برچسب: نظام ریاستی

شرایط مردم در زمان جنگ بهتر از امروز بود / دوگانه نظام پارلمانی یا ریاستی، در اولویت چندم اهمیت قرار دارد

اعتمادآنلاین| این روزها بحث پیرامون بازگشت سیستم مدیریتی کشور به «نظام پارلمانی» به عنوان یک نقشه‌راه‌ برای عبور از بحران‌های فعلی توسط برخی از تحلیلگران سیاسی مطرح می‌شود. البته دسته‌ای هم برای اجرای این امر، پررنگ شدن نقش احزاب را ضروری می‌دانند و معتقدند بدون نقش‌آفرینی احزاب، نظام پارلمانی نمی‌تواند چاره کار باشد.

نجفقلی ‌حبیبی، فعال سیاسی اصلاح‌طلب، در گفت‌وگو با اعتمادآنلاین در این‌باره اظهار داشت: در حالی این روزها برخی از بازگشت سیستم مدیریتی کشور به نظام پارلمانی حرف می‌زنند که من به شدت با این تغییر مخالفم. چون مردم وقتی به رئیس‌جموری رای می‌دهند،‌ این حق رئیس دولت است که اختیاردار مستقیم شرایط باشد و اینکه تصمیم به بازگرداندن پُست نخست‌وزیری گرفته شود، با اینکه اشکال مهمی پیش نمی‌آورد، کاری هم نیست که مشکلی از مشکلات را حل کند. به نظر من نمایندگان کمافی‌السابق به وزیران رای بدهند و رئیس‌جمهوری مسئولیت مستقیم دولت را به عهده بگیرد.

نماینده ادوار مجلس در ادامه سخنانش گفت: نظام پارلمانی در صورتی می‌تواند منشاء‌ خیر باشد که بنشینیم و ببینیم قرار است چه اختیارهایی به نخست‌وزیر بدهیم؟‌ بازهم تاکید می‌کنم به دلیل اینکه رئیس دولت مستقیما با رای‌ مردم روی کار آمده است، باید اختیاردار اصلی امور باشد.

او همچنین تصریح کرد: البته نمی‌توان فراموش کرد که در سال‌های سخت جنگ دولت توسط نخست‌وزیر اداره می‌شد و با همه بدبختی‌ها مردم از آرامشی نسبی برخوردار بودند. در آن سال‌هایی که با عراق رویارویی مسقیم داشتیم، در کشور اسلحه وجود نداشت و حتی گندم موجود به قدری نبود که نیازمان را برطرف کند. اساسا ایران در آن سال‌ها ۶ میلیارد دلار درآمد نفتی داشت که دقیقا نیمی از آن منبع مالی صرف امور مربوط به جنگ می‌شد و برای اداره کشور فقط ۳ میلیارد دلار می‌ماند، اما با این حال شرایط مردم بهتر از امروز بود.

وی همچنین توضیح داد: بسیاری از کسانی که الان خانه‌دار هستند، در دهه شصت از دولت زمین گرفتند و به ساخت خانه اقدام کردند. دولت حتی در آن شرایط که درآمد ملی کشور پایین بود و جنگ منابع‌مان را هدر می‌داد، به خانوار اقلامی چون فرش و یخچال می‌داد تا مردم از کاستی‌ها رنج نبرند. اما الان برخی از کاستی‌ها، سوءمدیریت‌ها و حتی متاسفانه دست درازی به بیت‌المال باعث شده تا مردم روز به روز فقیرتر شوند و امیدشان به آینده را به کل از دست بدهند.

نجفقلی ‌حبیبی در پایان گفت: دوگانه نظام پارلمانی یا ریاستی، در شرایط کنونی کشور در اولویت چندم اهمیت قرار دارد. مساله مهم چیزی جز این نیست که همه باید در کنار هم تلاشی مُجدانه و البته صادقانه داشته باشیم تا انشاءالله بتوانیم از این بزنگاه سخت به سلامت عبور کنیم.

