به گزارش ایسنا، بیشک برجستهترین خبر حوزه میراث سال ۲۰۱۹ آتشی بود که در ماه آوریل به جان کلیسای «نوتردام» افتاد. با آنکه بیشتر آثار مذهبی و هنری این کلیسا در جریان آتشسوزی از این مکان نجاتداده شدند، اما ساختار این بنای ۸۰۰ ساله به شدت آسیب دید. «امانوئل ماکرون»- رئیس جمهور فرانسه – موعد ۵ ساله را برای بازسازی این بنای تاریخی تعیین کرد اما بیش از هزار متخصص مرمت و بازسازی با امضای یک نامه اعتراضی نسبت به مدت زمان تعیینشده هشدار دادند و بازسازی این کلیسا را در ظرف مدت ۵ سال غیرممکن دانستند.
قانونگذاران فرانسه در ماه جولای برای تاسیس مؤسسهای مختص نظارت بر مراحل بازسازی و مرمت کلیسای نوتردام، رای دادند. با این حال همچنان درباره نحوه بازسازی این بنای تاریخی اختلاف نظرهای بسیاری وجود دارد. برای مثال، بین این که آیا سقف این کلیسا که از چوب درختان متعلق به قرن سیزدهم و دوازدهم ساخته شده بود، باید با چوبهایی با همان قدمت بازسازی شود یا اینکه از مواد امروزیتری همچون فولاد برای این کار استفاده شود، اختلافهایی وجود دارد. این درحالی است که بلافاصله پس از آنکه دولت یک رقابت طراحی را برای مرمت مناره قرن نوزدهمی این کلیسا معین کرد، بسیاری از کارشناسان مرمت و بازسازی از جمله معمار ارشد مسئول بازسازی این کلیسا اعلام کردند این مناره باید دقیقا مشابه نسخه پیشینش ساخته شود.
فعالان حوزه میراث نیز به فروخته شدن غیرقانونی آثار باستانی در فیسبوک اعتراض کردند و این معضل را در سال ۲۰۱۹ در مرکز توجه قرار دادند. بر اساس نتایج یک گزارش درباره قاچاق آثار باستانی، ۹۵ گروه عربزبان فیسبوک به خرید و فروش غیرقانونی آثار باستانی مشغول هستند. پس از آنکه نتایج این تحقیق تیتر اخبار شد، فیسبوک ۴۹ گروه را مسدود کرد.
در این بین زمانی که تحقیقات جدید نشان داد افزایش سطح آبها میتواند نسبت به سالهای گذشته خطرات بیشتری را به دنبال داشته باشد، تغییرات اقلیمی به یکی از مهمترین مسائل سال ۲۰۱۹ تبدیل شد. این معضل به تهدیدی جدید برای بسیاری از مکانهای تاریخی و محوطههای باستانشناسی واقع در بخشهای ساحلی کشورهای مختلف جهان یعنی از نیواورلئان گرفته تا شانگهای بدل شد. ماه گذشته، ونیز با بدترین سیلی که از سال ۱۹۶۶ تاکنون در تاریخ این شهر رخ داده است، دست و پنجه نرم کرد. شهردار ونیز این سیل را یکی از عواقب تغییرات اقلیمی دانست. موزه تاریخی «داگز»، کلیسای جامعه سن مارکو که ساخت آن در قرن ۱۱ میلادی انجام شده، میدان اصلی و تاریخی سن مارکو از جمله مناطقی در ونیز بودند که از آسیبهای سیل اخیر در امان نماندند.
با این حال توسعه شهری همچنان به عنوان یک تهدید جدی برای محوطههای تاریخی و آثار باستانی سراسر جهان محسوب میشود؛ چراکه «صندوق جهانی بناها و آثار تاریخی» (WMF) همچنان تعدادی از بناها را در «فهرست مراقبت» ۲۰۲۰ – از محوطهها و آثاری که باید بهطور ویژه تحت نظر قرار بگیرند – منتشر کرده است.
از جمله محوطهها و مکانهای تاریخی که در این فهرست قرار گرفتهاند، به دره مقدس «اینکاس» در نزدیکی «ماچو پیچو» که به دلیل برنامه ساخت یک فرودگاه در نزدیکی ویرانههای قرن پانزدهمی «اینکا» در خطر نابودی قرار دارد، میتوان اشاره کرد.
فروزنده اربابی تنها عضو ایرانی بنیاد مولانا درباره ظرفیت معرفی مفاخر ایرانی در کنار مولانا در شهر قونیه ترکیه به خبرنگار مهر گفت: حدوداً از ده ۱۵ سال پیش تا امروز ایرانیها به قونیه میروند زمانی که من میرفتم کسی نبود مگر پژوهشگران و مثنوی پژوهان. بعد از حکومت اردوغان که تقریباً به این شهر به عنوان پایتخت فرهنگی جهان اسلام رسیدگی شد، ایرانیهای زیادی هم به این شهر رفت و آمد کردند. به نحوی که این روزها در هفته بزرگداشت مولانا چندین پرواز مستقیم به قونیه داریم. همچنین تورهای گردشگری زیادی نیز وجود دارد که با پرواز مستقیم برای چهار روز از ۷ میلیون شروع شده و تا ۱۰ میلیون تومان هم قیمت دارند.
وی ادامه داد: دفاتر مسافرتی برای اینکه برنامههای متنوعی برای مردم داشته باشند، از هنرمندان دعوت میکردند تا برنامهای داشته باشند. ولی متأسفانه زمانی که یکی از این آژانسها برنامهای داشت، به مهمانان آژانس دیگر اجازه شرکت در آن برنامه را نمیداد بارها میدیدم در میان ایرانیها درگیری بوجود میآمد این نشان میداد که دفاتر مسافرتی هماهنگی لازم را با یکدیگر ندارند. یا دیده میشد که گروههای آماتور موسیقی در لابی هتلها برنامه اجرا میکردند که درست نبود.
اربابی بیان کرد: بزرگداشت مولانا ۱۰ روز در آذرماه طول میکشد (از ۷ تا ۱۷ دسامبر) و در این مدت چندین هزار ایرانی شرکت میکنند. ایرانیها در قونیه به دیدن سماع و موزه مولانا و … میروند بنابراین برنامه به اندازه کافی دارند. ولی شاید حدود ۷۰ درصد از افرادی که در زمان وفات مولانا به قونیه میروند برای هفتمین و یا هشتمین بار است که سفر میکنند بنابراین دیدن این مراکز برایشان تکراری است پس باید برنامههای دیگری برای آنها داشت. این افراد معتقدند که مولانا یک عارف بزرگ بوده و به آنها آرامش میدهد برای همین هست که بارها به قونیه میروند. در این میان بسیاری از افراد مذهبی هم حضور دارند.
اربابی ادامه داد: دولت ترکیه کار خودش را میکند پنل برگزار کرده، نشستهای تخصصی با حضور اساتید ترک و ایرانی برگزار میکند و کارهایی از این قبیل که معمولاً هم به زبان ترکی است. خیلی از مردم حال و حوصله پنل را ندارند چون بیشتر در دانشگاه برگزار میشود و اطلاع رسانی درستی انجام نمیشود. در میدان موزه مولانا نیز چادری برپا میکنند و میزهایی برای تبادل فرهنگی میان مردم که به انگلیسی و فارسی و ترکی مشاعره برپا میشود و از مردم برای گفتگوی فرهنگی آزاد دعوت کرده و با چای و قهوه پذیرایی میکنند.
او درباره حساسیت ایرانیها نسبت به مولانا نیز گفت: برخی میگویند که ترکها مولانا را مصادره کردهاند که به نظر من درست نیست. چون درک نمیکنند که مولانا در اینجا یک عمر زندگی کرده و از زندگی در این شهر و در کنار مردمش راضی بوده و مثنوی و دیوان را نیز اینجا سروده است. در مراسم دفنش هم که از صبح تا غروب طول کشیده، مردم بدرقه بسیار با شکوهی از او کردهاند. ترکها و مخصوصاً مردم قونیه مولانا را به عنوان آدم بزرگ و مذهبی میشناسند. بیشتر آنها زمانی که به آرامگاه او میروند کتاب دعا و قرآن در دست دارند. ایرانیها هم مثنوی به دست میگیرند.
