عباسعلی کدخدایی سخنگوی شورای نگهبان در گفتگویی با اشاره به وضعیت کشور در آستانه انتخابات ریاست جمهوری سال ۱۴۰۰ به سوالات مختلفی از جمله موضوع «رجل مذهبی سیاسی» و نوع نگاه شورای نگهبان به کاندیداهای انتخاباتی پاسخ داد که بخشی از پرسش و پاسخ ها به شرح ذیل است:
* شاید اولین تجربه انتخابات کرونایی، انتخابات ریاست جمهوری امریکا است که بخشی از آن به صورت پستی در حال برگزاری است. چنین احتمالاتی هم ممکن است برای ما وجود داشته باشد؟
هنوز صحبتی نشده است. در امریکا و برخی کشورهای اروپایی از قدیمالایام رأی مکاتبهای وجود داشت. مثلاً در انگلستان چون افراد زیادی از کادر نظامی و دولتیها در خارج از کشور بودند، رأی مکاتبهای را ایجاد کرده بودند. در جمهوری اسلامی ایران چنین چیزی نداریم و قانون هم تصریح کرده که خود فرد باید پای صندوق برود و رأی خود را اعلام کند. اگر قرار بر تغییری در این روش رأیگیری باشد، باید هم قوانین را اصلاح کنیم و هم نیازهای جامعه را به گونهای در نظر بگیریم که هم قانون رعایت شود و هم سلامت افراد.
* احتمال تعویق انتخابات ۱۴۰۰ وجود دارد؟
تا الان خیر. مگر اینکه شرایط کرونایی به گونهای باشد که از سوی دستگاههای دیگر تغییر را لازم بدانند. منع قانونی برای تعویق وجود ندارد اما هم در انتخابات مجلس و هم ریاست جمهوری فاصله مرحله دوم انتخابات را هم باید در نظر بگیریم. آن فاصله باید به گونهای باشد که به دوره پایانی دولت فعلی برسیم. این طور نباشد که وقتی تا اواسط مردادماه دولت باید تغییر کند، انتخابات را شهریور برگزار کنیم. مگر اینکه امری خارج از اراده همه باشد که آنوقت متفاوت است.
* یکی از مواد طرح اصلاح قانون انتخابات ریاست جمهوری که بحث برانگیز بود و شما هم از کلیت آن دفاع کردید، موضوع ارائه برنامه از سوی نامزدها و همچنین معرفی مشاوران آنان بود. گفتید که شورای نگهبان باید برنامههای نامزدها را راستیآزمایی کند. سؤال اصلی و حتی انتقادی که از سوی جریان اصولگرا هم مطرح شد، این بود که جای مردم و شورای نگهبان در این مورد عوض شده است. اگر شورا بخواهد برنامههای نامزدهای ریاست جمهوری را بررسی و حتی راستی آزمایی کند دیگر مردم چه چیزی را باید انتخاب کنند؟
این مطلب جدیدی نیست. سیاستهای کلی انتخابات که از سوی مقام معظم رهبری ابلاغ شد چند بند دارد. یک بندی از آن مربوط به شورای نگهبان است و در آن ذکر شده، ارائه تعریف مشخص از شاخصهای رجل سیاسی و مذهبی و شرط مدیر بودن و مدبر بودن. ما بعد از ابلاغیه رهبری انقلاب، جلسات متعددی داشتیم و حدود یکسال صحبت و بحث کردیم و کارشناسی های لازم انجام شد. یکسری ویژگیها را مشخص کردیم و آن را برای مجلس هم فرستادیم. وقتی شما میخواهید مدیر بودن یک فرد را احراز کنید از کجا میتوانید؟ یا باید علم غیب داشته باشیم و از پس پرده اعلام کنیم که فلان فرد مدیر است یا باید براساس تجربه آن فرد و حرفها و برنامههایش تشخیص دهیم. در مصوبه شورای نگهبان این گونه آمد که افرادی که خود را در معرض کاندیداتوری قرار میدهند بتوانند برنامههایی را ارائه کنند تا ما مجاب شویم و بدانیم که تا حدی مدیر هستند. همه که در همه زمینهها متخصص نیستند. منی که میخواهم به چرخه انتخابات ریاست جمهوری وارد شوم این گونه نیست که عالم به همه امور باشم. یعنی نمیشود که از فرهنگ و اقتصاد تا سیاست داخلی و خارجی را بلد باشم. باید یک افرادی همراه من باشند.
* ویژگیهایی که برای رجل سیاسی و مذهبی در طرح آمده خیلی فراتر از آن چیزی است که ما صحبت کردیم. حتی اصولگرایان هم میگویند که این طرح پوست خربزهای زیر پای شورای نگهبان و حتی حاکمیت است. مثلاً همین خبرگزاری تسنیم پرسیده بود که چگونه میخواهید بفهمید که یک نامزد آرمانخواه است؟
نه اینها نیست. ۴ تا شاخص است که ما فقط نسبت به اینها مدعی هستیم. یعنی همان چیزی که در سیاستهای کلی انتخابات آمده است. شاخصهای رجل سیاسی و مذهبی و مدیر و مدبر بودن. تقوا و امانتداری را گفتیم که خودمان میتوانیم تشخیص دهیم. آرمانخواهی اصلاً ربطی به این موضوع ندارد و لازم نیست که مطرح شود.
