به گزارش خبرنگار مهر، سیدعباس موسوی سخنگوی وزارت امور خارجه شب گذشته (شنبه) با حضور در برنامه شبگرد، اظهار داشت: وزارت خارجه در همه کشورها نیمی از دولت است و رفتار، منش و دیدگاه دولتها در سطح جهانی با وزارت خارجه آنها سنجیده میشود.
وی ادامه داد: روند تحولات بینالمللی در یکی دو سال اخیر شتاب قابل ملاحظهای گرفته است که دلایل زیادی از جمله مسائل ژئوپلیتیکی و تکنولوژیکی دارد. حتی مسائل اقتصادی سبب شده است که تحولاتی که در عرصه بینالمللی در حال رخ دادن است، به چشم بیاید. از همین رو هر کشوری باید جایگاه خود را در روند تحولات بینالمللی تبیین کرده و موضع خود را مشخص کند تا روشن شود آن کشور کجا ایستاده است.
سخنگوی وزارت امور خارجه در پاسخ به سوالی در زمینه سن خود با خنده گفت: از هر ایرانی که راجع به سن و سالش که بپرسی، جواب میدهد که چند میخوره. بنده متولد هشتم خرداد سال ۱۳۵۰ هستم.
موسوی با اشاره به خاص بودن افراد دهه پنجاهی افزود: افرادی که به اصطلاح دهه ۵۰ هستند به واقع خاص هستند. این افراد دو دوره متفاوت را تجربه کردهاند. کودکی ما به گونهای دیگر گذشت و با انقلاب همراه شد.
وی تصریح کرد: بعد از انقلاب و در دهه ۶۰ نیز که همه از دهه شصتی بودن مینالند، برای ما جالب بود.
سخنگوی دستگاه دیپلماسی اضافه کرد: بنده اصالتاً اهل محمود آباد مازندران هستم و زادگاه من روستای معلمکلا در محمود آباد است.
موسوی عنوان کرد: من به شخصه به سیاست علاقمند بودم و تقریباً اولین رشتهای که در زمان کنکور تعیین کردم، رشته علوم سیاسی دانشگاه تهران بود که در آن قبول شدم. بعد از یک ترم که در این رشته تحصیل کردم، در رشتههای غیرمتمرکز دانشجو میپذیرفتند و من اولین رشته غیرمتمرکزی که انتخاب کرده بودم نیز در دانشگاه وزارت امور خارجه بود که در نهایت به این دانشگاه رفتم.
وی ادامه داد: بنده جزو دانشجویان خوب دانشگاه بودم و معدل بالای ۱۷ داشتم. خیلی از دیپلماتهای فعلی ما و حتی خود آقای ظریف از اساتید ما در دانشگاه بودند. افرادی چون دکتر سجادپور معاون پژوهشی وزارت امور خارجه نیز از اساتید بنده در دوران تحصیل بودند.
سخنگوی وزارت امور خارجه در پاسخ به این سوال که آیا حضور این اساتید نقشی در انتخاب وی برای سخنگویی داشته، تاکید کرد: نه. آقای ظریف بنده را در طول کار شناختند.
موسوی در پاسخ به سوالی در زمینه پروتکل پوشش یک دیپلمات گفت: بله، برای دیپلماتها در وزارت خارجههای مختلف، دپارتمان یا اداره کل تشریفات وجود دارد که امور مربوط به تشریفات را انجام میدهد و بعضی معتقدند که شاید ۵۰ درصد کار دستگاه دیپلماسی، پروتکل و تشریفات است.
وی افزود: این عدد نشاندهنده اهمیت موضوع تشریفات است. از طرز پوشش، نحوه دست دادن، نحوه نشستن، تعداد افراد، مذاکره، ضیافتهایی که شرکت میشود و به طور کلی همه امور بر اساس اصول و قوانین خاصی هست که باید رعایت شود.
سخنگوی وزارت امور خارجه در پاسخ به سوالی در زمینه رعایت تشریفات و پروتکلها در دوران پساکرونا، اظهار داشت: به تازگی در فضای مجازی خواندم که گفته شده بود، کرونا مشکل دست ندادن دیپلماتهای ایرانی را حل کرد. دیپلماتها چون همیشه مبادی آداب بودهاند، همواره فاصله اجتماعی را رعایت میکردند.
موسوی افزود: باید بگویم که حریمهای شخصی و حریم اجتماعی وجود دارد که همه ما ملزم به رعایت آنها هستیم.