وی افزود: ما بهترین فرصت را در این ایام داریم پس میتوانیم برنامههای متعددی هم داشته باشیم از جمله اینکه خانهای داشته باشیم که در آن تفسیر مثنوی یا شعرخوانی انجام شود و یا افراد و اساتید ایرانی را دعوت کنیم. ترکها هم بابت این موضوع پولی از ما نمیگیرند. آنها میگویند اگر سفارت و یا مقام فرهنگی و دولتی این درخواست را داشته باشد با کمال میل انجام خواهیم داد. این خانه فرهنگ میتواند به اسم شمس باشد چون مولانا آنجاست و نمیتوان گفت که خانه فرهنگ مولانا را داشته باشیم. حتی میتوان از ظرفیت دانشجویانی که در دانشکدههای سلجوق و یا استانبول وجود دارد نیز بهره ببریم. یا اینکه بروشورهایی از جاذبههای گردشگری و زیارتی مانند خراسان، آرامگاه شیخ عطار و باباطاهر و مقام شمس که چند سال است دولت نتوانسته در ایران کاری برای آن انجام دهد، تهیه کنیم. میتوانیم پذیرایی ایرانی داشته باشیم و یا تفسیر قرآن، مثنوی شاهنامه و یا حافظ انجام شود. اگر ما برای ایرانیهایی که همیشه به این مراسم می آیند برنامه داشته باشیم دیگر آنها از فرط بی برنامگی ساعت ۳ صبح شروع به دف زدن در میدان نمیکنند! این افراد اگر اهل بینش نباشند به گرایشات ظاهری سوق پیدا میکنند.
اربابی بیان کرد: آمار گردشگران قونیه از همه جای دنیا در طول یک سال ۵ میلیون نفر است که این آمار تنها در ۱۰ روز مراسم گرامیداشت مولانا به چندین هزار نفر میرسد. بنابراین میتوان از این فرصت استفاده کرد و مفاخر ایرانی را به آنها معرفی کنیم.
وی همچنین درباره برنامه امسال نیز گفت: امسال در مراسم سالروز وفات مولانا سفیر ایران و سفرای کشورهای دیگر که در ترکیه مقیم هستند، به دعوت اردوغان در مراسم شرکت کرده بودند سفیر ایران هم برای اولین بار به این مراسم آمده بود. ما خوشحال میشویم که سفیر در این برنامهها حضور داشته باشد.
به گزارش ایسنا، دفتر بازاریابی و تبلیغات معاونت گردشگری که این پویش را با عنوان «سیستان را ببینیم، بلوچستان را بشنویم» از اوایل امسال با هدف توسعه گردشگری در استان سیستان و بلوچستان و تغییر ذهنیت نسبت به امنیت این منطقه، راهاندازی کرد، اینک با انتشار گزارشی از میزان رشد سفر و اقامت گردشگران در این منطقه خبر داده است.
سفر با خودروی شخصی به استان سیستان و بلوچستان بیشترین رشد را در این هشت ماه تجربه کرده است که احتمالا از هزینه بالای حمل و نقل عمومی بهویژه هواپیما و البته نوع سبک سفرهای خانوادگی ایرانیها ناشی میشود. طبق گزارشی که دفتر بازاریابی و تبلیغات معاونت گردشگری داده در این هشت ماه ۹۴۲ هزار و ۷۳۲ خودروی شخصی به این استان وارد شده که در مقایسه با مدت زمان مشابه سال گذشته تعداد آنها ۱۸.۸۲ درصد رشد کرده است.
سفر اتوبوسی با جابهجایی ۹۸۷ هزار و ۶۶۵ نفر در هشت ماه اول سال نیز ۱۴ درصد رشد را شاهد بوده است. سال پیش ۶۹۱ هزار و ۱۸۵ نفر با اتوبوس و از راه زمینی به این استان سفر کردند. بعد از خودروهای شخصی، اتوبوسهای مسافربری به نسبت دیگر وسایل نقلیه، بیشترین مصرف را برای سفر به این استان داشته است که احتمالا به خاطر هزینه مقرونبه صرفه آن در مقایسه با هواپیما و مدت زمان کمتری که در قیاس با قطار صرف میکند، است.
در این هشت ماه ۱۰۴ هزار و ۱۳۵ نفر با قطار به این استان سفر کردند که آمار آن در مقایسه با هشت ماه سال ۹۷ بیش از ۳.۳۰ درصد رشد داشته است. با وجود مقرون به صرفه بودن این وسیله نقلیه اما محدودیت خطوط ریلی در سیستان و بلوچستان، استفاده از قطارهای بیکیفیت و نامناسب و مسیر طولانی آن باعث شده این وسیله کمتر مورد توجه باشد. درحال حاضر تنها مسیر ریلی موجود در این استان بین تهران ـ بم ـ زاهدان برقرار است.
در هشت ماه نخست امسال ۱۴۱۳پرواز ورودی به این استان ثبت شده که در مقایسه با سال گذشته حدود ۳ درصد رشد داشته است، همچنین ۱۴۶ هزار و ۳۲۳ نفر به سیستان و بلوچستان سفر هوایی داشتهاند که این آمار نسبت به سال گذشته ۴.۶۷ درصد رشد کرده است.
میزان اقامت مسافران در هتلهای استان سیستان و بلوچستان نیز این مدت ۳۱ هزار و ۶۷۷ نفر بوده که ۱۲.۴۲ درصد رشد کرده است. آمارها نشان میدهد بیشترین اقامت مسافران در بومگردیها بوده که عدد آن امسال به ۷۳۵۶ نفر رسیده و حدود ۴۰ درصد رشد کرده است. استان سیستان و بلوچستان هتلهای محدودی دارد که با توجه به اقلیم و توریست فصلی آن، سیاستش را بر توسعه بومگردی متمرکز کرده است.
در این آمارگیری اقامت در مدرسهها، کمپها، خانه مسافرها و خانههای شخصی مورد سنجش قرار نگرفته است.
به گزارش ایسنا، منیژه هادیان ـ سرپرست پژوهشی پژوهشگاه میراث فرهنگی و گردشگری ـ همزمان با هفته پژوهش به ارائهی گزارش عملکرد این بخش از پژوهشگاه از آذر ۹۷ تا آذر ۹۸ پرداخت.
او گفت: پژوهشگاه میراث فرهنگی و گردشگری به عنوان معتبرترین نهاد حاکمیتی و پژوهشی در حوزه میراث فرهنگی و گردشگری در یک سال گذشته در راستای اسناد بالادست و اولویتهای وزارتخانه میراث فرهنگی، وظایف خود را در زمینههای باستانشناسی، مردمشناسی، زبانشناسی، کتیبهها و متون، بناها و بافتهای تاریخی-فرهنگی، حفاظت و مرمت آثار تاریخی ـ فرهنگی، هنرهای سنتی، گردشگری و میراثطبیعی انجام داده است.
وی فعالیتهای انجام شده در حوزه باستانشناسی را صدور ۱۸۱ مجوز برای عملیات کاوش، بررسی و شناسایی، تعیین عرصه و حریم و مستندنگاری دانست و از مهمترین برنامههای کاوشهای باستانشناسی را اجرای پروژههای نجاتبخشی و تهیه پیوست تخصصی مرتبط با طرحهای عمرانی و توسعهای، موضوع ماده ۱۰۰ قانون برنامه ششم توسعه بیان کرد.
