برچسب: نوجوانان

شلیر کریمی، در گفتگو با خبرنگار مهر، اظهار داشت: نصیحت کردن مکرر باعث ضعیف شدن ارتباط نوجوان با پدر و مادر می‌شود، والدین باید سعی کنند برای انتقال آموزه‌های خود از طریق کتاب یا فیلم‌های آموزشی و یا کمک گرفتن از مشاور استفاده کنند.

وی ادامه داد: با توجه به اینکه پسرها در آینده مسئولیت یک خانواده را برعهده خواهند داشت، بهتر است که پدر خانواده در دوران نوجوانی به عنوان یک والد، نوجوان پسرش را در اداره امور مالی خانواده به نوعی سهیم کند و با واگذاری مسئولیت‌های کوچک مالی استقلال و مدیریت مالی را به نوعی در سن نوجوانی به فرزندش بیاموزد.

کریمی اضافه کرد: والدین باید شنونده خوبی باشند و در طول روز ساعتی را برای شنیدن حرف‌های نوجوان در نظر بگیرند، شنونده بودن مهارت بسیار سختی است و با تمرین کردن مداوم قابل انجام است.

این متخصص روانشناسی سلامت افزود: بسیاری از والدین اهرم غلطی به نام طرد کردن دارند و با این روش مدام نوجوان خود را تهدید می‌کنند، طرد کردن بدترین اهرم ممکن است که نتیجه‌ای جز دوری بیشتر فرزند و روی آوردن او به آغوش باز رفقای ناباب را ندارد.

وی تصریح کرد: نوجوانی، سنی است که اعتماد به نفس شکل می‌گیرد و والدین نقش بسیار مهمی در شکل گیری آن دارند، والدین بهتر است که دانش خود را درباره تکنولوژی افزایش بدهند چرا که اگر والدین انتظار نظارت بر ابزار مورد استفاده نوجوان را دارند، باید دانش کافی درباره آن داشته باشند.

کریمی اظهار داشت: تغییرات هورمونی که در سن نوجوانی رخ می‌دهد باعث ایجاد تغییرهای ظاهری، تغییر در خلق وخو، پوشیدن لباس‌های عجیب وغریب، بروز علایق متفاوت و مشاجرات زیاد با والدین و به طور کلی پرخاشگری نوجوانان می‌شود.

این متخصص روانشناسی سلامت گفت: اولین و مهم‌ترین توصیه‌ای که به والدین می‌شود این است که نباید نوجوانی فرزندان را با نوجوانی خود مقایسه کنند، چراکه نوجوانی آنها مربوط به حداقل دو دهه قبل تر است، و در این دو دهه یک گذار فرهنگی و اجتماعی عظیمی صورت گرفته است، در نتیجه این مقایسه درست نیست.

وی ادامه داد: والدین باید سعی کنند وضعیت نوجوان خود را درک کنند به این معنا که در درجه اول آگاهی لازم را از تغییراتی که در زمان بلوغ به وجود می‌آید افزایش دهند و با این سن آشنا باشند.

کریمی اضافه کرد: والدین باید با توجه به تغییرات هورمونی و رفتاری که در این سن اتفاق می‌افتد و شناخت این تغییرات و بحران در حال وقوع در نوجوان، از او توقع و انتظار داشته باشند، روش تربیتی سخت گیرانه در این مرحله روش درستی نیست چراکه باعث می‌شود نوجوان پرخاشگرتر شود و در مقابل پدر و مادر خود مخالفت بیشتری نشان دهد و در نهایت این وضعیت، رابطه را بد و بدتر می‌کند.

وی گفت: والدین باید در این سن، دوست‌های نوجوان خود را بشناسند و با خانواده‌های آنها آشنا شوند تا بدانند که نوجوان انها با چه افرادی در رفت و آمد است، چراکه نوجوانی سنی است که افراد به راحتی تحت تأثیر همسالان قرار می‌گیرد.

