برچسب: فرهنگ گردشگری

به گزارش خبرنگار مهر، روح الله شیرازی صبح شنبه در همایش بین المللی باستان شناسی عصر آهن غرب ایران و مناطق همجوار که در دانشگاه کردستان برگزار شد، اظهار داشت: شکل گیری حکومت های متمرکز به دنبال ورود به عصر آهن شکل گرفت و همین مساله نیز باعث شد که امپراتوری بنام هخامنشی شکل گیرد که بعدها بعنوان بزرگترین امپراتوری جهان از آن یاد شد.وی افزود: سالانه پژوهش های بسیاری در حوزه باستان شناسی انجام می شود اما پژوهش در زمینه عصر آهن یکی از مهمترین حوزه هایی است که بر آن تاکید داریم چرا که تا درک درستی از فرهنگ عصر آهن نداشته باشیم، امکان بازسازی روند تحولات بعد از عصر آهن را نیز نخواهیم داشت.

رئیس پژوهشکده باستان شناسی کشور ادامه داد: هر چند که در چند سال اخیر عمده پژوهش های صورت گرفته در حوزه عصر آهن در خصوص مناطق غربی ایران مانند منطقه زیویه انجام شده اما باز هم سیر تحولات در این زمینه برای باستان شناسان ناشناخته است.

شیرازی یادآور شد: وضعیت پژوهش در حوزه عصر آهن در منطقه شرق فلات ایران نیز مانند مناطق سیستان و بلوچستان مناسب نیز و این مناطق همچنان ناشناخته باقی مانده اند و اطلاعات باستان شناسان از این مناطق بسیار اندک است.

وی بیان کرد: علیرغم اینکه فرهنگ های متنوعی بر نقاط مختلف این مناطق حاکم است اما چون اطلاعات کافی در خصوص تاریخ شکل گیری عصر آهن در این مناطق در دسترس نیست، هنوز هم تاریخ این مناطق ناشناخته است.

رئیس پژوهشکده باستان شناسی کشور گفت: تاریخ گذاری نیز امروز به یکی از چالش های جدی حوزه پژوهش در زمینه عصر آهن تبدیل شده و با ابهامات بسیاری مواجه است.

شیرازی اظهار داشت: وضعیت مطالعات زبان شناسی نیز در عصر آهن مناسب نیست و اطلاعات بسیار کمی در این زمینه داریم و همین امر باعث شده تاریخ عصر آهن ایران آنگونه که باید معرفی نشود و بخش اعظم آن ناشناخته باشد.

این همایش بین المللی دو روزه به میزبانی دانشگاه کردستان و با حضور اندیشمندان و صاحب نظران داخلی و خارجی برگزار می شود.

به گزارش خبرنگار مهر،   امسال هیئت وزیران با توجه به بالا رفتن هزینه نگهداری، مرمت و تجهیز موزه‌ها و بناهای تاریخی در سال‌های اخیر با افزایش مبلغ ورودیه موزه‌ها و اماکن فرهنگی و تاریخی موافقت کرد.

ورودیه موزه‌های ملی، منطقه‌ای، کاخ موزه‌ها و آثار تاریخی (غیر منقول) ثبت جهانی و شاخص برای بازدید کنندگان داخلی حداکثر به مبلغ ۵۰ هزار ریال و برای بازدیدکنندگان خارجی حداکثر به مبلغ یک میلیون ریال و ورودیه موزه‌های محلی، استانی و سایر آثار تاریخی – فرهنگی (غیر منقول) برای بازدید کنندگان داخلی حداکثر به ۴۰ هزار ریال و برای بازدید کنندگان خارجی حداکثر به ۵۰۰ هزار ریال افزایش می‌یابد.

از اول آبان ماه نیز این افزایش نرخ اعمال شد. به دنبال آن فعالان گردشگری و برگزار کنندگان تورهای گردشگری خارجی و دفاتر مسافرتی نسبت به این موضوع انتقاد کردند انتقاد آنها به واسطه افزایش نرخ نیست بلکه به افزایش بی سابقه و چندین برابری آن است. آنها می گویند که از قبل برای ورود تورهای گردشگری برنامه ریزی می کنند اما چرا یک باره ۱۵۰ درصد افزایش به وجود می آورند. ما این افزایش هزینه را چطور به مسافر اعلام کنیم.

شاید در نظر اول به حساب نیاید که برای یک گردشگر خارجی بلیت ۱۵ هزار تومانی ۵۰ هزار تومان شده است اما زمانی که در یک تور گردشگری از دهها موزه بازدید می شود این افزایش هزینه آنجاست که خودش را نشان می دهد. در این باره امیرپویان رفیعی شاد رئیس هیات مدیره انجمن ضنفی دفاتر خدمات مسافرتی استان تهران به خبرنگار مهر گفت: این که بلیت موزه ها گران هست یا نه یک بحث تخصصی است اما از این لحاظ مشکلی نداریم بلکه مشکل اینجاست که در حوزه تورهای ورودی، پکیج ها از سال قبل بسته میشود و براساس همان هزینه های تور را اعلاحم می کنند اگر یک دفعه با چنین افزایش نرخی مواجه شویم و ورودی جایی مانند تخت جمشید از ۱۵ هزار تومان به ۲۰ هزار تومان افزایش پیدا کند، روی کل تور تاثیر خواهد داشت. در تورهای کلاسیک چندین سایت تاریخی مورد بازدید قرار می گیرد تجمیع این سایت ها و موزه ها موجب می شود تا نرخ تور بالا برود. نرخی که از قبل برای آن برنامه ریزی نکرده اند.

رفیعی شاد درباره اینکه معمولا تورهای ورودی هزینه های سربار را به پکیج ها اضافه می کنند نیز گفت: ما هزینه های سربار را در ایران داریم ولی آنقدر نیست که بتواند این موضوع را پوشش دهد در شرایط فعلی که دفاتر خدمات مسافرتی در حوزه ورود گردشگر دچار مشکل هستند، هزینه های سربار را خرج صرافی و موارد متعدد دیگر می کنند قطعا این مبلغ هم برای هزینه های ورودی موزه ها در نظر گرفته نشده است بلکه این هزینه برای موارد خیلی جزئی است که در پکیج دیده نمی شود. 

وی درباره اینکه تقریبا چند سالی است افزایش نرخ بلیت موزه ها در دستور کار قرار دارد و باید آژانس ها پیش بینی آن را از قبل می کردند گفت: پیش بینی می کنند اما این افزایش قیمت امسال به ۱۵۰ درصد رسیده است یعنی افزایش غیر منظقی. از طرف دیگر تبعیض نرخ متفاوت بلیت برای گردشگران داخلی و خارجی مناسب نیست چون در ده فرمان اعلام شده سازمان UNWTO نیز آمده است افرادی که به سفر می روند باید از حقوق اتباع آن کشور برخوردار باشند. بحث دلاری هتلها نیز منتفی شد چون ناقض این فرمان است.

وی افزود: با توجه به این که اعتراض های متعددی از سوی دفاتر به ما اعلام شده است نامه ای را به وزارت میراث فرهنگی نوشته ایم این وزارت می تواند اعلام کند که به عنوان مثال براساس تورم هر سال افزایش نرخ مشخصی را داریم ولی این اقدام انجام نمی شود و دفاتر را شوکه می کند.

مردی مسن سعی می‌کند لباس خود را تا مچ پا تنظیم کند، در روبروی او درخت حدوداً نیم متری شبیه به درخت کریسمس که با گل‌های نارنجی روشن تزیین‌ شده‌اند دیده می‌شود. چندین نفر نیز پیشکش‌های خود را شامل تخم‌مرغ آب پز، برنج چسبناک (sticky rice، یکی از انواع برنج آسیایی) و سایر مواد غذایی اطراف پایه این درخت جمع می‌کنند.

رشته‌های طویل پنبه‌ای سفیدرنگی از بالای درخت به جهت‌های مختلف کشیده شده‌اند. خاله‌ها، عمه‌ها، دایی‌ها، عموها، خواهران، برادران، پسرعموها، دوستان و همسایگان، همگی بر روی زمین نشسته‌اند. رشته نخ به همه داده می‌شود تا آن را با کف دست خود نگه‌ دارند. سپس همگی سکوت می‌کنند و در این هنگام پیرمرد با خواندن سرود، ارواح و کنیزان را فرامی‌خواند. در لائوس، شانس، همراه با سلامتی، ثروت و شادی را از ارواح درخواست می‌کنند. آن‌ها مراسم شادی یا خوش‌شانسی را همراه با خواندن سرود و درحالی‌که رشته‌های پنبه را با کف دست گرفته‌اند، انجام می‌دهند.

تاریخچه

مراسم باکی (Baci) در لائوس منحصربه‌فرد است، این مراسم چند هزار سال است که برگزار می‌شود و جزء قدیمی‌ترین مراسم‌های آن‌ها محسوب می‌شود. سنت باکی قبل از آئین بودائی و هندوئیسم وجود داشته است. مردم لائوس برای جشن گرفتنِ مراسم‌های شادی خود مثل جشن عروسی یا تولد نوزاد جدید این مراسم را برگزار می‌کنند. این مراسم برای کسی که شغل جدیدی را شروع کرده است شانس به همراه می‌آورد و باعث تقویت قوای فرد بیمار می‌شود. همچنین برگزاری این مراسم باعث استحکام خانواده‌ای می‌شود که مراسم را برگزار کرده‌اند.