او انجام ۶۳ برنامه کاوش و ۴۰ طرح شناسایی و بررسی در محوطههای تاریخی را از جملهی طرحهای عمرانی و توسعهای مرتبط اعلام کرد و توضیح داد: مطالعه و پژوهشهای سد «کانی سیب» پیرانشهر آذربایجان غربی یکی از این طرحهاست که نتایج مطالعات صورت گرفته نشان از ۳۳ محوطه در محدوده سد و وجود آثار پیش تاریخ تا دوران اسلامی میدهد. در کاوشهای باستانشناسی در حوضه آبگیر سد “میمه” دهلران استان ایلام مصنوعات و ابزارهای سنگی کشف شده قدمت این محوطه را به دوران پارینه سنگی میانه و جدید برد.
وی همچنین از بررسی ۳۶ درخواست برای تعیین عرصه و حریم آثار و محوطههای تاریخی در فهرست میراث ملی خبر داد و افزود: رسیدگی به ۴۸ درخواست وارده برای انجام مطالعات باستان سنجی با استفاده از روشهای علمی و آزمایشگاهی و اقدامات لازم برای ارسال نمونههای مربوطه به مراکز داخل و خارج از کشور نیز در حوزه باستانشناسی انجام شده است.
جانمایی ۱۳۰۲ نقطه باستانشناسی روی اطلس/همکاری باستانشناسان ایران و آلمان
هادیان یکی از اولویتهای وزارتخانه در سالهای گذشته را تهیه نقشه باستان شناسی کشور دانست و افزود: با کمک مطالعات باستان شناختی صورت گرفته در سال گذشته تعداد جانمایی محوطه در این نقشه به هزار و ۳۰۲ عدد رسید که علاوه بر آن، تکمیل اطلاعات توصیفی و بهروزرسانی نقشه پایه به طور کامل و پیوسته نیز انجام شده است.
او با بیان اینکه خط ساحلی طولانی در شمال و جنوب کشور و همچنین تاریخ طولانی تجارت دریایی و دریانوردی در کشور به هزارههای قبل از میلاد برمیگردد، بیان کرد: با توجه به ضرورت توجه هر چه بیشتر به موضوع باستانشناسی زیر آب، در سال گذشته اقداماتی از طریق برنامهریزی و گسترش همکاریهای بینالمللی مانند همکاری با موسسه باستانشناسی آلمان (DAI) در منطقه خلیج فارس صورت گرفت که متخصصان ما در حوزه مردمشناسی طرحهای مهمی در راستای نشاط اجتماعی و نمایاندن جلوههای میراث ناملموس به اجرا درآوردهاند که در توسعه بومگردی در کشور نقش مهمی ایفا میکند.
شناخت بیشتر نوروز و زبان و گویشها در پژوهشگاه میراث
او یکی از این طرحها را دانشنامه ملی آیینها و مراسم نوروز و یلدا در ایران معرفی کرد و افزود: در سال گذشته با تلاش همکاران اطلاعات مربوط به ۱۷ استان در کشور گردآوری و مستندنگاری شد.
وی بررسی مردمشناختی نقش بازارهای محلی در توسعه روستایی و مستندسازی و بررسی مردم شناختی پوشاک و پارچههای سنتی زرتشتیان ایران را از دیگر برنامههای این بخش از پژوهشگاه میراث فرهنگی دانست و ادامه داد: با تلاش گروهی همکاران متخصص مردم شناسی اطلاعات پژوهشی مربوط به سالهای ۱۳۹۸ـ ۱۳۶۸ در قالب پژوهش نامه در سال گذشته بهروزرسانی شد.
او همچنین از مطالعه و بررسیِ مسائل زیستمحیطی با رویکرد مردمشناختی و مدیریتی، در قالب طرحی با همین مضمون خبر داد و گفت: با توجه به بند ب ماده ۹۸ قانون برنامه ششم توسعه که تاکید بر شناسایی و مستندنگاری آثار ملموس و ناملموس، که «زبان و گویش»ها را نیز شامل میشود، طرحی با نام «اطلس زبانی ایران» از سالهای گذشته آغاز شده است که با توجه به تاکید وزیرِ وازتخانه میراث فرهنگی در یک سال گذشته اطلاعات زبانی استانهای شرقی کشور در اولویت گردآوری، آوا نویسی و ثبت و ضبط در سامانه مربوطه قرار گرفت و برخی از این اطلاعات خاتمه یافته یا در حال اتمام است.
وی تهیهی دانشنامه سکههای ساسانی که ویژگیهای تاریخی و زبانی سکههای این دوران را در دستور کار دارد، از دیگر طرحهای پژوهشی در این حوزه دانست و افزود: پیشینه تاریخی، تنوع و تکثر کتیبهها در کشور و اهمیت مستندنگاری و حفاظت از آنها در چاچوب طرح پژوهشی کتیبههای ایران باستان در حال اجرا است که در این ارتباط و در سال گذشته کتیبههای اورارتویی در منطقه شمال غرب کشور مورد مطالعه و بررسی قرار گرفت.
وی اهمیت توجه به زبان مادری و عوامل مختلف تهدیدکننده را از خطرهای خشکسالی و خالی شدن روستاها از سکنههای خود در برخی مناطق کشور بیان کرد و افزود: در این راستا طرحی با عنوان زبان و گویشهای در معرض خطر در دستور کار متخصصان زبان را قرار داد که مقدمات اجرای آن فراهم شده است.
هادیان با بیان این که در مجموع اطلسها و سامانه ارزیابی توسعه و رصد آمایش یا ساترا بستر اصلی نقشه جامع میراث فرهنگی کشور است، به «بند ب» ماده ۹۸ قانون برنامه ششم توسعه که توجه به حفاظت از آثار در حوزه ایران فرهنگی را مورد تاکید قرار داده است، اشاره کرد و گفت: طرحهای مهمی در زمینههای زبانشناسی و مردمشناسی اجرا شدهاند که از جمله آنها طرح بررسی کتیبهها و انتشاراتی با موضوع نوروز در کشورهای منطقه بوده است.
مستندنگاری و احیای هنرهای سنتی در دستور کار
او هنرهای سنتی با پیشینه طولانی در تاریخ کشور را منعکسکننده فرهنگ سنتی، بینش و اعتقادات ایرانی ـ اسلامی ایران دانست و ادامه داد: متخصصان هنرهای سنتی در سال گذشته مطالعات مهمی در این زمینه انجام دادهاند که از جمله آنها شیوههای رنگرزی سنتی خامه قالی، واکاوی مفاهیم و رموز در نقوش و کتیبهها و مطالعات فنشناسی قلمزنی اصیل در شیراز است.
وی افزود: این کار نقش مهمی در توسعه بومگردی ایفا میکنند که تا کنون تعدادی از کارگاههای سنتی احیا و به بهره برداری رسیدند که میتوان به کارت بافی ابریشم کشی و چادر شب بافی سنتی اشاره کرد.
او همچنین از آفرینش صدها اثر درجه یک و هویتی توسط هنرمندان سنتی در حوزههای سفالگری، قلم زنی، معرق و عرضه نمایشگاهی و فروشگاهی آنها را با کیفیت خوب خبر داد و گفت: در این ارتباط با تشکیل کارگروه اقتصاد هنرهای سنتی، مطالعه و بررسی ساز و کارهای ترویج کارآفرینی، توسعه و بهبود کسب و کارهای کوچک نیز در این زمینه آغاز شده است.
از موزه سبز تا جهانی شدن میراث طبیعی کشور
او همچنین به همکاریهای صورت گرفته و ثبت جنگلهای هیرکانی و کویر لوت توسط معاونت میراث فرهنگی در فهرست میراث جهانی اشاره کرد و گفت: زمینه تعریف و تبیین طرحهای پژوهشی برای گردشگری پایدار در چنین محوطههایی توسط متخصصان حوزه گردشگری و میراث طبیعی در سال پژوهشی گذشته فراهم شد.
او تاکید کرد: مذاکرات صورت گرفته متخصصان بنا و بافتهای تاریخی ـ فرهنگی با معاونت متناظر در وزارتخانه منجر به پیشنهاد طرحهای پژوهشی با اولویت معاونت میراث فرهنگی شد که طرح تهیه دستورالعمل تعیین حریم بناهای تاریخی از آن جمله است.
