاخص محوطهای این چنینی وجود ندارد.
بخشهایی از تپه اصلی با لودر جابجا شده
وی ادامه داد: در آغاز عملیات کاوش مشخص شد بخشهایی از تپه اصلی و تقریباً نیمی از تپههای دیگر با لودر جابجا شده است به طوریکه آثار لودر و حدود ۱۰ تا ۱۵ چاله حفاری قاچاق قابل مشاهده بود و اگر بگوییم ۳۰ تا ۴۰ درصد محوطه را قبل از کاوش برداشته بودند، اغراق نیست.
این عضو هیئت علمی دانشگاه بوعلیسینا در ادامه بیان کرد: پس از سه ماه کاوش بخشی از معبد این محوطه شناسایی شد که از جهات مختلف مهم است و با توجه به اینکه باستانشناسان، دوره ماد را به عنوان افسانه قبول دارند تا واقعیت و نوشیجان را یک استثناء میدانند، کشف آثار مادی در این محوطه با فاصله ۵۰ سال از کشف نوشیجان اهمیت آنرا دوچندان کرده است.
وی درباره اهمیت محوطه اذعان کرد: در اصل الگوی کهن معماری ایرانی به صورت چلیپایی بوده که این الگو در نوشیجان و حاجیخان وجود دارد، این الگو در دوره ساسانی به شکل هلال آتشکدههای ساسانی و در دوره اسلامی به صورت گنبدخانههای مساجد اسلامی ظاهر میشود؛ درباره کلیت معماری نیز عده زیادی اعتقاد داشتند برگرفته از معماری اورارتویی است اما این کاوش نشان داد محوطه دیگری مشابه با نوشیجان تکرار شده بنابراین این شکل معماری، بومی منطقه است.
مدیر پروژه نجاتبخشی تپه حاجیخان با بیان اینکه شواهدی حاکی بر مشابهت پلان نوشیجان و معبد حاجیخان در دست است، گفت: تنها تفاوت این دو محوطه بزرگتر بودن پلان معبد حاجیخان است و طبق پختگی معماری نوشیجان و شواهد سفالی موجود، این معبد از نوشیجان قدیمیتر است، اگرچه نتایج مطلق نهایی نیاز به آزمایش کربن ۱۴ دارد.
یافتن اثرانگشت انسانهای دوره ماد
وی در ادامه اظهار کرد: طی کاوش خشتهای مادی با اثرانگشت انسانهای این دوره یافت شد که براساس یک الگوی خاص معماری شکل گرفته و به نظر میرسد رد خشتها طبق پلان از پیش تعریف شده، در مجموعه میچرخد و مهندسیوار و طبق محاسبات دقیق ریاضی به کار رفته است.
این باستانشناس مهمترین یافتههای این محوطه را آثار سفالی دانست و تصریح کرد: سکوی آتشدان مطبق این محوطه شبیه سکوی نوشیجان است و نیایشگران در سکوهای خشتی برای تقدس آتش حضور پیدا میکردند همچنین در هیچ محوطهای نیمکت خشتی پشت به آتشدان نیست که این مکان یک استثناء است، علاوه بر این دیواره جداکننده که فضای مقدس را از فضای غیرمقدس جدا کرده و از طریق راهروهای ارتباطی به هم وصل میشوند، در این محوطه وجود دارد.
پیدا شدن مهر یک صاحب منصب دوره ماد
عضو هیئت علمی دانشگاه بوعلیسینا افزود: دیگر یافته مهم محوطه حاجیخان مهر سیلندری از جنس عقیق با نقش شیر بالدار انسان سر و شیر غران در روبروی آن است که با توجه به اهمیت عقیق در آن دوره، سبک کار با مته و جزئیات و اطلاعات آن به نظر میرسد مربوط به فرد صاحب منصب دوره ماد است و تنها مشکلی که وجود دارد، نبود کتیبه روی آن است.
همتی با یادآوری اینکه در این مکان محوطه استقراری وجود دارد که ظاهراً سکونتگاه بوده است، اضافه کرد: در حال حاضر بزرگترین مشکلی که از نظر علمی و پژوهشی وجود دارد، این است که عملیات کاوش معبد و محوطه استقراری هنوز به پایان نرسیده و مثلاً مشخص نیست پلان خارجی معبد چگونه است همچنین تیم کاوش حدس میزند معبد در یک حصار محدود شده اما هنوز نتوانستیم حصار را بیرون بیاوریم.
وی در ادامه به نمونه گیاهی یافت شده در معبد اشاره کرد و گفت: در تمام قسمتهای معبد خوشه گندم به عنوان هدیه دیده میشود؛ به عبارت دیگر وقتی مردم برای زیارت به معبد میآمدند خوشه گندم همراه خود داشتند که بقایای آن در معبد حفظ شده است و با انجام آزمایش کربن ۱۴ دقیقاً متوجه خواهیم شد متعلق به چه دورهای هستند، البته تمامی اینها فریز شده تا در آینده علاوه بر تاریخگذاری، مورد مطالعات باستانشناسی نیز قرار گیرند.
