خبرگزاری مهر -گروه هنر-زهرا منصوری: «چهرههای ماسک زده، دستهای دستکشدار، خیابانهای خلوت و گریز از اجتماعات»؛ این تصویر کلی جهان امروز است. تجربهای چینی که خیلی زود به جهان تسری پیدا کرد و تصویر دنیا را دگرگون کرد؛ اقتصاد را نابود کرده و اگر از حق نگذریم انسانها را با تنهاییشان بیشتر آشنا کرده است.
پیش از این ما از تحریم میگفتیم و جهان نمیفهمید، از افزایش لحظهای قیمتها میگفتیم و جهان نمیفهمید، از دردهای اجتماعی و نبود داروهای گروههای خاص میگفتیم و باز هم جهان نمیفهمید اما حالا این تنها درد مشترکی است که همه ما را گرد هم آورده است، همه ما در هر گوشه از این جهان از آنگولا و آمریکا و آلمان گرفته تا همین ایران خودمان برای بقا در این شرایط تقلا میکنیم و همهمان یک آرزوی مشترک داریم؛ کشف داروی کرونا برای بیشتر زنده ماندن و بیشتر در کنار هم بودن.
عدهای «شیوع کرونا» را یک جنگ تمام عیار بیولوژیک میخوانند، عدهای آن را ساخت دست انسانها و مولود لابراتوآرها میدانند و برخی هم گمان میکنند که سوپ خفاش یا خوراک مورچهخوار اولین نقطه شیوع این ویروس کوچک بوده است.
۶۰ روز است که تنها سکوت و سکون به صندلیهای سالنهای سینما تکیه زدهاند، ۶۰ روز است که هیچ جدالی برای تصاحب سانسهای بهتر بین سینماگران نیست؛ ۶۰ روز است که صاحبان آثار گلهای از نداشتن تبلیغات برای هرچه بهتر دیده شدن فیلمهایشان ندارند! فارغ از همه این گمانهزنیها، این ویروس با هر ریشه و سابقهای، خوب توانسته یک تنه جهان را بر هم بریزد، به مشاغل آسیب بزند و اگر دوران پساکرونایی وجود داشته باشد، باعث شود به این فکر کنیم که چه بلایی در آن دوران با اقتصاد به یغما رفته بر سرمان خواهد آمد! در این بین اما مشاغلی وجود دارند که آسیب پذیرترند، لحظهای تعطیلیشان به مثابه یک ضرر جبران ناپذیر است و در همین بازه زمانی نسبتاً کوتاه تمام چرخهای آنها را به لرزه در آمده است؛ صنعت «سینما» از همین دسته است.
از همان روزهایی که ورود کرونا به ایران خبرساز شد، حدس زدنش هم سخت نبود که خیلی زود همه مراکز تجمع انسانی مثل سینماها تعطیل میشوند چون نفس سینما به تجمع است؛ همان چیزی که آن را در رده اصناف پرخطر قرار میدهد. همین هم شد؛ سوم اسفندماه ۹۸ بود که وزارت ارشاد با صدور اطلاعیهای از تعطیلی تمام برنامههای هنری و سینمایی در سراسر کشور خبر داد.
حالا ۶۰ روز از آن اطلاعیه میگذرد، ۶۰ روز است که تنها سکوت و سکون به صندلیهای سالنهای سینما تکیه زدهاند، ۶۰ روز است که هیچ جدالی برای تصاحب سانسهای بهتر بین سینماگران نیست؛ ۶۰ روز است که صاحبان آثار گلهای از نداشتن تبلیغات برای هرچه بهتر دیده شدن فیلمهایشان ندارند؛ مسائلی که تا همین چند ماه پیش عمده بگومگوها در رسانهها و محافل سینمایی را به خود اختصاص میدادند.
در این ۶۰ روز اما چه بر سینمای ایران گذشت؟
در این گزارش به مرور آنچه که در این مدت بر سینما گذشته و تدابیری که برای عبور از این بحران در این حوزه اندیشیده شده است، میپردازیم.
تجربه سینماگران؛ تولید و اکران در تعلیق
اولین شوک همان تعطیلی سینماها بود آن هم در حالی که تنها چند روز پیشتر ۶ فیلم «عطر داغ»، «چهل و هفت» «خوب بد جلف؛ ارتش سری»، «نرگس مست»، «دوئت» و «بی وزنی» نمایش خود را آغاز کرده بودند و با این اتفاق اکران آنها در گام اول ناکام ماند. جدیترین گزینه این اکران نیمهمانده هم «خوب بد جلف ۲؛ ارتش سری» ساخته پیمان قاسمخانی بود که بلافاصله بعد از رونمایی در جشنواره سی و هشتم، به نمایش عمومی درآمد تا نام خود را به عنوان اولین فیلم اکران نوروزی ۹۹ ثبت کند.
توقف اکران این فیلم در حالی بود که افتتاحیهای ۱ میلیاردی را تجربه کرده و همین فروش این نوید را به سینماداران میداد که رونقی به گیشهها خواهد بخشید؛ فیلمی کمدی که دنبالهای بر قسمت نخست آن بود.
«خوب بد جلف۲» موفقترین فیلم در حال اکران بود که در اوج فروش با شوک کرونا متوقف شد
در کنار این فیلمها که چند روزی از اکران عمومی را سپری کرده بودند، ۶ فیلم دیگر هم امید به اکران نوروز بسته بودند که زیر سایه کرونا امیدشان ناامید شد؛ «شنای پروانه» ساخته محمد کارت، «لاله» ساخته اسدالله نیکنژاد، «پسرکشی» ساخته محمدهادی کریمی، «لامینور» به کارگردانی داریوش مهرجویی، «بازیوو» ساخته امیرحسین قهرایی و «زنها فرشتهاند ۲» ساخته آرش معیریان ۶ فیلمی بودند که در کنار «خوب، بد، جلف ۲» برای ورود به چرخه طلایی اکران نوروز ۹۹ صف بسته بودند اما حالا شرایط چندان متفاوتی نسبت به دیگر فیلمهای متوقف در ترافیک اکران سینماها ندارند.
اما این ناتمام ماندن کارها فقط مختص چرخه اکران فیلمها نبود. همزمان با افزایش آمار مبتلایان و فوتیهای کرونا و همچنین هشدارهای مکرر مبنی بر عدم تجمع و دست کشیدن از کارها، کار برخی از فیلمها در مرحله فیلمبرداری متوقف شد.
