برچسب: گردشگری کشاورزی

  • “رویدادسازی”‌ و جذب گردشگر در روستا

    “رویدادسازی”‌ و جذب گردشگر در روستا

    “رویدادسازی”‌ و جذب گردشگر در روستا

     

    "رویدادسازی"‌ و جذب گردشگر در روستا
    “رویدادسازی”‌ و جذب گردشگر در روستا

    ایسنا/خراسان رضوی مدیر مرکز خدمات تخصصی پژوهشکده گردشگری جهاد دانشگاهی خراسان رضوی گفت: “رویدادها” به عنوان جاذبه‌های مکمل به رونق گردشگری در هر فضایی کمک می‌کنند. همچنین ممکن است در فضاهایی که جاذبه گردشگری طبیعی و انسان‌ساز وجود ندارد، خلق جاذبه به گردشگری این مناطق کمک کند.

    مسعود اعلم ‌صمیمی در گفت‌وگو با ایسنا به مناسبت روز جهانی گردشگری که با عنوان «گردشگری و توسعه روستایی» نام‌گذاری شده است، در خصوص گردشگری روستایی و الزامات توسعه آن، اظهار کرد: گردشگری، نیازهای اولیه‌ای دارد که از آن‌ها به عنوان زیرساخت یاد می‌شود. این زیرساخت‌ها می‌توانند زیرساخت‌های گردشگری و یا زیرساخت‌های عمومی مورد نیاز در زمینه گردشگری باشند. از جمله این زیرساخت‌ها می‌توان به بالا بردن سطح بهداشت روستاها، بالا بردن سطح امنیت منطقه روستایی و وجود راه‌های ارتباطی مناسب را نام برد که در واقع خاصیت دوگانه داشته و برای افراد ساکن در روستاها و گردشگران مورد نیاز هستند.

    وی ادامه داد: علاوه بر این‌ها ما زیرساخت‌هایی لازم داریم که مخصوص حوزه گردشگری است؛ به عنوان مثال واحدهای اقامتی که در فضاهای روستایی با عنوان واحدهای بوم‌گردی نامیده می‌شوند، فروشگاه‌های صنایع دستی، راهنمایان تورهای محلی و… مجموعه‌ها و کسب‌وکارهای اقتصادی که نیاز است برای گردشگران فراهم شوند و لذا برای آن که روستایی را به عنوان هدف گردشگری آماده کنیم، قاعدتاً قبل از هر چیزی باید این زیرساخت‌ها فراهم شود.

    مدیر مرکز خدمات تخصصی پژوهشکده گردشگری جهاد دانشگاهی خراسان رضوی افزود: وجود این زیرساخت‌ها، می‌تواند چرخه محرک و لوکوموتیو سایر صنایع باشد به طوری که با حرکت صنعت گردشگری و ایجاد این زیرساخت‌ها، دیگر بخش‌های اقتصادی نیز فعالیت خود را آغاز کنند. به عنوان مثال صحبت در خصوص بوم‌گردی‌ها نیاز به بازسازی فضاهای روستایی دارد و به این ترتیب باعث رونق کسب‌وکارهایی از جنس ساخت‌وساز خواهد شد. همچنین فعالیت فروشگاه‌های صنایع دستی منجر به رونق زنجیره تولیدات صنایع دستی که کاملاً بومی هستند نیز می‌شود، حتی خرید مایحتاج گردشگران پس از ورود به محیط نیز سبب حرکت صنایع غذایی می‌شود.

    اعلم ‌صمیمی بیان کرد: با توجه به این که گردشگری روستایی به نوعی جزء گردشگری‌های جایگزین امروزی محسوب می‌شود، دو اصل ویژه توسعه پایدار، بهره‌مندی میزبان از منافع اقتصادی گردشگری و دیگری کاهش اثرات منفی در منطقه است. در واقع دنیا به سمتی پیش می‌رود که منافع جامعه محلی را با حضور گردشگران تأمین کند. مهمترین کاری که می‌توانیم انجام دهیم، درونی کردن مصارف است؛ به این معنی که کالاهایی در اختیار گردشگران قرار گیرد که تولید و توزیع آن‌ها به دست جامعه محلی انجام می‌شود. تولید و توزیع صنایع دستی و غذاهای محلی به این موضوع کمک می‌کند.

