به گزارش خبرگزاری مهر به نقل از صداوسیما، نماینده دائم جمهوری اسلامی ایران در سازمان ملل متحد طی نامهای به دبیرکل و رئیس دورهای شورای امنیت، ارزیابی ایران از گزارش اخیر دبیرکل درباره قطعنامه ۲۲۳۱ را تشریح کرد.
مجید تخت روانچی در این نامه با اشاره به بخشهایی از گزارش دبیرکل، واشنگتن را ناقض فاحش توافقنامه هستهای دانست و بر لزوم بهره مندی ایران از مزایای اقتصادی برجام اشاره کرد.
سفیر کشورمان همچنین کاهش تعهدات هستهای ایران را نتیجه قهری نقض توافق توسط دیگر طرفها و مطابق با حقوق ایران در برجام دانست و با اشاره به وعده کشورهای اروپایی برای تضمین ادامه روابط اقتصادی پیش بینی شده در برجام با ایران و ایجاد سامانه اینستکس افزود: این سامانه پس از دو سال باید کارایی خود را به اثبات برساند.
تخت روانچی با اشاره به طرح ترور شهید محسن فخری زاده در گزارش دبیرکل، نحوه طرح موضوع را در این گزارش به هیچ عنوان کافی ندانست و افزود: این ترور در کنار ترور سال گذشته سردار سلیمانی، جنایتهای آشکار و تروریستی هستند که باید بصورت صریح و بدون لکنت زبان محکوم شوند.
به گزارش خبرگزاری مهر، «فیلیپ تیه بو» سفیر فرانسه در تهران با حسین امیرعبداللهیان دستیار ویژه رئیس مجلس شورای اسلامی و مدیرکل بینالملل دیدار و گفتگو کرد.
امیرعبداللهیان در این دیدار به سابقه طولانی مناسبات جمهوری اسلامی ایران و فرانسه اشاره کرد و گفت: توسعه ارتباطات دو کشور، بهویژه در عرصه پارلمانی نقش مؤثری در افزایش سطح تعاملات فیمابین دارد.
وی در همین رابطه اظهار داشت: جمهوری اسلامی ایران از فرانسه انتظار دارد که نگذارند دشمنان روابط تاریخی دو کشور، مناسبات دیرینه فیمابین را در جهت منافع نامشروع خویش مدیریت کنند.
دستیار ویژه رئیس مجلس در امور بین الملل در ادامه این دیدار با انتقاد از رفتار کشورهای اروپایی در قبال اقدامات یکجانبه آمریکا و سایر رفتارهای نابهنجار این کشور در جامعه جهانی تاکید کرد: کشورهای اروپایی باید با ایستادگی در برابر تصمیمات خودسرانه و یکجانبه آمریکا، ضمن نشان دادن استقلال خود، مانع از یکه تازی های ناقض حقوق بشر، صلح و امنیت در جهان شوند.
امیرعبداللهیان با اشاره به شیوع کروناویروس در جهان، تاکید کرد: جمهوری اسلامی ایران در شرایط تحریمهای ظالمانه و غیر انسانی آمریکا، در حال مبارزه موفق با این بیماری است.
وی همچنین ضمن ابراز همدردی با مردم فرانسه و خانواده قربانیان کرونا، افزود: بخشهای بهداشتی و درمانی دو کشور میتوانند برای کنترل این پاندمی مرگبار با یکدیگر همکاری کنند.
دستیار ویژه رئیس مجلس در امور بین الملل گفت: رایزنی و همکاری جمهوری اسلامی ایران و فرانسه در عرصههای دوجانبه و منطقهای، نقش مهمی در شکوفایی اقتصادی و کمک به حل مشکلات منطقه دارد و مجلس شورای اسلامی آماده توسعه روابط فعال و مؤثر پارلمانی فیمابین است.
آمادگی فرانسه برای توسعه مراودات دوجانبه پارلمانی
به گزارش مهر، «فیلیپ تیه بو» نیز در این دیدار ضمن تبریک به رئیس و نمایندگان مجلس یازدهم، گفت: جایگاه و نقش جمهوری اسلامی ایران در کمک به تأمین ثبات و امنیت در منطقه حائز اهمیت است.
