به گزارش ایسنا، محمد میر شکرایی در همایش ملی یلدا که در پژوهشگاه میراث فرهنگی و گردشگری برگزار شد، گفت: در تاریخ هیچ ملت و فرهنگی به اندازه فرهنگ ایرانی جشن و شادی وجود ندارد، ۱۲ جشن ماهیانه به مناسبت تقارن روز و ماه، شش جشن آفرینشی به مناسبت مراحل شش گانه آفرینش، چهار جشن فصلی به مناسبت سرآغاز هر فصل و جشن نوروز و دیگر جشنها همواره در فرهنگ شادی ایرانیان مورد توجه هستند.
وی ریشه همه جشنها را برپایه اعتقاد و باورهای مردم دانست و با بیان اینکه اساسا واژه جشن از نیایش گرفته میشود، تاریخ را بدون مردم بیمعنی دانست و گفت: مردم شناسی علمی است که به مطالعه فرهنگ میپردازد و فرهنگ چیزی جدای از تاریخ یک جامعه نیست.
این مردم شناس پیشکسوت با بیان اینکه فلات ایران به دلیل شرایط آب و هوایی جشنهای فصلی چهارگانه دارد، گفت: ما ابتدای بهار، جشن نوروز، ابتدای تابستان، جشن تیرگان، ابتدای پاییز، جشن مهرگان و ابتدای زمستان جشن یلدا را داریم و جشنهای مربوط به آریاییها، جشنهای دو فصلی و جشنهای بهاره و زمستانی است.
حافظ در یلدای جامعه شهری و روستایی و فردوسی در یلدای جامعه عشایری ایران
بنا بر گزارش روابط عمومی پژوهشگاه میراث فرهنگی و گردشگری، علیرضا حسنزاده -رییس پژوهشکده مردمشناسی – نیز در سخنانی گفت: بنا به سنت قدیمی که چند دهه قبل در دوره استاد محمدمیرشکرایی در این پژوهشکده آغاز شده، هر سال این پژوهشکده، «یلدا» را جشن گرفته است، اما ظاهرا این همایش نخستین همایش ملی علمی یلدا دستکم در میراث فرهنگی به شمار میآید.
او با بیان اینکه آیینها صلح و دوستی را در بین اقوام ایرانی پایدار ساختهاند، یلدا را تقدیس و ستایش زندگی و نوزایی دانست و گفت: حضور حافظ در جامعه شهری و روستایی ایران و حضور فردوسی در جامعه عشایری ایران بر سفره و خوان یلدا، پیوند شعر، آیین و هویت ملی اقوام ایرانی را نشان میدهد.
وی با بیان اینکه یلدا آیینی تقویمی است که معانی فلسفی و هستی شناختی چرخش و تغییر فصول و گذر زمان را بر اساس جهانبینی انسان ایرانی نشان میدهد، افزود: یلدا مقارن با انقلاب زمستانی است تا اعتدال بهاری که در نوروز متجلی میشود و میل به نوزایی، زایندگی، برکت و شکوفایی را در نزد اقوام ایرانی نشان دهد. اگر نماد نوزایی و شکفتگی و زندگی در آیین همزاد یلدا یعنی کریسمس درخت کاج است در یلدا میوههای ترِ زمستانی و خشک تابستانی (خشکبار) این مفهوم یعنی ستایش زندگی، نوزایی، برکت، شکوفایی و شادمانی را نشان میدهند.
او لامپهای روشن را در کریسمس، در نقش میوهها و خشکبار توصیف کرد و ادامه داد: از سوی دیگر آنها هم نماد تولد و زایشاند و هم نماد روشنایی یعنی همان نقشی که انار به عنوان نماد زایش و روشنایی بازی میکنند.
وی یلدا را آیینه تنوع فرهنگی و همسبتگی ملی ایرانیان دانست و گفت: این توان فرهنگی و فلسفی ایرانیان در خلق نماد است که انار را علاوه بر نماد روشنایی، نماد زایش و نماد وحدت و کثرت نیز بر میگزینند.
حسنزاده فرهنگ یلدا را فرهنگی پویایی دانست و با بیان اینکه این روزها در طراحی آویزهها و تزیینات جدید، انار و خورشید با هم ترکیب میشوند، اظهار کرد: آیین یلدا با قدرت به حوزه عمومی گره خورده و میتوان از بازار یلدا که قدرت و زیبایی آن مثل بازار نوروز و کریسمس است، یاد کرد.
به گفته رییس پژوهشکده مردم شناسی، یلدا مانند اغلب آیینهای ایرانی از بازتولد یا باززایی یا همان “رییبرس” حکایت دارد، که تنها یک تولد جسمانی نیست بلکه یک تولد فرهنگی، اخلاقی و انسانی است.
او با بیان اینکه از این لحاظ یلدا نقش و کاکردی چون نوروز اما با نمادپردازی متفاوت دارد، افزود: یلدا مانند سایر آیینهای ایرانی آیینی «زیست سالار» یا مبتنی «بایوکراسی» است که زندگی و مظاهر آن را چون شادمانی ستایش میکند. جستوجوی روشنایی عنصر مهم دیگر در آیین یلدا است.
این مردمشناس با بیان اینکه آیینها صلح و دوستی را در بین اقوام ایرانی به صلح و دوستی پایدار تبدیل کرده است، یلدا را تقدیس و ستایش زندگی و نوزایی دانست و گفت: حضور حافظ در جامعه شهری و روستایی ایران و حضور فردوسی در جامعه عشایری ایران بر سفره و خوان یلدا، پیوند شعر آیین و هویت ملی اقوام ایرانی را نشان میدهد.
حسنزاده با اشاره به این نکته که در تمام سنتهای تفسیری آیین یلدا، لزوما شب و روز در ستیز و جنگ با هم نیستند، بیان کرد: این آیین آیینی باستانی است اما لزوما آیینی زرتشتی نیست بنابراین این آیین را نمیتوان بر اساس دوگانه گرایی زرتشتی یعنی برخورد خیر و شر تفسیر کرد.
رییس پژوهشکده مردمشناسی با بیان این که پارادیم نگرش زرتشتی در شعر فارسی به عنوان یک پارادیم قوی در بخشی از ادبیات فارسی از تقابل هجران و وصل صحبت کرده که گاهی از برخورد خیر و شر صحبت میکند، ادامه داد: این نوع نگاه به ادبیات روشنفکری عصر پهلوی و مفهوم زمستان و تقابل آن با بهار تبدیل شده است: «زمستان هنجاری و بهاری احساسی یا برخورد پیری و جوانی»
اهمیت ادبیات کودک در انتقال فرهنگی
لیلا کفاشزاده – مسئول دفتر کودک و نوجوان مرکز معرفی فرهنگی پژوهشگاه میراث فرهنگی و گردشگری – نیز در این با بیان مواردی در خصوص اهمیت ادبیات کودک در انتقال فرهنگی، اسطورهها را شناسنامه فرهنگی دانست و افزود : اساطیر نشان دهنده فرهنگ و نحوه تفکر مردمان در دورانهای کهن است .
او با بیان اینکه اسطورهها الگوی رفتار انسانیاند افزود: اسطوره تجسم احساسات آدمیان است به گونهای ناخودآگاه برای تقلیل گرفتاریها یا اعتراض به اموری که برای ایشان نامطلوب است .