وی شناخت مناظر فرهنگی و تجارب ساکنین پهنه ایران که از مصادیق آن الگوهای منظری کشاورزی است را دارای اهمیت زیادی در توسعه پایدار و حفظ منابع زیستی کشور دانست و از شناسایی و مستندنگاری هشت الگوی میراث کشاورزی خبر داد که شدند که مقدمات همکاری با موسسه جیاس برای ثبت آنها در فهرست میراث جهانی نیز فراهم شده است.
وی افزود: در سالهای گذشته شاهد حوادث طبیعی و انسانساخت در ایران و جهان بودیم که ضرورت هر چه بیشتر مدیریت مواجهه با حوادث تهدید کننده بناهای تاریخی در کشور را نشان میدهد.
سرپرست پژوهشی پژوهشگاه میراث فرهنگی، حفاظت و نگهداری از مجموعههای موزهای و مواد آرشیوی که بخش میراث فرهنگی کشور را به خود اختصاص داده را نیازمند راهبردها و خط مشیهای لازم بر اساس مطالعات علمی و با رویکرد حفاظت پیشگیرانه دانست و ادامه داد: در این ارتباط اجرای طرح موزه سبز برای ارزیابی شرایط محیط نگهداری از آثار در دستور کار پژوهشگاه قرار گرفته است که به بررسی متغیرهای مختلف همچون دما و رطوبت، آلایندهها، نور و آفات در موزهها میپردازد.
او اظهار کرد: با توجه به تنوع و پراکندگی موزهها و بر اساس شرایط اقلیمی حاکم بر کشور تعدادی از موزهها برای این مطالعات در استانهای مختلف مورد هدف قرار گرفتند و تاکنون انجام آزمایشات سنجش و پایش در ۹ موزه در شهر تهران و هفت موزه در پنج شهرستان دیگر صورت گرفته است.
اجرایی کردن طرح پژوهشی روی آثار محوطههای تاریخی
هادیان یکی از چالشهای حفاظت و مرمت را آثار مجسمههای حجیم شهری و روباز مانند مجسمه «نادر» بیان کرد و گفت: در دو سال گذشته در قالب طرح پژوهشی با همکاری متخصصان مختلف در دانشگاهها، اداره کل استان خراسان رضوی و اداره کل موزهها در وزارتخانه میراث فرهنگی، مطالعات لازم انجام و وارد فاز سوم آن که اجرای اقدامات حفاظت و مرمتی است، شدیم.
وی اضافه کرد: طرح ارزیابی مواد و روشهای مختلف در کاهش اثرات منفی گلسنگها روی سنگهای تختجمشید در راستای یافتن راه حل کنترل و مدیریت رشد این عوامل بیولوژیک روی آثار تعریف و به اجرا درآمدهاند. در سال جاری با اعزام کارشناسان مرمت آثار به خارج از کشور برای رفع کمبودهای دانش فنی و تخصصی مرمت چرم کمک به تقویت بنیه کارگاههای مرمت این آثار در پژوهشگاه و پاسخ به نیازهای مرمتی کشور و حتی کشورهای منطقه کرده است.
انتشاراتی که پژوهشگاه میراث از خود به جا گذاشت
او با بیان این که راهاندازی تعدادی آزمایشگاه برای تجهیز و بهبود امکانات سخت افزاری و فناورانه در پژوهشگاه، از دیگر فعالیتهای انجام شده در طول یک سال گذشته بوده است، افزود: کلیه فعالیتهای آزمایشگاهی و کارگاهی انجام شده در سال گذشته پژوهشی منجر به صعود ۱۱ پلهای پژوهشگاه در میان شبکه آزمایشگاههای فناوری راهبردی شد، همچنین نتیجهی اجرای طرحهای پژوهشی در این سال تبدیل به ۲۶۳ مقاله و ۷۵ عنوان کتاب در حوزههای تخصصی مختلف پژوهشگاه شد. از سوی دیگر چاپ انتشار ۱۸ جلد مجله و همچنین انتشار نخستین مجله انگلیسی زبان پژوهشگاه با عنوانIRAN HERITAGE در بخش پژوهشی در دستور کار قرار گرفتند.
وی برگزاری ۶ عنوان کرسی ترویجی در راستای معرفی دستاوردهای پژوهشی پژوهشگران در یک سال گذشته را نیز جزو اولویتهای اجرا شده در پژوهشگاه میراث فرهنگی دانست و افزود: این کار میتواند زمینهساز برگزاری کرسیهای نظریه پردازی در پژوهشگاه شود.
او خانه تاریخی «سرهنگ ایرج» به عنوان نخستین مرکز نوآوری در حوزه میراث فرهنگی، صنایعدستی و گردشگری را میزبان استارتآپها و شرکتهای دانش بنیانی دانست که تلاش میکنند با ایدهپردازی لازم نتایج پژوهشی پژوهشگاه را به شکل کاربردی در جامعه در آورده و باعث کارآفرینی و رونق کسب و کار در کشور شوند که هشت رویداد استارت آپی با محوریت گردشگری- ایده گرد در سال گذشته برگزار شدند.
اجرای طرح مشترک پژوهشی با بنیاد پژوهشی آلمان
هادیان همچنین از راهاندازی اولین سامانه هوشمند نمایشگاههای مجازی با همکاری با یک شرکت خصوصی خبر داد و افزود: علاوه بر تلاش برای چاپ و انتشار نخستین خبرنامههای تخصصی فناورانه در زمینه موزهها و کاربرد فناوریهای نوین در حوزه میراث فرهنگی و گردشگری؛ در بخش ارتباطات و همکاریهای بینالمللی از طریق انعقاد قرارداد و به اجرا درآوردن طرحهای پژوهشی با سایر کشورها، به حضور فعالتر و پر رنگتر ایران در مجامع جهانی و انتقال تجارب و دانش روز به کشور میتوان کمک کرد.
او از جمله این همکاریها را طرح مشترک با بنیاد پژوهشی آلمان (DFG) دانست که در برنامهای با عنوان «ارتفاعات ایران: انعطاف و پیوستگی در جوامع پیشامدرن»، مطالعات پژوهشی در حوزه باستانشناسی انجام میدهد و افزود: مقدمات این همکاریها در سایر حوزهها مانند مردمشناسی، گردشگری، زبان شناسی، و حفاظت و مرمت آثار و بناهای تاریخی نیز در دستور کار نشست تخصصی در بهمن ماه سال جاری با این بنیاد قرار گرفته است، که ۵۹ قرار دادها توسط پژوهشگاه و دیگر دستگاهها در خارج از این مرکز پژوهشی امضا و در دستور کار هستند، مانند از جمله این قراردادها خدمات مشاوره به مراکزی همچون بانک تجارت، شرکت توسعه منابع آب و نیروی ایران و دانشکده هنر.
سرپرست پژوهشی پژوهشگاه میراث فرهنگی با بیان اینکه در یک سال گذشته ارزیابی، برنامهریزی و نظارت از طریق برگزاری جلسات متعدد و تهیه شیوه نامه ها و گزارشگیری منظم، تسریع و بهبود کیفیت فرایندها و عملکردهای پژوهشی در دستور کار قرار گرفته، اضافه کرد: با برگزاری ۲۱ جلسه شورای تخصصی از بین ۱۶۳ طرح موظفی پیشنهادی تعداد ۱۰۹ طرح برای اجرا به تصویب رسیده است. همچنین با استفاده از راهبردهای لازم مانند حمایت از رسالههای دکتری و بهرهگیری از نخبگانِ وظیفه تلاش شده تا به اجرای اولویت و نیازهای پژوهشی و پوشش کمبود نیروی انسانی متخصص در حوزههای مختلف کمک شود.
