برچسب: اقتصاد>اقتصاد سیاسی

به گزارش خبرآنلاین،از زمان توافق بر سر استفاده از پول واحد تا استفاده از این ارز سه سال فاصله بود، اولین روز ژانویه یورو شمع هجده سالگی تولدش را فوت کرد ، دومین ارز قدرتمند جهان حالا روزهای متفاوتی را در پیش دارد، روزهایی که با خروج انگلستان از اتحادیه اروپا و تضعیف این اتحادیه می تواند متفاوت از امروز باشد.  یورو حالا عمده‌ترین رقیب دلار و دمین ارز مهم در جهان تلقی می شود، پولی که به عنوان واحد اصلی پول در ۱۹ کشور از ۲۸ کشور عضو اتحادیه اروپا کاربرد دارد.

استفاده از یورو در اول ژانویه سال ۲۰۰۲ به صورت رسمی در فرانسه، آلمان، بلژیک، اسپانیا، پرتغال،اتریش، ایتالیا، ایرلند، لوکزامبورگ، یونان، هلند و فنلاند آغاز شد و سپس به مرور زمان کشورهای استونی، اسلواکی، اسلوونی، قبرس، لتونی، لیتوانی، مالت نیز به این کشورها پیوستند و آن را به عنوان واحد پولی رسمی خود معرفی کردند. البته در این میان مونته نگرو، واتیکان و موناکو علیرغم اینکه عضو اتحادیه اروپا نیز محسوب نمی شوند اما واحد پولی اصلی کشور خود را یورو برگزیده اند.

 بر اساس این گزارش ۹ کشور از مجموع کشورهای عضو اتحادیه اروپا، در حوزه پولی و مالی یورو عضو نیستند و هنوز پول ملی خود را به کار می برند. دلیل اصلی این مساله اینجاست که اقتصادهایشان آماده به کارگیری یورو نیست یا اختلافات جدی با بانک مرکزی اروپا دارند یا سیاست های متضادی را پیش می برند. بلغارستان،چک، مجارستان، لهستان، رومانی، سوئد و کرواسی کشورهایی هستند که واحد پول ملی خود را نگاه داشته اند و عضو حوزه مالی یورو نیستند. دانمارک و بریتانیا نیز تصمیم گرفته‌اند در کنار یورو پول ملی خود را به عنوان ارز رسمی و اصلی کشور حفظ کنند که با مساله برگزیت بنظر میرسد بریتانیا سیاست خود را دیگر تغییر نخواهد داد و کما اینکه رسمیت یورو در کشورش را نیز زیر سوال ببرد که این خود چالشی بزرگ برای اتحادیه اروپا و حوزه پولی یورو است.

یورو که با هدف بهبود اقتصادی کشورهای اروپایی متولد شد اکنون پس از دلار دومین ارز معتبر و بزرگ جهان محسوب می شود.

آینده یورو چه می‌شود؟

یورو حالا بر سر دوراهی یک تصمیم است . خروج با توافق انگلستان یا خروج بدون توافق . تحقیقات صورت گرفته از سوی موسسه ملی اقتصاد و جامعه انگلیس نشان می‌دهد که خروج این کشور از اتحادیه اروپا طبق توافق جدید دولت «بوریس جانسون»، ۷۰ میلیارد پوند به اقتصاد این کشور خسارت می‌زند.چگونگی خروج اما بر سرنوشت یورو در آینده تاثیر می‌گذارد ، همان گونه که پوند را تحت تاثیر قرار می دهد. بررسی ها نشان می دهد خروج بی توافق می تواند زمینه ریزش ارزش هر دو ارز یعنی یورو و پوند را فراهم کند اما خروج با توافق ریزش را از آن پوند و تقویت را از آن یورو می کند . این پنین است که در هجده سالگی چشم یورو خیره ب تصمیم انگلستان مانده است.

جمعیت حوزه یورو چقدر است؟

یورو تنها واحد پولی رایج در تمام کشورهای منطقه و حوزه پولی و مالی این منطقه است. حدود ۳۳۰ میلیون شهروند اروپایی در این حوزه زندگی می کنند. استفاده از پول مشترک برای اروپا با هدف هویت بخشی و نزدیکی این کشورها و مردمانش در دستور کار قرار گرفت . به این ترتیب جمعیت حوزه یورو نیازی به تبدیل واحد پولی شان برای سفر به کشورهای یکدیگر ندارند. اعتبار یورو در تمام این کشورها یکسان و برابر است.