«لحظهای و دیگر هیچ» به کارگردانی کاوه قهرمان، «چپ راست» به کارگردانی حامد محمدی، «جوجه تیغی» به کارگردانی مستانه مهاجر، «روشن» به کارگردانی روحالله حجازی و… از همین جمله بودند این در حالی است که تنها سه یا چهار جلسه از کار برخی از آنها باقی مانده بود و حتی پیش بینی میکردند فیلمشان را به زودی اکران کنند؛ «چپ راست» یکی از همین فیلمها بود که تهیهکنندهاش منوچهر محمدی عنوان کرد برای حفظ سلامت همکارانش ترجیح داده بعد از بهبود شرایط اقدام به فیلمبرداری ۳۰ درصد باقی مانده آن کند.
«چپ راست» به کارگردانی حامد محمدی از پروژههای مهم تعطیلشده به دلیل کرونا است
در این میان اما بودند پروژههایی که علی رغم تذکرهای ستاد کرونا در سینمای ایران همچنان کار فیلمبرداری را پیگیری میکردند. همین موضوع دانش اقباشاوی سخنگوی این ستاد را بر آن داشت تا نام ۲ فیلم در حال فیلمبرداری را معرفی کند. یکی از همینها «شپلوتکا» به کارگردانی حسین قناعت بود این در حالی است که ستاد کرونا در پیک ابتدایی این بیماری نام این فیلم را در فهرست فیلمهایی که فیلمبرداریشان متوقف شده قرار داده بود. البته همین چند روز پیش هم حسین قناعت در یادداشتی عنوان کرد که به دستور ستاد کرونا توجه و روند تولید «شپلوتکا» را تا زمان بهبود شرایط متوقف میکند.
دیگر فیلمی که همچنان در حال فیلمبرداری است «مجوز خروج» به کارگردانی کیارش اسدیزاده است. کارگردان جوانی که این روزهای کرونایی سریال موفق «کرگدن» را در حال پخش در شبکه نمایش خانگی دارد. اسدیزاده اما هنوز واکنشی نسبت به اعلام نام فیلم تازهاش بهعنوان یک پروژه متخلف نشان نداده، فیلمبرداریاش را هم متوقف نکرده، شاید به این فکر کرده که ممکن است فصل تولید را از دست بدهد، شاید هم بعدها عنوان کند با رعایت موارد بهداشتی کار فیلمبرداری را ادامه داده آنچه اما در این شرایط مهم است لزوم همیاری و برخورد مسئولانه هر کدام از اعضای خانواده سینما برای بهبود روند ابتلاء به این بیماری است.
سینما تنها شامل کارگردان، تهیهکننده و بازیگر نیست برای تولید یک فیلم دست کم یک تیم صدنفره از صفر تا صدش تلاش میکنند. همانهایی که پشت صحنه هستند و معروف ترینشان را حتی اکثر فیلمبینهای حرفهای هم نمیشناسند و حالا بیشترین خسارت متوجه آنها شده است هرچند شنیده میشود که عید فطر قرار است سینماها بازگشایی شود و محمدمهدی طباطبایینژاد معاون نظارت و ارزشیابی سازمان سینمایی هم تلویحاً آن را تأیید کرده، اما حتی همین هم از نگرانی برخی سینماگران برای ایام پساکرونا نکاسته، این غیرقابل کتمان است که کرونا ضرری بیسابقه به سینما زده است اما آنچه دوچندان باعث سردرگمی سینماگران میشود نبود برنامهای مدون برای عبور از این بحران است چه اینکه تجربه ثابت کرده است که اساساً مسئولان ما در شرایط بحرانی قدرت اتخاذ تصمیمی درست را ندارند، اگر هم داشته باشند به محض عادی شدن شرایط تمام وعدههای آنها به دست فراموشی سپرده میشود.
روی دیگر این سکه این است که سینماگران سرمایههای خود را بر باد رفته میبینند که پربیراه هم نیست. در شرایط عادی سالانه قریب به ۷۰ فیلم در سینمای ایران به نمایش درمیآید که حتی در آن زمان هم عدهای بر این باور بودند که فیلمشان با سدی به نام اکران رو به رو است و پشت درش میمانند، حالا با این تعطیلی ۲ ماهه سینماگران متفقالقول از پدیدهای تازه صحبت میکنند؛ «ترافیک وحشتناک اکران بعد از ایام کرونا». این یعنی اینکه نیمی از فیلمها امکان اکران پیدا نمیکنند و سرمایهای هم برنمیگردد. یعنی طوفانی سهمگین بیسروصدا و به همان آرامی، سرمایههای آنها را در نوردیده است.
بیاید به وجه دیگر از این سینما هم نگاه کنیم؛ سینما تنها شامل کارگردان، تهیهکننده و بازیگر نیست برای تولید یک فیلم دست کم یک تیم صدنفره از صفر تا صدش تلاش میکنند. همانهایی که پشت صحنه هستند و معروف ترینشان را حتی اکثر فیلمبینهای حرفهای هم نمیشناسند و حالا بیشترین خسارت متوجه آنها شده است. اتفاقاً همانها هستند که در معادلات سینما نادیده گرفته میشوند، افرادی که به دلیل تعطیلی روند تولید حالا خانه نشین شدهاند و برخی عنوان میکنند آنها اندوختهای برای روزهای سخت ندارند.
کرونا هرچه هم که نداشت باعث شد افراد جامعه آنلاینتر شوند و کارهایشان را از مجاری اینترنتی دنبال کنند از رهگذر همین امر بود که شیوهای نو در نمایش فیلمها بر سر زبانها افتاد؛ موضوعی که البته در کشورهای دیگر آزموده شده و اتفاقاً جواب هم داده، این روزها اکران اینترنتی آثار سینمایی به مهمترین بحث محافل سینمایی تبدیل شده است.
هر رسانهای را که باز کنید میبینید عدهای در مدحش و عدهای در ذمش صحبت میکنند. موضوعی که البته پیش از این و در زمانی که سینما شرایط عادی را سپری میکرد با مستند «توران خانم» به کارگردانی رخشان بنیاعتماد و مجتبی میرتهماسب تجربه کرد و اتفاقاً استقبالی غیرمنتظره را پیش رویش دید اما گویا نیاز بود تا این حوزه به صورت جدی تر محک بخورد.