محور هر مراسم باکی، فا خوآن (pha khuan، درخت مخصوص مراسم) قرار دارد. این درخت برج ظریف هرمی شکلی است که از برگ‌های نخل سبز ساخته‌ شده است و با تزیینات نارنجی تزیین‌ شده است. شرکت‌کنندگان در مراسم در اطراف درخت جمع می‌شوند و شخص پیری (معمولاً سابقه فعالیت به عنوان راهب بودائی را دارد) شروع به خواندن سرودهایی مخصوص می‌کند. آن‌ها اعتقاد دارند ۳۲ روح وقتی به صورتی هماهنگ قرار بگیرند، خوش‌شانسی را تضمین می‌کنند و با توجه به اینکه آن‌ها سرگردان هستند برای ارتباط گرفتن با آن‌ها باید مراسم باکی را برگزار کنند.

خوش‌شانسی برای همه

رشته‌های پنبه‌ای سفیدرنگ از بالای درخت آویزان شده است و در قسمت پایین آن مقدار زیادی غذا و خوراکی قرار گرفته است. ازجمله این غذاها می‌توان به تخم‌مرغ آب پز، برنج چسبیده، میوه، کراکر، کلوچه و مرغ درسته آب‌پز اشاره کرد. همچنین در این مراسم میزبان در قسمت بالایی فا خوآن قرار می‌گیرد.

 بعد از نیم ساعت تا یک ساعت اجرای مراسم، تشریفات پایان می‌یابد و سپس مقداری برنج به هوا پرتاب می‌شود. این برنج‌ها نماد خوشبختی است که به همراه ارواح و کنیزها آمده است. قدم بعدی این است که برای فرار نکردن خوش‌شانسی باید رشته‌ها را در جای درست قرار بدهند، بنابراین این رشته‌های پنبه‌ای را می‌برند و سپس به دور مچ خود می‌بندند.

گره زدن

در این مرحله مهمانان ضمن آرزوی بخت و اقبال برای یکدیگر، رشته‌ای پنبه‌ای را به مچ یکدیگر گره می‌زنند و سپس برای گرفتن غذا، زیر فا خوآن آماده می‌شوند. تخم‌مرغ‌ها را معمولاً بچه‌ها می‌شکنند و می‌خورند و مرغ آب پز را بزرگ‌ترها دست‌به‌دست می‌کنند و هر کس تکه‌ای از گوشت آن را جدا می‌کند. پس از اتمام غذاها مراسم خوش‌شانسی نیز پایان می‌یابد.

شما نمونه دیگری از این مراسم‌ها که برای خوش‌شانسی در دیگر فرهنگ‌ها و کشور‌ها برگزار می‌شود سراغ دارید؟

منبع: matadornetwork.com

به گزارش خبرگزاری مهر به نقل از کمیسیون ملی یونسکو ایران، حجت الله ایوبی دبیرکل کمیسیون با اعلام این خبر اظهار کرد: پیوستن به شبکه شهرهای خلاق فرصتی تازه برای این شهرها است تا از تجربه‌های جهانی استفاده کنند و داشته‌های خود را به جهان بهتر معرفی کنند.

وی یادآور شد: یکی از وظایف مهم کمیسیون ملی یونسکو در همه کشورها استفاده از همه ظرفیت‌های موجود در سازمان جهانی به نفع کشور خود و پیگیری منافع ملی است. یکی از پروژه‌هایی که چند سالی است که در یونسکو مورد استقبال قرار گرفته پیوستن به شبکه شهرهای خلاق و یادگیرنده است و کشورهایی که موفق می شوند پرونده های کاملی را در این رابطه ارائه کنند و زیرساخت‌های خود را به حدی ارتقا دهند که به عنوان شهر خلاق جهانی شناخته شوند اندک بوده و این شهرها می توانند داشته‌های خود را بهتر معرفی کنند و با این اتفاق شاهد ارتقای رفت و آمد ها و رونق گردشگری و استفاده از تجربیات جهانی و انتقال تجربیات خود به دیگر کشورها باشیم.

دبیرکل کمیسیون ملی یونسکو ایران تاکید کرد: در جمهوری اسلامی ایران بر این اعتقاد هستیم که بسیاری از شهرهای ما حرف‌های ناگفته بسیاری دارند و در بسیاری عرصه‌ها قابلیت جهانی شدن دارند از این‌رو در سال گذشته تلاش بسیار خوبی در کمیسیون ملی انجام شد و در اتفاقی خوب و ارزشمند، ۴ شهر ایران به شبکه شهرهای یادگیرنده پیوستند که با حضور وزیر علوم و رییس کمیسیون ملی لوح این شهرها اهدا و پلاک‌کوبی برخی شهرهای یادگیرنده انجام شد.

ایوبی افزود: در ۷ عرصه شهرهای خلاق تعریف شده و ما تاکنون دوشهر خلاق داشتیم. شهر رشت به عنوان شهر خلاق خوراک و شهر اصفهان شهر خلاق صنایع دستی. سال گذشته در کمیسیون ملی با همکاری تحسین برانگیز وزارت کشور و سازمان دهیاری‌ها و شهرداری‌ها و آقای جمالی‌نژاد ریاست این سازمان از بین داوطلبان فراوان، پرونده ۴ شهر آماده به یونسکو ارسال شد .

وی تصریح کرد: هر دو سال یکبار ۴ پرونده از طرف کشورها در یونسکو قابل طرح است و این پرونده ها با ویرایش نهایی کمیسیون با همکاری دستگاه های مختلف به واحد مربوطه در یونسکو ارسال می شود.

در مهلت مقرر این پرونده ها از سوی کارشناسان ما ارزیابی و نقایص آنها برطرف شد . ۳۰ اکتبر نتیجه کار کمیته های کارشناسی اعلام شد و دو شهر سنندج و بندرعباس به جمع شهرهای خلاق پیوستند.

دبیرکل کمیسیون ملی یونسکو-ایران عنوان کرد: ۶۶شهر در این ماراتن دوساله به شبکه شهرهای خلاق پیوستند . شهر بندرعباس به عنوان شهر خلاق صنایع دستی و شهر سنندج به عنوان شهر خلاق موسیقی از سوی یونسکو تایید شدند.

ایوبی گفت: هر دو شهر شایسته و برازنده این نام هستند و خوشحالیم شهرهایی مورد توجه قرار گرفتند که کمتر دیده شده اند و سیاست ما توجه بیشتر به این مناطق است. خوشحالیم شهر سنندج که سرآمد موسیقی است شهر خلاق موسیقی شد و نغمه ها و آواهای کرد های عزیز ما با محوریت سنندج از این پس بهتر شنیده می شود.

وی اظهار کرد: دو شهر دیگر نیز نامزد بودند و چیزی از شایستگی این شهرها کم‌نمی شود. از ۲۴۶ شهری که امروز شهر خلاق هستند ۴ شهر به ایران تعلق دارد و از همین امروز کارمان را برای گرفتن دو سهمیه دیگر در دو سال آینده آغاز می کنیم.

دبیرکل کمیسیون ملی یونسکو ایران عنوان کرد: در کمیسیون به زودی دو شورای راهبری نیز تشکیل می شود؛ شورای شهرهای خلاق و یادگیرنده. این شورا بر شهرهای خلاق و یادگیرنده نظارت می کنند تا شاهد ارتقای این شهرها باشیم.

ایوبی توضیح داد: در دورانی هستیم که اهمیت شهرها بیشتر و بیشتر می شود و شهرداران گاه از روسای جمهور برخی کشورها معروف تر هستند. در دورانی که جهان غرب با مفهوم شهر آشنا نبود و تمدن براساس قلعه ها بود ما در اینجا شهرهای بزرگ و سازمان یافته داشتیم و امیدواریم در نظام اسلامی ایرانی صدای شهرهای ما و زندگی شهری ما و تجربه های موفق شهری ما از طریق یونسکو به دنیا برسد و ما نیز از تجربه موفق کشورهای دیگر استفاده کنیم.

ایوبی اظهار کرد: شهرداران و اعضای شورای شهر و مدیران شهری سنندج و بندرعباس توجه بسیاری داشتند و اگر این توجه نبود این مهم اتفاق نمی افتاد و مسئولیت مردم این شهرها از این پس بیشتر خواهد شد. در پایان از کارشناسان و همکاران ‌پر تلاشم در کمیسیون ملی یونسکو که با عشق تلاش فراوانی کرده اند نهایت سپاس را دارم. شبکه شهرهای خلاق یونسکو در سال ۲۰۰۴ و برای ترویج همکاری میان شهرهایی به راه افتاد که از خلاقیت به عنوان عاملی راهبردی برای پیشرفت پایدار شهری استفاده کرده بودند. شهرهایی که این شبکه را تشکیل داده‌اند، برای رسیدن به هدف مشترکی با هم کار می‌کنند: قرار دادن خلاقیت و صنایع فرهنگی در قلب برنامه‌های توسعه‌شان در سطح محلی و همکاری فعال در سطح بین‌المللی. با پیوستن به این شبکه، شهرها متعهد می‌شوند که فعالیت‌های مثبت‌شان را با هم به اشتراک بگذارند و میان بخش‌های خصوصی و عمومی و جامعه مدنی ایجاد همکاری کنند. همچنین شبکه شهرهای خلاق یونسکو، هفت حوزه خلاق صنایع دستی، هنرهای بوم ، هنرهای رسانه‌ای، فیلم، طراحی، خوراک شناسی، ادبیات و موسیقی را پوشش می‌دهد. پیش از این نیز شهرهای اصفهان و رشت به ترتیب در زمینه های صنایع دستی و غذا به عنوان شهرهای خلاق جهان از سوی یونسکو انتخاب شدند.