به گزارش خبرگزاری مهر، زهرا عبداللهی، با اشاره به توصیه‌های تغذیه‌ای روزه داری در شرایط خاص و گروه‌های ویژه، افزود: نوجوانانی که به سن تکلیف رسیده و توان جسمی کامل دارند و به عبارت دیگر وزن و قد متناسب با سن خود را دارند، بر اساس تکلیف دینی باید با رعایت نکاتی روزه کامل بگیرند.

وی با بیان اینکه نوجوانان هنگام روزه داری از مصرف زیاد مواد قندی و شیرین در وعده سحری اجتناب کنند چون مصرف این مواد سبب افت قند خون شده و توانایی یادگیری آنها را در طول روز کاهش می‌دهد، اظهار کرد: نوجوانانی که سال نخست روزه داری را آغاز می‌کنند به علت گذراندن دوران رشد به توجهات بیشتری نیاز دارند. رعایت تنوع و تعادل در استفاده از تمامی گروه‌های غذایی بسیار مهم و ضروری است؛ منابع خوب پروتئینی (انواع گوشت، ماهی، تخم مرغ و حبوبات) باید در برنامه غذایی آنها گنجانده شود.

عبداللهی ادامه داد: همچنین والدین باید از دریافت کافی گروه شیر و لبنیات در این افراد مطمئن شوند؛ نوجوانان علاقه خاصی به خوردن انواع هله هوله‌ها و مواد غذایی کم ارزش دارند که فقط پر کننده معده هستند که در ایام روزه داری نباید مصرف شوند.

مدیر کل دفتر بهبود تغذیه جامعه وزارت بهداشت تاکید کرد: این گروه سنی از منابع غذایی آهن و روی، ویتامین A و ویتامین B12 از جمله انواع گوشت، حبوبات، تخم مرغ، شیر و لبنیات، انواع خشکبار و مغزها که در رشد و خونسازی نقش دارند، در ایام روزه داری به مقدار کافی مصرف کنند.

چرا ما نیازمند دیگران هستیم؟

با بخشی از او ارتباط گرفته‌ام که برای خودش هم پیچیده و دور از دسترس است. گویی توانسته‌ام او را واقعی‌تر ببینم، یا شاید کامل‌تر. آنجاست که اضطراب‌ها و تنش‌ها فرو می‌نشیند. در چنین زمان‌هایی می‌اندیشم چیزی که سبب این فرونشانی‌ست “دیده شدن” از جانب دیگری‌ است. گویی احساس یتیم مانده، صاحب والدی می‌شود. والدی که کودک عاجز و ترسیده را “دیده” و در آغوش کشیده است.

ما نیازمند دیگران هستیم، نه فقط از آن جهت که نیازهایمان را مرتفع کنیم؛ بلکه نیازمند دیگرانیم تا دیده شویم، تا وجود داشته باشیم. ما برای تعریف خود نیازمند دیگرانیم. اینجاست که ارتباط در انسان به عنوان “موجودی اجتماعی” رخ می‌نماید.

کودکان نیز از این امر مستثنا نیستند. گاه ارتباط اطرافیان(والدین) با کودک چنان ضعیف است که او برای دیده شدن از جانب ما هر کاری می‌کند. کودکان نیازمند توجه‌اند، اگر بتوانند از روش‌های مثبت توجه ما را جلب می‌کنند و اگر نه، با هر روش دیگری؛ حتی اگر منجر به سرزنش، تحقیر و تنبیه شود. به هر حال تنبیه شدن به این معناست که “منی” وجود دارد که در حال کتک خوردن یا توهین شنیدن است. همین که کودکان توجه منفی را به بی توجهی ترجیح می‌دهند نشان دهنده‌ این است که بی‌توجهی برایشان مساوی است با “دیده نشدن”، و این وجود و هستی آن ها را به خطر می‌اندازد. کودکان به پیام‌های دیگران برای تعریف وجود خویش نیازمندند، به عنوان “منی خوب یا بد”.