وی با اشاره به این موضوع که شخصاً رنگهای شاد را دوست دارم، عنوان کرد: ما دیپلماتها برای رعایت پروتکلها بیشتر رنگهای خاکستری و تیرهتر را برای پوشش استفاده میکنیم و همین موضوع روی زندگی شخصی ما نیز تأثیر خود را گذاشته است. زندگی دیپلماتها تا حدودی جذاب بوده و باید بگویم که آداب خاصی دارد.
موسوی در مورد رعایت مقررات در دوران قرنطینه افزود: بنده چون خودم عضو کمیتهای هستم که برخی از مقررات و پروتکلهای بهداشتی را تدوین میکند، به شخصه تلاش کردم که این مقررات را رعایت کنم. با اینکه مادر بنده در شمال کشور بود و بارها در تماسهایی که داشتیم اظهار دلتنگی داشتند؛ ولی برای دیدار ایشان مراجعه نکردم و به ایشان هم موکدا یادآور میشدم که نمیتوانم به عنوان عضوی از کمیته تدوین مقررات، آن را بشکنم.
وی تصریح کرد: بنده از یک خانواده معمولی هستم و پدرم یک کشاورز بود که به رحمت خدا رفته است.
سخنگوی وزارت امور خارجه در پاسخ به سوال مجری که از نحوه نشستن و حرکات دست وی و ربط آن به رعایت اصول تشریفات پرسید، گفت: بالاخره ما به این مسائل عادت کردهایم و حضور در مجامع دیپلماتیک مختلف سبب شده است تا این رویه به یک عادت تبدیل شود. همچنین باید اضافه کنم که این رفتار به ویژگی شخصی بنده که فرد مودبی هستم نیز باز میگردد.
موسوی افزود: این برنامه اولین حضور من در یک برنامه تلویزیونی است. پیش از این با رسانههای مکتوب صحبت کردهام؛ ولی تاکنون حضوری در یک برنامه تلویزیونی نداشتم.
وی با اشاره به سابقه خود در رسانه تصریح کرد: من در دوران دانشجویی و حتی بعد از آن به نوعی کار رسانهای انجام میدادم. من پیش از اینکه این پست را بگیرم و وارد این سمت شوم، ایدهآلهای زیاد و خوبی داشتم. با توجه به اینکه در این سمت دستم کمی باز است و مسئول اصلی امور رسانه وزارت خارجه هستم، رفته رفته در حال پیاده کردن این ایدهآلها بوده و تلاش دارم آنها را محقق میکنم.
موسوی افزود: یکی از اصلیترین ایدهآلهای من حضور فعال در شبکههای اجتماعی و تنوع دادن به کارهای ما بوده است. باید بگویم که این موارد در دنیای امروز بسیار لازم است.
وی در پاسخ به این سوال که آیا پیش از مصاحبه با خبرنگاران در مورد سوالات هماهنگی میشود یا خیر، تصریح کرد: معمولاً پرسیدن سوالها از سوی خبرنگاران آزاد است، مگر آنکه مصاحبهای اختصاصی باشد و خبرنگار داخلی یا خارجی محور سوالات خود را به ما بدهد و ما بر حسب شرایط آن مقطع زمانی، توصیههایی داشته باشیم؛ ولی در کنفرانسهای مطبوعاتی اینگونه نیست.
سخنگوی وزارت امور خارجه با اشاره به کنفرانسهای خبری با خبرنگاران اظهار داشت: در کنفرانسهای خبری بنده کاملاً خالیذهن شرکت میکنم و نمیدانم که خبرنگاران چه سوالاتی را دارند. در کنفرانسهای خبری ما حدود ۵۰ الی ۶۰ نفر از خبرنگاران زبده سیاست خارجی حضور دارند و هر سوالی را میپرسند و باید بگویم که برنامه نیز به صورت زنده پخش میشود.
موسوی در پاسخ به سوالی در زمینه سختترین سوالی که تاکنون از وی پرسیده شده و او از جواب دادن طفره رفته، عنوان کرد: در کار ما فرمولی وجود دارد و باید در اینجا به نحوی آن را لو دهم. البته آنچه میگویم به معنی نداشتن صداقت و یا به قول امروزیها «پیچوندن» نیست؛ ولی چون کار ما حساسیت داشته و هر حرفی را نباید بزنیم، همانگونه که گفته میشود جز راست نباید گفت، هر راست نشاید گفت، برخی اوقات سوالاتی پرسیده میشود که ما تشخیص میدهیم که مقطع خوبی برای پاسخ دادن به آن نیست.