خبرگزاری مهر، گروه استان‌ها- زهرا بهرامی: ۱۴ تیرماه امسال پس از دو دهه تلاش جنگل‌های هیرکانی در نشست باکو ثبت جهانی شد اما در پرونده ثبتی آن جنگل‌های هیرکانی گلستان در محدوده شهرستان علی‌آبادکتول به نام استان سمنان و جنگل ابر ثبت شده است.

با مزدک دربیکی، دکترای محیط زیست، عضو هیئت علمی دانشگاه و داور میراث طبیعی جهانی در اتحادیه بین المللی حفاظت از طبیعت و منابع طبیعی یونسکو (IUCN) حول محور ثبت دومین اثر طبیعی ایران  (جنگل‌های هیرکانی) در فهرست جهانی به گفتگو نشستیم و او از دو منظر به ثبت انجام شده انتقاد کرد.

*شما یکی از داوران پرونده ثبت جهانی جنگل‌های هیرکانی در IUCN بودید و انتقاداتی را درخصوص این پرونده و مطرح کرده بودید. راجع به این انتقادات توضیح دهید.

مهندس رمضانعلی قائمی، مدیر استانی پرونده ثبت جنگل‌های هیرکانی در میراث طبیعی جهانی یونسکو بودند و تیم‌هایی از ادارات کل محیط زیست، میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری و همچنین منابع طبیعی گلستان در جلسات تدوین پرونده ثبت این اثر طبیعی حضور داشتند اما در گزارش نهایی که مجری طرح و تدوین‌گر این پرونده آماده کرده است اسمی از گلستان آورده نشده و فقط اسامی مسئولان گیلان و مازندران در این پرونده ثبت شده است و این توهین به استان گلستان است.

بنده این موضوع را در فرم  IUCN تأکید کردم اما حقیقت این است دوستانی که در این موضوع دست‌اندرکار بودند خودشان باید پیگیری کنند.

*انتقاد دیگر شما به موضوع ثبت جنگل‌های هیرکانی گلستان به نام استان سمنان بود؟

بله. بخش عمده جنگل ابر از نظر مرز اکولوژیکی و سیاسی مربوط به شهرستان علی‌آبادکتول در استان گلستان است؛ اتفاقی که افتاده این است که کسانی که دست‌اندرکار در تدوین این گزارش بنا به دلایل خیلی غیرموجه و غیرکارشناسی این جنگل‌ها را وارد محدوده شاهرود و سمنان کردند و این مسئله مشکل ایجاد می‌کند زیرا اساساً سمنان فاقد پوشش جنگلی است.

دوستان در شاهرود و استان سمنان خیلی روی جنگل‌ها به عنوان جنگل‌های هیرکانی سرمایه‌گذاری کرده‌اند و درآمد گردشگری فراوانی از آن داشته و دارند.

*قطعاً این دلیل محکمی برای ثبت جنگل‌های گلستان به نام سمنان نیست؟

دقیقاً این علامت سوال است که چرا چنین اتفاقی افتاده؛ این ایراد را در فرآیند داوری به دوستان در (IUCN) منتقل کردیم اما در گزارش نهایی ثبت شده جنگل‌های هیرکانی شهرستان علی‌آبادکتول به نام شاهرود ثبت شده و اخیراً هم پوستری دیدم که این اتفاق (ثبت جهانی) را در شاهرود جشن می‌گیرند که جنگل‌های هیرکانی متعلق به استان سمنان است. در شرایطی که جنگل‌های هیرکانی همانطور که از نامش مشخص است از منطقه هیرکان در محدوده مرزهای سیاسی استان گلستان آغاز می‌شود و تا استان‌های مازندران و گیلان امتداد دارد.

*کل مساحت جنگل‌های هیرکانی ثبت جهانی شده است؟

نه پس از ثبت جهانی یک سوء برداشت شده بود که کل این جنگل‌ها ثبت شده و باید از آن‌ها حفاظت کنیم و طرح‌ها در کل آن تعطیل شود. اصلاً اینگونه نیست یکسری از لکه در قالب چندین سایت ثبت شده است. این وسط چرا یک بخش از جنگل‌های علی‌آبادکتول در گلستان را با عنوان جنگل ابر از نظر سیاسی در شاهرود و استان سمنان قرار داده و ثبت کردند و نام یکی از دفاتر منطقه‌ای راهم در آنجا گذاشتند این جوای سوال است که بنده این مورد را در گزارشم آورده‌ام و این ایراد به تهیه‌کنندگان و تدوین‌گران طرح وارد است اما این‌که چقدر در طرح نهایی نظرات ما اعمال شده و آیا ایران دوباره گزارشی را تهیه کرده که اصلاحات فنی و کارشناسی در آن انجام شده بنده از آن بی‌اطلاع هستم چراکه چیزی به بنده به عنوان داور ارجاع نشده است.

*چگونه می‌توان برای اصلاح این ایرادات فنی پیگیری کرد؟

متولی ثبت و پیگیری سازمان میراث فرهنگی است و در سطح عالی و دبیرخانه‌ای آن‌ها باید پیگیری کنند. این موضوعات قابل اصلاح است و طبق فرآیندهای بین‌المللی اینگونه نیست که یک‌بار پرونده بسته شود و بگوییم نهایی شده و قابل اصلاح نیست.

کمااینکه در کنوانسیون رامسر هم که مربوط به تالاب‌های بین‌المللی است این مسائل را داریم ممکن است مساحت تالاب کم و یا زیاد شود.

این موارد قابل اصلاح است به شرط اینکه اراده قوی استانی وجود داشته باشد که این اتفاق را در سطوح بالاتر پیگیری کنند؛ ماجرا پیچیده نیست موضوع از طریق میراث فرهنگی به یونسکو ارجاع داده می‌شود که اصلاحات انجام شود آنچه هم‌اکنون کم داریم اراده استانی است که باید اتفاق بیفتد.

به گزارش خبرنگار مهر، مهدی جمال صبح پنج‌شنبه در نشست خبری با حضور اصحاب رسانه و مطبوعات به میزبانی یکی از مجموعه های گردشگری مهدی‌شهر بابیان اینکه جشنواره ملی ایل سنگسر ۱۵ لغایت ۱۷ آبان ماه ۹۸ به میزبانی مهدی‌شهر برگزار می‌شود و جاذبه‌های فرهنگی و گردشگری شهرستان و ایل سنگسر از محورهای اصلی آن هستند، بیان کرد: این جشنواره با نگاه استانی برگزار شده و لذا مخصوص فقط مهدی‌شهر نخواهد بود.

وی بابیان اینکه تبدیل معبر به مقصد گردشگری یکی از هشت راهبرد توسعه اقتصادی استان سمنان است، افزود: یکی از اهداف برگزاری جشنواره ایل سنگسر ترویج ظرفیت‌های گردشگری استان است.

رشد ۳۷.۵ درصدی اقامت مسافران در استان سمنان

مدیرکل میراث فرهنگی استان سمنان بابیان اینکه برای تبدیل‌شدن یک معبر به مقصد گردشگری آمادگی‌هایی را باید داشته باشیم تا گردشگران داخلی و خارجی را جذب کنیم، ابراز کرد: افزایش ماندگاری مسافران نیازمند زیرساخت‌های مبتدی و ابتدایی است که میراث فرهنگی تمام تلاش خودش را با ان‌جی‌او های فعال و بخش خصوصی به کار بسته تا این مهم محقق شود.

جمال بابیان اینکه استان سمنان دارای ظرفیت‌های فراوان گردشگری است، بیان کرد: گردشگری در استان طی سال جاری جهش خوبی داشته تاجایی که این استان ۳۷.۵ درصد رشد اقامتی مسافران را تجربه و در این راه، رتبه نخست کشور را به دست آورده است.

وی افزود: اگر بررسی اجمالی درزمینهٔ گردشگری استان سمنان صورت گیرد مشاهده می‌کنیم که اماکن اقامتی گردشگری ما در تابستان سال‌جاری ضریب اشغال بالای ۸۰ درصد را داشته‌اند که نشان می‌دهد هیچ‌کدام از تأسیسات گردشگری ما خالی نبوده‌اند و این امر از افرایش توانمندی‌های توریستی استان سمنان خبر می‌دهد.