یورو کجا منتشر می‌شود؟

انحصار چاپ و صدور اسکناس های یورو در اختیار بانک مرکزی اروپا [ECB] است که مقر دائمی آن در فرانکفورت آلمان است و همچنین تعیین کننده و مسئول تبیین و ابلاغ تمامی سیاست های پولی منطقه یورو محسوب می شود و تمامی کشور های این حوزه پولی موظف به پذیرش دستورات سیاست های پولی و اقتصادی بانک مرکزی اروپا هستند.

نماد واحد پولی یورو [€] است که از حرف اپسیلون در الفبای لاتین یونانی الهام گرفته است و به یکای کوچکتری به نام سنت [c] تقسیم می شود که هر واحد آن یک صدم ۱ یورو ارزش دارد و تنها به شکل سکه ضرب می شود.

هر ۱۰۰ سنت یورو معادل یک یورو است و سنت یورو در سکه های ۱ سنتی، ۲ سنتی، ۵ سنتی، ۱۰ سنتی، ۲۰ سنتی و ۵۰ سنتی توسط بانک مرکزی اروپا ضرب و عرضه می شود.

یورو نیز هم به شکل سکه و هم در شکل اسکناس های متفاوت ریز و درشت در دسترس است. سکه های ۱ یورویی و ۲ یورویی تنها سکه های ضرب شده و موجود در بازار هستند. اسکناس‌های یورو شامل ۵یورویی، ۱۰ یورویی، ۲۰ یورویی، ۵۰ یورویی، ۱۰۰ یورویی، ۲۰۰ یورویی و ۵۰۰ یورویی هستند. وزن اسکناس­ های یورو نیز از ۰.۶ گرم ( برای اسکناس های ۵ یورویی) تا ۱.۱ گرم ( برای اسکناس های ۲۰۰ و ۵۰۰ یورویی) متغیر و متفاوت هستند. روی هر یک از اسکناس های یورو تصویری از یک شاهکار معماری مربوط به دوره ه­ای خاص در محدوده اروپا چاپ شده است.

تاریخچه

نام واحد پولی یورو، از نام اروپا برگرفته شده که به نوعی، این واحد پولی را شاید بتوان جدی ترین نتیجه پایان جنگ جهانی و اتمام جنگ سرد و فروپاشی بلوک شرق در جهان به شمار آورد. با فروپاشی دیوار برلین در سال ۱۹۸۹، تقسیم اروپا به دو قسمت بلوک‌های شرق و غرب پایان یافت.

نهادی به نام کمیسیون اروپا شکل گرفته بود که ریاست آن را یک فرانسوی به عهده داشت. ژاک دلور، وزیر اقتصاد فرانسه از ۱۹۸۵ تا ۱۹۹۵ بر کرسی ریاست کمیسیون اروپا نشسته بود ایده یکای پول مشترک را برای نخستین بار مطرح کرد. هدف او این بود که هویت اروپایی در بازار تقویت شده و تثبیت قیمت‌ها، رشد اقتصادی و منافع تجاری مشترک برای اعضا فراهم شود. دلور در گزارشی در سال ۱۹۸۹ واحد پولی مشترک را یک هدف پولی مشترک توصیف کرد که تاحدی موجب رهایی کامل از جنبش‌های سرمایه‌داری و ضد سرمایه داری خواهد شد.

در آن زمان، دولت‌های اروپایی هرکدام یک واحد پول منحصر به فرد داشتند و واحدهای پولی مشترک و مشابه بین چند کشور نیز وجود داشت. اروپا پس از سالها به دنبال یک همبستگی سیاسی و اقتصادی بود که. دولت‌مردان اروپایی در میانه وضعیت بحرانی اقتصادی و سیاسی کشورهای خود و در شرایطی که آلمان آمادگی مناسبی برای اتحاد نشان داد، سعی کردند تا زمینه­‌ های تجاری ایجاد این منطقه متحد را افزایش دهند.

