خبرگزاری مهر، گروه استان ها: مشکلات اقتصادی و چالش های اجتماعی که دو مساله کاملا مرتبط با یکدیگر هستند امروزه در جامعه روند صعودی گرفته اند و بسیاری از خانواده ها را درگیر خود کرده اند. اعتیاد، طلاق، حاشیه نشینی و دیگر بحران های اجتماعی بیشتر زاییده فقر است و در شرایطی که قیمت ها در کشور سر به فلک کشیده این مشکلات نیز در حال افزایش است.
قطعا دولت به تنهایی توان مدیریت و کنترل چالش های اجتماعی را ندارد و می طلبد تمام مردم جامعه نسبت به مساله احساس مسئولیت کنند. برای همین موضوع، با حسین شهریاری، مدیر یکی از مراکز نیکوکاری گرگان، به گفتگو نشستیم تا از شرایط اجتماعی فعلی کشور و آسیب های پیش روی مراکز نیکوکاری بیشتر آگاه شویم.
* از خودتان بگویید.
متولد ۱۳۵۴ در گرگان هستم و دیپلم انسانی دارم. هم اکنون مدیر مرکز نیکوکاری اباعبدالله حسین در محله ایرانمهر گرگان هستم که به شکر خدا از مراکز جاندار نیکوکاری این شهر است و به کمک دوستان وخیرین، توانستیم کار هایی را به صورت هدفمند در این مرکز انجام دهیم.
* اوضاع اجتماعی گرگان چگونه است؟
اوضاع اجتماعی حال حاضر گرگان زیاد جالب نیست زیرا شرایط اقتصادی به گونه ای شده که که دیگر نمی توان به راحتی فقیر و بی نیاز را از هم تشخیص داد. مشکلات مردم خیلی زیاد است. در حال حاضر فقیران فقیر تر شده اند و دیگران نیز مشکل اقتصادی پیدا کرده اند. مشکل اصلی این مردم، بحث معیشت است و این موضوع برای خانواده هایی که خانم ها سرپرستی آنان را برعهده دارند، متاسقانه سخت تر است زیرا که خانم ها، حقوق بسیار کمتری را نسبت به مردان دریافت می کنند. بنده در نوار فقر گرگان کار می کنم و شاید از مراجعین به مرکز ما، از هر ۱۰۰ نفر، ۹۸ نفر آنان در فقر مطلق هستند و حتی نان شب خود را ندارد و حدود ۲۰ درصد افراد این محلات، دچار سو تغذیه هستند. کار نهادهای حمایتی نیز کافی نیست.
* آیا دولت می تواند کاری کند؟
دولت و حاکمیت می تواند در مدت زمان کمی تحولات گسترده ای در این زمینه انجام دهد ولی متاسفانه کای انجام نمی شود. گرگان ۱۵ محله حاشیه ای دارد که اگر دولت با تخصیص سبد غذا، مشکلات آنها را حل کند و با برگزاری کلاس های فنی حرفه ای در مساجد، آنها را توانمند کند بسیاری از مشکلات مردم فقیر را می توان کم تر کرد. البته این کار در حال حاضر توسط سازمان فنی حرفه ای، انجام می شود ولی نیاز به گسترش دارد.
عامل اصلی فقر در جامعه ما بیکاری است و به همین دلیل، مردم یا مشغول مشاغل کاذب می شوند و یا مهاجرت شغلی انجام می شود که این موضوع خود باعث ایجاد مسائل و مشکلات اجتماعی است.
برخی مراکز خیریه ازدواج های سوری راه می اندازند تا از خیرین مبلغی را به عنوان کمک برای عروسی آنان دریافت کنند ولی آن را خرج کارهای دیگر می کنند
* مشکلات اقتصادی در حمایت خیرین هم تاثیر داشته است؟
بله. مشکلات اقتصادی حتی در در میزان کمک های مردم و خیرین نیز تاثیر داشته و ما نسبت به سال گذشته شاید ۸۰ درصد ریزش خیرین را شاهد بودیم.