وی افزود: فرانسه از توسعه مناسبات دوستانه با ایران در عرصههای مختلف بویژه ارتباطات پارلمانی استقبال میکند.
سفیر فرانسه در تهران در ادامه این دیدار ضمن تشریح سیاستهای کشور متبوعش در عرصه بینالمللی، گفت: ابتکار «ماکرون» رئیس جمهور فرانسه در چارچوب احترام به توافق هستهای بوده است.
تیه بو همچنین با استقبال از رایزنی و همکاری فرانسه و ایران در کمک به حل مسائل منطقه از جمله مبارزه با تروریسم، تصریح کرد: افزایش تعاملات پارلمانی در تقویت و تحکیم مناسبات فیمابین مؤثر است.
امیرعبداللهیان در پایان این دیدار از وعدههای بی عمل سه کشور اروپایی در قبال تعهداتشان به ملت ایران به تفصیل انتقاد کرد.
آمریکایی ها سلامت ۸۳ میلیون ایرانی را به گروگان گرفته اند
به گزارش خبرگزاری مهر، حجت الاسلام حسن روحانی امروز (سه شنبه) در تماس تلفنی با رئیس جمهور فنلاند، با اشاره به اینکه برجام با قطعنامه ۲۲۳۱ شورای امنیت سازمان ملل متحد مورد تائید قرار گرفته است، اظهار داشت: اقدام آمریکا در خروج از برجام مخالف قطعنامه شورای امنیت و مغایر با قوانین بین المللی، عرف سیاسی و همه تعهدات اخلاقی بود.
وی با تاکید بر اینکه همکاری ایران با آژانس بین المللی انرژی اتمی بهخوبی ادامه دارد و فعالیتهای هستهای ایران تحت نظارت بازرسان آژانس است، ادامه داد: به محض اینکه اتحادیه اروپا به تعهدات ۱۱ بندی خود در برجام عمل کند، ما هم به همه تعهدات برجامی خود پایبند خواهیم بود.
رئیس جمهور با بیان اینکه متأسفانه آمریکاییها در هیچ مرحلهای از خود حسن نیت نشان ندادند و حتی در شرایط شیوع ویروس کرونا نیز برخلاف اصول انسانی و حقوق بشر به اعمال تحریمهای غیر قانونی و افزایش فشارهای اقتصادی علیه ملت ایران ادامه دادند، گفت: آمریکاییها باید متوجه شده باشند که در پیش گرفتن این مسیر سودی برای آنها نخواهد داشت و برهم زدن برجام به ضرر همه است.
روحانی با اشاره به اینکه آمریکاییها با اعمال تحریمهای ظالمانه و ممانعت از انتقال دارو و مواد ضروری به ایران در شرایط سخت بیماری کووید ۱۹، سلامت ۸۳ میلیون ایرانی را به گروگان گرفته اند، افزود: اتحادیه اروپا و بهویژه فنلاند باید با محکوم کردن اقدامات غیر قانونی آمریکا، به وظیفه خود عمل کنند.
وی با اشاره به راه اندازی سازوکار مالی اینستکس از سوی اروپا و همچنین کانال مالی سوئیس با ایران، عنوان کرد: متأسفانه این کانالهای مالی هنوز نتوانسته مؤثر واقع شود و اتحادیه اروپا باید نسبت به فعالتر شدن این سازوکارهای مالی اقدام کند.
رئیس جمهور در ادامه این گفتگو مناسبات دو جانبه ایران و فنلاند را دوستانه دانست و اضافه کرد: دو کشور ظرفیتهای بسیار خوبی برای توسعه روابط در زمینههای اقتصادی و تجاری، سرمایه گذاری در زمینه نفت و انرژی، کشاورزی و فناوری دارند که باید از این ظرفیتها حداکثر استفاده را ببریم.
روحانی همچنین با اشاره به موفقیتهای ایران در زمینه مقابله با بیماری کووید ۱۹، بر انتقال تجربیات و اشتراک اطلاعات و دانشها در این زمینه با فنلاند تاکید کرد و تصریح کرد: موفقیت در مقابله با این بیماری پاندمی از طریق همکاری دسته جمعی حاصل خواهد شد و اگر همه کشورها در کنار هم قرار نگیرند، خلاصی از این بیماری خطرناک بسیار سخت خواهد بود.
