نخستین اقدامات امارات در حوزه فضا از سال ۲۰۰۶ آغاز شد. در آن سال یک طرح سه ساله بین انستیتو علوم و فناوری نوین امارات (UAE Technology and Innovation Institute) و شرکت سازنده ماهواره سارتک (SaRTec) کره جنوبی جهت طراحی و پرتاب یک ماهواره دنبال شد که نتیجه آن پرتاب موفقیت آمیز ماهواره دبیست-۱ (DUBAISAT-۱) بود. هدف امارات از این طرح دستیابی سریع به دانش فنی لازم در حوزه طراحی و ساخت ماهوارهها بود که با فرستادن تیمی از دانشمندان فضایی خود به کره جنوبی این مهم فراهم آمد و ماهواره فوق در تابستان۲۰۰۹ با موفقیت در مدار قرار گرفت.
بهدنبال این موفقیت، طرح دیگری بهمدت سه سال از سال ۲۰۰۹ تعریف شد تا ماهواره بهینهتر نسبت به مدل قبل طراحی و ساخته شود؛ قرار شد تا رهبری این پروژه را دانشمندان اماراتی برعهده بگیرند و شرکت کرهای در نقش حامی و مشاور فناوری آن عمل کند. نتیجه این همکاری، ساخت و پرتاب ماهواره تصویربرداری دبیست-۲ بود که نسبت به مدل قبلی از فناوری پیشرفتهتری در تصویربرداری و سنجش از دور برخوردار بود. این ماهواره در نوامبر۲۰۱۳ در مدار قرار گرفت. در ادامه فعالیتهای ماهوارهای، روند بهینهسازی و پیشرفتهتر کردن عملکرد ماهوارههای پیشین ادامه یافت و ماهواره خلیفهست (KhalifaSat) توسعه یافت که در سال ۲۰۱۸ در مدار قرار گرفت.
در اکتبر۲۰۱۹ بود که طرح ملی راهبرد فضایی امارات توسط سازمان فضایی این کشور اعلام شد. هدف کلی این طرح قرار دادن امارت بهعنوان مرکز اصلی در فعالیتهای فضایی خاورمیانه عنوان شد. در این راستا اهداف مختلفی همچون توسعه استعدادها و خلاقیت بین قشر جوان، خلق یک محیط کسب و کار با قوانین کارآمد و تبدیل امارات به مقصدی جذاب برای سرمایهگذاران حوزههای فضایی تعریف گردیده است. این سازمان از زمان تأسیس تاکنون دهها قرارداد همکاری در سطح جهانی با سازمانهای دولتی، تجاری و مؤسسههای بینالمللی منعقد نموده است.
اما متهورانهترین طرح اماراتیها رسیدن به سیاره سرخ و مشارکت در زمین بازی پژوهشها در منظومه شمسی و مشخصاً سیاره مریخ و حضور در کنار سایر کاوشگران این سیاره است. مرکز فضایی «محمد بن راشد» طبق برنامهای که از سال ۲۰۱۴ در دست اجرا داشت، در نخستین ساعات بامداد دوشنبه ۲۰ ژانویه ۲۰۲۰، کاوشگر تحقیقاتی امید (Hope) را توسط پرتابگر ژاپنی H۲-A به سمت مریخ ارسال کرد تا در سال ۲۰۲۱ همزمان با جشنهای ۵۰ سالگی تشکیل دولت امارات به جو مریخ برسد. این کاوشگر قرار است تا به مطالعه روزانه و فصلی جو مریخ بپردازد.
اکنون امارات متحده عربی با اجرای یک برنامه جدید که هدف آن تبدیل ایدههای پروژههای فضایی به نوآوریهای تجاری است، به دنبال کشف مخترع های اماراتی فضایی شبیه «الون ماسک» بنیانگذار شرکت فضایی اسپیس ایکس است.