هادیان از جمله طرحهای نخبگان وظیفه که به پایان رسیدهاند را طرحهای مرتبط با زمین لرزه، ملاتهای مرمتی مورد نیاز در محوطه پاسارگاد و نقش آهن در ساخت تسلیحات نظامی در گذشته دانست و ادامه داد: کتابخانه و مرکز اسناد پژوهشگاه از مراکز منحصربفرد به لحاظ موضوع و تنوع اسناد در حوزه میراث فرهنگی است که تلاش شده تا اطلاعات و منابع علمی از طریق پرتال تخصصی آن در اختیار محققین و پژوهشگران قرار گیرد، در این زمینه تعداد ۳۷۵۰ مقاله فارسی و انگلیسی در این پرتال در طول سال گذشته بارگذاری شده است. علاوه بر این ورود اطلاعات ۱۱۱۳ عنوان کتاب در این سامانه از دیگر فعالیتهای انجام شده در این سال بوده است.
به گفتهی وی پشتیبانی و غنی سازی منابع علمی موجود در پایگاهها و ادارت کل استانها با ارسال سه هزار و ۱۷۲ منبع به ۲۲ مرکز، از دیگر فعالیتهای حائز اهمیت در این سال محسوب میشوند.
از تهیه کداخلاق در پژوهشگاه میراث تا کمیته اخلاق
او از تشکیل کارگروه «پژوهشگران اخلاق حرفهای» در پژوهشگاه میراث فرهنگی به عنوان یکی از موضوعات ضروری و بنیادین در هر مرکز پژوهشی خبر داد و گفت: به منظور نهادینه کردن این موضوع و حفظ حقوق معنوی همکاران در پژوهشگاه، با تشکیل کار گروه پژوهشگران اخلاق حرفهای و برگزاری جلسات منظم برای تدوین کد اخلاق در میراث فرهنگی و گردشگری تلاش شد.
هادیان ادامه داد: همچنین با برگزاری جلسات متعدد در زمینه حقوق مالکیت فکری، در بخش حقوقی پژوهشگاه، تلاش میشود تا برای ایجاد دبیرخانه کمیته اخلاق (طبق مصوبه مجلس شورای اسلامی و وزارت علوم و تحقیقات و فناوری) تسریع شود.
منیژه هادیان – سرپرست پژوهشی پژوهشگاه میراث فرهنگی
به گزارش ایسنا، به دنبال وقوع سیل در استان خوزستان و آسیب به حدود شش بنای تاریخی در مناطق مختلف استان، نخستین تصاویر از آسیبهای وارد شده به آثار تاریخی در این منطقه، از «هتل قاجاری قو» در اهواز منتشر شدند.
به گونهای که حکمتالله موسوی ـ مدیر کل میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع دستی استان خوزستان ـ به ایسنا، اعلام کرد: «بخشی از سقفهای هتل تاریخی «قو» به دلیل آسیبهایی که از گذشته به آن وارد شده بود، در بارندگیهای چند روز گذشته ریزش کردهاند.»
هتل قو بعد از بارش باران آذر ۹۸
اکنون احمدرضا حسینی بروجنی ـ معاون میراث فرهنگی اداره کل میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع دستی خوزستان ـ در گفتوگو با ایسنا با اشاره به وضعیت بحرانی این هتل بعد از بارندگیهای اخیر در بالکنها و سقفهای آن، اظهار کرد: هر چند این هتل در اختیار مالک شخصی است، اما با آماده شدن گزارشهای آسیبشناسی و شرح مرمتِ هتل، منتظر ابلاغ اعتبار هستیم تا بتوانیم کار را آغاز کنیم.
او با اشاره به اینکه در سال گذشته برخی اقدامات حفاظتی و مرمتهای اضطراری در این اثر تاریخی توسط میراث فرهنگی انجام شدهاند، بیان کرد: اداره کل میراث فرهنگی استان، شرح عملیات و گزارشی برای ادامه روند کار آماده کرده است و از سوی دیگر مالک هتل به معاونت میراث فرهنگی وزارتخانه میراث فرهنگی معرفی شده و درخواست کردهایم تا از تسهیلات فنی و اعتباری برای مشارکت در مرمت، احیا و بهرهبرداری هتل استفاده کند.
حسینی با بیان اینکه خوشبختانه مالک هتل نیز برای انجام اقدامات مرمتی در هتل تشویق شده است، ادامه داد: اعتباری بالغ بر ۱۰۰ میلیون تومان برای مرمت مشارکتی پیشبینی کردهایم و منتظریم تا با ابلاغ اعتبار، طرح مرمتی آن اجرایی شود.
این تصویر متعلق به آبان سال ۹۷ است
شهریور ۱۳۹۲ موسوی ـ معاون وقت میراث فرهنگی استان خوزستان ـ از اختصاص یک میلیارد ریال اعتبار برای مرمت هتل قو در اهواز خبر داده بود تا بعد از پایان مرمت مشارکتی این هتل تاریخی آن به سفره خانه تبدیل شود، اما آبان سال گذشته مالک بنا در گفت وگو با ایسنا اعلام کرده بود، میراث فرهنگی ۱۸ سال بعد از ثبت ملی خانه، ارادهای جدی برای مرمت این بنا انجام نداده است.
روند تدریجی تخریب بنای تاریخی هتل قو از دهه ۵۰ شروع شد. این هتل از سال ۴۷ تا ۵۸ متروکه بود و قبل از سال ۴۷ نیز در اختیار اداره بهداشت اهواز قرار داشت. سال ۵۸ خاندان معصومی این بنا را خریداری کرد و در آنجا زندگی میکردند.
به گفته سید محمد معصومی فرزند مالک اولیه، «تا زمانی که در آن جا زندگی میکردیم مرتبا در حال تعمیر و مرمت ساختمان بودیم و روح زندگی در آن جریان داشت تا سال ۷۹ که کارشناسان سازمان میراث فرهنگی برای عکسبرداری و ثبت ملی بنا به سراغ هتل قو آمدند.»
هتل قو بعد از بارش باران آذر ۹۸
هتل قاجاری قو در جاده ساحلی اهواز در خیابان خسروی قرار دارد، این اثر تاریخی ۲۵ اسفند ۱۳۷۹ با شماره ثبت ۳۳۵۴ در فهرست آثار ملی کشور به ثبت رسید.
به گزارشخبرنگار مهر، در این هفته نشست دستاوردهای پژوهشی پایگاههای جهانی و ملی کشور به مناسبت هفته ملی پژوهش و فناوری در روز ۲۶ آذرماه در سالن آمفی تئاتر وزارت میراث فرهنگی برگزار شد. در این نشست تخصصی بخشی از دستاوردهای پایگاهها مانند پژوهشهای باستان شناسی منظر فرهنگی اورامان، پژوهشهای نوین حفاظت از مجموعه میراث جهانی تخت جمشید با مشارکت مرمت گران بدون مرز ایتالیا، پژوهش درباره الگوی حفاظت شهری از بافت قدیم شارستان میبد و تجربه حفاظت از گنبد مسجد امام (ره) و گنبد مسجد شیخ لطف الله در نقش جهان اصفهان ارائه شد.
در این نشست فریبا خطابخش مدیر پایگاه میراث جهانی میدان نقش جهان بیان کرد: از مهمترین آسیبهای کاشی کاری مسجد لطف الله میتوان عوامل جوی، نفوذ آب بارانهای فصلی، رطوبتنزولی و تغییرات دما در فصول مختلف سال در گذر زمان را برشمرد که باعث فرسایش شدید زیرسازی گنبد، عدم چسبندگی ملات، شسته شدن برکشی کاشیکاری و در نهایتطبله شدن و نشستهای موضعی و ایجاد ناهمواری در سطح گنبد شده است.
وی افزود: از سال ۱۳۱۵ تا الان پاکسازی گنبد نشده است. بارانهای اسیدی و گرد و غبار روی سطح کاشیها نفوذ کرده بودند. قطعاً اگر چندین سال این پاکسازی ها انجام نشود، یک وجب خاک و گل روی کار وجود دارد. پس آجرها به تمیز شدن نیاز داشتند.
وی همچنین درباره اینکه گفته شده بود از گچ مشابه سیمان استفاده شده، بیان کرد: ما گچیمشابه سیمان نداریم. ما از استاد کاری استفاده کردیم که از گچی استفاده کرده که محکم بوده و خطی روی آن به وجودنمی آمده است. ما اکنون باید دغدغه بخشهای مرمت نشده را داشته باشیم.