حاتمیکیا با قبول ریسک اکران اینترنتی «خروج»، تجربهای طلایی را به سینمای ایران هدیه کرد
سرانجام اما این ابراهیم حاتمی کیا و سازمان حمایت گر فیلمش یعنی سازمان اوج بودند که پیشگام شدند تا «خروج» نامش را به عنوان اولین فیلم بلند سینمای ایران در تجربه اکران اینترنتی ثبت کند. این روزها که آنلاینتر شدهاید حتماً از کیفیت نمایش این فیلم زیاد شنیدهاید، از سامانههای درخواستی نمایش «خروج»، از میزان پول پرداختی برای تماشایش و… اما خالی از لطف نیست که دوباره قاچاق آن را یادآور شویم.
تنها چند ساعت از اکران اینترنتی فیلم گذشته بود که «خروج» سر از کانالهای تلگرامی درآورد. تنها با یک کلیک و بدون پرداخت هیچ پولی میتوانستید تازهترین ساخته ابراهیم حاتمی کیا را ببینید. فیلم به همین سادگی قاچاق شد.
محمدمهدی طباطبایینژاد همان زمان در گفتگو با خبرنگار مهر عنوان کرد که «خروج» حتی اگر روی نتفلیکس هم بارگذاری میشد باز هم قاچاق میشد. او در ادامه به لزوم فرهنگ سازی در این حوزه تاکید کرد؛ چیزی که باعث تفاوت موفقیت این سامانههای درخواستی در کشور ما و خارج از کشور شده است.
هر چند همه ما هم روی مساله فرهنگسازی صحه میگذاریم اما اتفاقاً تجربه نشان داده که برخی مصرفکنندگان محصولات فرهنگی در فضای مجازی چندان هم اخلاقمدار نیستند، سالها فرهنگ سازی هم جواب نداده و اتفاقاً هر راه دررویی که بیابند امتحانش میکنند چون اساساً رفتار به فراخور منفعت شخصی امری اجتنابناپذیر است؛ ایران و خارج هم ندارد!
تجربه سینماداران؛ واهمه از آینده!
محمد قاصداشرفی رییس انجمن سینماداران تنها اندکی پس از اینکه اکران اینترنتی «خروج» خبرساز شد در گفتگویی با خبرنگار مهر عنوان کرد فیلمهایی که در بستر وی او دیها به نمایش درمیآیند دیگر امکان اکران در سینماها را پیدا نمیکنند و سینماگران باید دست به انتخاب میان این ۲ بزنند این در حالی بود که در خبرهای ابتدایی عرضه فیلم «خروج» عنوان شده بود این فیلم بعد از اکران اینترنتی و بعد از بهبود شرایط روی پرده سینما میرود.
همین گفتگو سرآغازی بود برای گمانه زنیها درباره اینکه سینماداران اساساً بابت آینده اکران فیلم در سالنهایی سینمایی نگراناند و حتی برخی اکران اینترنتی را تهدیدکننده منافع خود میدانند. هرچند غلامرضا فرجی سخنگوی شورای صنفی نمایش نیز در گفتگویی صحبتهای قاصداشرفی را تایید کرد و آن را یک قانون خواند اما این جناح بندیها همچنان وجود دارد و برخی حرف از هدایت موج مخالفتها با این شیوه اکران توسط سینماداران به میان میآورند و معتقدند اگر اکران اینترنتی رونق پیدا کند میتواند به عنوان رقیبی جدی در مقابل سینما قد علم کند.
اما فراتر از این بحثها تعطیلی با سینماها چه کرد؟ این تعطیلی که با طلاییترین فصل اکران یعنی ایام نوروز تقارن داشت، ضرری ۴۲ میلیاردی را روی دست سینماها گذاشت.
این در حالی است که بسیاری از سینماداران معتقدند هر ساله اکران نوروزی ضررهای فصلهای دیگر نمایش را جبران میکرد و اصلاً باعث ایجاد اندوختهای برای دیگر فصول میشد. این بحث زمانی جدیتر میشود که اساساً این روزها افراد جامعه از حضور در هر اجتماعی اجتناب میکنند بنابراین این افق پیش روی سینماداران نمایان است که به محض بازگشایی سینماها، مخاطبان استقبالی از آثار نمیکنند یعنی زمان میبرد تا دوباره اعتماد و در سینما که یکی از مراکز تجمع است، حضور پیدا کنند.
همه اینها باعث میشود تا برخی از تعطیلی همیشگی برخی سالنهای سینمایی بهخصوص قدیمیترها در پساکرونا سخن بگویند. آنچه واضح است این است که به جز معدودی سینما، بقیه سینماها حتی قادر به درآوردن هزینه اولیه خود نیستند این در حالی است پیش از این نهضت سالنسازی باعث ایجاد و بازسازی برخی سینماها شده بود و به نظر میرسد نتیجه این تلاشها در حال فروپاشی است.
تجربه مخاطبان؛ آنلاینتر از همیشه
همانطور که در ابتدای این گزارش اشاره کردیم این روزها همه ما آنلاین شدهایم، کوچکترین خریدها را به صورت اینترنتی انجام میدهیم و کمتر دل داریم که به خارج از خانه برویم. این در خانه ماندن البته طولانی شده و هر کسی در این اوضاع به دنبال سرگرمسازی خود است.
تماشای فیلم و سریال در بستر نت اولین انتخابی است که هر فردی برای ایام قرنطینه برمیگزیند. همین امر سبب شد تا اکران اینترنتی با استقبال مواج شود تا جایی که «خروج» در چهار روز ابتدایی بالغ بر یک میلیارد فروش داشت و طبق آمارها ۲۱۱ هزار مخاطب به تماشایش نشستند.
این استقبال اما تنها به «خروج» منحصر نمیشود. قرنطینه اتفاقاً مخاطبان را به دیدن مستندها هم ترغیب کرده، یعنی بر اساس آمار مرکز گسترش سینمای مستند و تجربی در تعطیلات نوروز ۹۹ بیش از چهار هزار و ۷۰۰ مراجعه به ۲ شبکه نمایش درخواستی صورت گرفته است.
این استقبال قطعاً یک آمار امیدوارکننده است و جای تامل دارد، اما همین آمارها باعث میشود بیم آن برود که مخاطب به همین شیوه تماشا عادت کند و بعدها از اکران در سینماها استقبال نکند؛ موضوعی که در این سالها برایش تلاش زیادی شده و راه زیادی طی شده است تا همین میزان تماشاگر برای سینماها به دست بیاید.