در اواخر جنگ سرد، جنبش سرمایه‌داری و ایده های نئولیبرالی و فریاد شادی ناشی از پایان کمونیسم اردوگاهی قرن بیستم کل اروپا متاثر کرده بود، به این دلیل تلاش‌های ژاک دلور، در سال ۱۹۹۲ به بار نشست و در روز ۷ فوریه ۱۹۹۲ میلادی عهدنامه ای در شهر ماستریخت هلند به امضا رسید. معاهده ماستریخت در سال ۱۹۹۳ بصورت رسمی اجرایی شد و به نوعی این عهد نامه مصوبه ایجاد واحد پولی مشترک و آغاز رسمی اتحاد اقتصادی کشورهای اتحادیه اروپا بود.

این معاهده و تمایل کلی اروپاییان به اتحاد اقتصادی، باعث شد که کشورهای اروپایی اهداف مشترک برای داد و ستد و توسعه مالی را دنبال کنند. مهم ترین لازمه این اتحاد، یکسان سازی واحد پولی بود که از معاهده ماستریخت به شکل جدی مباحث آن آغاز شد و در سال ۲۰۰۲ شکل عمومی به خود گرفت.

مراسم تشییع پیکر سردار شهید سپهبد قاسم سلیمانی و شهدای مقاومت امروز (دوشنبه) در تهران برگزار شد. همچنین پیکر این سردار مقاومت عصر امروز (دوشنبه ۱۶ دی ماه) برای وداع به قم منتقل شده و پس از آن برای برگزاری مراسم تشییع و تدفین فردا (سه‌شنبه ۱۷ دی ماه) به زادگاهش کرمان می‌رود.

داریوش باقرجوان، مدیرکل دفتر حمل مسافر سازمان راهداری و حمل و نقل جاده‌ای در گفتگویی درباره آخرین وضعیت ناوگان مسافری برای جابجایی مردم و عزاداران و رساندنشان به مراسم تشییع و تدفین سردار شهید سپهبد قاسم سلیمانی گفت: همه بخش‌ها و زیربخش‌های حمل و نقل عمومی جاده‌ای در کنار مردم عزادار هستند و برای خدمات رسانی به مردم و رساندنشان به مقصد استان‌های مختلف آماده خدمت رسانی هستند.

وی افزود: در بخش حمل و نقل عمومی جاده‌ای تا امروز پیکر سردار شهید سپهبد قاسم سلیمانی به استان‌های خوزستان، خراسان رضوی و تهران منتقل شده است و پس از انتقال به قم پیکر این شهید والامقام فرا در کرمان به خاک سپرده خواهد شد. در این راستا ناوگان مناسب برای خدمت رسانی به مردم و عزاداران برنامه ریزی شده است و مقرر کرده‌ایم تا هر ناوگانی از هر استانی مردم را به یکی از این استان‌ها جابجا می‌کند باید مردم با همان ناوگان به مبدأ خود بازگردند و این برنامه ‌یزی را برای اینکه کسی دچار مشکل نشود، انجام داده‌ایم.

باقرجوان تاکید کرد: همه تشکل‌های خصوصی در بخش حمل و نقل عمومی جاده‌ای اعلام آمادگی کردند تا به مردم و عزاداران سردار شهید سپهبد قاسم سلیمانی خدمت رسانی کنند و در این راستا بر اساس نیازی که هر استان به این ناوگان دارد ناوگان را در نظر خواهیم گرفت و هیچ مشکلی در این زمینه نخواهیم داشت.

۲۲۳۲۲۹

به گزارش خبرآنلاین، عبدالناصر همتی ضمن تسلیت شهادت سردار حاج قاسم سلیمانی، اظهار کرد: همانگونه که حضور ایشان برای کشور نعمت بود، شهادت‌شان هم برای کشور نعمت شده است؛ از این لحاظ که حماسه ملی را در سراسر کشور موجب شدند. پیکر این شهید بزرگوار در شهرهای مختلف کشور تشییع شد و حتی شهرهایی هم که تشییع نشد، ملت بزرگ ایران به پا خاستند.

وی افزود: ایشان تمام عمرشان را برای جمهوری اسلامی و مقاومت اسلامی صرف کردند و بزرگترین فشار اکنون از سوی آمریکا علیه جهموری اسلامی برای شکستن مقاوت است و فشار حداکثری به کشورمان وارد می‌شود.