نمایش نقش برجسته در برج میلاد
مراسم رونمایی از نقش برجسته سرباز هخامنشی تخت جمشید، با همکاری موزه ملی ایران و برج میلاد ۲۶ آذرماه ساعت ۱۶ در موزه مشاهیر این مجموعه با حضور وزیر میراث فرهنگی و گردشگری کشور و جمعی از مدیران شهری و اعضای شورای شهر تهران برگزار خواهد شد.
این نقش برجسته به مدت یک ماه در موزه مشاهیر برج میلاد به عنوان نماد ملی کشور از تاریخ ۲۷ آذر تا ۲۷ دی ماه نمایش داده میشود و عموم مردم و شهروندان میتوانند از اثر تاریخی و فرهنگی در موزه مشاهیر برج میلاد در ارتفاع ۲۷۱ متری از ساعت ۹ الی ۲۳ بازدید کنند.
دستورات مونسان به پژوهشگاه میراث فرهنگی
مراسم گرامیداشت هفته پژوهش که از امروز شروع شده و تا ۲۷ آذر ماه ادامه خواهد داشت در سالن اجتماعات موزه ملی ایران با حضور نماینده شهرستان فردوس و پژوهشگران و باستان شناسان میراث فرهنگی برگزار شد. در این برنامه بهروز عمرانی رئیس پژوهشگاه میراث فرهنگی بیان کرد: سعی کردیم پژوهشهای این پژوهشگاه را همانطور که وزیر خواسته کاربردی کنیم به عنوان مثال اگر دشت لوت در سال ۲۰۱۶ ثبت جهانی شد دستورالعملبهره برداری پایدار از آن را مورد بررسیقرار دادیم این موضوع در مورد ثبت جنگلهای هیرکانی نیز اتفاق افتاد.
وی افزود: ۲۸۷ مورد مطالعه در مورد مقاصد گردشگری انجام شده است، ۱۱۰۰ مورد اطلاعات در مورد آئینهای مردم نگاری که میتواند در اطلس رویدادها قرار بگیرد از استان خراسان جنوبی استخراج و در سامانه ساترا به روز شدهاند.
عمرانی گفت: سال آینده سال سختتری است اگر اعتبارات سال ۹۹ ما به اندازه اعتبارات سال ۹۸ باشد در سال آینده دو برابر عملکردی که در استان خراسان جنوبی داشتهایم ارائه خواهیم کرد.
در ادامه علی اصغر مونسان وزیر میراث فرهنگی گفت: شاید قبلاً تمرکز بر میراث فرهنگی بوده اما نیاز ما در گردشگری کمتر از میراث فرهنگی نبود بنابراین میخواستیم در این حوزه پژوهشهای کاربردی داشته باشیم. ما باید بدانیم در تولید علم چقدر پیشرفت کردهایم، پژوهشگاه میراث فرهنگی باید به این سمت برود. باید بدانیم پژوهشگاه در حوزه بهره وری چه کاری انجام داده، پژوهشها باید هدفمند باشند. اگر این پژوهشگاه هدفی نداشته باشد مسیر پژوهشهای آن هم مشخص نخواهد بود بنابراین خوب است در این حوزه بازنگری انجام شود.
وی گفت: همچنین باید دید چقدر سازمان یونسکو یا سازمانهای بین المللی دیگر از پژوهشهای ما بهره بردهاند اگر این اتفاق بیفتد نشان میدهد ما در سطح جهانی خوب کار کردهایم بنابراین از پژوهشگاه میراث فرهنگی میخواهم در اولینجلسه راهبردی برنامهای برای پژوهش و هدف گذاری روی آنها داشته باشد.
حمام عباس میرزا را با سرامیک سبز مرمت کردند
مجموعه تاریخی کردشت در استان آذربایجان شرقی تنها حمام نیست بلکه مجموعهای از بناهای تاریخی بهم پیوسته است که به نام مجموعه کردشتشناخته شده است اما از آنجا که حمام آن بسیار زیباست همه اهالی این منطقه از لفظ حمامکردشت برای همه این مجموعه استفاده میکنند.
در هر حال این مجموعه تاریخی مهجور افتاده است. از طرفی در منطقه آزاد ارس قرار گرفته و از طرف دیگرادارهکل میراث فرهنگی استان مسئول نگهداری از آن است همچنین صندوق حفظ و احیای آثار تاریخی این بنا را به مزایده گذاشته تا بخش خصوصی آن را مرمت کرده و به بهره برداری برساند.
صندوق احیا برای این مجموعه که کاربری آن را خدماتی گردشگری بین راهی تعریف کرده است، قیمت پایه اجاره بهای ماهانه ۱۰ میلیون تومانی را محاسبه کرده که البته با ضریب افزایش سالانه مطابق آخرین شاخص تورم اعلامی بانک مرکزی محاسبه و اعمال میشود. مدت قرارداد آن نیز ۲۳ ساله خواهد بود که شامل ۳۶ ماه دوره طراحی و مرمت و مدت باقی ماندهبهره برداری است. همچنین برآورد هزینه اجرای عملیات تکمیلی مرمت و آماده سازی احیای این بنای تاریخی ۱۲ میلیارد تومان است.
ماجرای فروش جرثقیل کنگاور چه بود؟
کارکنان پایگاههای ملی و جهانی میراث فرهنگی در ایران معمولاً دیر حقوق میگیرند. آنها با اینکه در بیابانها و یا مناطقی کار میکنند که دسترسی برخی از آنها به شهر و یا امکانات کمتر است اما باز هم نه تنها سختی کار نمیگیرند بلکه حقوق شأن معمولاً هر چند ماه یک بار پرداخت میشود. یگان حفاظت پایگاههای میراث فرهنگی هم جزو این دسته از افراد هستند. در این میان برخی از کارکنان پایگاهها هر از چند وقتی لب به اعتراض باز میکنند و یا دست از کار میکشند تا بتوانند به حق و حقوق شأن برسند. نمونه آن ارگ بم است که چند بار تا کنون دست به اعتراض زدهاند. از آن طرف وزارت میراث فرهنگی نیز به سازمان برنامه و بودجه فشار اعلام میکند که سریعتر حقوق این افراد داده شود. گاهی زود گاهی دیر پرداخت میشود.
اخیراً وقتی مسئولان میراث فرهنگی به پایگاه کنگاور در استان کرمانشاه رفته بودند؛ یکی از این افراد درباره حقوق معوقه شأن سخن گفت. در میان حرف و حدیثها درباره مزایای عقب مانده و اینکه پایگاهها بودجه خوبی برای انجام فعالیتهایشان و پرداخت حقوق کارکنان ندارند، صحبتی مطرح شد با این مضمون که جرثقیل پایگاه برای تأمین مخارج فروخته شده است.
صحبتها پیرامون فروختن این جرثقیل طور دیگری بین تهرانیها نقل شد و همگی گمان کردند این اتفاق به تازگی رخ دادهدر حالی که مرتضی گراوند مدیر پایگاه میراث فرهنگی کنگاور این طور بهخبرنگار مهر توضیح داد: این موضوع در زمان مدیریت من نبوده است بلکه در دو یا سه سال گذشته تصمیمی گرفته شد مبنی بر اینکه جرثقیل به مزایده گذاشته شود تشخیص داده شده بود این وسیله که در سال ۴۸ خریده شده، به کار نمیآید و دیگر کارکرد خود را از دست داده است. به همین دلیل در مزایدهای به فروش رفت. اما درباره اینکه هزینه آن صرف حقوق کارکنان شده و یا پایگاه اطلاعی ندارم.
چهل و چهارمین نشست ستاد مرکزی هماهنگی خدمات سفر امروز ۲۷ آذر ماه در سازمان بنادر و دریانوردی با حضور نمایندگان سازمانهایمختلف عضو این ستاد برگزار شد.