* چه راهکاری برای بهبود شرایط اجتماعی پیشنهاد می کنید؟
بنده نمی خواهم در بحث حاکمیتی ورود کنم اما در بحث خیریه ها مردم بهتر به درد هم خورده اند تا حاکمیت. مشکلات قشر ضعیف به صورتی حل می شود که با افزایش کمک های دولت، اجناس گران نشوند که همچین اتفاقی نمی افتد و این تورم ایجاد شده مشکلات را بیشتر می می کند.
* به نظر می رساند متناسب با فقر مراکز خیریه هم در حال افزایش است.
بله. هم اکنون ۱۰۲ مرکز نیکوکاری و خیره در استان داریم که مانند قارچ در حال افزایش هستند و هر نهادی مانند، کمیته امداد، بهزیستی، فرمانداری و… مجوز می دهند. اگر این مراکز تجمیع شوند کار خیلی بهتر پیش می رود و اگر کار ها تجمیع و تفکیک شود، بسیار بهتر است.
در حاضر افرادی هستند که کارشان این است که به صورت دوره ای از خیریه ها کمک بگیرند و این باعث شده که حق دیگران خورده شود. باید در مضوع فقر، ریشه ای عمل کرد و توانمند سازی انجام شود. برای کمک به مردم فقیر، می توان از معتمدین محلات کمک گرفت و با ایجاد یک کمیته، نیازمندان را شناسایی کرد و با یک بانک اطلاعاتی، ضمن حفظ آبرو و کرامت انسانی به آنها کمک کرد.
* خبرهایی از خیریه های غیرمجاز یا اقدامات غیرقانونی خیریه های مجاز در محافل مختلف شنیده می شود. چقدر این مسائل صحت دارد؟
در مراکز خیریه گاها ممکن است کار هایی خلاف قانون و یا اخلاق انجام شود که مستلزم وجود نظارت بر این مراکز است. این مراکز متخلف که مجوز هم دارند، گاهی کارهای غیراخلاقی انجام می دهند. برای مثال ازدواج های سوری راه می اندازند تا از خیرین مبلغی را به عنوان کمک برای عروسی آنان دریافت کنند ولی آن را خرج کارهای دیگر می کنند.
* چطور می توان خیریه های مجاز و غیرمجاز را تشخیص داد؟
در کار خیریه اعتماد بسیار مهم است و افرادی با انجام کار های غیر اخلاقی از این دست، اعتماد مردم را از بین می برند. خیریه های مجاز کارت شناسایی مشخص دارند و حساب مالی و نحوه امدادرسانی آن ها شفاف است.
به طور مثال در حال حاضر، تمامی افرادی که در مرکز ما کار می کنند، با لباس مشخص، کارت شناسایی و کد مرکز مشخص، با هماهنگی به افراد و سازمان ها مراجعه می کنند و با ارائه ردیف درآمد و ردیف مخارج، کار خود را نجام می دهند. به همین دلیل مردم شناخت چند ساله ای از مرکز ما دارند و اعتماد کرده اند ولی خیلی از مراکز، نه ردیف و قبض مشخصی ارائه می دهند، نه کارت شناسایی و کاوری دارند و حتی آدرس و شماره تلفن مشخصی نیز ندارند.
* از مرکز نیکوکاری خود بگویید.
مرکز اباعبدالله از سال ۹۶ افتتاح شده است. ما مرکز خیریه ایجاد نکردیم بلکه یک مرکز نیکوکاری داریم که هدفش توانمند سازی است. مثلا اگر کسی دچار اعتیاد باشد، ما ابتدا در فضای زندگی او قرار می گیریم و او را تشویق به ترک کردن می کنیم، برایش کار پیدا می کنیم و او را توانمند می کنیم. هرگز فضای ترحم و خیریه وجود ندارد، زیرا باید در عین کمک کردن، آبروی اشخاص نیز حفظ شود. خیلی از مراکز خیریه تنها کمک می کنند و توامند ساز در کارشان نیست ولی ما در بحث اشتغال اشخاص پیش می رویم و حتی اگر شخصی کار در خانه را فقط بلد باشد، تلاش می کنیم که او را کمک کنیم. مرکز نیکوکاری ما، در حال حاضر ۵۰۰ خانواده نیازمند واقعی را تحت پوشش خود قرار داده که شاید حدود ۱۰۰ خانواده از این آمار، در فقر مطلق هستند و حتی ممکن است نان شب نیز نداشته باشند.