    آموزش جامعه میزبان، اصلی مهم در توسعه گردشگری روستایی 

    مدیر مرکز خدمات تخصصی پژوهشکده گردشگری جهاد دانشگاهی خراسان رضوی تصریح کرد: به اعتقاد من، همان‌طور که از حوزه‌ها و بخش‌های مختلف صنعت گردشگری استفاده نکرده‌ایم، در حوزه گردشگری روستایی نیز به همان‌اندازه از ظرفیت‌ها استفاده نکرده‌ایم. یعنی همان‌قدر که در شهرهای خود توسعه گردشگری زیادی مشاهده نمی‌کنیم، فضای شهری ما برای پذیرایی گردشگران آماده نشده و حضور گردشگران را نمی‌بینیم، به همان ‌مقدار در روستاها نیز این اقدامات انجام نشده‌ است.

    اعلم‌ صمیمی با بیان اینکه آموزش در فضاهای روستایی و آماده کردن فضای روستا برای پذیرایی از مهمان‌ها، مهمترین اتفاق برای توسعه پایدار گردشگری است، اضافه کرد: معتقدیم که ما ایرانی‌ها خیلی مهمان‌نواز هستیم و در مقایسه با سایر فرهنگ‌ها، فرهنگ مهمان‌نوازتری داریم، اما در عمل زمانی که وارد حوزه اجرایی می‌شویم، مشاهده می‌شود که تعارضاتی بین حضور گردشگر در محیط‌هایی مانند محیط‌های روستایی وجود دارد. بنابراین آموزش جامعه میزبان مهمترین اصل محسوب می‌شود که با رعایت آن می‌توانیم تصور کنیم که منافع مادی گردشگری روستایی هم نصیب جامعه محلی شود.

    مدیر مرکز خدمات تخصصی پژوهشکده گردشگری جهاد دانشگاهی خراسان رضوی، عنوان کرد: در غیر این ‌صورت عدم آموزش میزبان برای برخورد با مهمان و یا ارائه خدمات، قاعدتاً باعث می‌شود که افراد دیگری این فضا را پر کنند و طبیعتاً منافع آن را نیز دریافت خواهند کرد. در کنار همه این‌ها و در نگاه حاکمیتی، فراهم کردن شاخصه‌های کلان اقتصادی و سیاسی، فضای حضور گردشگران در کشور را فراهم کرده و گردشگری را رونق می‌بخشد که به تبع گردشگری روستایی نیز از آن بهره‌مند خواهد شد.

    رویدادسازی، مکمل صنعت گردشگری و سبب رونق آن است

    اعلم‌ صمیمی درخصوص رویدادسازی در زمینه گردشگری روستایی، اظهار کرد: در واقع رویدادها به عنوان جاذبه‌های مکمل به رونق گردشگری در هر فضایی کمک می‌کنند. ما امروزه بسیاری از شهرهای دنیا را صرفاً به دلیل برگزاری رویدادها می‌شناسیم. به عنوان مثال با نگاه به جشنواره کن، شهر کن در فرانسه را می‌شناسیم. همچنین ممکن است در فضاهایی که جاذبه گردشگری طبیعی و انسان‌ساز وجود ندارد، خلق جاذبه به گردشگری این مناطق کمک کند.

    وی افزود: در کل مناطق روستایی، میزان و حد مشخصی از جاذبه وجود دارد که می‌تواند در زمان‌های مناسب گردشگران را به سمت خود جذب کند، اما در فضاهای روستایی، رویدادها زمانی مورد استفاده قرار می‌گیرند که مبتنی بر فرهنگ میزبان باشند؛ به طوری که در گذشته در این محیط چنین رویدادی اتفاق می‌افتاده،‌ اما در حال حاضر ظاهر مدیریتی و جاذبه‌ای به آن می‌دهند تا بتوانند از این طریق گردشگران را جذب کنند. به عنوان مثال به گردآوری زعفران در مناطق روستایی خراسان جنوبی که در حال انجام است، شکل و ظاهری فرهنگی و جاذبه‌ای می‌دهند تا به جذب گردشگر کمک کند.