در این نشست محمد راستادمعاون وزیر راه و شهرسازی و مدیرعامل سازمان بنادر و دریانوردی بیان کرد: هم افزایی بین دستگاهها میتواند در طول سال برای ما دستاوردهای زیادی داشته باشد. اگر بتوانیم شرایط را بهبود ببخشیم میتوانیم امیدوار باشیم که مردم برای بهره گیری از ظرفیتهای گردشگری دریایی به کشورهای همجوار سفر نکنند.
وی با بیان اینکه مردم میتوانند در طول سال از ظرفیت تغییرات آب و هوایی شمال و جنوب کشور در حوزه گردشگری دریایی بهره ببرند، گفت: در این زمینه الگوهای خوبی ایجاد شده است مانند الگوی گردشگری کیش. یکی از بنادر نمونه گردشگری دریایی را در چمخاله استان گیلان در دست ساخت داریم این میتواند الگویی در نوار ساحلی کشور باشد.
راستاد در ادامه بیان کرد: در اواخر دهه ۷۰ و اوایل دهه ۸۰ زیر ساخت و امکانات در بنادر قشم، کیش و شهید باهنر و بوشهر برای پذیرش کشتیهای کروز ۵ ستاره حامل گردشگران آمریکایی، اروپایی، آلمانی و روس، داشتیم امروز هم این ظرفیتوجود دارد و برخی بنادر برای پهلوگیری کروزها آماده پذیرش گردشگران هستند.
به گزارش ایسنا و به نقل از تلگراف، پس از وقوع سیل بیسابقه در شهر «ونیز» و زیر آب رفتن مهمترین آثار تاریخی و هنری این شهر، اکنون آمار گردشگران «ونیز» نیز با کاهش مواجه شده است.
در طول ماه گذشته این شهر بارها شاهد بالا آمدن سطح آب شد، دهها هزار رزرو هتل توسط گردشگران خارجی لغو شد و حالا این موضوع موجب نگرانی مسوولان گردشگری «ونیز» برای کاهش یافتن آمار بازدیدکنندگان این شهر در تعطیلات کریسمس شده است.
مقامات ونیزی میگویند اگر گرشگردان فکر میکنند این شهر تا چند روز زیر آب باقی میماند در اشتباه هستند؛ چراکه وقتی یک مد رخ میدهد این موضوع برای چند ساعت ادامه خواهد داشت. معابر و میادینی که صبح غرق در آب هستند تا ظهر خشک خواهند شد.
مدیر هتلداران «ونیز» بیان کرد :«ما میخواهیم به تمام دنیا نشان دهیم که هیچ خطری وجود ندارد و ونیز همچون گذشته باشکوه است. مردم فکر میکنند اگر مدی با ارتفاع ۱.۱ متر رخ دهد آنها مجبور میشوند در میدان «سنمارکو» شنا کنند؛ در صورتی که این طور نیست.»
یکی دیگر از مقامات این شهر بیان کرد: «سیلی که رخ داد خسارتبار بود، اما ما اکنون به وضعیت عادی بازگشتهایم. من تاکنون با چنین آمار کم گردشگران مواجه نشده بودم.»
همچنین فرودگاه «مارکو پولو» که در نزدیکی ونیز قرار دارد پس از حادثه سیل اخیر با ۲۰ درصد کاهش تردد مواجه شده است.
سیلهای زمستانی هنوز به اتمام نرسیدهاند و انتظار میرود ونیز در روز شنبه با رخ دادن مدی با ارتفاع ۱.۴۵ متر مواجه شود که ۶۰ درصد این شهر را زیر آب خواهد برد؛ اگرچه این وضعیت تنها تا چند ساعت ادامه خواهد داشت.
در اواسط ماه نوامبر، سطح مد آب در بالاترین حالت به ۱.۸۷ متر رسید که این سیل را به بدترین سیل «ونیز» از سال ۱۹۶۶ تاکنون تبدیل کرد و موجب تعطیلی قلب تاریخی و گردشگری شهر از جمله میدان معروف سنمارکو شد.
پیشتر شهردار ونیز از خسارت حداقل یک میلیارد یورویی به این شهر تاریخی در پی بالاآمدن سطح آب و سیل خبر داده بود.
کمیته میراث جهانی یونسکو نیز با اشاره به پدیدههایی همچون حضور بیش از گردشگران (اُورتوریسم)، حضور مستمر قایقهای تفریحی و همچنین تاثیرات منفی ساخت و سازهای جدید و آسیبپذیری در مقابل تغییرات آب و هوایی که شهر ونیز را تهدید میکند اعلام کرد این نهاد همکاری نزدیکی با کشور ایتالیا درباره خطرات و تهدیدهای سیل اخیر دارد و قرار است در اوایل سال ۲۰۲۰، گروهی از سوی کمیته میراث جهانی برای بررسی ابعاد خسارتهای واردشده به ونیز به ایتالیا سفر کنند و در این میان از هیچ کمکی دریغ نخواهد شد.
«یلدا» یک نوع نوزایی و تولد است که در دورههای کهن، موقعیت بسیار تاثیرگذاری برای ایرانیان، بویژه برای کشاورزان بوده است، چون سرآغاز یک فصل جدید از زندگی و کار به حساب میآمد. در این باره معصومه ابراهیمی -پژوهشگر حوزه انسانشناسی- با اشاره به اینکه نظریههای مختلف و گاه تعارضآمیزی در مورد فلسفه یلدا وجود دارد، به ایسنا، توضیح میدهد که برخی یلدا را یک واژه سریانی و آن را یک نوع آیین از مجموعه آیینهای مهر و میترا (دین پیش از زرتشتی) میدانند. برخی هم چون خانم آنا کراسنوولسکا که در کتاب «چند چهره کلیدی در اساطیر ایران» اشاره کرده است؛ شب یلدا یا چله را یک نوع «جشن نوروز» میدانند.
او با تشریح نظریه «آغاز شروع نوروز با شب یلدا»، میگوید: طبق این دیدگاه، شب یلدا به این دلیل که ۱۰۰ روز مانده به نوروز است، جشن گرفته میشود. بر اساس این باور از شب چله آغاز نوزایی خورشید یا همان نوروز شروع میشود.
درباره فلسفه یلدا، پیام سلطانی -کارشناس حوزه فرهنگ و زبانهای باستان- هم با اشاره به اینکه یلدا به معنای «زایش خورشید» است، میگوید: جشن شب یلدا یا چله جشنی به مناسبت شروع فرآیند پایان سرما با زایش مجدد خورشید در فردای بلندترین شب سال است. دقت داشته باشیم که از فردای شب چله یا فردای بلندترین شب سال، روزها آغاز به بلندتر شدن میکنند و این یعنی آغاز مردن دیو سرما و زایش خورشید.
فلسفه وجودی شب یلدا، نه پاسداشت سرما و زمستان، بلکه برعکس، جشن زایش خورشید و آغاز فرآیند گرمتر شدن است. چون در باورهای کهن ایرانی، سرما «دیوآفریده» به حساب میآمد و ایرانیها نسبت به سرما نگاه منفی داشتند. بر اساس متون پهلوی، خاستگاه اقوام آریایی (ایرانویج) سرزمین به شدت سردی بوده است، به طوری که در این سرزمین ۱۰ ماه از سال زمستان و تنها دو ماهِ گرم وجود داشته است. برای همین در باور ایرانیها، سرما آفریده دیو تلقی میشده و در نتیجه برآمدن خورشید، عنصر حیاتی به حساب میآمده است. برای همین هم است که خورشید در باور ایرانیان باستان در مقام ایزدی مستقل مورد احترام بوده است.
آیین شب یلدا پیروی از الگوی اسطورهای نبرد ایزد خورشید با سیاهی شب و سرمای زمستان بوده است. برای همین هم روشن کردن آتش در شب یلدا قابل تفسیر میشود. البته در اساطیر ایرانی، آتش از اهمیت بسزایی برخوردار بود حتی عنصری مقدس قلماد میشد و ایزدی برای پاسداشت آن وجود داشت. از این رو در بیشتر آیینهای ایرانی از جمله یلدا، آتشهای بزرگ برپاداشته میشد.