وی با تاکید بر اینکه در چنین شرایطی باید در مبارزه با این ویروس، برخورد یکسانی با کشورها بویژه در زمینه دسترسی آزادانه همه به دارو و تجهیزات پزشکی انجام شود، افزود: متأسفانه دولت آمریکا در این شرایط سخت هم سازمان بهداشت جهانی را مورد تحریم و ملاحظات تنگ نظرانه قرار داده و مقررات بین المللی را زیر پا گذاشته و هم فشارهای تحریم را علیه ایران افزایش داده و ضروری است تا اتحادیه اروپا به وظایف حقوق بشری خود در این مقطع حساس عمل کند.
رئیس جمهور در پایان با تاکید بر توسعه روابط با فنلاند در همه زمینهها ابراز امیدواری کرد گفت و گوهای دو کشور درخصوص مسائل دو جانبه، بین المللی و منطقهای همچنان ادامه داشته باشد.
رئیس جمهور فنلاند نیز در این گفتگوی تلفنی با ابراز خرسندی از موفقیتهای ایران در مقابله با ویروس کرونا، بر توسعه و تعمیق روابط با ایران تاکید کرد و گفت: دو کشور روابط خوبی با یکدیگر داشته اند و امیدواریم این روابط روز به روز توسعه یابد.
«سالی نینیسته» با استقبال از راه اندازی سازو کار مالی اینستکس آمادگی کشورش برای پیوستن به این سازوکار مالی را اعلام کرد و گفت: از پرداخت وام صندوق بین المللی پول به ایران حمایت میکنیم.
رئیس جمهور فنلاند با اعلام حمایت کامل از برجام به عنوان یک توافق بین المللی، افزود: فنلاند برای حفظ برجام همه تلاش خود را انجام میدهد و معتقدیم که برجام باید حفظ و از سوی همه طرفها اجرا شود.
به گزارش خبرگزاری مهر، غلامرضا انصاری در پاسخ به این سوال که از طریق اینستکس از یک شرکت آلمانی محصولات دارویی خریداری و در فروردین امسال وارد بازار کشور شد و بانک مرکزی در حال رایزنی برای معاملهای جدید است، گفت: این ساز و کار (اینستکس) اگرچه برای ما قانع کننده نیست، اما فعالیتهای محدودی را قبل از عید با آن شروع کردهایم.
وی با بیان اینکه بانک مرکزی نیز علاقمند است اینستکسفعال شود، افزود: بر این اساس امیدواریم بعد از مواردی که آن کالاها وارد ایران شد، در آینده نیز بتوانیم از این ساز و کار برای خریدهای خودمان از اروپا استفاده کنیم.
معاون دیپلماسی اقتصادی وزیر امورخارجه درباره اینکه اروپائیها آیا همکاریهای لازم را در این باره دارند، گفت: هرچند طرفهای اروپایی همکاری دارند، امانوع و تعداد کالاها محدود است و امیدواریم در آینده این مجموعه خودش در بخش تمام کالاها، امکان تجارت میان دو کشور را فراهم کند.
به گزارش خبرگزاری مهر، حجت الاسلام حسن روحانی روز دوشنبه در تماس تلفنی با نخست وزیر ایتالیا، با بیان اینکه کشورها به تنهایی و بدون کمک یکدیگر قادر به عبور از این بحران سخت نخواهند بود، اظهارداشت: با همکاری یکدیگر و اشتراک و انتقال تجربیات خود میتوانیم این ویروس را مهار کنیم.
روحانی با بیان اینکه حفظ جان انسانها از همه چیز مهمتر است، گفت: در این شرایط سخت فشارهای آمریکا بر مردم ایران از هر زمان دیگر غیر انسانیتر بوده و تداوم آن یک جنایت وحشیانه علیه یک ملتبزرگ بوده و برخلاف همه اصول انسانی و مقررات بین المللی است.