    مدیر مرکز خدمات تخصصی پژوهشکده گردشگری جهاد دانشگاهی خراسان رضوی، اظهار کرد: این روش می‌تواند یکی از مهمترین جاذبه‌ها برای جذب گردشگر باشد، اما رویدادهای گردشگری در روستا می‌تواند تیغی دو لبه باشد؛ زیرا اگر ما به سراغ رویدادهایی که در گذشته انجام می‌شده‌ برویم و به آن‌ها شکل و روی گردشگری بدهیم، معمولاً تعارضاتی بین بخش‌های مختلف اقتصادی و حوزه گردشگری ایجاد می‌شود. به عنوان مثال در رویداد جمع‌آوری زعفران در روستاهای خراسان جنوبی، نیروی کار در این زمان به شدت مشغول و درگیر فرایند کار هستند و با اضافه شدن گردشگران به این موضوع، قطعاً این مناطق با کمبود نیروی کار مواجه می‌شوند.

    اعلم‌ صمیمی بیان کرد: در واقع در چنین شرایطی، منابع در حال استفاده و فضاها تکمیل هستند و به این ترتیب گردشگری، بار اضافی بر دوش میزبان ایجاد می‌کند. بنابراین بهترین حالت این‌گونه است که ما برای زمان‌هایی که گردشگران به دلایل مختلف در این مناطق حضور پیدا نمی‌کنند، رویدادهای جدید تعریف کنیم و با این روش، توزیع عادلانه‌ای برای گردشگری و در طول زمان ایجاد کنیم. متأسفانه با توجه به این که ما به گردشگری روستایی نپرداخته‌ایم، تبعاً به تعریف رویدادها به این شکل نیز پرداخته ‌نشده‌ است و اگر اقدامی هم صورت گرفته‌ از جنس آن بخشی است که بار اضافی بر دوش میزبان ایجاد می‌کند.

    وی ادامه داد: گردشگری روستایی و گردشگری کشاورزی از قدیمی‌ترین انواع گردشگری شناخته‌شده در دنیا است؛ قبل از انقلاب صنعتی که بورژواها صرفاً برای استفاده از آب‌های گرم معدنی به فضایی روستایی در اطراف شهرها سفر می‌کردند و تا به امروز که از این گردشگری به عنوان گردشگری جایگزین یاد می‌شود. این نوع گردشگری کسب درآمد بسیار خوبی برای جامعه میزبان یا جامعه محلی ایجاد و همچنین به پویایی اقتصاد محلی کمک می‌کند و به این ترتیب از مهاجرت روستائیان به شهرها می‌کاهد به شکلی که گاهی سبب مهاجرت معکوس هم می‌شود که این موضوعات در دنیا بسیار مورد توجه قرار می‌گیرند.

    انتهای پیام

     

    اخبار اقتصادی

    |بلیط اتوبوس , بلیط هواپیما , بلیط قطار | خرید شارژ , خبر فوری , درج آگهی رایگان

  • گردشگری کشاورزی تجربه‌ای جدید و بکر

    گردشگری کشاورزی تجربه‌ای جدید و بکر

    گردشگری کشاورزی تجربه‌ای جدید و بکر

    به گزارش خبرنگار میراث‌آریا، توسعه روستایی با مسائل و چالش‌های متعددی از جمله فقر، اشتغال، بهداشت، امنیت‌غذایی و پایداری محیط‌زیست روبروست و برای توسعه آن راهکارهای گوناگونی پیشنهاد شده که هیچ یک نتوانسته‌اند موجب بهبود وضعیت این نواحی شوند.گردشگری کشاورزی از جمله ظرفیت‌های فراموش شده صنعت گردشگری ایران به شمار می‌رود که توسعه آن نیازمند شناسایی، تدوین طرح جامع و فراهم کردن زیرساخت های این بخش است و حال دستورالعمل صدور مجوز فعالیت گردشگری کشاورزی و نظارت بر آن‌ برای وحدت رویه‌ای در پرداختن به این موضوع از سوی وزیر میراث‌فرهنگی، گردشگری و صنایع‌دستی به ۳۱ استان کشور ابلاغ شد. با توجه بهاینکه تعداد گردشگر در این نوع گردشگری محدود است، در شرایط کرونا می‌‌توان از آن به عنوان فرصتی برای توسعه گردشگری داخلی استفاده کرد و پس از کاهش و از بین رفتن این پاندمی برای جذب گردشگر خارجی برنامه‌ریزی کرد.