به گزارش پایگاه اینترنتی «دنشنال» (thenational)، تاکنون چهار تیم برای حضور در این برنامه جدید که «نیو اسپیس امارات متحده عربی» نام دارد، انتخاب شده اند؛ این برنامه با همکاری سازمان فضایی امارات متحده عربی و استارتاپ آزمایشگاه Krypto اداره می شود.
ارزش این پروژه که سه ماه طول می کشد، ۲ میلیون درهم امارات هست و اکنون در مرحله اولیه بسر می برد. به طوری که تیم ها در حال اتصال به مربیان، سرمایه گذاران، مشتریان و شرکای بالقوه در حوزه فضایی و حوزه های مرتبط هستند.
ده ها سال است که فعالیت های فضایی به صورت دولتی انجام می شود اما شرکت های خصوصی با فناوری ها و ایده های پیشگامانه در حال نشان دادن خود هستند. به تازگی، شرکت خصوصی فضایی «اسپیس ایکس» که «الون ماسک» میلیاردر آمریکایی بنیانگذار آن است، به اولین شرکت خصوصی که پروازهای فضایی خدمه دار انجام می دهد، تبدیل شده است.
در این گزارش شرکت کنندگان برنامه «نیو اسپیس امارات متحده عربی» در زمینه تغییراتی که می توانند در بخش فضایی امارات ایجاد کنند، صحبت می کنند.
استفاده از سنسورهای ماهوارهای بدون صدا
«زید ال رایز»، شهروند کانادایی ۲۴ ساله، برای کمک به بهبود کیفیت عملکرد ماهواره، سنسورهایی ابداع کرده است که سیگنال های بدون سر و صدا را ارسال و دریافت می کنند.
شرکت ها در حال حاضر از سنسورهای استاندارد در ماهواره ها استفاده می کنند که از جمله آنها می توان به واحدهای اندازه گیری اینرسی و سیستم های میکروالکترومکانیکی اشاره کرد که داده های پر سر و صدایی تولید می کنند و با دخالت اختلالات مغناطیسی در فضا وخیم تر می شوند. این داده ها سپس توسط مهندسین روی زمین با استفاده از یک نرم افزار فیلتر می شوند که روشی پرهزینه و وقت گیر است.
وی می گوید: اکنون ما با ترکیب مفاهیم شیمی در دینامیک دستگاه سرگرم ابداع مجدد سنسورهای مورد استفاده در ماهواره ها هستیم.
رایز افزود: ما قصد داریم اولین تولیدکننده سنسورهای ماهواره ای در امارات متحده عربی باشیم و با این دستاورد بخش فضایی امارات متحده عربی، برد صنعتی خود را توسعه می دهد.
وی ادامه داد: زمانی که به شرکت های پیش رو در صنعت هوا و فضا مانند «اسپیس ایکس» می اندیشیم بطور خودکار نام «الون ماسک» بنیانگذار این شرکت به ذهن می رسد. نوآوری با حضور کارآفرین در پشت محصول آغاز می شود؛ بنابراین داستان موفقیت بعدی فضایی در امارات متحده عربی نیز با حضور افرادی آغاز می شود که این فناوری را تولید کنند.
ابداع پنل های خورشیدی ارزان قیمت تر برای فضاپیماها
«حمد سیف التنجی» مهندس اماراتی ۴۷ ساله، پانل های خورشیدی ابداع کرده که به گفته وی نصف قیمت فناوری موجود هزینه خواهد داشت و ابداع آن آسان تر است.
پانل های خورشیدی وی با استفاده از روشی به نام «ماژول فتوولتائیک پویا نور» از نور خورشید انرژی تولید می کنند.
الجنتی که به عنوان مدیر در اداره آب و برق شارجه فعالیت می کند، گفت: با تعبیه نوارهای بازتابنده نور خورشید در شیشه های مدول، نور خورشید به دام انداخته می شود. کار این پانل ها به دام انداختن نور خورشید در شیشه های فتوولتائیک مدول و بالابردن میزان تمرکز نور است. این کار به کاهش ۵۰ درصدی سلول های گران قیمت خورشیدی منجر می شود و در نتیجه هزینه کلی را تا ۴۰ درصد کاهش می دهد.