رئیس جمهور با بیان اینکه تحریمهای غیر قانونی آمریکا علیه ایران در این شرایط سخت هم ادامه دارد، به مخالفت آمریکا با پرداخت وام از سوی صندوق بین المللی پول به ایران اشاره کرد و افزود: انتظار داریم کشورهای اروپایی بویژه ایتالیا در برابر این نقض مقررات در این شرایط سخت، اقدامات لازم را انجام دهند.
روحانی در ادامه با اشاره به مواضع ایتالیا در خصوصبرجام و حمایت از این توافق بین المللی، تاکید کرد: ما آماده هستیم به تعهد کامل خود در برجام عمل کنیم در صورتی که طرف مقابل هم به همه تعهدات خود عمل کند و دست از تهدید بردارد.
رئیس جمهور خاطرنشان کرد: ایتالیا همواره در سیاست خارجی ما از جایگاه مهمی برخوردار بوده است و امیدوارم اتحادیه اروپا را به اجرای کامل برجام دعوت کند.
روحانی تصریح کرد: ساز و کار مالی طراحی شده از سوی اروپا (اینستکس) متأسفانه هنوز نتوانسته قدم قابل توجه و مؤثری بردارد و نقشی را ایفا کند.
رئیس جمهور با بیان اینکه امروز مسائل سیاسی نباید به صورتقبل مطرح باشد و مسائل انسانی و نجات جان انسانها باید در اولویت قرار گیرد، گفت: در این مقطع، روشن است که سرنوشت جامعه جهانی به طور کامل به هم وابسته است و امیدوارم اروپا و بویژه ایتالیا در این شرایط حساس بتوانند اقدامی انجام دهند که به نفع همه ملتها باشد.
روحانی با اشاره به اهمیت تأمین امنیت و ثبات منطقه، اظهار داشت: بر اساس طرح صلح هرمز ثبات و امنیت منطقه صرفاً از مسیر همکاری کشورهای این منطقه حاصل خواهد شد و دخالت بیگانگان بویژه مداخلات آمریکا که با جنایت و خطرآفرینی همراه است، آرامش منطقه را تهدید میکند.
نخست وزیر ایتالیا نیز با ابراز همدردی با دولت و مردم ایران، گفت: مشکلات شما برای ما به خوبی قابل درک است چرا که هر دو درگیر یک مشکل مشترک هستیم و از تبادل تجربیات مشترک دو کشور در مقابله با ویروس کرونااستقبال میکنیم.
“جوزپه کونته” با تاکید بر گسترش و تعمیق روابط دو جانبه، گفت: آماده همکاری با ایران در خصوصبرجام و تقویت ساز و کار مالی اتحادیه اروپا و مشارکت جدی کشورها در این زمینه هستیم ضمن آنکه تلاش میکنیم در جمع کشورهای اروپایی و کشورهای عضو گروه ۷ و گروه ۲۰ اقدامات مؤثری را انجام دهیم.
نخست وزیر ایتالیا همچنین ضمن تاکید بر نقش سازنده ایران در برقراری صلح و ثبات در منطقه و مقابله با تروریسم، اظهار داشت: باید از هر فرصتی برای حل و فصل مسائل و تأمین امنیت در منطقه استفاده کرد و ما همواره بر نقش ایران در این موضوعتاکید داریم.
تسهیلات با تضامین ساده و بدون پیچیدگیهای اداری به مردم ارائه شود
به گزارش خبرگزاری مهر به نقل از پایگاه اطلاع رسانی ریاستجمهوری، یکصد و سی و دومین جلسه اقتصادی دولت روز سهشنبه به ریاست حجت الاسلام و المسلمین دکتر حسن روحانی رئیس جمهور و در دفتر رئیس جمهور برگزار شد.
در این جلسه وزارت تعاون، کار و رفاه اجتماعی، گزارش اقدامات اجرایی از وامهای قرضالحسنه به خانوارها و نیز شیوه دادن تسهیلات به کسب و کارهای آسیب دیده از ویروس کرونا را ارائه نمود.
رئیسجمهور تأکید کرد: ترتیبی اتخاذ شود این تسهیلات با تضامین ساده و بدون پیچیدگیهای اداری به نحوی که شفافیت لازم و اطمینان از حفظ اشتغال کارگران را تضمین نماید، ارائه شود.