چکیده گفت‌وگو با نجفقلی ‌حبیبی

-بازگرداندن پست نخست‌وزیری مشکلی از مشکلات را حل نمی کند

-نظام پارلمانی در صورتی می‌تواند منشاء‌ خیر باشد که بنشینیم و ببینیم قرار است چه اختیارهایی به نخست‌وزیر بدهیم؟‌

-رئیس‌جمهور باید اختیاردار اصلی امور باشد

-دست درازی به بیت‌المال مردم را روز به روز فقیرتر کرده است

اعتمادآنلاین| اظهارات اخیر سید امیرحسین قاضی زاده نایب رئیس مجلس شورای اسلامی یک بار دیگر بحث تغییر نظام سیاسی و تبدیل آن با نظام پارلمانی را باز کرده است. موضوعی که طی چهل سال گذشته بار‌ها مطرح شده و به نتیجه هم نرسیده است. دلیل بی‌ثمر ماندن این بحث روشن است و در روز‌های اخیر هم توسط کارشناسان مختلف در حوزه سیاست بیان شده است. نبود نظام حزبی قوی در ایران و فراهم نبودن بستر لازم مهم‌ترین دلیلی است که در گفت‌وگوی اخیر علی مطهری با نامه نیوز نیز مورد تاکید قرار گرفت.

تنها نکته قابل توجه در طرح دوباره این موضوع این است که از یک سو مجلس یازدهم در عمر کوتاه خود مدام بر دولت تاخته و شائبه ضدیت با آن را ایجاد کرده و از سوی دیگر دولت روحانی در هفت سال گذشته چنان بد عمل کرده که فکر کاش می‌شود زودتر این دولت تمام شود، به ذهن هم رسیده است.

بر همین اساس این سوال مطرح است که آیا وضعیت موجود می‌تواند در به ثمر رساندن این موضوع تکراری موثر باشد؟ آیا حسن روحانی به آخرین رئیس جمهور ایران تبدیل خواهد شد؟

علی‌رغم وجود وضعیت موجود، انتقاد‌های وارد بر دولت و جدیت مجلس و برخی در جناح محافظه‌کار برای تغییر نظام سیاسی به نظر نمی‌رسد که پاسخ به این سوالات مثبت باشد.

ناصر قوامی، نماینده پیشین مجلس، به چرایی منفی بودن پاسخ به این پرسش‌ها پرداخت و گفت: «من فکر نمی‌کنم این ایده به این زودی‌ها محقق شود، زیرا این کار نیاز به بازنگری در قانون اساسی دارد. در حقیقت قانون اساسی که طبق آن رئیس جمهور با رای مستقیم مردم انتخاب می‌شود، نیاز به تغییر جدی دارد و این تغییر نیز پروسه خاص خود را دارد».

وی با اشاره به اینکه فرایند بازنگری در قانون اساسی در خود قانون اساسی آمده است، گفت: «به فرض اینکه رهبری هم با این امر موافق باشد و بازنگری مورد نیاز انجام شود، باید یک رفراندوم برگزار شده و مردم به قانون اساسی جدید رای بدهند. من فکر می‌کنم که اگر چنین رفراندومی برگزار شود اولا مشارکت مردمی در آن بسیار پایین است و دوما مردم به پارلمانی شدن نظامی سیاسی رای مثبت نخواهند داد».

وی افزود: «تغییر نظامی سیاسی به این راحتی‌ها محقق نمی‌شود، زیرا مردم آگاه و بیدار هستند و به اقدامی به دموکراسی و حقوق مردم لطمه بزند، رای نمی‌دهند.»

این فعال سیاسی اصلاح طلب ادامه داد: «نمایندگان فعلی مجلس که با دوپینگ شورای نگهبان به مجلس رفته‌اند احتمالا خیلی وارد نیستند و نمی‌دانند که این کار به این سادگی‌ها نیست. یک مجلس فرمایشی ایجاد شده و می‌خواهند که ریاست جمهوری را هم تبدیل به یک نهاد فرماسیش کنند».

قوامی در پاسخ به اینکه آیا این پروسه طی یک سال باقی مانده از دولت طی می‌شود و ممکن است که روحانی آخرین رئیس جمهور ایران باشد؟ گفت: «به نظر من بخش تمامیت‌خواه و اقتدارگرا تلاش خود را برای تحقق این امر می‌کند. شاید رهبری هم موافقت کرده و دستور بازنگری قانون اساسی را بدهد، اما من گمان نمی‌کنم که در نهایت و بعد از رفراندوم به مقصود خود برسند».