وی تصریح کرد: برخی مواقع در جواب دادن با این مسئله مواجه میشویم که اگر به بخشی جواب دهیم و بخشی دیگر را نه، بهتر است و یا کلاً نباید پاسخ داد و یا تشخیص دهیم که باید از کنارش عبور کنیم. از همین رو و بر اساس فرمولی که سخنگوها دارند، میگوئیم خبرنگاران محترم میتوانند هر سوالی را بپرسند؛ ولی ما هر جوابی را که صلاح دیدیم، میدهیم.
به گزارش مهر، سخنگوی وزارت امور خارجه درباره بیشترین ارتباط وی با سخنگویان قبلی دستگاه دیپلماسی گفت: بیشترین ارتباط و رفاقت را بنده با آقای عراقچی دارم. دکتر عراقچی فردی بسیار صبور، متین، دقیق، دیپلماتی برجسته و خیلی آگاه هستند.
موسوی در مورد جمله مقام معظم رهبری که فرموده بودند، من دیپلمات نیستم و انقلابی هستم، افزود: موضع گیری رهبر انقلاب بسیار دقیق بود. به نظر بنده ایشان چون رهبر انقلاب هستند و اعتقاد دارم ایشان یکی از دیپلماتهای برجسته دنیا و یک استراتژیست فوقالعاده هستند که دنیا نیز به آن اذعان دارد. همه این موضوع را قبول دارند که رهبر انقلاب فردی است که دنیا، مناسبات، قدرتها و نقاط ضعف کشورها و افرادرا میشناسد و تصمیم گیری میکنند.
وی تصریح کرد: زمانی که ایشان فرمایشی را مطرح میفرمایند، میخواهند صراحت و دقت را بگویند و از این رو فرمودند که من دیپلمات نیستم و انقلابی هستم. منظور ایشان این نبود که دیپلماتها انقلابی نیستند و یا بلد نیستند که حرفهای انقلابی بزنند. چون ما دیپلماتها در بیان مواضع، رفتار، گفتار و نوشتار خودمان ملاحظاتی را داریم و شرایط ایجاب میکند که ما این ملاحظات را داشته باشیم، ولی برای رهبری این ملاحظات وجود ندارد. ضمن اینکه ایشان دیپلماتی مبرز و فوقالعادهای هستند.
به گزارش مهر، سخنگوی وزارت امور خارجه با اشاره به سابقه حضور در جبهه اظهار داشت: من از ۱۴ سالگی در جبهه حضور داشتم. من جزو آن نسلی هستم که شناسنامه خودم را دستکاری کردم و به جبهه رفتم. باید بگویم که شخصاً بلد نبودم که چگونه باید شناسنامه را دستکاری کرد. همه از شناسنامه کپی میگرفتند و سن خود را تغییر میدادند و مجدداً از آن کپی میگرفتند؛ ولی من این موضوع را نمیدانستم و از بخش انتهایی شناسنامه بخشی را کندم و سه سال به سن خودم اضافه کردم. بعداً نیز این موضوع باعث دردسر شد و به من گفتند که اسناد دولتی را مخدوش کردهام و مجبور به گرفتن شناسنامه المثنی شدم.
موسوی افزود: من برای اولین بار در سال ۱۳۶۴ در جبهه کردستان حضور یافتم. بعد از آن در عملیات آزادسازی مهران شرکت کردم. اواخر جنگ و پیش از پذیرش قطعنامه نیز که فکر میکنم جزو عملیاتهای آخر جنگ بود، در عملیات بیتالمقدس ۷ در شلمچه شرکت داشتم.
وی تصریح کرد: در مجموع یکسال در جبهه حضور داشتم و به طور متناوب در میان سالهای ۶۴ تا ۶۷ به جبهه رفت و آمد داشتم.
سخنگوی دستگاه دیپلماسی در پاسخ به سوالی که بهترین سخنگوی وزارت خارجه را چه کسانی میداند، گفت: البته باید بررسی کرد، چرا که سن افرادی که در اوایل انقلاب سخنگوی وزارت خارجه بودند را نمیدانم و باید در این موضوع تحقیق کرد؛ ولی به نحوی بنده جوانترین سخنگوی دستگاه دیپلماسی هستم. هر کدام از سخنگوها ویژگیهایی داشتند و در این میان از افرادی چون آقای آصفی و عراقچی میتوانم نام ببرم.