روحانی با تأکید بر ادامه سیاستهای اقتصاد مقاومتی و اتخاذ سیاستهایی در جهت جهش تولید، توسعه و صادرات غیرنفتی با توجه به افزایش تقاضای جهانی در برخی محصولات غذایی، بهداشتی و دارویی را ضروری خواند.
در پایان رئیس کل بانک مرکزی گزارشی را از پیگیریهای دریافت تسهیلات از صندوق بینالمللی پول ارائه داد.
رئیس جمهور تأکید کرد: این تسهیلات در جهت تأمین نیازهای مربوط به کالاهای اساسی مورد نیاز مردم با استفاده از ساز و کار مالی اینستکس صورت گیرد.
در ادامه جلسه پیشنهادهای وزارت اقتصاد و دارایی در خصوص تمدید فرصت زمانی برای تشکیل مجامع عمومی شرکتها و نیز موعد تسلیم اظهارنامههای مالیاتی در جهت کمک به بنگاههایی که به سبب شرایط بحران کرونا دچار مشکلات شدهاند، مطرح و مورد بررسی قرار گرفت.
همچنین پیشنهاد وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی در جهت توسعه استفاده به روشهای تبادل اطلاعات اسناد و نسخه الکترونیک در فرآیند ارائه خدمات درمانی مورد تصویب قرار گرفت.
در ادامه رئیس سازمان برنامه و بودجه استفاده از منابع و مصارف بودجه سال ۱۳۹۹ و تدابیر لازم در جهت مواجهه با آثار اقتصادی کرونا به جلسه ارائه نمود.
براساس گزارش مرکز آمار ایران، تورم نقطهای در فروردین ماه ۱۳۹۹ همچنان در سیر نزولی تداوم داشته و به ۱۹.۸ دهم درصد کاهش یافته است.
روحانی به مکرون:گامهای برداشتهشده برای اینستکس مثبت اما ناکافیست
به گزارش خبرگزاری خبرآنلاین به نقل از پایگاه اطلاع رسانی ریاست جمهوری، حسن روحانی، رئیس جمهور با اشاره به اینکه مبارزه با این بیماری در شرایط تحریم برای ایران دشوارتر از دیگر کشورهاست، افزود: دولت آمریکا علی رغم اینکه با اعمال تحریم های غیرقانونی علیه ایران، مقررات بین المللی را زیر پا گذاشته، در این شرایط نیز با اقدامات خود مقررات بهداشتی مصوب سال ۲۰۰۵ سازمان بهداشت جهانی را زیرپا می گذارد.
روحانی گام های اولیه برداشته شده در راستای برقراری ساز و کار اینستکس را مثبت ولی ناکافی برشمرد و گفت: این مسیر نباید تنها منحصر به کالاهای پزشکی و غذایی باشد و باید بتوانیم از آن برای تامین تمامی نیازمندی های کشورمان استفاده کنیم.
رئیس جمهور با استقبال از ابتکار دبیرکل سازمان ملل متحد برای اعلام آتش بس در جنگ میان کشورها در دوران شیوع بیماری کرونا در جهان، ابراز امیدواری کرد که این ابتکار شامل جنگ اقتصادی علیه ایران هم باشد و خاطرنشان کرد: انتظار داریم تا کشورهای دوست برای رفع تحریم های ظالمانه و یکطرفه در این شرایط آمریکا را تحت فشار قرار دهند.
وی با اشاره به اینکه در صورتی که همه تحریم ها برداشته شود آماده ایم به تعهدات خود در زمینه هستهای بازگردیم، گفت: رفع تحریمها و عمل به تعهدات از سوی اروپا یک ضرورت است و در این شرایط خاص امروز اهمیتی مضاعف یافته است.
رئیس جمهور با بیان اینکه جمهوری اسلامی ایران بر اساس آنچه در طرح صلح هرمز عنوان شده، تنها راه حل تامین امنیت دریای عمان، خلیج فارس و تنگه هرمز را در همکاری کشورهای منطقه میداند، ادامه داد: ایران از هیچ تنشی در منطقه استقبال نکرده و همواره در راستای ایجاد صلح و ثبات پایدار در منطقه تلاش کرده و خواهد کرد.