میراث فرهنگی تنها سیاست‌گذار است و نه مجری

مدیرکل میراث فرهنگی سمنان بابیان اینکه در راستای معرفی استان در سطح کشور اقدامات خوبی صورت گرفته است، تأکید کرد: ستاد خدمات سفر تنها با دبیری میراث فرهنگی نشست‌های خود را برگزار می‌کند و ۴۲ دستگاه اجرایی و غیر اجرایی و خدماتی عضو آن هستند درنتیجه باید بدانیم که در راستای توسعه گردشگری می‌بایست شاهد یک عزم و اهتمام همگانی باشیم.

جمال بابیان اینکه میراث فرهنگی تنها سیاست‌گذار است و نه مجری، گفت: بسیاری هستند که درزمینهٔ گردشگری ظرفیت‌های خوبی دارند اما در انتظار هستند تا اداره کل میراث فرهنگی کارهایش را انجام دهد که این امر تصوری اشتباه است.

وی بابیان اینکه نه توان مالی و نه توان نیروی انسانی اداره کل میراث فرهنگی اجازه می‌دهد تا مجری تمام امور گردشگری باشد، افزود: باید سیاست‌هایی ترسیم شود که بخش خصوصی یا فعالان گردشگری و یا حتی ادارات دولتی آن را انجام دهند.

ترویج سبک زندگی عشایر ایل سنگسر

مدیرکل میراث فرهنگی استان سمنان بابیان اینکه کسانی که دلسوزان واقعی گردشگری هستند باید به میدان بیایند، تأکید کرد: باید ظرفیت‌های گردشگری را بالا ببریم که در این راستا جشنواره‌هایی مانند ایل سنگسر با حضور استان‌هایی از سراسر کشور یکی از این راهکارها است.

جمال بابیان اینکه بزرگ‌ترین برآیند جشنواره ایل عشایری، ترویج و معرفی سبک زندگی عشایر ایل سنگسر به مردم است، گفت: سبک زندگی عشایری اگر با این جشنواره‌ها تقویت نشود ممکن است مانند بسیاری از مدل‌های زندگی ایرانی فراموش شود.

وی بابیان اینکه معرفی بخش‌های گمنام سبک زندگی عشایری از محورهای جشنواره ایل سنگسر است، ابراز داشت: بیش از ۳۰ نشست برای این جشنواره در درون استان با مسئولان و فعالان بخش خصوصی درباره این جشنواره برگزار شده که نشان می‌دهد جشنواره ایل سنگسر تا چه اندازه برای گردشگری استان می‌تواند اهمیت داشته باشد.

به گزارش خبرنگار مهر، امضای چند تفاهم نامه برای نشر کتاب درباره ایران به زبان چینی و در کشور چین، برگزاری نمایشگاههای دوجانبه و تبادلات فرهنگی هنری از جمله نتایج جلسات رسمی این گروه بود.

هیو موچین (Hu Muqing) رئیس موزه هنرهای کلکسیونی شانگهای (Shanghai Art Collection Museum) درباره این سفر گفت: «این سفر بسیار شاخصی برای من بود. مهمان‌نوازی ایرانی را در رفتار مسئولان دولتی و مدیران موزه‌هایی که از آن‌ها بازدید کردیم گرفته تا دوستانمان در ایران و مردم عادی دیدیم.»

این هنرمند با اشاره به بازدیدشان از موزه ملی ایران، موزه و کتابخانه ملی ملک، موزه مرکز اسناد و کتابخانه ملی فارس و البته موزه هنرهای معاصر اصفهان تصریح کرد: «ما موزه‌های ایران را خیلی حرفه‌ای و جالب توجه دیدیم مخصوصاً موزه هنرهای معاصر اصفهان را که در آن یک افتتاحیه استاندارد بین‌المللی برای نمایشگاه مشترکمان برگزار شد. همچنین در موزه ملک دیدیم که چه قدر تشابهات و اشتراکات فرهنگی ایران و چین زیاد است اما کمتر در این مورد صحبت شده است.» 

او که در حاشیه بازدیدش از خانه- آتلیه هوشنگ جزی‌زاده،چهره ماندگار نگارگری، صحبت می‌کرد، افزود: «اصفهان واقعاً پایتخت هنر است. هتلی که در آن اقامت داشتیم، استودیوی آقای جزی‌زاده، مینیاتوریست ایرانی که از آن بازدید کردیم و موزه هنرهای معاصر همه این فضاها اتمسفر قوی هنری داشتند. نقاشی‌های کاخ موزه چهلستون هم بسیار زیبا و فوق العاده بودند.» 

موچین که در صدر گروهی با عنوان «هیات تبادلات فرهنگی یک جاده، یک کمربند» به ایران سفر کرده بود و طی سال‌های اخیر پروژه‌های مشترکی در حوزه میراث ناملموس جاده ابریشم با همکاری بنیاد هنری بردبار انجام داده است، اضافه  کرد: «اصفهان از قدیم یک پایگاه مهم در جاده ابریشم بوده است. حالا که دولتمردان چینی طرح یک جاده و یک کمربند را ارائه کرده اند، اصفهان و ایران می‌توانند به عنوان پلی شهرهای مختلف این مسیر را به هم وصل کنند.»

او در صحبت‌هایش با اشاره به نمایش آثار کودکان ایرانی در شانگهای و آثار کودکان چینی در اصفهان، با موضوع جاده ابریشم، تصریح کرد: «نمایشگاه آثار هنری کودکان و نوجوانان ایرانی  و چینی که در اصفهان و شانگهای برگزار شد، یک شروع خیلی خوب بود و امیدواریم که در آینده بتوانیم ارتباطات قوی‌تری با اصفهان و ایران در حوزه تبادلات فرهنگی برقرار کنیم.»

پروفسور پن‌یولونگ (Professor Pan Youlong) رئیس دانشکده هنر و صنایع دستی دانشگاه فوژو (Fuzhou University) درباره هیات هنرمندان چینی اعزامی به ایران، آنها را از جمله هنرمندان مهمی که در سطح ملی و بین‌المللی شناخته شده هستند و جوایز نقره و طلی متعددی در داخل  و خارج از کشور کسب کرده‌اند، خواند. به روایت او این سفر و البته برپایی نمایشگاه در ایران، در راستای تبادلات فرامرزی در حوزه میراث فرهنگی ناملموس بشری محسوب می‌شود. مخصوصاً که استان فوجیان که شماری از این هنرمندان از این استان عازم ایران شده‌اند، سهم به سزایی در حوزه تامین مواد اولیه، میانی و نهایی صنایع دستی دارد و به طور ویژه در رشته‌های منبت‌ چوب، سرامیک، سنگ‌تراشی، مجسمه‌سازی و انواع حکاکی روی عقیق و یشم، صاحب سخن است. 
به گفته او فوجیان زادگاه هنر لاکی و سنگ‌تراشی و سرامیک است و این می‌تواند زمینه همکاری‌های بیشتر در حوزه صنایع دستی را میان ایران و چین فراهم کند. 

این هیات چینی سفرشان را از تهران و جلسه رسمی با حضور مدیر موزه ملی ایران و بازدید از این موزه آغاز کردند. سپس بازدید و جلسه رسمی در موزه ملی ملک را تجربه کردند و  موزه جواهرات ایران را نیز دیدند. پس از آن راهی شیراز شدند تا دو جلسه با رئیس مرکز اسناد و کتابخانه ملی فارس برگزار کنند که در این بازدید از مخزن مرکز اسناد هم دیدن کردند. 

سپس راهی ساختمان شهرداری شیراز شدند تا با معاون فرهنگی شهردار دیدار کنند. این گروه سفرشان به شیراز را با بازدید از ارگ کریمخان، بازار شیراز، مسجد نصیرالملک، تخت جمشید و نقش رستم به پایان رساندند و راهی اصفهان شدند. اقامت هنرمندان چینی در اصفهان با حضور در افتتاحیه نمایشگاه «سمفونی دوستی راه ابریشم» در موزه هنرهای معاصر اصفهان آغاز شد و در ادامه این گروه توانستند از میدان نقش جهان، کاخ موزه چهلستون، مسجد شیخ لطف الله و مسجد جامع عباسی دیدن کنند. پایان بخش سفرشان نیز حضور در یک رویداد فرهنگی (cultural program) با موزه آشنایی با فرش ایرانی در دوستداران فرش بود. آن‌ها سپس به تهران بازگشتند و سفر ایرانشان را با بازدید از کاخ موزه گلستان به پایان بردند. 

این هیات که به دعوت بنیاد هنری بردبار به ریاست حسین بردبار و موزه هنرهای معاصر اصفهان وابسته به سازمان فرهنگی، اجتماعی، ورزشی شهرداری اصفهان به ایران سفر کرده بودند، در فضاهای مختلف از جمله ورودی موزه ملی ایران، رو به روی ارگ کریمخان، بالای کاخ تچر در تخت جمشید، در هنرستان هنرهای زیبای اصفهان و صحن مسجد جامع عباسی با پرچمی عکس یادگاری گرفتند که بر رویش نوشته شده بود: هیات تبادلات فرهنگی یک جاده، یک کمربند (the Belt & Road cultural exchange delegation) . 