موسوی ادامه داد: شخصاً هم به خانم افخم بهعنوان اولین بانوی سخنگوی وزارت امور خارجه که بعداً نیز اولین بانوی سفیر ایران در خارج از کشور شدند، ارادت دارم. باید بگویم هر کدام از سخنگوهای وزارت خارجه ویژگیهای خود را دارند و من از هر کدام مسائلی را یاد گرفتم و به نوعی از هر خرمنی، خوشهای را برای خود برداشت کردهام.
وی در پاسخ به سوالی که چه موضوعاتی باعث میشود که از درون خالی شوید، خاطرنشان کرد: برای هر کسی ممکن است شرایطی پیش بیایید که موضوعاتی به مانند خُره در وجودشان بیافتد. در مورد بنده موضوعاتی که به منافع ملی و امنیت کشور مربوط میشود، باعث میشود که از درون درگیر آن شوم.
سخنگوی وزارت امور خارجه در مورد نحوه مشخص شدن ارزش پاسپورت کشورها نیز گفت: این موضوع بر مبنای جاهایی است که دارندگان گذرنامه یک کشور بدون دریافت ویزا میتوانند وارد آن شده و سفر کنند.
موسوی در مورد ارزش پاسپورت ایرانی، افزود: من در حال حاضر اطلاع دقیقی ندارم و باید این موضوع را بررسی کنیم که میشود با گذرنامه کشورمان به چند کشور سفر کرد که متأسفانه آمار آن را الان در اختیار ندارم.
این پاسخ سخنگوی دستگاه دیپلماسی با واکنش مجری برنامه شبگرد روبرو شد و آن را از آن جوابهای دیپلماتیک دانست که اصولاً برای پاسخ ندادن گفته میشود.
وی در پاسخ به این سوال که آیا کنجکاو هستید؟ تصریح کرد: من از بچگی اینگونه بودم و در حال حاضر نیز به خاطر شغلم باید بیشتر به جزئیات دقت داشته باشم.
سخنگوی وزارت امور خارجه در پاسخ به سوال مجری که گفت گفتهاند که شما مثل ماهی لیز میخوردید، اظهار داشت: گاها چنین موضوعی لازم است. البته در موضوع دوستان و آشنایان صدق نمیکند و در موضوع خبرنگاران اینگونه است. ضمن آنکه من خبرنگاران را دوست دارم و با برخی روابط نزدیک و صمیمی دارم؛ شغل من ایجاب میکند که گاهی اینگونه عمل کنم.
موسوی در پاسخ به نظر یکی از مخاطبان که گفته بود با خودشان خیلی حرف میزنند، گفت: درست است که بنده سخنگو هستم و باید در جاهایی بروز داشته باشم اما اصولاً کم حرف هستم و بیشتر فکر میکنم و با خودم حرف میزنم.
وی در پاسخ به داشتن ذهن تحلیلگر و با حوصله بودن نیز عنوان کرد: همینطور است. البته همه ما خط قرمزهایی داریم و با وجود اینکه ممکن است مبادی آداب باشیم، اگر احساس کنیم که کسی از این خط قرمزها عبور کرده، شاید از این جلد خود خارج شویم.
سخنگوی دستگاه دیپلماسی در پاسخ به اینکه اگر با ترامپ روبرو شود، به صورت شخصی و نه در مقام سخنگوی وزارت خارجه ایران چه مطالبهای از وی خواهد کرد، تصریح کرد: باید به ترامپ گفت که راجع به ایران خیلی اشتباه فکر میکند و نه ما و نه مردم ایران را درست نمیشناسد. ترامپ فکر میکند زرنگ است و باید به وی اجازه داد که فکر کند زرنگ است.
موسوی در مورد نقطه ضعف ترامپ، تصریح کرد: نقطه ضعف «ترامپ» خودشیفتگی، گوش ندادن به نظرات کارشناسی و اتخاذ تصمیمات غریزی و هیجانی گرفتن است.
وی در مورد وضعیت مالی دیپلماتها، بیان کرد: نه- اینگونه نیست. عموما اینگونه نبوده ولی دیپلماتها سعی میکنند که خوب زندگی کنند و باید زیاد خرج کنند و اصطلاحا به ظاهر خود برسند. دیپلماتها به ویژه وقتی در خارج از کشور هستند، دیگر خودشان نبوده و نماینده کشور هستند. باید ماشینهای خوب سوار شده و لباسهای خوب بپوشند، از مکانهای خوب و معتبر خرید کنند و هر جایی نروند و این مسائل مهم است.