او علت مطالعه اساطیر را پی بردن به گوشههای تاریخ ساختارهای اجتماعی کهن و فهم و درک و شناخت بهتر رفتار و آداب یک اجتماع و شناخت ریشهها دانست و به بیان تأثیر برخی عوامل بر انتقال فرهنگ فرهنگی نظیر انتقال مفاهیم فرهنگی با کمک قصه ، صدای مادر یا مربی انتقال دهنده فرهنگ، نقش قصه ها در انتقال الگوی رفتاری ، قصه و نمایش (نقش فرهنگ در الگوی رفتاری) و… اشاره کرد و به تشریح هر یک پرداخت.
به گزارش ایسنا به نقل از روابط عمومی معاونت گرشگری وزارت میراثفرهنگی، گردشگری و صنایعدستی، محمد ابراهیم لاریجانی در این نشست که به صورت ویدئو کنفرانس برگزار شد، با پیگیری بخشنامه تمرکز فعالیت بر بازارهای هدف گردشگری و بررسی اقدامات و دستاوردهای حاصل در این زمینه، یادآور شد: از ابتدای امسال با هدف بهرهگیری هدفمند از منابع و تمرکز بخشی به فعالیتهای بینالمللی ادارات کل استانی، بخشنامه «تمرکز فعالیتهای ادارات کل بر بازارهای هدف گردشگری هر استان» در ۲۱ بند ابلاغ شده است تا بر این اساس ارتباط دو سویه متناسب میان هر استان و کشورهای مختلف انجام شود.
وی افزود: بر اساس این دستورالعمل، هر استان ضمن آگاهی از بازارهای هدف خود اموری از جمله تهیه اقلام تبلیغاتی با محوریت زبان کشور هدف، بروزرسانی وب سایت ادارهکل و یا وب سایت مرتبط و تکمیل آن با محتوای محصولات گردشگری قابل عرضه به بازارهای هدف، تمرکز بر تربیت تورلیدرهای مختص کشورهای مورد نظر، آمادهسازی محیطی سطح استان به ویژه مبادی ورودی و مکانهای پرتردد گردشگران برای نصب تابلو راهنما به زبان کشورهای هدف، برگزاری دورههای آموزشی برای دفاتر خدمات مسافرتی و هتلداران با موضوع شناخت علائق و سلائق گردشگران بازارهای هدف و همچنین هدایت و حمایت مراکز اقامتی، رستورانها و سایر مراکز عرضه خدمات گردشگری با هدف بهبود کیفیت خدمات مورد نیاز گردشگران را در دستور کار قرار داده است.
لاریجانی با اینکه در این بخشنامه همکاری با شهرداریها، وزارت امور خارجه و سایر نهادهای فرابخشی برای افزایش سطح همکاریهای بینالمللی نظیر اقداماتی از جمله خواهر خواندگی، همایشهای مشترک، عضویت در انجمن و شبکههای مرتبط در برنامه فعالیت استانهای کشور قرار گرفته است، یادآور شد: به طور کلی تلاش بر این است تا با انعکاس فهرست کشورهای بازارهای هدف گردشگری استان به بخشهای تاثیرگذار نظیر استانداری، ذینفعان، اتاق بازرگانی، صنوف مرتبط، دانشگاهها، موسسات آموزشی، شرکتهای حملونقل و غیره نوعی یکپارچگی در حرکت ادارات کل میراثفرهنگی، گردشگری و صنایعدستی استان با کلیه بخشهای تابعه محقق شود.
در ادامه هر یک از معاونان گردشگری استانها به موضوعات مرتبط با بندهای بخشنامه «تمرکز فعالیت بر بازارهای هدف گردشگری» پرداختند.
استان آذربایجان شرقی درباره موضوعاتی از جمله تحقق طرح «همتاسازی بازار، محصول و مقصد»، هدایت بخش خصوصی به سوی بازارهای ترکیه، ارمنستان، دستاوردهای حضور در نمایشگاه استانبول، استان آذربایجانغربی با محوریت تشکیل کمیته تورهای ورودی، برگزاری تور آشناسازی عراق، ارتباط با سفرا و نمایندگان وزارت امور خارجه، چاپ اقلام تبلیغاتی به زبان انگلیسی، ترکی و عربی، استان اصفهان درباره تلاش ورود غذاهای کشورهای هدف در منوی رستوران ها، تقویت ارتباطات بینالملل میان صنوف و بخش خصوصی و تشکیل کمیتههای تخصصی بازارهای هدف، استان ایلام درباره موضوعات امضای تفاهمنامه میان استانهای همفرهنگ در کشور عراق جبرای افزایش گردشگران ورودی از این کشور، برگزاری تور آشناسازی برای عراقیها، بهرهمندی بیشتر از مرز مهران، استان اردبیل درباره توجه ویژه به رویدادها و جشنوارههای مشترک با بازارهای هدف، فرهنگسازی برای تبدیل صنعت گردشگری به باور عمومی ارگانهای فرابخشی، استفاده از رسانهها و انعکاس تولیدات تورهای آشناسازی در آنها، تلاش به منظور توسعه گردشگری سلامت، شبکهسازی بومگردی با طراحی اپلیکیشن تخصصی، تدوین اطلس گردشگری غذای استان با همکاری پزشکان سنتی و مزاج شناسی و نیز برگزاری کارگاههای آموزشی شناخت فرهنگ و علایق کشورهای مورد نظر پرداختند.
استان خراسان جنوبی نیز درباره تمرکز بر بازار گردشگری افغانستان با حضور در نمایشگاه تخصصی گردشگری این کشور، طراحی اپلیکیشن دو زبانه منطبق با بازار مورد نظر و همکاری با پارک علم و فناوری برای بهرهمندی از ایدههای نو در راستای تقویت ارتباطات بینالمللی، استان خراسان رضوی در ارتباط با دیدار و مذاکره با سفرا و سرکنسولگریهای کشورهای هدف، تلاش برای تقویت پروازهای مستقیم، تمرکز بر بازار گردشگری کشور عمان، راهاندازی پرواز باکو ـ مشهد و بالعکس و راهاندازی پرواز مشهد ـ حیدرآباد هند و بالعکس، استان کردستان با اشاره به حمایت از دفاتر خدمات مسافرتی پیشران در بازارهای هدف، تمرکز بر ظرفیتهای موسیقی استان در سطح بینالملل، تعامل بیشتر با کردستان عراق با راهاندازی پایگاه اطلاعرسانی به زبان کردی و برگزاری هفته فرهنگی و رویدادهای مشابه و مشترک، استان سیستان و بلوچستان درباره تاثیر پویش ملی معرفی و سفر به استان در بازارهای هدف، توجه ویژه به مرز آبی و زمینی برای جذب گردشگران ورودی از کشورهای پاکستان، عمان، هند و حتی کشورهای اروپایی، حضور در نمایشگاه گردشگری پاکستان، تمرکز بر مرز میرجاوه، تهیه برنامه و اقدام مشترک میان این استان با کشورهای آذربایجان، ترکیه، افغانستان و پاکستان، استان مازندران درباره اهمیت میزبانی از رویداد ۲۰۲۰ و برپایی دبیرخانه به عنوان پایتخت گردشگری کشورهای عضو اکو و همچنین تاثیر آن در ارتباط با کشورهای هدف، راه اندازی نقشه آنلاین، استان خوزستان درباره راهاندازی ۹ رویداد مهم و تاثیرات بینالمللی آن، تمرکز بر بازار گردشگران عراق و کویت و برنامهریزی به منظور رونق گردشگری سلامت، استان گلستان درباره معرفی جاذبه در شبکههای مجازی به زبانهای مختلف کشورهای هدف، مدیریت بازار گردشگری ۵ کشور حاشیه دریای خزر و تلاش برای حضوری جدی در نمایشگاه بینالمللی گردشگری تهران، استان مرکزی درباره موضوعات برگزاری رویدادهای صنعتی وگردشگری سلامت با محوریت علایق کشورهای هدف و تلاش برای جذب گردشگران سلامت از کشورهای عراق و عمان، استان یزد درباره تمرکز بر بازار چین، برگزاری تورهای آشناسازی و توجه به رویدادهای مذهبی و تلاش برای جذب گردشگران در ایام محرم، استان زنجان درباره به روزرسانی وب سایتها به زبان تخصصی بازارهای هدف، تمرکز بر بازار گردشگری ترکیه و آذربایجان و استان هرمزگان با محوریت برپایی جشنواره ملی گردشگری دریایی، استفاده از استارتآپها و توجه به محیط بصری متناسب با زبان کشورهای هدف پرداختند.