روحانی ضرورت احترام و رعایت حاکمیت مردم در کشورهای منطقه را حائز اهمیت دانست و گفت: بر این اساس برخی از تحرکات اخیر آمریکا در عراق را اقدامی خطرناک و به ضرر امنیت این کشور و منطقه میدانیم.
امانوئل مکرون رئیس جمهور فرانسه نیز در این گفتگوی تلفنی، با بیان گزارشی از وضعیت شیوع بیماری کرونا و چگونگی مقابله با آن در فرانسه و دیگر کشورهای اروپایی، گفت: جهان شرایط سختی را تجربه میکند و امیدوارم همه کشورهای جهان بتوانند با همکاری یکدیگر از این شرایط دشوار عبور کنند.
وی با اشاره به علاقهمندی فرانسه به گسترش همهجانبه همکاری ها با ایران، گام های برداشته شده برای شروع به کار ساز و کار مالی اینستکس را مثبت دانست و ابراز امیدواری کرد که با استفاده از آن تبادلات ایران و اروپا افزایش یابد تا همکاری های مالی اروپا با ایران به شکل راحت تری انجام شود.
مکرون با اشاره به نقش مهم و سازنده ایران در مناسبات منطقه ای، بر ضرورت توسعه همکاری ها و تعاملات دو جانبه، منطقه ای و بین المللی ایران و فرانسه در راستای توسعه صلح، ثبات و امنیت منطقه تاکید کرد.
اینستکس؛ تلاش اروپا برای حفظ استقلال یا حربهای مقابل ایران
خبرگزاری مهر – گروه بینالملل: وزارت خارجه آلمان با انتشار پیامی از ارسال اولین محموله به ایران در چارچوب اینستکس (سازوکار ویژه مالی اروپا برای تجارت با تهران) خبر داد. در پیام وزارت خارجه آلمان که در توئیتر منتشر شده آمده است: فرانسه، آلمان و انگلیس تأیید میکنند که اینستکس با موفقیت اولین تراکنش خود را انجام داد و صادرات محصولات پزشکی از اروپا به ایران را تسهیل نمود. اینستکس و همتای ایرانی آن برای انجام تراکنشهای بیشتر و تقویت این مکانیسم همکاری خواهند کرد.
در دسامبر سال گذشته فرانسه، آلمان و بریتانیا، سه کشور اروپایی امضاکننده برجام، از پیوستن شش کشور اروپایی دیگر (بلژیک، دانمارک، فنلاند، هلند، نروژ و سوئد) به اینستکس، ساز و کار مالی که برای کماثر کردن تحریمهای آمریکا علیه ایران و ایجاد یک کانال تجاری ایجاد شده، استقبال کرده بودند.
در همان زمان معاون وزیر خارجه چین در نشست خبری با عباس عراقچی، معاون وزیر امور خارجه ایران در پکن، از اروپاییها خواسته بود اجرای اینستکس را با سرعت بیشتری دنبال کنند.
گفته شده با عملیاتی شدن اینستکس همه کشورهای اروپایی میتوانند از آن برای مبادلات مالی با ایران استفاده کنند.
اینستکس چیست؟
اینستکس یا INSTEX مخفف عبارت Instrument in Support of Trade Exchanges به معنای «ابزار پشتیبانی مبادلات تجاری» است. اینستکس در پاریس و در چارچوب قوانین فرانسه ثبت شده است. غیر از فرانسه، آلمان و انگلیس نیز سهامداران اصلی آن هستند اما دیگر کشورهای اروپایی و کشورهای جهان از جمله چین و روسیه نیز میتوانند وارد آن شوند.
در سال گذشته شرکای باقی مانده در توافق برجام با هدف ترغیب ایران به باقی ماندن در این توافق و برخوردار نگه داشتن این کشور از مزایای اقتصادی رفع تحریمها، توافق کردند که کانال مبادله مالی با ایران تأسیس کنند.