* یکی از چهرههای اصولگرا گفته بود انگار مجلس با این طرح میخواهد شرایط تعیین رهبر را تصویب کند یا یکی از روزنامههای اصولگرا هم نوشته بود که گویی رئیس تقریب مذاهب میخواهیم انتخاب کنیم.
حالا شما اجازه بدهید که تحلیلهای اینچنینی را بعد از نظر شورا در مورد مصوبه نهایی مجلس انجام دهیم. من تلاش دارم که پیشداوری نکنم. چون نمیدانم چه چیزی تصویب میشود. حرفهای متفرقه زیادی در خلال بررسی مصوبه زده میشود. اینها نمیتواند ملاک قانون نهایی باشد. باید ببینیم که چه چیزی تصویب میشود. من سعی کردم هیچ وقت پیشداوری نکنم. میگویم ما نیاز داشتیم و حالا اگر مجلس در حد نیازهای ما مصوبهای داشت قبول میکنیم و اگر فراتر از آن بود کنارش میگذاریم.
* شما اخیراً در گفتوگویی از موضوع گرفتن آزمون از نامزدها دفاع کرده بودید…
آزمون به آن مفهوم مرسوم نیست. برخیها هم گفته بودند گویی ریاست جمهوری اکابر است و میخواهند آزمون بگیرند. البته اکابر هم هستند. ولی آزمونش را برگزار نمیکنیم. در مجلس خبرگان آزمون علمی است. چون باید اجتهاد را تشخیص دهیم. یک راه کم دردسر و کم هزینه برای خبرگان این بود که نامزدها آزمونی بدهند تا مشخص شود درجه اجتهاد را دارند یا ندارند. اما در انتخابات ریاست جمهوری آزمون به این معنی نیست. میخواهیم ارزیابی مدیریتی داشته باشیم. حالا با هر شیوه ای که مجلس تعیین کند یا پیشنهادهای جدیدی که از سوی رسانهها مطرح شود.
* برنامههای نامزدهای ریاست جمهوری را مردم باید راستیآزمایی کنند یا شورای نگهبان؟
اصل ۱۱۵ شرایطی دارد که ما ۴۰ سال آن را اجرامیکنیم. چگونه نامزدها را ارزیابی میکنیم؟ می نشینیم پرونده را میبینیم و سوابق را نگاه میکنیم و نظر میدهیم. کار دیگری که نمیکنیم. آنوقت ممکن است که اشتباهی هم رخ دهد. حالا آمدیم و میگوییم که مقداری علمیتر شود. شما میگویید نه، باید چه کرد؟ اصل ۱۱۵ را کامل کنار گذاشت؟ فرمایش شما همین است. میگویید چرا این روش؟ میگویم اصل ۱۱۵ گفته است. شما یک پیشنهاد جدید بدهید. به ما بگویید که چه روش دیگری برای احراز مدیر و مدبر بودن و رجل سیاسی و مذهبی وجود دارد؟
* چرا همه انتقاداتی که به قانون انتخابات میشود را به بحث رجل سیاسی محدود کرده و در پی اصلاح آن هستند؟ آیا همه ایرادات به قانون انتخابات این است که فردی را به اشتباه تأیید صلاحیت کرده باشیم؟
بله دیگر. الان شما در رسانهها میگویید چرا این فرد را تأیید کردید و فلانی را تأیید نکردید. نمیگویید؟ خب حرف ما این است که روش دیگری پیدا کنید تا دقیقتر نظر بدهیم. شما هم روش دیگری پیشنهاد بدهید که تضارب آرایی هم صورت بگیرد.
* آقای صادقی گفته بود شورای نگهبان به این خاطر شکایت خود را پس گرفت که شاهدهای من در هیأت نظارت بر نمایندگان مجلس حاضر شدند و شهادت دادند.
ما شکایت خودمان را پس نگرفتیم. در هیأت نظارت بر رفتار نمایندگان، به دلیل قانون ناقصی که دارد شکایت ما به درستی رسیدگی نشد. من الان میروم بیرون و میگویم که ۱۰ نفر از سوی آقای صادقی به من پول دادند. آیا چنین چیزی قابل قبول است؟ موضوع ادعا باید به محکمه برود.
* حال آقای جنتی چطور است؟ ایشان اخیراً گویا کسالتی داشتند.
الحمدلله وضع جسمانی ایشان خوب است. چند روزی مسافرتی رفت. مقداری کوفتگی بدن داشت و با ایشان هم صحبت کردم که گفت خوب است. مشکل جدی ندارد.
۲۷۲۱۹۱۷
اخبار سیاسی | بلیط اتوبوس , بلیط هواپیما , بلیط قطار | خرید شارژ , خبر فوری , درج آگهی رایگان