به گفته مدیرکل بازاریابی و تبلیغات گردشگری، پیگیری بخشنامه ۲۱ بندی تمرکز استانها بر بازارهای هدف تبلیغ شده، از اصلیترین سیاستها و برنامههای دفتر بازاریابی و تبلیغات در تعامل با ۳۱ استان است که کماکان تا پایان سال ادامه خواهد داشت و در سال ۹۹ با بازنگری آن سیاستهای جدید ابلاغ خواهد شد.
به گزارش ایسنا، سه پرونده میراث معاصر صنعتی یعنی «کارخانه مارگارین» در شهرری، «کارخانه دخانیات» در خیابان قزوین و «کارخانه زمزم» در خیابان آزادی تهران در همایش ملی ثبت میراث صنعتی که ۱۶ و ۱۸ آذر در بندر ماهشهر برگزار شد، واجد شرایط ثبت در فهرست آثار ملی شناخته شدند، کارخانههایی که با تولید محصولات در چرخه اقتصادی کشور، میتوانند در کنار فعالیت خود با داشتن یک کاربری فرهنگی مکمل نیز به همان اندازه در اقتصاد ملی سهیم باشند.
محسن شیخالاسلامی – معاون میراث فرهنگی اداره کل میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع دستی استان تهران– در گفتوگو با ایسنا، از توجه کارشناسان این اجلاس به محتوای ثبت میراث صنعتی با رویکرد میراث صنعتی معاصر یا مدرن خبر میدهد.
او دربارهی ثبت ملی این سه اثر صنعتی در فهرست میراث ملی کشور میگوید: کارخانه «زمزم» در خیابان آزادی با طراحی مرحوم سیحون در سال ۱۳۳۲ ساخته شد، یعنی دو سال بعد از ورود دومین موج صنعتی به کشور که میتوان آن را در شروع دوران موج صنعت مدرن کشور دانست.
وی با بیان اینکه با آغاز دورهی پهلوی دو موج صنعتی به کشور وارد شد، توضیح میدهد: یک موج متعلق به دوره پهلوی اول و ساختِ یکسری کارخانجات و کارهای زیربنایی بزرگ مانند احداثِ سدها، خطِ ریل و راهآهن و کارخانجات بزرگ مانند کارخانه «دخانیات» در حدود ۱۳۰۷ و دومین موج صنعتی که در دهه ۱۳۳۰ به کشور وارد شد و به دنبال آن برخی کارخانجات صنعتی مانند «زمزم»، «مارگارین» و در تهران و ری ساخته شدند.
کارخانه زمزم در تهران
او با اشاره به طراحی معماری کارخانه زمزم که توسط مرحوم سیحون انجام شده است، به خط تولیدِ این کارخانه که در لبهی خیابان آزادی قرار دارد و توسط مردم قابل مشاهده است، اشاره میکند و میگوید: این یک معماری عملکردی و نوگراست که خط تولید را میتوان دید و در عین حال خصوصیات معماری مدرن را نیز در خود دارد. از سوی دیگر نمونهی این ساختمان در قالب قرینه، در لبهی خیابان جیحون ساخته شده که آن بخش دفتری مجموعه بوده و همهی این ساختمانها در قالب یک مجموعه ثبت شدهاند.
شیخالاسلامی ساخت هر کدام از این کارخانهها با بهرهبرداریهای متفاوت را به تغییر ذائقهها در زمانهای مختلف نیز مرتبط میداند و ادامه میدهد: این نوع رویکرد یعنی ساخت تولید نوشیدنی و از سوی دیگر تغییر ذائقه به سمت مصرف روغن حیوانی و سنتی به عنوان روغن مارگارین نیز خود یک تغییر ذائقه اجتماعی و فرهنگی در میراث صنعتی کشور محسوب میشود.
به گفتهی او در اجلاسهای ثبت میراث صنعتی کشور که در طول سالهای گذشته برگزار شده است، تا کنون ساختمان سیلو تهران، کارخانه قند کهریزک و کارخانه قند ورامین در فهرست میراث صنعتی کشور ثبت شدهاند.
مصطفی قاسمی به ایسنا گفت: با توجه به ناآرامیهای داخل عراق، سفرهای زمینی کاروانها به این کشور کاملا متوقف شده و درحال حاضر تمام سفرها به صورت هوایی به عراق انجام میشود. این سفرها نیز با توجه به تعداد زائران متقاضی، به تناسب شرایط عراق و با درنظر گرفتن ملاحظات امنیتی برنامهریزی میشود.
وی افزود: درخواست زیادی برای سفر زمینی به عراق وجود دارد ولی شرایط اقتضا میکند فعلا سفرها را در به صورت هوایی ادامه دهیم. البته ما برای انجام سفرهای زمینی مشکلی نداریم ولی لازم است شرایط عراق را درنظر بگیریم.
رشیدیان گفت: درحال حاضر زائران ایرانی به شهرهای کربلا و نجف سفر میکنند اما اگر شرایط مناسب باشد شهرهای سامرا و کاظمین هم به برنامه آنها اضافه میشود.
علیرضا رشیدیان ـ رییس سازمان حج و زیارت ـ نیز پیشتر درباره اعزام کاروانهای زیارتی به عراق با درنظر گرفتن ملاحظات این کشور و آسایش زائران ایرانی، سخن گفته و اظهار کرده بود: سفر به کربلا و نجف، کاظمین و سامرا به شکل محدود و با لحاظ شرایط و آسایش زائران انجام میشود.
عراق ماهها است که درگیر تظاهرات داخلی است، به همین دلیل تردد در برخی مرزهای خاکی ایران و عراق متوقف شده. وزارت خارجه کشورمان نیز در آبانماه به شهروندان ایرانی هشدار داد: «تا اطلاع ثانوی برنامه سفر خود به عراق را به تعویق اندازند. » این توصیه مسافرتی از سوی وزارت خارجه همچنان برقرار است اما سازمان حج و زیارت با استناد تقاضای مکرر مردم، سفرهای کاروانی به عتبات عالیات عراق را به شکلی محدود را از اوایل آذرماه از سر گرفته است.
به گزارش ایسنا، نمونههای نادیده از «هنر خوشنویسی» در قالب نمایشگاهی با عنوان «قلمی چند از گنجینه ملک مدنی» یکم دی در موزه ملی ایران به نمایش در میآید.
در این نمایشگاه که از ساعت ۱۴ تا ۱۶ در موزه مادر ایران در خیابان امام خمینی (ره)، خیابان سیتیر، موزه ملی ایران برگزار میشود، علاوه بر نمایش آثار خوشنویسی مجموعه «محمد حسن ملک مدنی» از مجموعهداران دارای مجوز از وزارتخانه میراث فرهنگی، آثاری از میرعماد، میرزا غلامرضا اصفهانی، زین العابدین اصفهانی، گلزار، اسماعیل جلایر و ملک محمد قزوینی نیز به نمایش در میآیند.