همتی گفت: اینکه بعد از شهادت ایشان چه واکنشی نشان داده شود و چه تصمیم اتخاذ شود، مربوط به مسئولان سیاسی کشور و نظام است. اما بالاخره تمام حرکت‌هایی که آمریکا انجام می‌دهد این است که در فشار حداکثری که به کشور وارد می‌کند مقاومت اقتصادی شکسته شود و هدف‌شان نابودی و فروپاشی اقتصاد ایران بود که ظرف یک سال و نیم گذشته مردم مقاومت کردند. دولت و نظام نیز تدبیر داشتند و توانستیم کشور را از عواقب فشار آمریکا دور کنیم.

رئیس کل بانک مرکزی ادامه داد: شهادت سردار سلیمانی هم برای این است که مقاومت را بشکنند و کاری که ما اقتصادی‌ها می‌توانیم انجام دهیم فارغ از آنچه مسئولان سیاسی تصمیم می‌گیرند، مقابله با فشار اقتصادی آمریکاست و اینکه بتوانیم اقتصاد مقاومتی را تقویت کنیم و بتوانیم در واقع آثار منفی تحریم را بر اقشار مختلف و اقتصاد کاهش دهیم و تمام توان‌مان را خواهیم گذاشت که در راه سردار سپهبد سلیمانی که همان مقاومت است، قدم برداریم و استقلال اقتصادی کشور را تقویت کنیم و فشار اقتصادی دشمن را خنثی خواهیم کرد که در این صورت روح ایشان هم شاد خواهد شد.

۲۲۳۲۲۹

یکی از ریسک های مهم پیش روی بازار ارز ایران، قرار گرفتن ایران در لیست سیاه FATF در بهمن ماه سال جاری است. البته مسائل دیگری نیز منجر به نوسانات ارزی شده که به آنها اشاره می گردد. در هفته ای که گذشت نرخ دلار با نوسانات اندکی مواجه بود. از چهارشنبه گذشته تا روز شنبه قیمت این ارز با افزایش ملایمی رو به رو بوده است. پس از آن نرخ دلار تا روز دوشنبه کاهش یافت و سپس با افزایش نوسانات در اواخر هفته گذشته، از ۱۳۱۷۰ در ابتدای بازه هفته گذشته در روز چهارشنبه، در آخرین روز بازه مورد بررسی، به ۱۳۲۶۰ تومان رسید. به علاوه یکی از دلایل نوسانات نرخ دلار، نگرانی از تحقق درآمدهای نفتی در بودجه سال آتی می باشد. کاهش درآمدهای نفتی و در نتیجه کاهش ارز در کشور، تقاضای احتیاطی خرید و نگهداری دلار را افزایش می دهد. همچنین نرخ تورم بالا و شکل گیری انتظارات تورمی نسبت به آینده، این تقاضا را افزایش داده است. البته حضور تنظیم گران نرخ ارز در بازار، باعث شد که تقاضای سفته بازی شکل نگیرد و نوسانات نرخ ارز کنترل شده و دامنه آن محدود گردد. البته ناگفته نماند که حضور تنظیم گران باعث کاهش نوسانات نرخ دلار شده و بر کاهش قیمت آن تاثیر چندانی نداشته است؛ چرا که نرخ دلار در بازه طولانی مدت حدود ۱۱۰۰۰ تومان بوده است.

در هفته ای که گذشت، قیمت سکه نیز همسو با نوسانات نرخ دلار تغییر کرده و از ۴ میلیون و ۵۵۵ هزار تومان از اولین روز هفته گذشته به ۴ میلیون و ۶۳۰ هزار تومان در چهارشنبه گذشته رسیده است. اگر چه سکه و ارز تقریبا هم جهت با هم تغییر می کنند اما این افزایش سکه به دلیل بالا رفتن قیمت جهانی طلا در هفته اخیر نیز می باشد. طی هفته گذشته قیمت هر اونس طلای جهانی حدود ۰.۷ درصد رشد داشته است. با فرض ثبات قیمت دلار و سایر شرایط اقتصادی و سیاسی، با افزایش روند اونس طلای جهانی، قیمت سکه نیز روند افزایشی خواهد داشت.