آنها همچنین به مدیران موزه های مورد بازدید و مسئولان فرهنگی هدایای نفیسی دادند که معرف صنایع دستی و میراث فرهنگی ناملموس چین بودند. از جمله ابریشم دوزی دورو و ظرف چای چینی و اندوزی با نقش قصر ممنوعه پکن.

خبرگزاری مهر– گروه استان‌ها: ثبت جهانی هورامان، منطقه‌ای که در بین استان‌های کردستان و کرمانشاه مشترک بوده، چندین سال است در اولویت قرارگرفته و علیرغم اقدامات مختلف تاکنون این مهم جنبه عملیاتی به خود نگرفته است.

هورامان به دلیل ویژگی‌های خاص جغرافیایی، معماری ویژه، نوع زندگی مردم و همچنین آداب‌ورسوم خاص یکی از مناطق پر گردشگر در استان و حتی کشور به شمار می‌رود و به همین دلیل ثبت جهانی این منطقه یکی از اولویت‌های دولت طی چند سال اخیر بوده است.

در راستای تسریع در ثبت جهانی این منطقه پایگاه منظر فرهنگی و تاریخی هورامان از شش سال قبل شکل‌گرفته و در راستای عملیاتی کردن این مهم فعالیت‌ها و برنامه‌های مختلفی را در سطح استان کردستان انجام داده است.

پویا طالب نیا مدیر پایگاه منظر فرهنگی، تاریخی هورامان در گفتگو با خبرنگار مهر با اشاره به پایان مطالعات ثبت جهانی این منطقه، گفت: هم‌اکنون ما وارد مرحله اجرایی ساماندهی روستاها شده‌ایم.

تشکیل کارگروه ساماندهی روستاهای منطقه هورامان

وی با اشاره به اقدامات در دستور کار در راستای اجرایی کردن موضوع ساماندهی روستاها، افزود: عملیاتی کردن این مهم نیاز به تشکیل کارگروه ویژه متشکل از استانداری کردستان، میراث فرهنگی، فرمانداری و بخشداری‌های حوزه استحفاظی دارد تا با یک مدیریت واحد کارها به بهترین شیوه انجام شود.

مدیر پایگاه منظر فرهنگی و تاریخی هورامان با اشاره به اینکه کار ساماندهی روستاهای این منطقه به‌صورت نمونه در روستای دولاب انجام‌شده است، افزود: این طرح موفقیت‌آمیز بوده و برای سایر روستاها از آن می‌توان الگوبرداری کرد.

طالب نیا با اشاره به اینکه این مطالعات در قالب مردم‌شناسی، باستان‌شناسی، علوم طبیعی، معماری، اسناد تاریخی و هوار نشینی انجام‌شده است، یادآور شد: ساماندهی روستاها نیازمند اعتبارات ویژه است تا بلکه طی ۲ ماه آینده مدارک لازم برای تهران ارسال شود تا استان با آمادگی کامل منتظر بررسی‌های کارشناسان باشد.

وی با اشاره به فعالیت‌های مطالعاتی صورت گرفته در راستای شناسایی ظرفیت‌های تاریخی در منطقه هورامان، بیان کرد: بیش از ۵۰۰ اثر باستانی مربوط به دوران پارینه‌سنگی تا اواخر دوران اسلامی در این منطقه تاریخی شناسایی‌شده است.

وی اضافه کرد: پایگاه منظر فرهنگی، تاریخی هورامان درصدد است از خروجی این مطالعات که در راستای تدوین پرونده ثبت جهانی هورامان مورداستفاده قرار می‌گیرد، اطلس باستان‌شناسی منطقه هورامانات را تهیه و تدوین کند.

پژوهش‌های کارشناسان از سال ۲۰۱۱ تاکنون نشان داده است، تغییرات محسوسی در معماری شهر اورامان روی‌داده و مسئولان باید با وضع قوانینی این رویه را متوقف کنندمدیر پایگاه منظر فرهنگی تاریخی هورامان با اشاره به این‌که اولویت اصلی حفظ بافت سنتی و میراث فرهنگی منطقه است، اظهار داشت: ثبت جهانی اورامان از تغییر بافت معماری اصیل آن جلوگیری می‌کند و سبب حفظ برخی از فرهنگ‌های غنی مردم منطقه می‌شود.

طالب نیا عنوان کرد: پژوهش‌های کارشناسان از سال ۲۰۱۱ تاکنون نشان داده است، تغییرات محسوسی در معماری شهر اورامان روی‌داده و مسئولان باید با وضع قوانینی این رویه را متوقف کنند.

وی با بیان این‌که گردشگران برای دیدن اصالت و غنای یک منطقه در آن حضور می‌یابند، همکاری و همراهی مسئولان برای حفظ و صیانت از اورامان را ضروری دانست و از اجرایی شدن فعالیت‌های حمایتی در روستاهای منطقه اورامانات خبر داد و گفت: اولویت این فعالیت‌ها با روستاهایی است که قابلیت جذب گردشگر در آن‌ها وجود دارد.

دستور رئیس‌جمهور برای تسریع در ثبت جهانی هورامان

درحالی‌که مطالعات و کارهای تحقیقاتی و پژوهشی در راستای ثبت جهانی هورامان همچنان دنبال و پیگیری می‌شود که چندی قبل رئیس‌جمهور در نامه‌ای از وزیر میراث فرهنگی کشور خواست که ثبت جهانی هورامان را در اولویت فعالیت‌های خود قرار داد.

محسن علوی مدیرکل میراث فرهنگی استان کردستان به خبرنگار مهر گفت: نامه‌ای از سوی ریاست جمهوری برای در اولویت قرار گرفتن ثبت جهانی هورامان در برنامه‌های سال جاری میراث فرهنگی، صنایع‌دستی و گردشگری کشور به این وزارت خانه ارسال‌شده است.

وی با اشاره به دستور رئیس‌جمهور در راستای تسریع در ثبت جهانی هورامان، بیان کرد: هماهنگی‌های لازم در راستای ارسال پرونده ثبت جهانی هوارمان به یونسکو صورت گرفته و نماینده این سازمان بین‌المللی نیز در سفر به استان کردستان از نزدیک در جریان اقدامات و برنامه‌ریزی‌های انجام‌شده قرار گرفت.

پرونده ثبت جهانی هورامان بعد از چهار سال تلاش در ۲ استان کردستان و کرمانشاه تکمیل و برای بررسی‌های اولیه طی روزهای آینده به سازمان جهانی یونسکو ارسال می‌شودوی افزود: پرونده ثبت جهانی هورامان بعد از چهار سال تلاش در ۲ استان کردستان و کرمانشاه تکمیل و برای بررسی‌های اولیه طی روزهای آینده به سازمان جهانی یونسکو ارسال می‌شود.

علوی گفت: این منطقه تاریخی از جغرافیای فرهنگی و تاریخی وسیعی برخوردار بوده و به همین دلیل نیز پراکندگی آثار شناسایی‌شده آن در ۷۶ روستای منطقه اورامانات در شهرستان‌های سروآباد، کامیاران و سنندج است.

درحالی‌که مسئولان استان کردستان و حتی استان کرمانشاه از پایان مطالعات در خصوص تکمیل پرونده ثبت جهانی هورامان سخن به میان می‌آورند که در جلسه چندی قبل نماینده یونسکو در سنندج، ابهاماتی در خصوص ثبت جهانی هورامان مطرح شد.

حفظ وضع موجود روستاهای منطقه یکی از نیازهای لازم و ضروری است

در این جلسه حسن طالبیان معاون وزارت میراث فرهنگی کشور با تأکید بر لحاظ کردن کل منطقه هورامان با تمامی داده‌های موجود در تدوین پرونده ثبت جهانی، گفت: نقشه‌های منطقه هورامان باید به سمت معرفی معماری و وضع موجود سوق داده شود و در این راستا تهیه شوند.

وی اظهار داشت: باید برای هر مشکلی در حوزه معماری، طبیعت، فرهنگ و… یک طرح سامان‌دهی داشته باشیم تا بتوانیم در حفظ وضعیت موجود و ارتقای آن به نحو احسن اقدام کنیم.

طالبیان با اعلام حمایت از تشکیل کمیسیون عالی هورامان، افزود: مسئولیت این کمیسیون را شخصاً به عهده می‌گیرم و امور مربوط به ثبت جهانی هورامان را تا حصول نتیجه پیش خواهیم برد.

در ادامه این نشست مشاور ارشد یونسکو نیز در خصوص روند ثبت جهانی هوارمان و همچنین موانع پیش روی این مهم مواردی را مطرح کرده و خواستار تسریع در رفع این نواقص و مشکلات شد و از مسئولان ایرانی خواست که زمینه را برای تسریع در اجرایی کردن این مهم فراهم کنند.

پروفسور یوکایوکیلتو مشاور ارشد یونسکو با اشاره به موارد حائز اهمیت در ثبت جهانی هورامان گفت: بروکراسی اداری نباید مانعی برای پیشبرد اهداف  ثبت جهانی این منطقه باشد.

حفظ معماری منطقه هورامان ضروری است

وی ضمن مهم خواندن معماری سنتی منطقه هورامان به‌عنوان یک ارزش مهم، افزود: ساخت‌وسازها با همکاری مردم منطقه هورامان باید ساماندهی شود و از ساخت‌وساز به شیوه مدرن جلوگیری شود.