آیین افتتاح این نمایشگاه با حضور غلامحسین امیر خانی ، سید مجتبی حسینی – معاون امور هنری وزارت ارشاد -، سید محمد بهشتی – رییس سابق سازمان میراث فرهنگی – و با حمایت یک گالری خصوصی برگزار میشود.
خطاطی در ایران پس از فتح اسلام، نخست به شیوه نَسخ وجود داشت. به دنبال آن با حمایت ابوبکر بن سعد زنگی در فارس، دهها نسخه قرآن خطی به وجود آمد. در زمان حکومت ایلخانیان، به دلیل نفوذ هنر چین و سلطهی مغولها، اوراق مُذهّب کتابها، نخستین بار با نقشهای تزیینی زینت یافت. در زمان حکومت تیموریان در ایران، خط و خوشنویسی اهمیتی ویژه پیدا کرد.
از یک سو میرعلی تبریزی خط نستعلیق را که از ترکیب خط نسخ و تعلیق بهتدریج ایجاد شده بود، قوام بخشید. از سوی دیگر شاهزاده بایسنقر میرزا بهعنوان مشهورترین خطاط قرآن در این دوره یاد میشود. آنچه که بهعنوان شیوهها یا قلمهای خوشنویسی ایرانی شناخته میشود بیشتر برای نوشتن متون غیر مذهبی مانند دیوان اشعار قطعات ظریف هنری یا برای مراسلات و مکاتبات اداری ابداع شده و بهکار رفتهاست. این در حالی است که خط نزد اعراب و ترکان عثمانی بیشتر جنبه دینی داشتهاست. هرچند آنان نیز برای امور منشیگری و غیرمذهبی قلمهایی را بیشتر بهکار میبرند، اما اوج هنرنمایی آنان – بر خلاف خوشنویسان ایرانی- در خط ثلث و نسخ و کتابت قرآن و احادیث وجود دارد.
در ایران نیز برای امور مذهبی مانند کتابت قرآن یا احادیث و روایات و همچنین کتیبهنویسی مساجد و مدارس مذهبی بیشتر از خطوط ثلث و نسخ بهره میگرفتند که نزد اعراب رواج بیشتری دارد. هرچند ایرانیان در این قلمها نیز شیوههایی مجزا و مختص به خود آفریدهاند.
به گزارش ایسنا، بیشک برجستهترین خبر حوزه میراث سال ۲۰۱۹ آتشی بود که در ماه آوریل به جان کلیسای «نوتردام» افتاد. با آنکه بیشتر آثار مذهبی و هنری این کلیسا در جریان آتشسوزی از این مکان نجاتداده شدند، اما ساختار این بنای ۸۰۰ ساله به شدت آسیب دید. «امانوئل ماکرون»- رئیس جمهور فرانسه – موعد ۵ ساله را برای بازسازی این بنای تاریخی تعیین کرد اما بیش از هزار متخصص مرمت و بازسازی با امضای یک نامه اعتراضی نسبت به مدت زمان تعیینشده هشدار دادند و بازسازی این کلیسا را در ظرف مدت ۵ سال غیرممکن دانستند.
قانونگذاران فرانسه در ماه جولای برای تاسیس مؤسسهای مختص نظارت بر مراحل بازسازی و مرمت کلیسای نوتردام، رای دادند. با این حال همچنان درباره نحوه بازسازی این بنای تاریخی اختلاف نظرهای بسیاری وجود دارد. برای مثال، بین این که آیا سقف این کلیسا که از چوب درختان متعلق به قرن سیزدهم و دوازدهم ساخته شده بود، باید با چوبهایی با همان قدمت بازسازی شود یا اینکه از مواد امروزیتری همچون فولاد برای این کار استفاده شود، اختلافهایی وجود دارد. این درحالی است که بلافاصله پس از آنکه دولت یک رقابت طراحی را برای مرمت مناره قرن نوزدهمی این کلیسا معین کرد، بسیاری از کارشناسان مرمت و بازسازی از جمله معمار ارشد مسئول بازسازی این کلیسا اعلام کردند این مناره باید دقیقا مشابه نسخه پیشینش ساخته شود.
فعالان حوزه میراث نیز به فروخته شدن غیرقانونی آثار باستانی در فیسبوک اعتراض کردند و این معضل را در سال ۲۰۱۹ در مرکز توجه قرار دادند. بر اساس نتایج یک گزارش درباره قاچاق آثار باستانی، ۹۵ گروه عربزبان فیسبوک به خرید و فروش غیرقانونی آثار باستانی مشغول هستند. پس از آنکه نتایج این تحقیق تیتر اخبار شد، فیسبوک ۴۹ گروه را مسدود کرد.
در این بین زمانی که تحقیقات جدید نشان داد افزایش سطح آبها میتواند نسبت به سالهای گذشته خطرات بیشتری را به دنبال داشته باشد، تغییرات اقلیمی به یکی از مهمترین مسائل سال ۲۰۱۹ تبدیل شد. این معضل به تهدیدی جدید برای بسیاری از مکانهای تاریخی و محوطههای باستانشناسی واقع در بخشهای ساحلی کشورهای مختلف جهان یعنی از نیواورلئان گرفته تا شانگهای بدل شد. ماه گذشته، ونیز با بدترین سیلی که از سال ۱۹۶۶ تاکنون در تاریخ این شهر رخ داده است، دست و پنجه نرم کرد. شهردار ونیز این سیل را یکی از عواقب تغییرات اقلیمی دانست. موزه تاریخی «داگز»، کلیسای جامعه سن مارکو که ساخت آن در قرن ۱۱ میلادی انجام شده، میدان اصلی و تاریخی سن مارکو از جمله مناطقی در ونیز بودند که از آسیبهای سیل اخیر در امان نماندند.
با این حال توسعه شهری همچنان به عنوان یک تهدید جدی برای محوطههای تاریخی و آثار باستانی سراسر جهان محسوب میشود؛ چراکه «صندوق جهانی بناها و آثار تاریخی» (WMF) همچنان تعدادی از بناها را در «فهرست مراقبت» ۲۰۲۰ – از محوطهها و آثاری که باید بهطور ویژه تحت نظر قرار بگیرند – منتشر کرده است.
از جمله محوطهها و مکانهای تاریخی که در این فهرست قرار گرفتهاند، به دره مقدس «اینکاس» در نزدیکی «ماچو پیچو» که به دلیل برنامه ساخت یک فرودگاه در نزدیکی ویرانههای قرن پانزدهمی «اینکا» در خطر نابودی قرار دارد، میتوان اشاره کرد.
به گزارش ایسنا، دفتر بازاریابی و تبلیغات معاونت گردشگری که این پویش را با عنوان «سیستان را ببینیم، بلوچستان را بشنویم» از اوایل امسال با هدف توسعه گردشگری در استان سیستان و بلوچستان و تغییر ذهنیت نسبت به امنیت این منطقه، راهاندازی کرد، اینک با انتشار گزارشی از میزان رشد سفر و اقامت گردشگران در این منطقه خبر داده است.