تجربه مدیران؛ در بحران چه کنیم؟
دیگر عادت کرده بودیم که انتظار چندانی از «مدیران» نداشته باشیم، اما شرایط بحرانی کرونا این عادت را هم بر هم زد و بازهم چشم و گوش به ساختمان خاکستری میدان بهارستان دوختیم تا شاید فرجی حاصل شود و بهانهای برای کاهش نگرانیها بابت آینده «سینما» بیابیم.
از اولین اقدامات مدیران در این شرایط بحرانی تشکیل «کارگروه بررسی آسیبهای کرونا در سینما» بود که اعضایش را سیدمحمدمهدی طباطبایینژاد، محمود اربابی و رمضانعلی حیدری خلیلی معاونان سازمان، منوچهر شاهسواری مدیرعامل خانه سینما، سیدحسین سیدزاده مدیرعامل صندق اعتباری هنر و سیدغلامرضا موسوی تهیهکننده تشکیل میدادند.
این کارگروه تاکنون ۴ جلسه تشکیل داده، آنها قرار است به هر پرده سینما ۱۰ میلیون تومان وام اعطا کنند که طبق گزارش این کارگروه تاکنون ۵۰ سینما برای دریافت این وام اعلام آمادگی کردهاند.
اما آیا این اقدامات کافی است؟ بسیاری از این سینماگران معتقدند این کمکها باری از روی دوش آنها برنمیدارد و پاسخی به نگرانیهای آنها درباره آینده سینما و فعالیت حرفهایشان در این عرصه نمیدهد.
در این ایام هرچند مدیران سینمایی و وزیر ارشاد حضوری فعال در توییتر داشتهاند اما تاکنون نسبت به نگرانی سینماگران شاهد سیاست و اقدام عملی نبودهایم و به جز همین مورد اخیر تشکیل کارگروه بررسی آسیبهای کرونا در سینما اقدامی راهبردی از سوی آنها ندیدهایم.
عجیبترین اتفاق اما این بود که در انفعال مدیران وزارت ارشاد و سازمان سینمایی ناگهان تصویر ابلاغیهای در فضای رسانهای دست به دست شد که امضای وزارت بهداشت را بر پیشانی داشت و علیالظاهر بستهای پیشنهادی برای بازگشایی سینماها و دیگر مراکز هنری و فرهنگی تحت تدابیر بهداشتی بود! نسخه وزارت بهداشت اما آنقدر غیرقابل هضم و عجیب بود که به یک طنز تلخ بیشتر شباهت داشت. واکنشها نسبت به این متن هرچند سبب شد که مشاور وزیر بهداشت، «ابلاغ» این آیین نامه را تکذیب کند و برای ساعتی متن اصلی آن از خروجی سایت وزارت بهداشت هم حذف شد اما با فروکش کردن موج واکنشها باردیگر متن به خروجی سایت برگشت و حالا چند روزی است شنیده میشود عین همان گزارههای کمدی، در قالب «ابلاغیه» به دست سینماداران رسیده است.
سینماداران که بهعنوان صاحب یکی از مشاغل پرخطر برای آغاز بهکار ملزم به ثبت نام در سامانه وزارت بهداشت شدهاند، پس از ثبتنام اولیه این متن را دریافت میکنند. متنی که بهطرز عجیبی سازمان سینمایی و وزارت ارشاد نسبت به آن سکوت پیشه کردهاند و هنوز معلوم نیست چه نقشی در تنظیم و تدوین این آییننامه غیرتخصصی داشتهاند!
سکوت و انفعال ارشاد به سردرگمی بیشتر سینماگران دامن زده و باعث ابهام آنها شده است؛ هرچند وزیر ارشاد در توییتی عنوان کرد که خسارات وارد شده به سینما برآورد و به هیأت دولت ارایه شده است اما به نظر میرسد جزییات این اقدامات هم باید شفافتر شود تا تبدیل به روزنه امید شوند.
حمایت کانون کارگردانان سینمای ایران از شورایعالی تهیه کنندگان
به گزارش خبرگزاری مهر، کانون کارگردانان سینمای ایران طی نامه ای به شورایعالی تهیه کنندگان اعلام کرد که خود را در کنار این نهاد صنفی جهت ایجاد شفاف سازی در سینمای ایران می داند.
متن نامه کانون کارگردانان به شرح زیر است:
«اعضای محترم شورایعالی تهیه کنندگان سینمای ایران
با سلام
کانون کارگردانان سینمای ایران خرسندی خود را از هشدار و واکنش صنفی شورایعالی تهیه کنندگان نسبت به مراقبت از اعتماد عمومی به سینمای ایران اعلام می دارد. بی تردید این هشدار برگرفته از نگرانی های سالیان اخیر صنوف سینمایی از ورود بی قاعده تهیه کنندگان و پولهای مشکوک به عرصه تهیه کنندگی سینماست.
کانون کارگردانان همانطور که ۲ سال پیش (۲۰ مرداد ۱۳۹۷) در بیانیه ای صریح و پیشگویانه آغازگر مسیر شفاف سازی بود، همچنان بر مفاد آن بیانیه اصرار دارد. همچنین از این حرکت همکاران محترم در شورایعالی تهیه کنندگان استقبال کرده و خود را کنار شما جهت ایجاد فضای سالم و شفاف در سینمای ایران می داند و از این حرکت همسوی صنوف تهیه کنندگی استقبال می کند.
قیمت بلیت سینما شناور شود/ جلب اعتماد مخاطب برای دوران پساکرونا
سیدمصطفی حسینی مدیرعامل موسسه بهمن سبز در گفتگو با خبرنگار مهر ضمن اعلام آمادگی سینماهای حوزه هنری برای اجرای دستورالعملهای ستاد مبارزه با کرونا در زمان بازگشایی سینماها گفت: از هماکنون آموزشهای لازم را برای پرسنل سینمایی سراسر کشور آغاز کردهایم و آماده میزبانی از مردم هستیم.