وی تاکید کرد: «کمتر از یک سال تا انتخابات ریاست جمهوری آتی مانده و دراین فرصت احتمال طی شدن این پروسه بسیار کم است. بر این اساس فکر نمی‌کنم که آقای روحانی آخرین رئیس جمهور ایران باشد».

منبع: نامه‌نیوز

آیا نظام پارلمانی می‌تواند در اداره کشور تحول ایجاد کند؟ / توکلی: الان کشور گرفتاری‌های مهمتری از تغییر نظام ریاستی به پارلمانی دارد

اعتمادآنلاین| ساختار نظام سیاسی کشور از ابتدای انقلاب محل نقد و نظر بوده است. بعد از گذشت بیش از سه دهه از اصلاح قانون اساسی و کاهش قدرت نظارت مجلس بر دولت با حذف جایگاه نخست وزیری، عده ای نمایندگان مجلس دهم معتقدند «برای تسهیل امور کشور و تقویت نظارت مجلس بر دولت لازم است در کشور برای مدتی نظام پارلمانی حاکم شود».

احمد توکلی، عضو مجمع تشخیص مصلحت نظام درباره نظر گروهی از نمایندگان برای تغییر نظام سیاسی از ریاستی به پارلمانی گفت: مطمئن نیستم الان زمینه ای برای این تغییر وجود داشته باشد چون الان کشور گرفتاری های مهمتری دارد که باید بیشتر فکرها روی حل آنها متمرکز شود. معتقدم سرعت در حل این مشکلات ضروری است و مشغول شدن به اموری که اگر نتیجه ای داشته باشد بلند مدتی است، به صلاح نیست.

وی با اشاره به مشکلات اولویت دار کشور، افزود: امروز گرفتار مسئولان بی دغدغه هستیم که عده ای که اصلا دغدغه مردم را ندارند. فساد در سیستم است. الگوهای نامناسب برای اداره کشور تعقیب می شود. تعارض منافع همه را دارد بیچاره می کند. همچنین توزیع درآمد وحشتناک ناعادلانه و ظالمانه است. اختلاف طبقاتی در جامعه بی‌داد می کند که بر اثر آن استخوان مردم در حال خورد شدن است. اینها دردهای اصلی هستند.

عضو مجمع تشخیص مصلحت نظام درباره تأثیر تقویت اختیارات مجلس برای ساقط کردن دولت و تغییر نخست وزیر در زمان هایی کمتر از ۴ سال، یادآور شد: برای آنکه چنین تغییرات ساختاری را انجام دهیم محتاج به تفاهم ملی هستیم. اعمال تغییرات ساختاری سیاسی به این معنا که وزن مجلس در برابر دولت بالا برود تا دولت از درون مجلس انتخاب شود، مقدمه هایی لازم دارد.

وی افزود: برای حاکم کردن نظام پارلمانی نیاز است آنقدر در جامعه راجع به آن حرف زده شود که برای اکثریت مردم موضوع جا بیفتد. حال آنکه الان مردم نمی توانند به چنین مسائلی توجه کنند چون بدجوری گرفتار هستند. علت بسیاری از این گرفتاری ها برآمده از دولتمردان است.

این فعال سیاسی تأکید کرد: اگر یک مجلس بخواهد نظارت قوی بر دولت کند با همین قوانین و ساختار کنونی نیز می تواند این کار را انجام دهد. امروز بیشتر تمرکز نمایندگان مصروف اهداف جزیی و منطقه ای است، آنها بعد از جلسه علنی روزچهارشنبه به حوزه های انتخابیه می روند و صبح روز یکشنبه با خستگی زیاد خود را به صحن علنی مجلس می رسانند. آنها در چنین وضعیتی معلوم است که نمی توانند جلوی قانون‌شکنی های دولت را بگیرند.

توکلی با بیان اینکه مشکل اصلی امروز کشور ساختاری نیست، افزود: تفاوت بین نظام پارلمانی و نظام ریاستی آنقدر نیست که بتواند در اداره کشور تحول ایجاد کند. آنچه امروز تحول ایجاد می کند ایمان و وفاداری به اسلام و ایران است.

منبع: نامه‌نیوز