سفر با خودروی شخصی به استان سیستان و بلوچستان بیشترین رشد را در این هشت ماه تجربه کرده است که احتمالا از هزینه بالای حمل و نقل عمومی بهویژه هواپیما و البته نوع سبک سفرهای خانوادگی ایرانیها ناشی میشود. طبق گزارشی که دفتر بازاریابی و تبلیغات معاونت گردشگری داده در این هشت ماه ۹۴۲ هزار و ۷۳۲ خودروی شخصی به این استان وارد شده که در مقایسه با مدت زمان مشابه سال گذشته تعداد آنها ۱۸.۸۲ درصد رشد کرده است.
سفر اتوبوسی با جابهجایی ۹۸۷ هزار و ۶۶۵ نفر در هشت ماه اول سال نیز ۱۴ درصد رشد را شاهد بوده است. سال پیش ۶۹۱ هزار و ۱۸۵ نفر با اتوبوس و از راه زمینی به این استان سفر کردند. بعد از خودروهای شخصی، اتوبوسهای مسافربری به نسبت دیگر وسایل نقلیه، بیشترین مصرف را برای سفر به این استان داشته است که احتمالا به خاطر هزینه مقرونبه صرفه آن در مقایسه با هواپیما و مدت زمان کمتری که در قیاس با قطار صرف میکند، است.
در این هشت ماه ۱۰۴ هزار و ۱۳۵ نفر با قطار به این استان سفر کردند که آمار آن در مقایسه با هشت ماه سال ۹۷ بیش از ۳.۳۰ درصد رشد داشته است. با وجود مقرون به صرفه بودن این وسیله نقلیه اما محدودیت خطوط ریلی در سیستان و بلوچستان، استفاده از قطارهای بیکیفیت و نامناسب و مسیر طولانی آن باعث شده این وسیله کمتر مورد توجه باشد. درحال حاضر تنها مسیر ریلی موجود در این استان بین تهران ـ بم ـ زاهدان برقرار است.
در هشت ماه نخست امسال ۱۴۱۳پرواز ورودی به این استان ثبت شده که در مقایسه با سال گذشته حدود ۳ درصد رشد داشته است، همچنین ۱۴۶ هزار و ۳۲۳ نفر به سیستان و بلوچستان سفر هوایی داشتهاند که این آمار نسبت به سال گذشته ۴.۶۷ درصد رشد کرده است.
میزان اقامت مسافران در هتلهای استان سیستان و بلوچستان نیز این مدت ۳۱ هزار و ۶۷۷ نفر بوده که ۱۲.۴۲ درصد رشد کرده است. آمارها نشان میدهد بیشترین اقامت مسافران در بومگردیها بوده که عدد آن امسال به ۷۳۵۶ نفر رسیده و حدود ۴۰ درصد رشد کرده است. استان سیستان و بلوچستان هتلهای محدودی دارد که با توجه به اقلیم و توریست فصلی آن، سیاستش را بر توسعه بومگردی متمرکز کرده است.
در این آمارگیری اقامت در مدرسهها، کمپها، خانه مسافرها و خانههای شخصی مورد سنجش قرار نگرفته است.
به گزارش ایسنا، منیژه هادیان ـ سرپرست پژوهشی پژوهشگاه میراث فرهنگی و گردشگری ـ همزمان با هفته پژوهش به ارائهی گزارش عملکرد این بخش از پژوهشگاه از آذر ۹۷ تا آذر ۹۸ پرداخت.
او گفت: پژوهشگاه میراث فرهنگی و گردشگری به عنوان معتبرترین نهاد حاکمیتی و پژوهشی در حوزه میراث فرهنگی و گردشگری در یک سال گذشته در راستای اسناد بالادست و اولویتهای وزارتخانه میراث فرهنگی، وظایف خود را در زمینههای باستانشناسی، مردمشناسی، زبانشناسی، کتیبهها و متون، بناها و بافتهای تاریخی-فرهنگی، حفاظت و مرمت آثار تاریخی ـ فرهنگی، هنرهای سنتی، گردشگری و میراثطبیعی انجام داده است.
وی فعالیتهای انجام شده در حوزه باستانشناسی را صدور ۱۸۱ مجوز برای عملیات کاوش، بررسی و شناسایی، تعیین عرصه و حریم و مستندنگاری دانست و از مهمترین برنامههای کاوشهای باستانشناسی را اجرای پروژههای نجاتبخشی و تهیه پیوست تخصصی مرتبط با طرحهای عمرانی و توسعهای، موضوع ماده ۱۰۰ قانون برنامه ششم توسعه بیان کرد.
او انجام ۶۳ برنامه کاوش و ۴۰ طرح شناسایی و بررسی در محوطههای تاریخی را از جملهی طرحهای عمرانی و توسعهای مرتبط اعلام کرد و توضیح داد: مطالعه و پژوهشهای سد «کانی سیب» پیرانشهر آذربایجان غربی یکی از این طرحهاست که نتایج مطالعات صورت گرفته نشان از ۳۳ محوطه در محدوده سد و وجود آثار پیش تاریخ تا دوران اسلامی میدهد. در کاوشهای باستانشناسی در حوضه آبگیر سد “میمه” دهلران استان ایلام مصنوعات و ابزارهای سنگی کشف شده قدمت این محوطه را به دوران پارینه سنگی میانه و جدید برد.
وی همچنین از بررسی ۳۶ درخواست برای تعیین عرصه و حریم آثار و محوطههای تاریخی در فهرست میراث ملی خبر داد و افزود: رسیدگی به ۴۸ درخواست وارده برای انجام مطالعات باستان سنجی با استفاده از روشهای علمی و آزمایشگاهی و اقدامات لازم برای ارسال نمونههای مربوطه به مراکز داخل و خارج از کشور نیز در حوزه باستانشناسی انجام شده است.
جانمایی ۱۳۰۲ نقطه باستانشناسی روی اطلس/همکاری باستانشناسان ایران و آلمان
هادیان یکی از اولویتهای وزارتخانه در سالهای گذشته را تهیه نقشه باستان شناسی کشور دانست و افزود: با کمک مطالعات باستان شناختی صورت گرفته در سال گذشته تعداد جانمایی محوطه در این نقشه به هزار و ۳۰۲ عدد رسید که علاوه بر آن، تکمیل اطلاعات توصیفی و بهروزرسانی نقشه پایه به طور کامل و پیوسته نیز انجام شده است.
او با بیان اینکه خط ساحلی طولانی در شمال و جنوب کشور و همچنین تاریخ طولانی تجارت دریایی و دریانوردی در کشور به هزارههای قبل از میلاد برمیگردد، بیان کرد: با توجه به ضرورت توجه هر چه بیشتر به موضوع باستانشناسی زیر آب، در سال گذشته اقداماتی از طریق برنامهریزی و گسترش همکاریهای بینالمللی مانند همکاری با موسسه باستانشناسی آلمان (DAI) در منطقه خلیج فارس صورت گرفت که متخصصان ما در حوزه مردمشناسی طرحهای مهمی در راستای نشاط اجتماعی و نمایاندن جلوههای میراث ناملموس به اجرا درآوردهاند که در توسعه بومگردی در کشور نقش مهمی ایفا میکند.
شناخت بیشتر نوروز و زبان و گویشها در پژوهشگاه میراث
او یکی از این طرحها را دانشنامه ملی آیینها و مراسم نوروز و یلدا در ایران معرفی کرد و افزود: در سال گذشته با تلاش همکاران اطلاعات مربوط به ۱۷ استان در کشور گردآوری و مستندنگاری شد.