در هفته گذشته شاخص کل سهام رشد ملایمی داشته و منجر به افزایش تقاضاهای جدید در بازار بورس شده است. از سویی به دلیل وجود نقدینگی های سرگردان و عدم ثبات در بازارهای موازی، احتمال حبابی شدن در سهام برخی شرکت ها وجود دارد. شاخص کل سهام در هفته گذشته رشد ۶.۴ درصدی را از خود نشان داده است.

شاخص امنیت سرمایه گذاری که توسط مرکز پژوهش های مجلس منتشر شده حاکی از بهبود این شاخص در بهار ۹۸ نسبت به زمستان ۹۷ است. در تحلیل این گزارش آمده است که وضعیت شاخص امنیت سرمایه گذاری در بخش صنعت نامناسب ترین ارزیابی را نشان داده است. همچنین امنیت سرمایه گذاری در ایران نسبت به کشورهای ترکیه، عربستان و روسیه در سال ۲۰۲۰ از وضعیت بهتری حکایت دارد.

قیمت جهانی نفت پس از کاهش در اواسط هفته گذشته، از چهارشنبه روند صعودی خود را در پیش گرفت. مهم ترین عواملی که در یک دهه گذشته بر نوسانات قیمت نفت تاثیرگذار بوده بحران های مالی، تغییرات پیش بینی نشده در تولید نفت امریکا و شرایط و تحولات خاورمیانه می باشد. بنابراین هر گونه افزایش تنش در روابط ایران و آمریکا، نوسانات قیمت نفت را تحت تاثیر قرار می دهد. البته این نکته مهم را نباید فراموش کرد که توسعه انرژی های تجدید پذیر و برنامه های رشد سبز، از تقاضای طلای سیاه کاسته و در نتیجه نوسانات قیمتی آن را نیز محدود نماید. با پایان یافتن سال میلادی ۲۰۱۹ در مورد بازدهی نفت خام آمریکا و برنت می توان گفت که بازدهی بازار نفت خام این دو بازار در سال ۲۰۱۹ به ترتیب حدود ۳۴ و ۲۴ درصد بوده که این میزان رشد از سال ۲۰۱۶ تاکنون بی‌سابقه بوده است.

با پایان یافتن سال ۲۰۱۹ پیش بینی هایی از سوی موسسات معتبر اقتصادی مانند مک کینزی و همچنین اکونومیست از وضعیت اقتصاد جهان و خاورمیانه در سال ۲۰۲۰ منتشر شده است. اگر چه خاورمیانه بازار مصرف بزرگی داشته و نرخ بالای بیکاری از عوامل مثبت سرمایه گذاری در این منطقه می باشد اما وابستگی به درآمد نفتی در این منطقه، عدم شفافیت و بخش دولتی بزرگ و عدم توجه به فعالیت بخش خصوصی از موانع رشد سرمایه گذاری و چالش های کسب و کار کشورهای این منطقه می باشد. پیش بینی می شود تنوع اقتصاد و سهم بخش خصوصی در کشورهای خاورمیانه طی سال های آتی افزایش یابد.

پیش بینی ها در خصوص نرخ رشد اقتصادی در سال ۲۰۲۰ حاکی از این است که سریع ترین رشد را کشورهای آفریقایی و آسیایی خواهند داشت. بر اساس گزارش اکونومیست رشد ۲.۸ درصدی عراق، ۱.۷ درصدی عربستان، ۴ درصدی ترکیه و رشد منفی ۱.۶ درصدی تولید ناخالص داخلی ایران در سال ۲۰۲۰ پیش بینی شده است. همچنین رشد اقتصادی جهان در سال آینده ۳.۲ درصد خواهد بود. بر اساس پیش بینی ها، ایران در سال ۲۰۲۰ نرخ تورم ۲۶.۵ درصدی و تراز ۵.۲- درصدی را تجربه خواهد کرد.

طی تقریبا دو دهه گذشته رشد تجارت خدمات بیشتر از رشد تجارت کالاها بوده و پیش بینی می شود تا سال ۲۰۴۰ رشد تجارت خدمات تا ۵۰ درصد افزایش یابد. همچنین به دلیل گسترش فناوری های دیجیتال هزینه های تجارت کاهش چشم گیری داشته است.

* رئیس اتاق بازرگانی شیراز

۲۲۳۲۲۹