سخنگوی وزارت امور خارجه در مورد مسئلهای که در مورد اظهارات سفیر چین و سخنگوی وزارت بهداشت ایجاد شد، تاکید کرد: متاسفانه نگاههای افراطی و تفریطی در همه جا وجود دارد و کشور ما نیز در این موضوع استثنا نیست؛ ما نباید خیلی به حواشی توجه کنیم.
موسوی ادامه داد: در مورد روابط خارجی کشورمان باید بگویم که ما روابط خارجی مستقل و متوازنی داریم و افتخار جمهوری اسلامی این بوده که کشور مستقلی است و رابطه آن با کشورهایی است که با ما خوب باشند.
وی اظهار داشت: اصل در روابط خارجی بر اساس عمل متقابل است. اما در مجموع تصمیم گیری نهایی در کشور، خود ما هستیم و خود سرنوشت را تعیین میکنیم. گاهی حاشیه سازیهایی صورت میگیرد و گاهی طرفدارن غرب ما را به شرق گرایی متهم میکنند و طرفدارن شرق، ما را به غربگرایی متهم میکنند و این در حالی بوده که اصلا وضع اینگونه نیست.
سخنگوی وزارت امور خارجه اضافه کرد: نگاه ما، نگاه به منافع ملی بوده و هر کجا منافع ملی اقتضا کند، جمهوری اسلامی ایران آنجا حضور خواهد داشت.
موسوی با بیان اینکه در موضوع کرونا نیز اگر مقایسه کنید، متوجه میشوید که چین در کنار ما ایستاد، اظهار داشت: ابتدای شیوع کرونا در چین، ما مقداری به این کشور کمک کردیم و حتی به آنها برخی اقلام بهداشتی و درمانی فروختیم و مردم ما نیز با ساخت ویدئو با چینیها ابراز همدردی کردند.
وی تصریح کرد: بعد از اینکه این بیماری به ایران آمد، شما شاهد بودید که آنها به کمک ما آمدند و به اصطلاح نیکی که ما انجام داده بودیم، در دجله انداخته شد. آدمی باید این موضوعات را ببیند. البته من از دیگر کشورها نیز که به ما کمک کردند، تشکر و قدردانی کردم و حتی از کشورهای حاشیه جنوبی خلیج فارس که روابط خوبی با ما ندارند اما در این بیماری به ما کمک کردند، متقابلاً قدردانی کردیم.
سخنگوی دستگاه دیپلماسی تاکید کرد: این موضوع دلیل این نمیشود که که ما به سمت کشوری حرکت کردهایم و یا گرایش به کشوری داریم. بر میزان و مبنای احترام و کمکهایی که کشورها به ما میکنند و یا مانند بقیه اذیت نمیکنند، ما در قبال آنها عمل متقابل انجام میدهیم.
موسوی خاطرنشان کرد: آمریکاییها در این زمینه، بدون اغراق و شعاری، واقعا به دنبال گل آلود کردن فضا، ماهیگیری خاص، سرکوفت زدن و به رخ کشیدن یک کمک ولی انجام ندادن آن بودند.
وی در پاسخ به این سوال که آیا به وزارت و یا ریاست جمهوری فکر میکنید؟ افزود: وزارت و یا ریاست جمهوری در حد ما نیست. اگر کسی لایق باشد، مردم خودشان فرد را انتخاب میکنند.
سخنگوی دستگاه دیپلماسی گفت: اسم ما با ایران و همچینین خارج از کشور گره خورده و از همین فرصت استفاده میکنم و به جوانان و مردم عزیز میگویم که در ذهن خود یک خارج موهوم نسازند و آنچه در داخل کشور است را با آن خارج موهوم نسنجند و خودباوری خود را از دست ندهند.
موسوی افزود: ایران بهعنوان کشوری در انرژی، مستقل، شجاع و پیشرفته شناخته میشود و برخی کشور خود را با کشور ما مقایسه میکنند. در تمامی دنیا کمبودها، کاستیها و مشکلات هست اما نباید خارجی که معلوم نیست کجا هست را سنگ محک قرار دهیم.
وی تاکید کرد: ما باید به سرزمین خود، ایران عزیز، گذشته و باورهای خودمان افتخار کنیم و آینده کشور را روشن ببینم و معتقدم که با آنچه میبینم، آینده ایران بسیار روشن است.
سخنگوی وزارت امور خارجه گفت: امیدوارم به حق این شبهای عزیز که متعلق به امام علی(ع) است، کشور ما همیشه سربلند باشد و امیدواریم همیشه سرافراز باشیم و از تمامی بلیهها به ویژه ویروس منحوس کرونا که به زودی از آن خلاص خواهیم شد، محفوظ باشیم.