وی درباره پیشبینی خسارات وارده به سینماها بیان کرد: سینماهای سراسر کشور تنها در ۳ ماهه بهار ۹۸ جمعا ۱۱۵ میلیارد تومان فروش داشتهاند که با توجه به پیشبینی رشد هر ساله، درصورت عدم بحران کرونا برای بهار ۹۹ فروش۱۵۰ میلیاردی را میشد، متصور بود. اکنون با تعطیلی سینماها از ابتدای اسفند خسارات بیش از این برآورد میشود.
حسینی ادامه داد: این مساله وقتی جدیتر میشود که بدانیم تا همینجا حدود ۴۰ درصد از درآمد سالانه سینما از دست رفته است. حدود ۳ هزار پرسنل سینمایی در سراسر کشور خدمت میکنند و شاید به همین تعداد در دفاتر پخش، مراکز جانبی سینما نظیر کافهها، فودکورتها، فروشگاههای فرهنگی و… فعال هستند که نظیر سایر مشاغل، معیشت آنها نیز درگیر بحران اقتصادی کرونا شده است.
این مدیر سینمایی اظهار کرد: در اصناف دیگر شاهد برنامهریزیهای منسجمی جهت بازگشایی تحت چارچوبهای قانونی هستیم، اما متاسفانه عزم جدی از سوی مدیران برای آینده سینما نمیبینیم. درحالی که دادههای علمی و تحلیلی ستاد ملی کرونا نشان داد سهم سینما در انتقال بالقوه کرونا فقط ۰.۰۹ درصد است.
وی ادامه داد: در روزهای آینده ماه مبارک رمضان را در پیش داریم که با توجه به مشارکت عموما پایین مردم در این ماه، فرصت مناسبی بود تا حداقل به شکل آزمایشی فاصلهگذاری اجتماعی در سینما تمرین شود. به هر صورت کارگروه بررسی آسیبهای کرونا در سینما باید فکری برای این بحران کند.
مدیرعامل بهمن سبز عنوان کرد: از طرفی تجربه نشان داده در چنین بحرانهایی اولین چیزی که از سبد خرید مردم حذف میشود کالای فرهنگی است. لذا در کنار تلاش برای رعایت مسائل بهداشتی و صیانت از سلامتی مردم در درجه نخست، نباید از حوزه نشاط اجتماعی غفلت کرد.
حسینی درباره تدابیر لازم در صورت بازگشایی سینماها گفت: مهمترین مساله برای سینما در دوران پساکرونا، جلب مجدد اعتماد خانوادهها است. از امروز باید برای دوران بعد از کرونا برنامهریزی داشت. ما آموزشهای لازم را برای بیش از ۴۰۰ پرسنل سینمایی خود در سراسر کشور آغاز کردهایم و تدابیری برای بهداشت محیط عمومی سینما درنظر گرفتهایم اما نباید به این بسنده کرد. ساختار سینمای ایران ظرفیت اکران سالی ۶۰ تا ۸۰ اثر را داشت و اگر میخواهیم در فرصت باقیمانده به رونق سینماها کمک شود، باید به تعداد سرگروههای سینمایی و تنوع ژانری آثار روی پرده اضافه کنیم.
وی افزود: یکی از پیشنهادات میتواند شناوری قیمت بلیت باشد. این پیشنهاد مستلزم ارائه سوبسیدهای دولتی در نرخ بلیت است. بدین شکل که با ایجاد سانسهای ارزانتر، استقبال مردمی را فراهم کنیم و در ازای آن دولت به جای اعطای وام، بخشی از سهم قیمتی بلیت مخاطبان را متقبل شود تا ضرری از محل کاهش قیمت بلیت به صاحبان آثار و سینماداران وارد نشود.
مدیرعامل بهمن سبز در پایان گفت: همه باید در کنار هم تلاش کنیم تا با اجرای درست دستورالعملهای پیشگیری از کرونا، اعتماد خانوادهها به سینمای ایران بازگردد.
رونمایی از جدیدترین پوستر «خروج» با تصویری از فرامرز قریبیان
ه گزارش خبرگزاری مهر به نقل از روابط عمومی پروژه، جدیدترین پوستر فیلم سینمایی «خروج» به کارگردانی ابراهیم حاتمی کیا با تصویری از فرامرز قریبیان رونمایی شد.
تازه ترین اثر ابراهیم حاتمیکیا در سامانه های فیلیمو و نماوا در حال اکران آنلاین است.
«خروج» قصه زندگی گروهی پنبهکار شهرستانی را روایت میکند که محصولشان بر اثر بارش شدید باران آب خورده و وعدههایی که به آنها داده شده، پوچ درآمده است. این گروه تصمیم میگیرند برای اعتراض به وضعیتشان نزد هیأت دولت در نهاد ریاست جمهوری بروند.
فرامرز قریبیان، پانته آ پناهیها، کامبیز دیرباز، سام قریبیان، محمدرضا شریفی نیا، گیتی قاسمی، جهانگیر الماسی به عنوان بازیگران اصلی در این فیلم به ایفای نقش پرداختند.
رونمایی از جدیدترین پوستر «خروج» با تصویری از فرامرز قریبیان
بیش از ۱۱۰ جایزه داخلی و خارجی برای آثار کوتاه باشگاه فیلم سوره
به گزارش خبرگزاری مهر به نقل از روابط عمومی باشگاه فیلم سوره، محمدرضا شفاه مدیرعامل باشگاه فیلم سوره گفت: در مدت حدود ۶ سالی که از فعالیت این مجموعه هنری سینمایی میگذرد علاوه بر ۲ فیلم سینمایی «بیست و یک روز بعد» و «دیدن این فیلم جرم است» و سریال «کتونی زرنگی» که جزو آثار بلند تولید شده در باشگاه فیلم سوره هستند، آثار کوتاه این مجموعه نیز توانسته اند در محافل سینمایی داخلی و خارجی خوش بدرخشند و حاصل این حضور هم بیش از ۱۱۰ جایزه و حضور موفق در جشنوارههای معتبر داخلی و خارجی بوده است.
شفاه ادامه داد: در میان آثار کوتاه باشگاه فیلم سوره فیلمهای کوتاه «ولد» به کارگردانی امیرعباس ربیعی، «علمک» به کارگردانی حسین دارابی و «دایو» به کارگردان حسین دارابی بیشترین جوایز بین المللی را به خود اختصاص داده اند. ضمن آن که فیلم سینمایی «بیست و یک روز بعد» هم بیش از ۲۰ حضور بین المللی را تجربه کرده که حاصل آن چندین جایزه معتبر بین المللی بوده است.