مشاور ارشد یونسکو بر لزوم مشخص ساختن نقاط شاخص منطقه و برجسته ساختن آن‌ها، برنامه‌ریزی برای حفاظت از طبیعت و معماری این منطقه، تدوین استراتژی‌های مقابله با مشکلات و حوادث احتمالی طبیعی، شناسایی همه مسئولین و کسانی که به نحوی در فرآیند ثبت جهانی هورامان دخیل هستند تأکید کرد.

وی با اشاره به دیگر نیازهای پیش روی ثبت جهانی هورامان، ازجمله ارتقای ظرفیت‌های موجود در منطقه و سطح خدمات بهداشتی و زیرساخت‌ها، اظهار داشت: مردم منطقه یکی از اهرم‌ها و گزینه‌های مهم در حفظ وضع موجود، ارتقاء و بازسازی منطقه هستند که باید مدنظر مسئولین استان و کشور باشند.

درحالی‌که مسئولان از امیدواری در خصوص روند ثبت جهانی هورامان صحبت می‌کنند که مشاور ارشد یونسکو با شرط‌هایی که اعلام کرد روند ثبت جهانی هورامان را با تردید مواجه کرده است.

در حال حاضر تأمین زیرساخت‌های اولیه ازجمله مسیر دسترسی به منطقه، حفظ بافت سنتی و جلوگیری از ساخت‌وسازهای جدید، فرهنگ‌سازی در بین اقشار مختلف مردم و … ازجمله اولیه‌ترین مشکلات و موانع پیش روی ثبت جهانی هورامان به شمار می‌روند.

در نهایت پرونده جمع‌آوری‌شده در حوزه‌های مختلف در خصوص هورامان تکمیل و در اختیار یونسکو قرار گرفته است ولی به نظر می‌رسد که در بعضی از حوزه‌های زیرساختی هنوز این منطقه با مشکلات و نیازهای اساسی مواجه است.

به گزارش خبرنگار مهر، در این یادداشت آمده است: واژه اربعین در متون دینی و مجموعه های حدیثی از ارزش والایی برخوردار است. آثار حفظ چهل حدیث، اخلاص عمل در چهل روز و دعای عهد در چهل صبح، کمال عقل در چهل سالگی، دعا برای چهل مومن، شهادت چهل مومن برای میت و… از جمله مواردی است که ارزش و جایگاه اربعین را مشخص می‌سازد.

در برخی از آیات قرآن به واژه اربعین اشاره شده است مثل فرازی از قصه حضرت موسی(ع) که می‌فرماید: ما با موسی سی شب وعده گذاشتیم سپس آن را با ده شب دیگر تکمیل نمودیم به این ترتیب میعادگاه پروردگارش (با او) چهل شب تمام شد… 

در سال ۶۱ هجری قمری، جابربن عبدالله انصاری از صحابه پیامبر(ص) و شیعیان امیرالمومنین (ع) نخستین کسی بوده که راهپیمایی اربعین را انجام داده است. مقام معظم رهبری نیز چنین بیان کردند: ” شروع جاذبه مغناطیسی حسینی در روز اربعین است، جابر بن عبدالله را از مدینه بلند می‌کند و به کربلا می‌کشاند، این همان مغناطیسی است که امروز هم با گذشت قرن های متمادی در دل من و شما هست.”

در زمان تسلط بعثی‌ها بر کشور عراق، زائرانی که از نجف عازم کربلا بودند را در مسیر راهپیمایی از آسمان و زمین به گلوله بستند، این حادثه به صورت پیاپی در سال های ۱۳۹۰ تا ۱۳۹۷ هجری قمری تکرار شد. بعد از سقوط رژیم بعثی، نخستین بار شیعیان در سال ۲۰۰۳ میلادی به سوی کربلا راهپیمایی کردند.

نشریه معروف آمریکایی هافینگتون پست درباره راهپیمایی اربعین اینگونه می نویسد: “اگر می خواهی اسلام حقیقی را بشناسی به زیارت اربعین برو زیرا مراسم ارزش ها و الگوهاست …. اربعین بزرگترین گردهمایی جهان است … هزاران چادر که آشپزخانه موقت هستند توسط روستاییان منطقه در کنار مسیر زائران برپا شده است. گردانندگان موکب ها، جلوی زائرین را می گیرند با آن ها راه می روند و از آن ها خواهش می کنند که دعوت آن ها را بپذیرند…. بزرگترین گردهمایی سالانه، طولانی ترین میز غذاخوری مستمر، بالاترین میز غذای رایگان به مردم، بیشترین و بالاترین میزان افراد داوطلب برای خدمت در یک واقعه منحصر به فرد که تمام آن ها تحت خط قریب الوقوع بمب گذاری ها انتحاری اتفاق می افتد …. هر چه شرایط امنیتی بدتر می شود افراد بیشتری انگیزه پیدا می کنند که تروریست ها را به چالش بکشند و به آن ها ثابت کنند که نمیتوانند سد راه زائرین شوند.” بنابراین، این مراسم سوگواری تنها یک مراسم مذهبی نیست بلکه نشانه پر رنگی از مقاومت است.

گردشگری مذهبی از جمله مهم ترین گونه های سفر و گردشگری در جهان است که انگیزه اصلی آن به جهت باورها و اعتقادات دینی همواره پذیرای گردشگر و زائرین در جهان بوده و سبک و سیاق آن با سایر گونه های سفر و گردشگری متفاوت است. به طوری که در سال های اخیر افراد با گرایش ها و ادیان و مذاهب مختلف نیز به این ابر رویداد فرهنگی، اجتماعی و دینی علاقه مند شده و بخش مهم و قابل تأمل و توجه از سفر و گردشگری مذهبی در جهان را راهپیمایی اربعین به خود اختصاص داده است.

با توجه به طیف انگیزه های گوناگونی که در سفر به اماکن مقدس وجود دارد، راهپیمایی اربعین به عنوان یکی از مهمترین رویدادهای گردشگری مذهبی در سال های اخیر توانسته است در توسعه گردشگری مذهبی منطقه با محوریت کشور عراق سهم بسزایی ایفا کند. چه بسا حضور میلیون ها نفر در سرزمین عراق که به عنوان یکی از مناطق نا امن خاورمیانه در جهان مطرح شده است، خود عنصری است که خواهد توانست ذهنیت های منفی به وجود آمده را که خود عامل مهمی در مراودات سیاسی و منطقه ای به شمار می رود، تقلیل دهد. 

از سوی دیگر راهپیمایی اربعین و حضور با شکوه جمع کثیری از مسلمانان از سراسر جهان توانسته است مسیر جدیدی را از توسعه گردشگری مذهبی به عنوان یک  برند گردشگری به همراه داشته باشد. به ویژه به دلیل گسترش و رواج حجم کثیری از اخبار و اطلاعات در انواع رسانه ها، به ویژه رسانه های نوین و نوظهور در سال های اخیر، افراد سایر ادیان و مذاهب هم در این ابر رویداد فرهنگی و اجتماعی حضور پیدا کرده اند. برای نمونه؛ آنتوان بارا، اندیشمند مسیحی در این زمینه این گونه می گوید:” اگر امام حسین علیه السلام از آن ما مسیحیان بود، پرچم او را در همه نقاط دنیا بر می افراشتیم و نهضتش را برای همه جهانیان تبیین می کردیم.”

از طرفی  آیین های حسینی از مهم ترین و تأثیرگذارترین مراسم جمعی شیعیان است که از حیث تأسیس، تکوین و کیفیت اجرا عمدتا با زمینه هایی از فرهنگ عامه عجین شده اند. راهپیمایی اربعین با توجه به حضور میلیونی اقشار و ملیت های گوناگون شیعه از اقصی نقاط جهان، خصوصا در سال های اخیر، گسترش چشم گیری داشته و به یکی از بزرگترین اجتماعات آیینی جهان تبدیل شده است. راهپیمایی اربعین، علاوه بر فرصتی برای زیارت میتواند کارکردهای گوناگونی به همراه داشته باشد. زیارت عتبات عالیات به عنوان یکی از اصلی ترین اغراض سفر شرکت کنندگان است. همچنین راهپیمایی اربعین، کارکرد هویت یابی فردی و جمعی نیز دارد چرا که شرکت کنندگان، علاوه بر آشنایی با اصول اساسی فرهنگ مذهبی با اصول دیگری من الجمله عشق به خانواده آشنا میشوند. این آیین مقدس با جمعیت انبوه و میلیونی که گرد هم می آورد، رسانه ای است برای اعلام موجودیت و وحدت شیعیان در سراسر جهان و فرصتی است برای شناساندن فرهنگ و مذهب  اسلامی مردم دنیا.