وی بررسی مردمشناختی نقش بازارهای محلی در توسعه روستایی و مستندسازی و بررسی مردم شناختی پوشاک و پارچههای سنتی زرتشتیان ایران را از دیگر برنامههای این بخش از پژوهشگاه میراث فرهنگی دانست و ادامه داد: با تلاش گروهی همکاران متخصص مردم شناسی اطلاعات پژوهشی مربوط به سالهای ۱۳۹۸ـ ۱۳۶۸ در قالب پژوهش نامه در سال گذشته بهروزرسانی شد.
او همچنین از مطالعه و بررسیِ مسائل زیستمحیطی با رویکرد مردمشناختی و مدیریتی، در قالب طرحی با همین مضمون خبر داد و گفت: با توجه به بند ب ماده ۹۸ قانون برنامه ششم توسعه که تاکید بر شناسایی و مستندنگاری آثار ملموس و ناملموس، که «زبان و گویش»ها را نیز شامل میشود، طرحی با نام «اطلس زبانی ایران» از سالهای گذشته آغاز شده است که با توجه به تاکید وزیرِ وازتخانه میراث فرهنگی در یک سال گذشته اطلاعات زبانی استانهای شرقی کشور در اولویت گردآوری، آوا نویسی و ثبت و ضبط در سامانه مربوطه قرار گرفت و برخی از این اطلاعات خاتمه یافته یا در حال اتمام است.
وی تهیهی دانشنامه سکههای ساسانی که ویژگیهای تاریخی و زبانی سکههای این دوران را در دستور کار دارد، از دیگر طرحهای پژوهشی در این حوزه دانست و افزود: پیشینه تاریخی، تنوع و تکثر کتیبهها در کشور و اهمیت مستندنگاری و حفاظت از آنها در چاچوب طرح پژوهشی کتیبههای ایران باستان در حال اجرا است که در این ارتباط و در سال گذشته کتیبههای اورارتویی در منطقه شمال غرب کشور مورد مطالعه و بررسی قرار گرفت.
وی اهمیت توجه به زبان مادری و عوامل مختلف تهدیدکننده را از خطرهای خشکسالی و خالی شدن روستاها از سکنههای خود در برخی مناطق کشور بیان کرد و افزود: در این راستا طرحی با عنوان زبان و گویشهای در معرض خطر در دستور کار متخصصان زبان را قرار داد که مقدمات اجرای آن فراهم شده است.
هادیان با بیان این که در مجموع اطلسها و سامانه ارزیابی توسعه و رصد آمایش یا ساترا بستر اصلی نقشه جامع میراث فرهنگی کشور است، به «بند ب» ماده ۹۸ قانون برنامه ششم توسعه که توجه به حفاظت از آثار در حوزه ایران فرهنگی را مورد تاکید قرار داده است، اشاره کرد و گفت: طرحهای مهمی در زمینههای زبانشناسی و مردمشناسی اجرا شدهاند که از جمله آنها طرح بررسی کتیبهها و انتشاراتی با موضوع نوروز در کشورهای منطقه بوده است.
مستندنگاری و احیای هنرهای سنتی در دستور کار
او هنرهای سنتی با پیشینه طولانی در تاریخ کشور را منعکسکننده فرهنگ سنتی، بینش و اعتقادات ایرانی ـ اسلامی ایران دانست و ادامه داد: متخصصان هنرهای سنتی در سال گذشته مطالعات مهمی در این زمینه انجام دادهاند که از جمله آنها شیوههای رنگرزی سنتی خامه قالی، واکاوی مفاهیم و رموز در نقوش و کتیبهها و مطالعات فنشناسی قلمزنی اصیل در شیراز است.
وی افزود: این کار نقش مهمی در توسعه بومگردی ایفا میکنند که تا کنون تعدادی از کارگاههای سنتی احیا و به بهره برداری رسیدند که میتوان به کارت بافی ابریشم کشی و چادر شب بافی سنتی اشاره کرد.
او همچنین از آفرینش صدها اثر درجه یک و هویتی توسط هنرمندان سنتی در حوزههای سفالگری، قلم زنی، معرق و عرضه نمایشگاهی و فروشگاهی آنها را با کیفیت خوب خبر داد و گفت: در این ارتباط با تشکیل کارگروه اقتصاد هنرهای سنتی، مطالعه و بررسی ساز و کارهای ترویج کارآفرینی، توسعه و بهبود کسب و کارهای کوچک نیز در این زمینه آغاز شده است.
از موزه سبز تا جهانی شدن میراث طبیعی کشور
او همچنین به همکاریهای صورت گرفته و ثبت جنگلهای هیرکانی و کویر لوت توسط معاونت میراث فرهنگی در فهرست میراث جهانی اشاره کرد و گفت: زمینه تعریف و تبیین طرحهای پژوهشی برای گردشگری پایدار در چنین محوطههایی توسط متخصصان حوزه گردشگری و میراث طبیعی در سال پژوهشی گذشته فراهم شد.
او تاکید کرد: مذاکرات صورت گرفته متخصصان بنا و بافتهای تاریخی ـ فرهنگی با معاونت متناظر در وزارتخانه منجر به پیشنهاد طرحهای پژوهشی با اولویت معاونت میراث فرهنگی شد که طرح تهیه دستورالعمل تعیین حریم بناهای تاریخی از آن جمله است.
وی شناخت مناظر فرهنگی و تجارب ساکنین پهنه ایران که از مصادیق آن الگوهای منظری کشاورزی است را دارای اهمیت زیادی در توسعه پایدار و حفظ منابع زیستی کشور دانست و از شناسایی و مستندنگاری هشت الگوی میراث کشاورزی خبر داد که شدند که مقدمات همکاری با موسسه جیاس برای ثبت آنها در فهرست میراث جهانی نیز فراهم شده است.
وی افزود: در سالهای گذشته شاهد حوادث طبیعی و انسانساخت در ایران و جهان بودیم که ضرورت هر چه بیشتر مدیریت مواجهه با حوادث تهدید کننده بناهای تاریخی در کشور را نشان میدهد.
سرپرست پژوهشی پژوهشگاه میراث فرهنگی، حفاظت و نگهداری از مجموعههای موزهای و مواد آرشیوی که بخش میراث فرهنگی کشور را به خود اختصاص داده را نیازمند راهبردها و خط مشیهای لازم بر اساس مطالعات علمی و با رویکرد حفاظت پیشگیرانه دانست و ادامه داد: در این ارتباط اجرای طرح موزه سبز برای ارزیابی شرایط محیط نگهداری از آثار در دستور کار پژوهشگاه قرار گرفته است که به بررسی متغیرهای مختلف همچون دما و رطوبت، آلایندهها، نور و آفات در موزهها میپردازد.
او اظهار کرد: با توجه به تنوع و پراکندگی موزهها و بر اساس شرایط اقلیمی حاکم بر کشور تعدادی از موزهها برای این مطالعات در استانهای مختلف مورد هدف قرار گرفتند و تاکنون انجام آزمایشات سنجش و پایش در ۹ موزه در شهر تهران و هفت موزه در پنج شهرستان دیگر صورت گرفته است.
اجرایی کردن طرح پژوهشی روی آثار محوطههای تاریخی
هادیان یکی از چالشهای حفاظت و مرمت را آثار مجسمههای حجیم شهری و روباز مانند مجسمه «نادر» بیان کرد و گفت: در دو سال گذشته در قالب طرح پژوهشی با همکاری متخصصان مختلف در دانشگاهها، اداره کل استان خراسان رضوی و اداره کل موزهها در وزارتخانه میراث فرهنگی، مطالعات لازم انجام و وارد فاز سوم آن که اجرای اقدامات حفاظت و مرمتی است، شدیم.