مدیرعامل باشگاه فیلم سوره درباره حضور بین المللی آثار کوتاه توضیح داد: آثار باشگاه فیلم سوره در این مدت در بیش از ۴۰ جشنواره معتبر خارجی حضور داشته و موفق به کسب جایزه شده است که از این میان میتوان به جشنواره انیمیشن سئول (سیکاف)، جشنواره خیرونای اسپانیا، جشنواره یونیورسال ترکیه، فستیوال فیلم کلکته، جشنواره رجینا کانادا، رویداد سینمایی کلوژ رومانی، جشنواره فیلم دوربان آفریقای جنوبی، فستیوال سلولارت آلمان، جشنواره فیلمهای کوتاه مین مکس ۲۰ آلمان، جشنواره فیلمهای ورزشی میلان، رویداد جهانی پروموفست و … اشاره کرد.
شفاه در پایان گفت: آثار باشگاه توانسته اند در بیش از ۲۰ کشور دنیا نظیر اسپانیا، بریتانیا، کانادا، ایالات متحده، ایتالیا، چین، نروژ، هندوستان و … حضور یابند و اغلب موفق به کسب جایزه شدهاند.
محمدباقر اصغری مدیر حفاظت از مالکیت فکری و صیانت از داده سازمان تنظیم مقررات صوت و تصویر فراگیر (ساترا) در گفتگو با خبرنگار مهر درباره انتشار غیرقانونی فیلم سینمایی «خروج» ساخته ابراهیم حاتمیکیا گفت: سازمان تنظیم مقررات صوت و تصویر وظیفه تنظیمگری حوزه ویاودیها را بر عهده دارد، با توجه به اینکه صاحبان یک فیلم سینمایی بعد از سالها برای اولین بار در کشور به دلیل شرایط و نبود امکان اکران سینمایی، ترجیح دادند آن را بهصورت اینترنتی اکران کنند، باید از وضعیت اکران این فیلم در این بستر صیانت کنیم.
وی ادامه داد: برای اکران اینترنتی «خروج» دو رسانه ویاودی پیش قدم شدند، البته همواره وقتی این سامانهها محصولی را منتشر میکنند، خطر نقض کپیرایت و انتشار غیرقانونی و بدون اجازه از صاحبان آثار هم وجود دارد بنابراین این حساسیت در ما ایجاد شد و با توجه به اینکه یک واحد مدیریتی تحت عنوان «حفاظت از مالکیت فکری و صیانت از داده» در ساترا وجود دارد، موضوع پیگیری دانلود غیرقانونی «خروج» مطرح شد.
همکاری با پلیس فتا درباره قاچاق «خروج»
این مدیر سازمان «ساترا» درباره اقدامات انجام شده برای مهار تبعات قاچاق «خروج» توضیح داد: با هماهنگی پلیس فتا و معاونت فضای مجازی دادستانی تا به این لحظه ۴ مجرای انتشار غیرقانونی را بستهایم که شامل سه وب سایت و یک بستر آپلود فیلم میشود. همچنین پلیس فتا میتواند در مسدودسازی کانالهای تلگرامی که از داخل ایران مدیریت میشوند، نقش آفرینی کند. اتفاقاً به تازگی یک کانال تلگرامی را شناسایی کردیم که مربوط به یک موبایلفروشی در یکی از مناطق کردستان بود. ما سریعاً اطلاعات این کانال را به کارشناس مربوطه گزارش کردیم تا روند مسدودسازی آن طی شود.
ما به تنهایی نمیتوانیم کانالهای تلگرامی را رصد کنیم. بنابراین کارگردان و تهیهکننده هم باید به کمک ما بیایند و نقش فعالانهتری داشته باشند ضمن اینکه پلتفرمهای اکرانکننده فیلم هم باید کمک کنند. در این صورت اگر منتشرکننده غیرقانونی فیلم، یک وب سایت باشد، آن را در یک ساعت و اگر کانال تلگرامی باشد با هماهنگی فتا آن را در ۴۸ ساعت مسدود میکنیم اصغری بیان کرد: مسدودسازی این کانالهای تلگرامی بر عهده دادستانی است، اما ساترا در این زمینه کمک میکند. البته گلهای که داریم به ذیحقان این امر هم مربوط میشود چراکه آنها آنچنان که باید حساسیت نشان نمیدهند. ما به تنهایی نمیتوانیم کانالهای تلگرامی را رصد کنیم. بنابراین کارگردان و تهیهکننده هم باید به کمک ما بیایند و نقش فعالانهتری داشته باشند ضمن اینکه پلتفرمهای اکرانکننده فیلم هم باید کمک کنند. در این صورت اگر منتشرکننده غیرقانونی فیلم، یک وب سایت باشد، آن را در یک ساعت و اگر کانال تلگرامی باشد با هماهنگی فتا آن را در ۴۸ ساعت مسدود میکنیم.
مدیر حفاظت از مالکیت فکری و صیانت از داده سازمان تنظیم مقررات صوت و تصویر فراگیر توضیح داد: ما با هماهنگی با دادستانی نقش تسهیلگر را در زدودن لینکهای دانلود و شبکههایی که بهطور غیرقانونی اقدام به انتشار فیلم میکنند، ایفا میکنیم و دادستانی با اطلاعات دریافتی کارهای مسدودسازی آنها را انجام میدهد. در همین راستا توانستیم یک شبکه ارتباطی ایجاد کنیم تا به محض اینکه صاحبان آثار اعم از تهیهکننده، کارگردان و… به ما وجود وب سایت متخلف را گزارش دهند در یک ساعت با هماهنگی دادستانی آن وب سایت را مسدود کنیم.
وی در بخش دیگر از صحبتهایش بیان کرد: البته این موضوع هم باید بررسی شود که آیا انتشار و مجاری غیرقانونی دانلود یک فیلم، به این صنعت لطمه زده است یا خیر؟ تصور من این است که فرهنگ عمومی درباره نقض حقوق آثار روز به روز بالاتر میرود. البته این چالش مختص به کشور ما نیست، برای مثال یک ساعت بعد از انتشار فصل تازه سریال «خانه اسکناس» در بستر نتفلیکس بسیاری از وب سایتهای اینترنتی آن را بارگذاری کردند. این یک چالش جهانی است اما در کنار اقداماتی که ساترا انجام میدهد باید تمام متولیان عرصه فرهنگ، «فرهنگ عمومی احترام به مالکیت آثار فکری» را هم تقویت کنند چون هیچ فرقی بین سرقت مال مشخص و دانلود غیرقانونی وجود ندارد اما در ذهن ما سرقت فقط وابسته به موضوعات عینی است یعنی استفاده غیرمجاز از چیزی را که حالت فکری داشته باشد، سرقت نمیدانیم در حالی که از لحاظ شرع و قوانین کشوری حداقل در رابطه با آثار تولید کشور وضعیت مشخص است و احترام عمومی را میطلبد.