محوطه حاجیخانبه ۲ یا ۳ فصل کاوش نیاز دارد
مدیر پروژه نجاتبخشی تپه حاجیخان با بیان اینکه این محوطه حداقل به دو یا سه فصل دیگر کاوش نیاز دارد، افزود: با توجه به اینکه در نوشیجان محوطه استقراری نداریم و اطلاعاتی از زندگی این دوره در دست نیست، محوطه استقراری تپه حاجیخان از اهمیت فراوانی برخوردار است.
همتی درباره مشکلات تیم کاوش و پتروشیمی ابنسینا و خطر تخریب محوطه توضیح داد: متأسفانه مشکلات اساسی بین اهداف ما و این گروه وجود دارد و با وجود صحبتهای فراوان موفق به توجیه آنها نشدهایم، در صورتی که در حال حاضر همه ما مسئول هستیم این محوطه استثنایی را حفظ کنیم چرا که اگر محوطه توسط پتروشیمی تخریب شود هیچ جایگزینی برای آن وجود نخواهد داشت.
عضو هیئت علمی دانشگاه بوعلیسینا با بیان اینکه تاکنون مطالبات تیم کاوش پرداخت نشده است، گفت: پس از اتمام کاوش نامهای به میراثفرهنگی تهران و اداره میراثفرهنگی همدان مبنی بر اینکه تیم کاوش به علت نداشتن تخصص و بودجه هیچ نوع ضمانتی برای حفاظت و مرمت محوطه ندارد، ارسال شد که با وجود پیگیری میراثفرهنگی همدان، با کمکاری میراثفرهنگی تهران مواجه شدیم و بودجهای به محوطه تعلق نگرفت؛ اداره میراثفرهنگی همدان نیز قسمت آتشدان را با ماسه و شن ریز پوشاند و پوششی که در تپه هگمتانه بود، روی آن کشیده شد تا به صورت موقت حفظ شود اگرچه این کار اصولی نیست.
برای حفاظت از محوطه حاجیخان احداث سوله نیاز است
این باستانشناس با تأکید بر اینکه محوطه حاجیخان اثری شاخص و تکرار نشدنی است، افزود: بهترین اقدام برای حفاظت این است که یک سوله برای آن زده شود چرا که تخریبهای محوطه به علت داشتن بافت خشتی رو به افزایش است.
وی با اشاره به اینکه زمان تصمیمگیری برای محوطه بسیاری از مسئولان استانی عقیده داشتند محوطه باید برداشته و پتروشیمی مستقر شود، اضافه کرد: خوشبختانه با درایت علی مالمیر، مدیرکل میراثفرهنگی همدان این اتفاق عملی نشد و مقرر شد حدود یک هکتار به ابعاد ۷۰ در ۷۰ متر از قسمت معبد فریز شود که حتی اگر پتروشیمی هم به کار خود ادامه داد، این قسمت از بین نرود؛ این اقدام در مورد محوطه استقراری نیز ضروری است و چون فریز نیست و کاری رویش انجام نگرفته، پتروشیمی میتواند این قسمت را تخریب کند.
همتی درباره جابجایی پلان محوطه اظهار کرد: این اتفاق درمورد مسجدی متعلق به دوره سلجوقی در کشور ترکیه اتفاق افتاد و مسجد را جابجا کردند، همین طور در ایالت مریلند آمریکا نمونه این اقدام وجود دارد اما در کشور ما تکنولوژی لازم برای این کار در دسترس نیست.
مدیر پروژه نجاتبخشی تپه حاجیخان در پایان اظهار کرد: اگر قرار است پتروشیمی در این محوطه ادامه حیات دهد انتظار نداریم به سایت گردشگری تبدیل شود بلکه اولویت بر حفظ محوطه است و به علت اینکه تمامی اقدامات علمی در حین کاوش انجام گرفته میتواند به صورت موزه مجازی در تپه هگمتانه نمایش داده شود.
به گزارش ایسنا، مردادماه سال ۹۶ براساس مصوبه شورای فنی سازمان میراث فرهنگی و گردشگری قرار شد محوطه تاریخی «حاجیخان» در همدان به طور کامل حفظ شود و سایت پتروشیمی فامنین با هدف حفاظت کامل از این تپه متعلق به دوره ماد، از این منطقه جابجا شود اما مدیر پروژه نجاتبخشی تپه حاجیخان هنوز هم در شک و تردید اجرای این مصوبه است و به نظر میرسد قرار است پتروشیمی در همسایگی این محوطه باقی بماند و این امر جزء نابودی هویت همدان چیزی در پی نخواهد داشت.