کودکان گیرنده‌ی تعاریفی‌ هستند که توسط دیگران از آن‌ها ارائه می‌شود. نوجوانی اما گذاری به دورانی‌ست که از این تعاریف عبور می‌کنند تا به بازتعریفی از خود برسند. تقلایی برای بیرون آمدن از پوسته‌ هویتی تعریف شده توسط دیگران، که به علت عدم آمادگی کودک در تعریف خود شکل گرفته. اما این تعریف از خود در نوجوان نیز نمی‌تواند عاری از تاثیر دیگران باشد. نکته اینجاست که واکنش دیگران در مورد اعمال و رفتار ما(دیده شدن از جانب آن‌ها) در تعریف ما از شخصیتمان نقش ویژه‌ای ایفا می‌کند. ما بدون وجود “دیگرانی” در اطرافمان به درک کاملی از خود نمی‌رسیم. چنین می‌شود که نوجوانی که پیش‌تر در کودکی، برای تعریف خود به والدین وابسته بود، حال برای جابه‌جایی مرزهای هویتی‌اش به سمت همسالان خود می‌رود.

چیزی که موضوع را پیچیده می‌کند این است که بسیاری از افراد برداشتی تحریف شده از ما دارند، حال به سبب بی‌توجهی یا سطحی نگری، یا به علت تاریخچه روانشناختی خود یا عوامل دیگر. بنابراین در عین حال که نیازمند تصویر دیگران از خود هستیم، نیاز داریم که این تصاویر را با درک درونی خود از خویشتن خویش بازاندیشی کنیم؛ و این وظیفه‌ایی خطیر برای یک نوجوان است.

“آلن دو باتن” در کتاب “جستارهایی در باب عشق” می‌نویسد: “مشکل نیاز داشتن به دیگران برای مشروعیت بخشیدن به وجود خودمان، این است که همیشه محتاج آنیم که هویت “صحیحی” که ما را با آن شرح می‌دهند، حفظ کنیم. اگر به قول استاندال، بدون دیگران شخصیت نداریم، در این صورت فردی که ما زندگی‌مان را با او سهیم می‌شویم باید میانجی ماهری باشد، چون در آن صورت احساس می کنیم عوضی هستیم، یا چهره‌ اشتباهی از ما عرضه شده.”

سوال اینجاست به عنوان، والد، همسر یا دوست چقدر “میانجی‌های ماهری” هستیم؟ بخصوص ما والدین چقدر می‌توانیم میانجی ماهری باشیم که به واسطه ما، نوجوان‌مان شخصیت خود را دقیق بشناسد و شکل دهد؟

بهترین کار برای دوری از تحریفات و “میانجی ماهری بودن” برای واکنش به فرد، توصیف “احساس و رفتار” او است. هر گونه توصیفی از “شخصیت” کودک و نوجوان، برچسب‌هایی مثبت و منفی‌ است که نقابی می‌شود بر چهره‌شان؛ پوسته‌ایی سفت و سخت که مانعی در راه خودشناسی و خودشکوفایی آن‌هاست. در حالی که توصیف “احساس” او، ارتباط ما را با وی، از طریق همدلی تقویت کرده؛ و در عین حال توصیف “رفتار و عمل” او، اطلاعات نسبتا دقیقی برای تصمیم‌گیری‌ها و تغییرات بعدی در اختیار وی می‌گذارد. اینجاست که تفاوت “تحسین” و “تشویق” اهمیت پیدا می‌کند. تحسین -به معنای حسن چیزی را گفتن- تکیه بر صفات شخصیتی‌ است که لزوما سبب رشد نمی‌شود؛ در حالی که تشویق کار و رفتار فرد، با ایجاد شوق در وی سبب شکوفایی او خواهد شد.

چنین است که “بود” و “وجود” هر انسان، امتدادی در ارتباط با وجودی دیگر است. وجودی که در “دیده و شنیده شدن” از جانب دیگری معنا می‌یابد.

* روانشناس بالینی

۴۲۴۲