انحصار موجب لطمه به ویاودیها میشود
مدیر حفاظت از مالکیت فکری و صیانت از داده سازمان تنظیم مقررات صوت و تصویر فراگیر درباره امکان تبلیغات فیلمها در رسانه ملی اظهار کرد: ساترا با توافقی که با اداره کل بازرگانی صدا و سیما کرده است به فیلمهایی که در ایامی که سینماها به واسطه شیوع بیماری کرونا تعطیل شدهاند و در رسانههای صوت و تصویر داخلی به نحو غیر انحصاری اکران میشوند، تسهیلات ارائه میدهد. متأسفانه پیش از این شاهد بودیم که موضوع انحصار باعث شد به موضوع رقابت در ویاودیها لطمه وارد شود. یعنی صاحبان فیلمهای دارای پروانه یک مجموعه ویاودی را به طور انحصاری برمیگزیدند و این سامانهها حق پخش این آثار را خریداری میکردند.
وی ادامه داد: با توجه به مقررات کشور خصوصاً قانون سیاستهای کلی اصل ۴۴ قانون اساسی، یک سری اصول در مورد رقابت عادلانه داریم. در بسیاری از مواردی که بحث انحصار پیش میآید نقض قوانین و مقررات را هم میبینیم به همین ترتیب ما تسهیلات ساترا را شامل فیلمها و تولیداتی میدانیم که تولیدکنندگان آنها نخواستهاند آن فیلم را به صورت انحصاری توزیع کنند. برای مثال اگر دو یا سه ویاودی آن فیلم را پخش کنند دیگر حالت انحصاری از بین میرود.
اگر «خروج» روی سه ویاودی اکران میشد از امکان تبلیغات تلویزیونی بهرهمند میشد. حتی اگر روبیکا بین پلتفرمهای اکرانکننده آن نبود باز هم از این تسهیلات بهره میبرد. بنابراین باید عنوان کنم که اگر حتی روبیکا حق اکران یک فیلم را بهصورت انحصاری خریداری کند باز هم ما به آن فیلم تبلیغات نمیدهیم اصغری عنوان کرد: ساترا شاید زیر مجموعه صداوسیما باشد اما اساساً ساختار آن به گونهای است که به عنوان نهاد تنظیمگر شناخته میشود و عمل میکند. وقتی نهادی میخواهد تسهیلات بدهد، این تسهیلات باید به کسانی تعلق بگیرد که طبق قوانین کشور به طور مشخص اثری را تولید و منتشر میکنند. وقتی یک اثر به صورت انحصاری به یک شبکه یا یک ویاودی انتقال پیدا میکند، از این تسهیلات که یک حالت تشویقی است منع میشود. ما باید بخش خصوصی را یک مجموعه بدانیم به همین دلیل نمیخواهیم این بازار به واسطه انحصاری که یک سری ایجاد میکنند، از بین برود. وقتی بحث انحصار مطرح میشود باید بدانیم که این عمل به کسب و کارهای دیگر لطمه میزند. بنابراین اگر به کسی که بر خلاف مقررات عمل میکند، تسهیلات بدهیم، اوضاع بدتر میشود.
وی بیان کرد: سازمان صداوسیما برای تبلیغات بازرگانی قوانینی دارد و هرکسی که بخواهد از این تبلیغات بهرهمند شود باید دارای مجوز باشد. گاهی ما قانونی داریم که برخی تسهیلات به کلیه مجوزداران ارائه میشود در این شرایط همه میتوانند بهرهمند شوند ولی تسهیلات اعطایی ما، برای فیلمهایی است که در بستر انحصاری ارائه نشوند. تصورم این است که بخش خصوصی و فعالان این حوزه باید از این قانون استقبال کنند چراکه هر چیزی که به سمت غیرانحصاری کردن برود امر ارزشمندی است.
مدیر حفاظت از مالکیت فکری و صیانت از داده سازمان تنظیم مقررات صوت و تصویر فراگیر عنوان کرد: در شرایط بحران کرونایی که هر مجموعهای تلاش میکند بار مشکلات را کمتر کند، ساترا هم زمینه ایجاد تسهیلات را فراهم کرده است تا آثار پخش شده در فضای مجازی هم تبلیغات تلویزیونی بگیرند. این امر در شرایطی است که سازمان صدا و سیما برای تبلیغات هزینههایی مشخص دارد اما همین سازمان به فیلمهایی تسهیلات میدهد که در این شرایط لطمه خوردهاند ولی این امر این در صورتی است که انحصاری عمل نکنند.
«خروج» اگر روی ۳ ویاودی اکران میشد؛ تبلیغات تلویزیونی داشت
اصغری با اشاره به بیانیه اخیر ساترا مبنیبر اعطای تسهیلات تبلیغاتی به اکران اینترنتی و نیز شایعه مطرح شده درباره نقش «روبیکا» در محرومیت فیلم «خروج» از تبلیغات تلویزیونی، عنوان کرد: در بیانیه ساترا عنوان شده است اگر فیلمها روی چند پلتفرم به نمایش در بیایند، از تسهیلات تبلیغاتی میتوانند استفاده کنند. کلمه «چند» در ادبیات حقوقی دو معنی دارد؛ برخی از حقوقدانان آن را شامل ۲ مورد و برخی آن را شامل ۳ مورد به بالا میدانند. بنابراین اگر «خروج» روی سه ویاودی اکران میشد از این امکان بهرهمند میشد. حتی اگر روبیکا بین پلتفرمهای اکران کننده آن نبود باز هم از این تسهیلات بهره میبرد. بنابراین باید عنوان کنم که اگر حتی روبیکا حق اکران یک فیلم را به صورت انحصاری خریداری کند باز هم ما به آن فیلم تبلیغات نمیدهیم یعنی ما به عنوان ویاودی نگاه نمیکنیم بلکه به شرایط توجه داریم.