وی اضافه کرد: طرح ارزیابی مواد و روشهای مختلف در کاهش اثرات منفی گلسنگها روی سنگهای تختجمشید در راستای یافتن راه حل کنترل و مدیریت رشد این عوامل بیولوژیک روی آثار تعریف و به اجرا درآمدهاند. در سال جاری با اعزام کارشناسان مرمت آثار به خارج از کشور برای رفع کمبودهای دانش فنی و تخصصی مرمت چرم کمک به تقویت بنیه کارگاههای مرمت این آثار در پژوهشگاه و پاسخ به نیازهای مرمتی کشور و حتی کشورهای منطقه کرده است.
انتشاراتی که پژوهشگاه میراث از خود به جا گذاشت
او با بیان این که راهاندازی تعدادی آزمایشگاه برای تجهیز و بهبود امکانات سخت افزاری و فناورانه در پژوهشگاه، از دیگر فعالیتهای انجام شده در طول یک سال گذشته بوده است، افزود: کلیه فعالیتهای آزمایشگاهی و کارگاهی انجام شده در سال گذشته پژوهشی منجر به صعود ۱۱ پلهای پژوهشگاه در میان شبکه آزمایشگاههای فناوری راهبردی شد، همچنین نتیجهی اجرای طرحهای پژوهشی در این سال تبدیل به ۲۶۳ مقاله و ۷۵ عنوان کتاب در حوزههای تخصصی مختلف پژوهشگاه شد. از سوی دیگر چاپ انتشار ۱۸ جلد مجله و همچنین انتشار نخستین مجله انگلیسی زبان پژوهشگاه با عنوانIRAN HERITAGE در بخش پژوهشی در دستور کار قرار گرفتند.
وی برگزاری ۶ عنوان کرسی ترویجی در راستای معرفی دستاوردهای پژوهشی پژوهشگران در یک سال گذشته را نیز جزو اولویتهای اجرا شده در پژوهشگاه میراث فرهنگی دانست و افزود: این کار میتواند زمینهساز برگزاری کرسیهای نظریه پردازی در پژوهشگاه شود.
او خانه تاریخی «سرهنگ ایرج» به عنوان نخستین مرکز نوآوری در حوزه میراث فرهنگی، صنایعدستی و گردشگری را میزبان استارتآپها و شرکتهای دانش بنیانی دانست که تلاش میکنند با ایدهپردازی لازم نتایج پژوهشی پژوهشگاه را به شکل کاربردی در جامعه در آورده و باعث کارآفرینی و رونق کسب و کار در کشور شوند که هشت رویداد استارت آپی با محوریت گردشگری- ایده گرد در سال گذشته برگزار شدند.
اجرای طرح مشترک پژوهشی با بنیاد پژوهشی آلمان
هادیان همچنین از راهاندازی اولین سامانه هوشمند نمایشگاههای مجازی با همکاری با یک شرکت خصوصی خبر داد و افزود: علاوه بر تلاش برای چاپ و انتشار نخستین خبرنامههای تخصصی فناورانه در زمینه موزهها و کاربرد فناوریهای نوین در حوزه میراث فرهنگی و گردشگری؛ در بخش ارتباطات و همکاریهای بینالمللی از طریق انعقاد قرارداد و به اجرا درآوردن طرحهای پژوهشی با سایر کشورها، به حضور فعالتر و پر رنگتر ایران در مجامع جهانی و انتقال تجارب و دانش روز به کشور میتوان کمک کرد.
او از جمله این همکاریها را طرح مشترک با بنیاد پژوهشی آلمان (DFG) دانست که در برنامهای با عنوان «ارتفاعات ایران: انعطاف و پیوستگی در جوامع پیشامدرن»، مطالعات پژوهشی در حوزه باستانشناسی انجام میدهد و افزود: مقدمات این همکاریها در سایر حوزهها مانند مردمشناسی، گردشگری، زبان شناسی، و حفاظت و مرمت آثار و بناهای تاریخی نیز در دستور کار نشست تخصصی در بهمن ماه سال جاری با این بنیاد قرار گرفته است، که ۵۹ قرار دادها توسط پژوهشگاه و دیگر دستگاهها در خارج از این مرکز پژوهشی امضا و در دستور کار هستند، مانند از جمله این قراردادها خدمات مشاوره به مراکزی همچون بانک تجارت، شرکت توسعه منابع آب و نیروی ایران و دانشکده هنر.
سرپرست پژوهشی پژوهشگاه میراث فرهنگی با بیان اینکه در یک سال گذشته ارزیابی، برنامهریزی و نظارت از طریق برگزاری جلسات متعدد و تهیه شیوه نامه ها و گزارشگیری منظم، تسریع و بهبود کیفیت فرایندها و عملکردهای پژوهشی در دستور کار قرار گرفته، اضافه کرد: با برگزاری ۲۱ جلسه شورای تخصصی از بین ۱۶۳ طرح موظفی پیشنهادی تعداد ۱۰۹ طرح برای اجرا به تصویب رسیده است. همچنین با استفاده از راهبردهای لازم مانند حمایت از رسالههای دکتری و بهرهگیری از نخبگانِ وظیفه تلاش شده تا به اجرای اولویت و نیازهای پژوهشی و پوشش کمبود نیروی انسانی متخصص در حوزههای مختلف کمک شود.
هادیان از جمله طرحهای نخبگان وظیفه که به پایان رسیدهاند را طرحهای مرتبط با زمین لرزه، ملاتهای مرمتی مورد نیاز در محوطه پاسارگاد و نقش آهن در ساخت تسلیحات نظامی در گذشته دانست و ادامه داد: کتابخانه و مرکز اسناد پژوهشگاه از مراکز منحصربفرد به لحاظ موضوع و تنوع اسناد در حوزه میراث فرهنگی است که تلاش شده تا اطلاعات و منابع علمی از طریق پرتال تخصصی آن در اختیار محققین و پژوهشگران قرار گیرد، در این زمینه تعداد ۳۷۵۰ مقاله فارسی و انگلیسی در این پرتال در طول سال گذشته بارگذاری شده است. علاوه بر این ورود اطلاعات ۱۱۱۳ عنوان کتاب در این سامانه از دیگر فعالیتهای انجام شده در این سال بوده است.
به گفتهی وی پشتیبانی و غنی سازی منابع علمی موجود در پایگاهها و ادارت کل استانها با ارسال سه هزار و ۱۷۲ منبع به ۲۲ مرکز، از دیگر فعالیتهای حائز اهمیت در این سال محسوب میشوند.
از تهیه کداخلاق در پژوهشگاه میراث تا کمیته اخلاق
او از تشکیل کارگروه «پژوهشگران اخلاق حرفهای» در پژوهشگاه میراث فرهنگی به عنوان یکی از موضوعات ضروری و بنیادین در هر مرکز پژوهشی خبر داد و گفت: به منظور نهادینه کردن این موضوع و حفظ حقوق معنوی همکاران در پژوهشگاه، با تشکیل کار گروه پژوهشگران اخلاق حرفهای و برگزاری جلسات منظم برای تدوین کد اخلاق در میراث فرهنگی و گردشگری تلاش شد.
هادیان ادامه داد: همچنین با برگزاری جلسات متعدد در زمینه حقوق مالکیت فکری، در بخش حقوقی پژوهشگاه، تلاش میشود تا برای ایجاد دبیرخانه کمیته اخلاق (طبق مصوبه مجلس شورای اسلامی و وزارت علوم و تحقیقات و فناوری) تسریع شود.