توجه به معنویت و برپایی بزرگترین کنگره مذهبی و معنوی در جهت تکامل روحی وجسمی انسان ها، خنثی کردن تلاش استعمارگران  و استکبارجهانی در ایجاد تفرقه و چند دستگی میان مسلمانان از جمله، همبستگی امت اسلامی، بزرگترین مانور بشری برای ظهور، نمایش عشق و  ایثار و از خود گذشتگی، قدرت نمایی سپاه حق در مقابل کفر و شرک و الحاد و  نفاق و هوای نفس، حرکت در مسیر معنویت نسل سوم و چهارم انقلاب اسلامی بر خلاف القای رسانه های غربی، به رخ کشیدن قدرت منطقه ای جمهوری اسلامی ایران و امنیت کشور عراق و منطقه علی رغم تلاش های فریب خوردگان استکبار و گروه های تروریستی و… از دستاوردهای راهپیمایی اربعین است.

در مجموع و با توجه به شرایط کلی، عملکرد ستاد مرکزی اربعین حسینی قابل قبول است ولیکن با برنامه ریزی و آسیب شناسی نقاط ضعف و قوت می تواند بهتر از این باشد.

امکان نفوذ جریان های انحرافی و افراطی و فرصت یابی جهت طرح شعارهای فرقه ای و جناحی، افزایش استعدادهای تحریک پذیری فرقه های مختلف غیرشیعی توسط دشمنان و برافروخته شدن آتش عصیبت و انتقام آن ها علیه شیعیان ساکن در کشورهای مختلف.، برحذر داشتن شیعیان سایر کشورها از تماس با ایرانیان و دامن زدن به اختلافات عربی عجمی(مانند اغتشاشات اخیر بغداد و نجف جهت تحت الشعاع قراردادن اربعین)، استفاده تبلیغاتی از این فرصت برای اغراض تجاری و سوداگرانه از طریق نصب بنرها- تابلوها- تراکت های تبلیغاتی کالاهای کشورهای غیر اسلامی، ورود بدعتها- خرافات و حتی مضامین متعارض با آموزه ها و شعائر دینی، نفوذ جریان تشیع انگلیسی با کمک قدرت های جهانی(اختلاف افکنی بین شیعه و سنی)، رفتار خارج از هنجار بعضی از زائرین (مثل جدل و اهانت و درگیری فیزیکی میان زائران)، فرصت سوزی از بهره فرهنگی و معرفتی اربعین(توجه بیش از حد به گرفتن نذریها، موکبهای راحت با امکانات) و… از آسیبها و چالشهای راهپیمایی اربعین است.

مایکل براون یکی از مقامات سازمان سیا آمریکا در کتابش به صراحت می گوید: آن چه ما در طول سال عمل می کنیم، در محرم از بین می‌رود … ما باید یک کاری بکنیم که چهره این عزاداری و قضیه عاشورا را در دنیا خراب کنیم.

با توجه به هراس دشمنان از راهپیمایی اربعین، ثبت جهانی این رویداد در فهرست آثار میراث فرهنگی معنوی یونسکو به عنوان یک ابر رویداد فرهنگی و مذهبی، ضروری است و در مورد راهپیمایی اربعین قید این نکته، لازم است که کنش ها و رفتارهای شرکت کنندگان علاوه بر زائرین به گردشگران مذهبی نیز شباهت دارد و ضمن حفظ وحدت شیعیان جهان، الگویی برای ارتقای گردشگری مذهبی در سراسر کشورهای مسلمان شده است. بنابراین برای هر چه بهتر شدن راهپیمایی اربعین؛ ایجاد مدیریت متمرکز با همکاری دولت های اعزام کننده زائر، دعوت از هنرمندان جهان اسلام در رشته های مختلف برای برجسته سازی ابعاد هنری و
زیبایی شناختی این حماسه عظیم، اطلاع رسانی بیشتر و دادن آموزش و آگاهی های لازم حتی از طریق فناوریهای دیجیتال مثل آداب زیارت- چگونگی استفاده از فرصت های این ایام- فرهنگ کشور میزبان- ضوابط قانونی- نقشه مسیر- هشدارهای امنیتی و بهداشتی  به موکب داران و همچنین زائرین، پایان دادن به فعالیت موکب های تبلیغاتی و تجاری به ویژه توسط کشورهای غیرمسلمان و… از جمله راهکارهای پیشنهادی است.

دقت نظر مسئولین به ترویج گردشگری تعالی بخش در راهپیمایی اربعین به عنوان برجسته ترین جلوه معنویت در گردشگری جهان یک نکته اساسی است و با توجه به وضعیت سیاسی و امنیتی کشور عراق به زائران توصیه می شود از هر گونه بحث و جدل و سردادن شعارهای سیاسی خودداری و از رفت و آمد با افراد مشکوک و به خصوص جریان های معاند نظام جمهوری اسلامی ایران اکیدا پرهیز نمایند. از طرح مسائل جنگ ایران و عراق یا شهدا در گفتگو با میزبانان عراقی  نیز اجتناب شود زیرا ممکن است موجب کینه و کدورت شود.

چنان چه اهداف شرکت کنندگان راهپیمایی را به خوبی بشناسیم، می توانیم کشور عزیزمان ایران که یکی از کشورهای غنی از نظر اماکن مذهبی در جهان است را به بازار هدفی برای تمامی مسلمانان جهان تبدیل کنیم و با ارتقای گردشگری مذهبی در داخل کشور با هدف زیارت از اماکن مذهبی داخلی به عنوان یک کالا و خدمت داخلی،  در سال حمایت از تولید ایرانی، به سمت حرکت جهادی و ایستادگی در برابر نقشه های شوم دشمن حرکت کنیم. مقام معظم رهبری با آگاهی کامل از جنگ اقتصادی دشمن و اهداف آنها از تشدید فشارها و تحریم های ظالمانه علیه ایران، به ارائه برنامه ها و الگوهای مناسب جهت مقابله با این فشارها پرداخته اند و معتقدند یکی از راهکارهای عبور از مقطع حساس و سرنوشت ساز کنونی تاب آوردن در مقابل فشارهای سیاسی، تحریم و فشارهای تبلیغاتی و جلوگیری از نفوذ فرهنگی بیگانگان است. لذا راهپیمایی اربعین علاوه بر شناساندن فرهنگ اصیل اسلامی و احیای فرهنگ شیعه، تبلیغی بزرگ برای نشان دادن وحدت جامعه اسلامی در سراسر جهان است بنابراین با جذب شرکت کنندگان در این راهپیمایی می توان اماکن مذهبی ایران را نیز احیا کرد.

در پایان با توجه به این که تعداد زائران راهپیمایی اربعین نسبت به سال گذشته بیش از دو برابر شده است پیشنهاد می شود برای راهپیمایی اربعین، روادید حتی با اخذ وجه وضع شود ولی در طول سال، روادید برای زائران توسط دولت های عراق و ایران لغو شود زیرا عراق به عنوان میزبان ابر رویداد گردشگری مذهبی جهان؛ در راهپیمایی اربعین میزبان زائران مختلفی از سایر نقاط جهان است و هر میزبان، ظرفیت معینی برای استقبال از میهمانان دارد، تراکم زائران در مرزها، کمبود وسایل حمل و نقل، تکمیل شدن ظرفیت اسکان موکب ها و زیارتگاهها و… مشکلاتی را ایجاد می کند که چه بسا این مسائل، حواشی را برای این ابر رویداد جهانی ایجاد کند بنابراین با در نظر گرفتن شرایط کشور مقصد و مدیریت زوار توسط کشورهای مبدأ، فرصت و توان برنامه ریزی برای برگزاری هر چه با شکوه تر این راهپیمایی پر فیض و برکت حاصل می شود.

خبرگزاری مهر – گروه استان ها: استان همدان ظرفیت های بسیاری برای گردشگری دارد و در این میان هر یک از شهرستان های آن به نوبه خود در این زمینه حرف برای گفتن دارند.

۹۰ کیلومتر که همدان را به سمت جنوب حرکت کنیم به شهری می‌رسیم که منبت گلریز و  گردوهایش بسیار معروف است؛ تویسرکان هم منبت گلریز و درخت‌های گردویش در ایران زبانزد است و هم آب و هوای کوهستانی‌اش.

نگاهی به ظرفیت های گردشگر پذیری این شهر که ۴۰۲ کیلومتر تا پایتخت فاصله دارد بیانگر آن است که در سفر به این منطقه دست خالی باز نخواهید گشت چراکه دیدنی های زیبایی را در خود جای داده و از جمله آن بازار قدیمی تویسرکان است.

بازار این شهر حدود ۳۷۰ سال پیش ساخته شده و در زمان قاجاریه مرمت شده و شامل سراها و تیمچه‌های مختلف است که هرکدام به بنایی تاریخی ختم می‌شوند.

طبق آنچه از تاریخ بر می آید در زمان های قدیم بازار مختص اصناف مختلف بوده و راسته کفاش‌ها، حلاج‌ها، عطارها و مستوفی‌ها که هنوز هم به همان شکل باقی مانده رونق صدچندان داشته است.

خانه مسعودی یادگار دوران قاجاریه

دیدنی های تویسرکان به بازار آن ختم نمی شود چراکه خانه های تاریخی یادگار مانده از دوران گذشته نیز در دل خود جای داده که از جمله آن خانه مسعودی است.

این خانه با عمری بیش از ۱۰۰ سال  ۲ طبقه دارد و هر طبقه شامل یک اتاق اصلی و چند اتاق فرعی‌ متلق به دوره قاجاریه است اما آنچه این خانه را دیدنی کرده  اتاق شاه‌نشین در طبقه همکف است.