وزیران خارجه آلمان، بریتانیا، چین، روسیه و فرانسه و مسئول سیاست خارجی اتحادیه اروپا که برای شرکت در اجلاس سالانه مجمع عمومی سازمان ملل در ماه سپتامبر به نیویورک سفر کرده بودند، تصمیم خود را طی یک بیانیه برای ایجاد این کانال مالی ویژه اعلام کردند که هدف از آن بیاثر کردن تحریمهای آمریکا علیه ایران است.
در بیانیه مشترک شرکای ایران در توافق هستهای برجام در تعریف این کانال میگوید: با توجه به فوریت و ضرورت دستیابی به نتایجی ملموس، شرکتکنندگان در این جلسه از پیشنهادهای عملی برای ادامه و توسعه مجاری پرداخت مالی به ایران به ویژه ایجاد یک وسیله هدف ویژه (اس پی وی) برای ایجاد تسهیلاتی جهت پرداختهای مرتبط با ایران از جمله برای صادرات نفت استقبال کردند.
تلاش بیهوده
ماه گذشته نیورک تایمز تفسیری از آنا ساوربری، خبرنگار آلمانی در مورد اینستکس منتشر کرد. او اینستکس را نمونهای از تلاش بیهوده اروپا برای استقلال راهبردی خود از آمریکا خوانده است.
آلمان، فرانسه و انگلیس یک سال پیش یعنی ژانویه سال ۲۰۱۹ میلادی، یک سازوکار مالی ویژه برای ادامه تجارت با ایران تأسیس کردند. حال یک سال پس از تأسیس این سازوکار که اینستکس نام گرفت، وزارت خارجه آلمان اعلام کرد اولین معامله با ایران از مسیر این کانال صورت گرفته است.
مقامات آلمانی حجم مالی این معامله را کمتر از یک میلیون یورو عنوان و همزمان تأکید کردند که این معامله تحریمهای آمریکا را نقض نمیکند چون کالای صادراتی به ایران کالاهای پزشکی تولید یک شرکت آلمانی است.
نام این شرکت و سایر شرکتهای صادرکننده به ایران هم قرار است کاملأ محرمانه و در شمار اسرار دولتی بماند، مانند نام بانکهایی که با اینستکس همکاری میکنند. همکاری با اینستکس ممکن است هدف اقدامات تنبیهی آمریکا قرار گیرند. در مقابل هنوز معاملهای برای واردات کالا از ایران به اتحادیه اروپا، آنطور که در اینستکس تعریف شده، انجام نشده است.
آنا ساوربری در تفسیر خود برای نیویورک تایمز نوشته است: اروپا پس از این همه مدت سازوکاری راهانداخته تا مخفیانه کمکهای بشردوستانه به ارزش کمتر از یک میلیون یورو به ایران ارسال کند.
از زمان خروج دونالد ترامپ از توافق هستهای با ایران در مه ۲۰۱۸ کشورهای اروپایی تلاش میکنند این توافق را حفظ کنند. این توافق میان ایران آمریکا، فرانسه، آلمان، انگلیس، چین، روسیه و اتحادیه اروپا امضا شد. ایران پذیرفت در ازای پایان تحریمهای اقتصادی، توسعه برنامه اتمی خود را متوقف کند.
رئیسجمهور آمریکا دونالد ترامپ علیرغم اطمینان آژانس بین المللی انرژی اتمی از پایبندی ایران به تعهدات خود، از برجام خارج شد و تحریمهای آمریکا علیه ایران از جمله تحریمهای ثانویه را بازگرداند. تحریمهای ثانویه نه تنها شرکتها و شهروندان آمریکایی از تجارت با ایران منع میکند بلکه بر شرکتهای خارجی و افرادی که با ایران معامله میکنند هم تأثیر میگذارد.
خروج دونالد ترامپ از این توافق یک چرخش اساسی در سیاست خارجی آمریکا بود. آمریکا بر خلاف متحدان اروپایی خود به سیاست فشار حداکثری بر علیه ایران روی آورد و همزمان روشن شد که از نظر آمریکا، اروپا در جای اشتباه ایستاده است.
برای امضاءکنندگان اروپایی برجام در مقابل سیاست خارجی جدید آمریکا، به یک چالش بزرگ راهبردی تبدیل شد. این کشورها از جمله آلمان به ایران وعده دادند که به تعهدات خود برای ادامه تجارت با ایران پایبند میمانند. اما اروپا با شرایط بسیار سختی برای تحقق وعده خود روبهروست.