منیژه هادیان – سرپرست پژوهشی پژوهشگاه میراث فرهنگی
به گزارش ایسنا، به دنبال وقوع سیل در استان خوزستان و آسیب به حدود شش بنای تاریخی در مناطق مختلف استان، نخستین تصاویر از آسیبهای وارد شده به آثار تاریخی در این منطقه، از «هتل قاجاری قو» در اهواز منتشر شدند.
به گونهای که حکمتالله موسوی ـ مدیر کل میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع دستی استان خوزستان ـ به ایسنا، اعلام کرد: «بخشی از سقفهای هتل تاریخی «قو» به دلیل آسیبهایی که از گذشته به آن وارد شده بود، در بارندگیهای چند روز گذشته ریزش کردهاند.»
هتل قو بعد از بارش باران آذر ۹۸
اکنون احمدرضا حسینی بروجنی ـ معاون میراث فرهنگی اداره کل میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع دستی خوزستان ـ در گفتوگو با ایسنا با اشاره به وضعیت بحرانی این هتل بعد از بارندگیهای اخیر در بالکنها و سقفهای آن، اظهار کرد: هر چند این هتل در اختیار مالک شخصی است، اما با آماده شدن گزارشهای آسیبشناسی و شرح مرمتِ هتل، منتظر ابلاغ اعتبار هستیم تا بتوانیم کار را آغاز کنیم.
او با اشاره به اینکه در سال گذشته برخی اقدامات حفاظتی و مرمتهای اضطراری در این اثر تاریخی توسط میراث فرهنگی انجام شدهاند، بیان کرد: اداره کل میراث فرهنگی استان، شرح عملیات و گزارشی برای ادامه روند کار آماده کرده است و از سوی دیگر مالک هتل به معاونت میراث فرهنگی وزارتخانه میراث فرهنگی معرفی شده و درخواست کردهایم تا از تسهیلات فنی و اعتباری برای مشارکت در مرمت، احیا و بهرهبرداری هتل استفاده کند.
حسینی با بیان اینکه خوشبختانه مالک هتل نیز برای انجام اقدامات مرمتی در هتل تشویق شده است، ادامه داد: اعتباری بالغ بر ۱۰۰ میلیون تومان برای مرمت مشارکتی پیشبینی کردهایم و منتظریم تا با ابلاغ اعتبار، طرح مرمتی آن اجرایی شود.
این تصویر متعلق به آبان سال ۹۷ است
شهریور ۱۳۹۲ موسوی ـ معاون وقت میراث فرهنگی استان خوزستان ـ از اختصاص یک میلیارد ریال اعتبار برای مرمت هتل قو در اهواز خبر داده بود تا بعد از پایان مرمت مشارکتی این هتل تاریخی آن به سفره خانه تبدیل شود، اما آبان سال گذشته مالک بنا در گفت وگو با ایسنا اعلام کرده بود، میراث فرهنگی ۱۸ سال بعد از ثبت ملی خانه، ارادهای جدی برای مرمت این بنا انجام نداده است.
روند تدریجی تخریب بنای تاریخی هتل قو از دهه ۵۰ شروع شد. این هتل از سال ۴۷ تا ۵۸ متروکه بود و قبل از سال ۴۷ نیز در اختیار اداره بهداشت اهواز قرار داشت. سال ۵۸ خاندان معصومی این بنا را خریداری کرد و در آنجا زندگی میکردند.
به گفته سید محمد معصومی فرزند مالک اولیه، «تا زمانی که در آن جا زندگی میکردیم مرتبا در حال تعمیر و مرمت ساختمان بودیم و روح زندگی در آن جریان داشت تا سال ۷۹ که کارشناسان سازمان میراث فرهنگی برای عکسبرداری و ثبت ملی بنا به سراغ هتل قو آمدند.»
هتل قو بعد از بارش باران آذر ۹۸
هتل قاجاری قو در جاده ساحلی اهواز در خیابان خسروی قرار دارد، این اثر تاریخی ۲۵ اسفند ۱۳۷۹ با شماره ثبت ۳۳۵۴ در فهرست آثار ملی کشور به ثبت رسید.
به گزارش ایسنا و به نقل از تلگراف، پس از وقوع سیل بیسابقه در شهر «ونیز» و زیر آب رفتن مهمترین آثار تاریخی و هنری این شهر، اکنون آمار گردشگران «ونیز» نیز با کاهش مواجه شده است.
در طول ماه گذشته این شهر بارها شاهد بالا آمدن سطح آب شد، دهها هزار رزرو هتل توسط گردشگران خارجی لغو شد و حالا این موضوع موجب نگرانی مسوولان گردشگری «ونیز» برای کاهش یافتن آمار بازدیدکنندگان این شهر در تعطیلات کریسمس شده است.
مقامات ونیزی میگویند اگر گرشگردان فکر میکنند این شهر تا چند روز زیر آب باقی میماند در اشتباه هستند؛ چراکه وقتی یک مد رخ میدهد این موضوع برای چند ساعت ادامه خواهد داشت. معابر و میادینی که صبح غرق در آب هستند تا ظهر خشک خواهند شد.
مدیر هتلداران «ونیز» بیان کرد :«ما میخواهیم به تمام دنیا نشان دهیم که هیچ خطری وجود ندارد و ونیز همچون گذشته باشکوه است. مردم فکر میکنند اگر مدی با ارتفاع ۱.۱ متر رخ دهد آنها مجبور میشوند در میدان «سنمارکو» شنا کنند؛ در صورتی که این طور نیست.»
یکی دیگر از مقامات این شهر بیان کرد: «سیلی که رخ داد خسارتبار بود، اما ما اکنون به وضعیت عادی بازگشتهایم. من تاکنون با چنین آمار کم گردشگران مواجه نشده بودم.»
همچنین فرودگاه «مارکو پولو» که در نزدیکی ونیز قرار دارد پس از حادثه سیل اخیر با ۲۰ درصد کاهش تردد مواجه شده است.
سیلهای زمستانی هنوز به اتمام نرسیدهاند و انتظار میرود ونیز در روز شنبه با رخ دادن مدی با ارتفاع ۱.۴۵ متر مواجه شود که ۶۰ درصد این شهر را زیر آب خواهد برد؛ اگرچه این وضعیت تنها تا چند ساعت ادامه خواهد داشت.
در اواسط ماه نوامبر، سطح مد آب در بالاترین حالت به ۱.۸۷ متر رسید که این سیل را به بدترین سیل «ونیز» از سال ۱۹۶۶ تاکنون تبدیل کرد و موجب تعطیلی قلب تاریخی و گردشگری شهر از جمله میدان معروف سنمارکو شد.
پیشتر شهردار ونیز از خسارت حداقل یک میلیارد یورویی به این شهر تاریخی در پی بالاآمدن سطح آب و سیل خبر داده بود.
کمیته میراث جهانی یونسکو نیز با اشاره به پدیدههایی همچون حضور بیش از گردشگران (اُورتوریسم)، حضور مستمر قایقهای تفریحی و همچنین تاثیرات منفی ساخت و سازهای جدید و آسیبپذیری در مقابل تغییرات آب و هوایی که شهر ونیز را تهدید میکند اعلام کرد این نهاد همکاری نزدیکی با کشور ایتالیا درباره خطرات و تهدیدهای سیل اخیر دارد و قرار است در اوایل سال ۲۰۲۰، گروهی از سوی کمیته میراث جهانی برای بررسی ابعاد خسارتهای واردشده به ونیز به ایتالیا سفر کنند و در این میان از هیچ کمکی دریغ نخواهد شد.