امروز پنل های خورشیدی برای تولید هر وات انرژی هزار تا هزار و ۵۰۰ درهم امارات هزینه دارند.
این فناوری از یک ویژگی واکنش پویا برخوردار است که شامل سلول های داخلی است که از پانل های خورشیدی در برابر هرگونه تأثیر داخلی یا خارجی محافظت می کند. این فناوری همچنین یک سیستم منفعل اتلاف حرارت نیز دارد که با استفاده از نوارهای فلزی بازتابنده خورشیدی، گرمای زاید داخلی را به انرژی قابل استفاده تبدیل می کند – این فناوری در نهایت طول عمر یک فضاپیما را افزایش می دهد.
وی ادامه داد: صنعت فضایی نوپا به منبع مهمی از نوآوری برای دولت تبدیل شده است. دولت ها فرصت دارند با استفاده از شرکت های فضایی نوپا و نوظهور، با صرف هزینه کمتر، کارهای بیشتری انجام دهند.
استفاده از هوش مصنوعی برای گرفتن تصاویر بهتر
مصطفی الهاشمی در سال ۲۰۱۵ یک استارتاپ به نام سیستم های هوشمند ناوبری را راه اندازی کرد که توسط مهندسان اماراتی اداره می شود. این شرکت بخشی از برنامه تشویقی Hub۷۱ ابوظبی است و اکنون به بخشی از پروژه نوآوری «نیو اسپیس» امارات متحده عربی تبدیل شده است. الهاشمی گفت که شرکت وی با استفاده از هوش مصنوعی خدمات سنجش از دور را ارائه می دهد.
وی ادامه داد: محصولات اصلی ما که به صورت محلی ابداع شده اند، مبتنی بر داده های فضایی هستند و برنامه هایی را ارائه می دهند که به جامعه محلی خدمت می کنند. شهرداری های منطقه ای، بخش های آموزشی و محیطی از خدمات ما بهره مند می شوند و راحتی و امنیت مردم را افزایش می دهند.
الهاشمی گفت: فناوری سنجش از راه دور وی، تصاویر ماهواره ای ارائه می دهد که مسئولین می توانند از آنها به منظور برنامه ریزی برای کاهش بلایای طبیعی و بازیابی استفاده کنند؛ تشخیص تغییرات ساحلی، تأیید مجوز ساختمان، اندازه گیری تاثیر ویروس کووید-۱۹ از دیگر موارد استفاده از این فناوری است.
هم اکنون، مقامات از تصاویر تهیه شده توسط ماهواره های دولتی DubaiSat-۱ و ۲ و KhalifaSat برای چنین خدماتی استفاده می کنند.
استفاده از مینی ماهوارهها برای برنامهریزی بهتر شهرها
تیم دیگر، گروهی از مینی ماهواره های رصد زمین را ارائه می دهند که بطور مداوم داده هایی را در زمینه منطقه خاورمیانه و شمال آفریقا جمع آوری می کند. این ماهواره ها از یک «رادار دیافراگم مصنوعی» (Synthetic Aperture Radar) استفاده می کند؛ فناوری ای که نسخه تصاویر ماهواره ای دو بعدی و سه بعدی ارائه می دهد. این محصول برای شهرداری ها به منظور برنامه ریزی شهری مفید است.
ماهواره های مکعبی (CubeSats) -میکروماهواره هایی که به اندازه یک جعبه هستند- در امارات متحده عربی به ویژه در میان دانشجویانی که آنها را با کمک سازمان فضایی ساخته اند و پرتاب کرده اند، محبوبیت زیادی دارند. این دستگاه ها نسبت به ماهواره های متعارف بسیار ارزان قیمت تر هستند و در مدار پایین زمین قرار می گیرند.
منبع : خبرگزاری ایرنا