البته معصومه ابراهیمی – کارشناس حوزه انسانشناسی – تأکید دارد که درباره فلسفه یلدا داستانها، افسانهها و اسطورههای بسیاری بین ایرانیان در شهرها، روستاها و عشایر وجود دارد و همین قصههای شنیدنی، حکایت از آن دارد که جشن یلدا برای ایرانیان از دیرباز تا چه حد اهمیت داشته است.
این انسانشناس جشن یلدا را فرصتی برای دورهمی و استحکامبخشی اجتماعی دانسته و میگوید: تحمل سرمای سخت و طولانی از طریق دورهمیها و جشنهایی مانند یلدا، برای خانوادههای ایرانی سادهتر میشد.
اریک وو «Eric wu» حدود یک ماه پیش به ایران آمد، درست وقتی که رسانهها از ناآرامیها مینوشتند. شنیده بود ایران کشور ناامنی است، دوستان و همکارانش هم خبرهای خوبی از ایران به او نمیدادند. با این حال او و تعدادی از همکارانش از کشورهای اسپانیا، پرتغال، ایتالیا و پرو به دعوت یک آژانس ایرانی راهی تهران شدند و بعد هم به شیراز، یزد، اصفهان و کاشان رفتند. سفر آنها حدود یک هفته طول کشید، قصدشان آشنایی با جاذبههای تاریخی و طبیعی و تجهیزات گردشگری ایران بود.
«وو» در آخرین ساعات حضورش در ایران، درحالیکه یک هتل ۵ ستاره در تهران را ارزیابی میکرد تا شاید برای اقامت توریستهایش در نظر بگیرد، به ایسنا گفت: دیگران نظرات خوبی درباره ایران ندارند، با این حال ما به این کشور سفر کردیم تا آن را از نزدیک ببینیم، اتفاقا ایران را کشور خیلی امنی دیدیم. هیچ مشکلی در اینباره وجود ندارد. شهرهای تاریخی زیادی هم دارد که با سلیقه گردشگران چینی هماهنگ است.
این توراپراتور چینی اضافه کرد: ما پیش از آنکه اتفاقات سیاسی و اقتصادی در ایران رخ دهد، با برخی از آژانسهای این کشور همکاری گردشگری داشتیم و هنوز هم داریم. بین دو کشور پرواز مستقیم وجود دارد و همین باعث میشود تردد مسافران چینی آسانتر باشد. به نظر میآید که مشکلی برای همکاری با ایران نداریم.
«وو» درباره تاثیر لغو ویزای ایران در سفر چینیها، به «فرمان ترامپ» که سفر بدون ویزا به آمریکا را برای برخی اتباع خارجی در صورت سفر به کشورهایی چون عراق، سودان و سوریه دشوار میکند، اشاره کرد و گفت: زمانی که ویزا بین ایران و چین برقرار بود، خیلیها به خاطر محدودیتهایی که ممکن بود هنگام سفر به آمریکا دچار شوند، نگران بودند و حتی میترسیدند، طبیعتا ترجیح میدادند به آمریکا سفر کنند تا ایران. اما با لغو ویزای ایران و حذف مهر ورود، آن نگرانیها از بین رفت، چینیها حالا راحتتر به ایران سفر میکنند، مخصوصا اینکه هزینه ویزا هم برداشته شده و بین دو کشور پرواز مستقیم وجود دارد. همینها انگیزه زیادی ایجاد کرده است.
هرچند آمارها نشان میداد که سفر چینیها به ایران در دو سال گذشته روند نزولی و رشدی منفی داشته اما معاون گردشگری کشور اخیرا اعلام کرده که روند سفر چینیها به ایران پس از لغو روادید مثبت شده است، به طوری که در سه ماه مرداد، شهریور و مهر (بعد از اجرای قانون لغو روادید) حدود ۱۴ هزار نفر چینی به ایران سفر کردند، درحالیکه این آمار سال گذشته ۱۳ هزار نفر بود.
پلهای آبی از عناصر شگفتانگیز هنر معماریاند. این پلها هم زیبا هستند و هم سرزمینهای دوردست را به هم متصل میکنند. علاوه بر این نیز مسیری برای عبور کشتی و قایق فراهم میکنند. ساخت جالبترین پلهای آبی جهان بدون بهرهگیری از دستاوردهای پیشینی که در هنر معماری به دست آمده ممکن نیست. اعتمادآنلاین به نقل از designbuzz جالبترین پلهای آبی دنیا را معرفی میکند:
۱- پل آبی ماگدیبرگ
کانال لا لویر روی رودخانه لوار فرانسه بنا شد و یکی از طولانیترین و جالبترین پلهای دنیا بود تا اینکه پل ماگدیبرگ ساخته شد. این پل در اکتبر سال ۲۰۰۳ باز شد و ۲ کانال را روی رودخانه الب (Elbe) به هم متصل کرده است. طول این پل حدود ۹۱۲ متر است.
رد شدن از این پل بسیار شگفتانگیز است. کشتیها با گذر از آن میتوانند در وقت صرفهجویی کنند و میانبری ۱۲ کیلومتری را میپیمایند. هزینه ساخت این پل بیش از ۵۰۰ میلیون یورو بود و اتمام آن ۶ سال طول کشید.
۲- پل آبی بارتون سویینگ
پل آبی بارتون سویینگ (Barton Swing) متحرک و بسیار جالب است و در منچستر انگلیستان قرار دارد. این پل یادگار زمان ویکتوریا و یکی از شگفتانگیزترین پلهای آبی جهان است. سر ادوارد ویلیامز (Sir Edward Williams) این پل را طراحی کرد و اندرو هندیساید (Andrew Handyside) آن را در سال ۱۸۹۴ ساخت. این پل متحرک طوری ساخته شده که هر نوع کشتی با هر اندازهای بتواند از روی آن رد شود.
این پل ۹۰ درجه میچرخد و کشتیها میتوانند از کنار آن رد شوند. وزن پل حدود ۱۴۵۰ تن است و هر سمت پل ۸۰۰ تن آب را روی خود تحمل میکند.
۳- مجرای آبی رینگوارت
پل آبی رینگوارت (Ringvaart) را یک مهندس عمران هلندی ساخت. این پل در هارلمرمیر (Haarlemmermeer) قرار دارد و قدیمیترین پل آبی هلند است. پل رینگوارت در سال ۱۹۶۵ ساخته شده؛ اما ۲ قطعه در سال ۲۰۰۶ به آن اضافه شد. طول پل اکنون حدود ۱۷۹۹ متر است.
۴- مجرای آبی اوُن
پل اوُن (Avon) یکی از شگفتانگیزترین پلهای آبی جهان است که در سال ۱۸۲۱ ساخته شده و همچنین قدیمیترین پل آبی اسکاتلند به شمار میرود. این پل در بریتانیا دومین پل آبی طولانی محسوب میشود. طول پل اوُن حدود ۲۴۶ متر، ارتفاع آن ۲۶ متر و پهنای آن ۵۰ متر است. دلیل نامگذاری پل این است که این پل روی رودخانه اوُن در لینلیتگو (Linlithgow) اسکاتلند ساخته شده است.
۵- مجرای آبی ولوومیر
راه آبی ولوومیر (Veluwemeer) در هلند قرار دارد و گذر از آن بسیار جالب است. این پل آبی از روی جاده N302 در شرق هلند میگذرد. پهنای آن ۱۹ متر و طولش ۲۵ متر است و فلوولند (Flevoland) را به هلند وصل میکند. فلوولند یکی از بزرگترین جزیرههای مصنوعی دنیاست.
طراحی این پل بسیار جالب است به طوری که راه برای عابر پیاده، قایق و کشتی دارد. معماران سراسر دنیا طرح این پل را تحسین کردند زیرا با بودجه کم توانسته مشکلات ترافیکی آبی و جادهای را حل کند.