دلیل تأثیر تحریمهای ثانویه آمریکا تنها نگرانی شرکتهای اروپایی در خصوص از دست بازار آمریکا نیست. بلکه این قدرت دلار و توانایی آمریکا برای کنترل سیستمهای مالی است که تجارت با ایران را فلج کرده است.
اروپا با راهاندازی ساز و کار مالی ویژه خود میخواهد از پرداخت مستقیم پول در مبادلات شرکتهای اروپایی و ایرانی جلوگیری کنند. ارزش این مبادلات در اینستکس ثبت میشود و اتحادیه اروپا طرف صادرکننده و واردکننده میشود.
این سازوکار در تئوری و روی کاغذ مناسب بهنظر میرسد اما در عمل بسیار پیچیده است. برلین اعتراف کرده که ناشناس ماندن طرفهای معامله با ایران در عمل بسیار سخت است.
نویسنده این مقاله در ادامه با اشاره به دستور رئیسجمهور آمریکا برای کشتن قاسم سلیمانی، فرمانده سپاه قدس که از دید بسیاری از کارشناسان اروپایی تصمیمی با ریسک بسیار بالا بود و میتوانست به بروز جنگ دیگری منجر شود، نوشته است اروپا برابر سیاست خارجی دونالد ترامپ کاملأ ناتوان است و هیچ حرفی برای گفتن ندارد.
حربهای برای بازی دادن ایران
هر چند خواست ابتدایی ایران ادامه روند صادرات نفت است اما تا کنون چنین امری محقق نشده و مقامات ایرانی نیز بارها بر نارضایتی خود را از عمل نکردن اروپاییها به تعهدات خود در برجام اعلام کردهاند اما با این وجود بروکسل همچنان تلاش میکند تا با بیان عبارتهای خوش آب و رنگ ایران را در زمین بازی نگه دارد.
برجام اگر آنگونه که توافق شده بود پیش میرفت منافعی اقتصادی را برای ایران بدنبال داشت اما بدعهدی آمریکا و سست عنصری اروپا موجب شد تا ایران از این موضوع بی بهره بماند و از همین رو اقدام به کاهش مرحله به مرحله تعهدات خود در برجام کند.
به نظر میرسد که اروپا از اینستکس به عنوان حربهای برای جلوگیری از فروپاشی کامل برجام و محدود نگه داشتن ایران در امر توسعه دانش و توان هستهای استفاده میکند از همین رو در آینده نیز به احتمال زیاد خبرهایی درباره بده بستانهایی به ارزش کمتر از یک میلیون یورو منتشر خواهد شد که رسانهها و مقامات اروپایی درباره آن بزرگنمایی خواهند کرد اما آنچه مسلم است این سطح از داد و ستد نه تأمین کننده منافع ایران است و نه راهی برای کسب استقلال اروپا از آمریکا.
به گزارش خبرگزاری مهر، در پیام وزارت خارجه آلمان که در توئیتر منتشر شده آمده است: فرانسه، آلمان و انگلیس تأیید میکنند که اینستکس با موفقیت اولین تراکنش خود را انجام داد و صادرات محصولات پزشکی از اروپا به ایران را تسهیل نمود. اینستکس و همتای ایرانی آن برای انجام تراکنشهای بیشتر و تقویت این مکانیسم همکاری خواهند کرد.
در دسامبر سال گذشته فرانسه، آلمان و بریتانیا، سه کشور اروپایی امضاکننده برجام، از پیوستن شش کشور اروپایی دیگر (بلژیک، دانمارک، فنلاند، هلند، نروژ و سوئد) به اینستکس، ساز و کار مالی که برای کماثر کردن تحریمهای آمریکا علیه ایران و ایجاد یک کانال تجاری ایجاد شده، استقبال کرده بودند.
در همان زمان معاون وزیر خارجه چین در نشست خبری با عباس عراقچی، معاون وزیر امور خارجه ایران در پکن، از اروپاییها خواسته بود اجرای اینستکس را با سرعت بیشتری دنبال کنند.