مدیر حفاظت از مالکیت فکری و صیانت از داده سازمان تنظیم مقررات صوت و تصویر فراگیر در پایان اظهار کرد: به نظرم موضوع احترام به بحث مالکیتهای فکری یک موضوع دیرینه است و ریشه در فقه و قوانین دارد هرچند بسیاری از افراد متذکر میشوند این موضوع در فقه و قوانین وجود ندارد و همین را زمینهای برای بی احترامی به آثار فکری میدانند اما اگر به تاریخ هم نگاه کنیم میبینیم این موضوع از صدر اسلام وجود داشته است یعنی حتی پیامبر اسلام هم برای امور فکری ارزش قائل بود و و اسیرانی که سواد به دیگران یاد میدادند، آزاد و از پرداخت مالیات معاف میشدند. ضمن اینکه برخی میگویند مگر ایران قانون کپیرایت دارد؟ در پاسخ باید بگویم بله قوانین بسیار خوبی در این زمینه وجود دارد و اجرایی شدن آن در گرو این است که فرهنگ عمومی احترام به داراییهای فکری روز به روز افزایش پیدا کند که در این موضوع نقش رسانهها و متولیان فرهنگی عیان میشود.
جشنواره باستانشناسی آمریکا میزبان ۲ فیلم مستند ایرانی شد
جشنواره باستانشناسی آمریکا
به گزارش خبرگزاری مهر به نقل از روابط عمومی مرکز گسترش سینمای مستند و تجربی، فیلمهای مستند «حافظ و گوته» به کارگردانی فرشاد فرشتهحکمت و «وَرس» ساخته جواد وطنی در هفدهمین دوره جشنواره بینالمللی فیلم باستانشناسی و میراث فرهنگی آمریکا (تک) پذیرفته شدند.
امسال جشنواره فیلم باستانشناسی و میراث فرهنگی آمریکا به دلیل شیوع بیماری کرونا، از تاریخ ۲۴ تا ۲۸ اردیبهشت ماه، به شکل مجازی برگزار میشود و داوری، فروش بلیت و نمایش فیلمها بصورت آنلاین خواهد بود.
بهمن نورایی مدیر بازرگانی مرکز گسترش سینمای مستند و تجربی، یکی از داوران این دوره جشنواره «تک» آمریکا است.
۲۶ فیلم مستند از کشورهای مختلف جهان در بخش رقابتی این رویداد موضوعی حضور دارند و به رقابت با هم میپردازند.
به دلیل تحریم ایران، این جشنواره با کد حذف بهای بلیت، شرایط ویژهای را برای فیلمسازان ایرانی فراهم آورده تا بتوانند آثار جشنواره را رایگان تماشا کنند.
مستند «وَرس» روز ۲۶ اردیبهشت ساعت ۷ شب و فیلم «حافظ و گوته» هم روز ۲۷ اردیبهشت ساعت ۲ بعدازظهر در وبسایت این جشنواره بصورت آنلاین نمایش داده خواهد شد.
به گزارش خبرگزاری مهر به نقل از روابط عمومی انجمن سینمای جوانان ایران، ۲ انیمیشن کوتاه «زمستان نیست» به کارگردانی حسن مختاری و «C-۱۹» ساخته حسن دهقانیان به نخستین دوره جشنواره بینالمللی GROUNDED انگلستان راه یافتند. نمایش فیلمهای این جشنواره به دلیل شیوع کرونا از طریق شبکههای اجتماعی انجام شده است.
مراسم اهدای جوایز نخستین دوره جشنواره بینالمللی GROUNDED انگلستان ۱۱ اکتبر برابر با ۲۰ مهر در شهر لندن برگزار خواهد شد.
به گزارش خبرگزاری مهر به نقل از روابط عمومی انجمن سینمای جوانان ایران، فیلم کوتاه «کفشهایش» ساخته احمد سیدکشمیری در بخش مسابقه ششمین دوره جشنواره بینالمللی فیلمهای کودکان و نوجوان kinolub لهستان به نمایش درمی آید.
این فیلم قصه دختر بچهای به نام محبوبه را روایت میکند که در کنار همکلاسی خود به درک تازهای از زندگی میرسد.
سایر عوامل تولید این فیلم کوتاه عبارتند از نویسنده: احمد سیدکشمیری (بر اساس قصهای از محبوبه عباسی)، تصویربرداری و تدوین: احمد سیدکشمیری، صدابرداران: مهدی عسکری پور، مائده شاهمرادی، سارا عابدی، مرتضی هزاره، حمید نقدی، حسین عابدی، افسانه محمدپور، عکاس: سامیه امجدی، مدیر تولید: ابولفضل نوری، مجری طرح: انجمن سینمای جوانان کرج، تهیه کننده: دکتر افسانه حیدری، با همکاری اداره کل ارشاد اسلامی استان البرز.
ششمین دوره جشنواره بینالمللی فیلمهای کودکان و نوجوان kinolub لهستان که قرار بود در ماه ژوئن برگزار شود با توجه به شیوع بیماری کرونا به ماه اکتبر سال منتقل شد.
کوروشنیا مدیر «محراب» شد/ گلهدارزاده به اداره کل ارشاد رفت
کوروشنیا مدیر «محراب» شد/ گلهدارزاده به اداره کل ارشاد رفت
به گزارش خبرنگار مهر، تالار محراب به عنوان مجموعه تئاتری زیرمجموعه اداره کل ارشاد اسلامی استان تهران روز دوشنبه اول اردیبهشت شاهد تغییر مدیریت خود بود. ابراهیم گلهدارزاده مدیر مجموعه محراب که در بازسازی شکل جدید و فعالیت پررنگ تر این مجموعه تلاش های بسیاری داشت، به عنوان معاون هنری و سینمایی اداره کل ارشاد اسلامی استان تهران منصوب شد.
از سوی دیگر مهرداد کوروش نیا نمایشنامهنویس و کارگردان با سابقه تئاتر ایران که آثار متعددی را نوشته و به صحنه برده است، بهعنوان مدیر جدید تالار محراب انتخاب شد.
نکته قابل تأمل این که اداره کل ارشاد اسلامی استان تهران تنها به انتشار این خبر روی سایت خود بسنده کرده و طبق روال موارد مشابه، خبر برای دیگر رسانهها ارسال نشده است.