تمامی سقف و دیواره‌های این اتاق پوشیده از گچبری‌ها، آینه‌کاری‌ها و نقاشی‌های رنگ و روغن شامل نقش‌های گیاهی و انسانی است و علاوه بر این وجود تصاویری از پادشاهان ایران تا دوره قاجار از دیگر جذابیت‌های این خانه به شمار می رود.

اما در ۳ کیلومتری جنوب غربی تویسرکان  پارک جنگلی کمربسته واقع شده که به چنارهایش معروف است چراکه قطر بیشترینشان ۷ متر و قطر کوچکترینشان ۵ متر است و تا ۳۰ متر ارتفاع دارند.

برخی حتی بر این باورند که چنار اصلی قدمتی بسیار زیاد دارد و قدمتش حتی با سرو ابرقو با ۳۵۰۰ سال سن برابری می‌کند.

از پارک کمر بسته که بگذریم در ۲ کیلومتری شمال شرقی تویسرکان آبشاری قرار گرفته که از ارتفاعات سیاه کمر سرچشمه می‌گیرد و به دره سیرکان می‌ریزد و بعد رودخانه سرکان را تشکیل می‌دهد که ارتفاع آن که به آبشار آللو معروف است ۱۰ متر ثبت شده و اطرافش هم خیلی باصفاست.

گشانی روستایی با ۵۰۰ سال قدمت در تویسرکان

تویسرکان فقط به داشته های شهری محدود نیست و با بهره مندی از روستاهای گردشگری در این زمینه نیز صاحب نام است به طوری که اگر بخواهید روستایی ۵۰۰ ساله را ببینید که هم زیبا است و هم دیدنی های تاریخی دارد باید به روستای گشانی سفر کنید.

گشانی درفاصله ۱۷ کیلومتری شمال شرقی تویسرکان واقع شده و دارای آب و هوای سرد و کوهستانی‌ است و به واسطه باغ‌های متعددی از گردو، بادام، گیلاس، آلو و زردآلو شهرت یافته است.

گذشته از آنچه در مورد زیبایی های تویسرکان عنوان شد اخیرا تویسرکان به واسطه منبت گلریز شهرت بیشتری یافته تا آنجا که آبان ماه امسال جشنواره ملی منبت گلریز به میزبانی تویسرکان برگزار خواهد شد.

راه اندازی مرکز تخصصی مبل و منبت در تویسرکان

هشتم اردیبهشت ماه سال گذشته بود که به همت مسئولان و همکاری اهالی خونگرم روستای اشترمل، کلنگ آغاز عملیات اجرایی مرکز تخصصی مبل و منبت در تویسرکان به زمین زده شد و در دومین دوره از برگزاری جشنواره مبل و منبت در مرداد ماه ۹۸ این مرکز تخصصی مبل ایران در شهرک صنعتی مبل و منبت گلریز روستای اشترمل افتتاح شد و آبان ماه نیز در ادامه تلاش ها برای مطرح کردن تویسرکان جشنواره ملی منبت گلریز برگزار خواهد شد.

مدیرکل میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع دستی استان همدان در همین خصوص در گفتگو با خبرنگار مهر با بیان اینکه در منبت گلریز تجلی هنر دست با نقش های هک شده بر روی چوب ها نمود می گیرد، گفت: به واسطه حرفه منبت کاری در روستای اشترمل بیکار وجود ندارد.

علی مالمیر با بیان اینکه هنرمندان منبت کار با صبر و حوصله و با احساس و خلاقیت تجلی هنر دست خود را در نقش های برجسته و هک شده بر روی چوب ها به نمایش می گذارند، افزود: روستای اشترمل در کنار روستاهای دیگر همچون جیجانکوه و سید شهاب را می توان به عنوان نمونه بارزی از فعالیت تعاونی های تولیدی در اشتغال و کارآفرینی برشمرد.

منبت گلریز شناسنامه تویسرکان

وی با بیان اینکه ایران، تویسرکان را به عنوان شهرملی منبت گلریز می شناسند، گفت: بهترین نمونه‌های طرح گلریز کشور را در ۴۹۰ کارگاه منبت کاری روستای اشترمل می توان یافت.

مدیرکل میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع دستی استان همدان بااشاره به اینکه در این روستا هر خانه به مثابه یک کارگاه هنری است و اشتغال به هنر صنعت منبت موجب شده تا نیروی بیکار در این روستا دیده نشود، گفت: منبت روستای اشترمل به دلیل استفاده از چوب گردو و طراحی منحصر به فرد، خواهان بسیاری دارد به طوری که بخشی از تولیدات روستا به عراق، کشورهای آسیایی میانه و حتی روسیه و استرالیا صادر می‌شود.

مالمیر یا بیان اینکه طرح گلریز مختص به شهرستان تویسرکان است و به تازگی ثبت ملی شده است، گفت: مردم جهان تویسرکان را با منبت گلریز می‌شناسند.

وی با تاکید بر اینکه تاثیرگذاری جهانی شدن و ملی شدن شهرها و روستاها (سیتی برندینگ) برکسی پوشیده نیست چراکه باعث رشد اقتصادی منطقه می‌شود، افزود: امیدواریم با برپایی جشن ملی شدن منبت گلریز تویسرکان و با مشارکت جامعه شهری و هنرمندان صنایع‌دستی تویسرکان این رویداد نیز به نحو مطلوب در این شهرستان برگزار شود.

نماینده مردم تویسرکان در مجلس شورای اسلامی نیز در گفتگو با خبرنگار مهر با بیان اینکه از آنجا که گردوی تویسرکان و چوب آن مرغوب ترین نوع خود در کشور است، صنعت مبل و منبت و هنر دست این شهرستان هم جایگاه ویژه‌ای را به خود اختصاص داده است، گفت: ۴ هزار و ۷۴۱ کارگاه منبت در سطح شهرستان تویسرکان وجود دارد و این حرفه باعث اشتغال ۷۵۰۰ نفر به صورت مستقیم و ۲۱ هزار  نفر به طور غیرمنظم در سطح تویسرکان شده است.

محمد مهدی مفتح با بیان اینکه تویسرکان مهد منبت بوده و هست، اظهار داشت: مردم روستاهای سید شهاب، جییجانکوه و اشترمل در شهرستان تویسرکان به حرفه منبت کاری مشغول هستند.

شناساندن توانمندی های تویسرکان با ملی شدن منبت گلریز

مفتح با تاکید بر اینکه شناساندن توانمندی های تویسرکان با ملی شدن منبت گلریز گردشگران را به این شهر هدایت خواهد کرد، گفت: این اتفاق زمینه های اشتغال، تبلیغ و رونق اقتصادی شهرستان تویسرکان را ارتقاء می بخشد.

نماینده مردم تویسرکان در مجلس شورای اسلامی با یادآوری اینکه در روستای اشترمل به واسطه پرداختن مردم به حرفه منبت کاری آماری از بیکاری وجود ندارد، افزود: اشترمل روستایی از توابع بخش مرکزی شهرستان تویسرکان در استان همدان است که ۵۲۰ خانوار با هزار و ۷۷۲ نفر جمعیت دارد و در آن ۵۰۰ کارگاه مبل و منبت فعال است.

وی بااشاره به اینکه در ایران نقاط مختلفی وجود دارد که تولید مبل در آن انجام می شود، گفت: تفاوت اشترمل در خلق آثار زیبا با دست است چراکه این هنر در نقاط دیگر با دستگاه سی‌ان‌سی انجام می‌شود.

صادرات منبت از تویسرکان به صورت محدود در حال انجام است دبیر جشنواره منبت گلریز نیز در گفتگو با خبرنگار مهر با بیان اینکه باید با صادرات تولیدات روستاهای تویسرکان به کشورهای مختلف جهان زمینه شناساندن آنها را فراهم کرد، گفت: در حال حاضر صادرات منبت از تویسرکان به صورت محدود در حال انجام است.

بهرام ترکاشوند بابیان اینکه برخی تجار عراق، ازبکستان و افغانستان با برخی از هنرمندان در این حوزه در ارتباط هستند، گفت: صادرات منظم و قابل توجه تنها با حمایت مسئولان ممکن خواهد بود.

وی انجام تبلیغات در این حوزه را مورد تاکید قرار داد و با بیان اینکه فروش محصولات با معرفی بیشتر آنها رونق می گیرد اما در این زمینه ضعف وجود دارد، گفت: نباید از ظرفیت برپایی نمایشگاه های داخلی و خارجی در این زمینه غافل شد.

طبق آنچه بارها عنوان شده قدمت مبل و منبت در شهرستان تویسرکان بیش از هر جایی در استان همدان است و روستاهای اشترمل، سیدشهاب، جیحان کوه و شهرک عین‌آباد پایلوت اصلی صنعت مبل و منبت  در این منطقه هستند.

در این روستاها هر خانه به مثابه یک کارگاه هنری است و می توان از همین ظرفیت منحصر به فرد برای معرفی داشته های تویسرکان استفاده و آن را بیش از پیش در ایران و جهان مطرح کرد.