    تجربه گردشگری کشاورزی در دنیا

    گردشگری کشاورزی یا اگریتوریسم، کسب و کار ایجاد مزرعه یا واحد کشاورزی به عنوان مقصد گردشگری و با اهداف آموزشی و تفریحی و یکی از حوزه‌های امتحان پس داده در دنیاست که قدمت آن به قرن نوزدهم می‌رسد و بر اساس یافته‌های مرکز کشاورزی دانشگاه ایالتی لوییزیانا در دهه ۳۰ و ۴۰ قرن بیستم به علت رکود بزرگ ناشی از جنگ جهانی دوم علاقه عمومی به تفریحات روستایی افزایش پیدا کرد. در برخی از کشورها از جمله آمریکا گردشگری مزرعه‌ای در قالب مزرعه‌های خانوادگی گردشگری تعریف کرده و توسعه می‌دهند به گونه‌ای که ابعاد اکولوژیکی و ابعاد و ظرفیت محیطی را امکان‌سنجی می‌کنند و حتی حجم تورهای ورودی به مزرعه را از پنج الی ۲۰ نفر در نظر می‌گیرند. براساس داده‌های سازمان ملی آمار کشاورزی  آمریکا در سال ۲۰۰۷، درآمد حاصل از گردشگری کشاورزی در ۲۳هزار و ۳۵۰ مزرعه بیش از ۵۶۶ میلیون دلار محاسبه شده و این عدد نسبت به سال ۲۰۰۲ ، رشد ۱۸۰ درصدی داشته است.

    طبق گزارش اداره کل کمیسیون کشاورزی اروپا ، اتحادیه اروپا بین سال‌های ۲۰۰۷ تا ۲۰۱۲ ،۸۵۷ میلیون یورو برای توسعه اگریتوریسم و مناطق روستایی هزینه کرده است. ۲۰ درصد از مزارع کشور انگلستان ارائه دهنده خدمات گردشگری کشاورزی و ۱۰ درصد مجهز به خدمات اقامتی هستند و ۶۳ درصد از کشاورزان انگلستان به درآمد گردشگری وابسته‌اند. ۲۰ هزار و  ۸۹۷ مزرعه در ایتالیا نیز در سال ۲۰۱۳ به تجارت اگریتوریسم اشتغال داشته‌اند که این تعداد با افزایش ۴۲۳ مزرعه نسبت به سال ۲۰۱۲ ، بیش از ۲ درصد رشد داشته است. کمتر از ۲ درصد از مزارع لهستان در سال ۱۹۶۶ نیز به این تجارت اشتغال داشته‌اند که این نسبت در سال ۲۰۰۹ به ۱۳ درصد رسیده است. کشورهای مالزی، فیلیپین، اندونزی، چین و ترکیه که از مقاصد اصلی گردشگری کشاورزی و روستایی در آسیا محسوب می‌شوند نیز در این کسب‌وکار پیشرفت‌های چشمگیری داشته‌اند. در مالزی تورهایی برای بازدید از مراحل کاشت تا برداشت چای و گردشگری در روستاها به گردشگران ارائه می‌شود. در ترکیه نیز این کسب‌وکار در قالب بازدید از باغ‌های زیتون، تولید محصولات کشاورزی و فرآورده‌های لبنی ارگانیک جذب توریست می‌کند.

    وزیر میراث‌فرهنگی، گردشگری و صنایع‌دستی در جریان سفرهای استانی در سال گذشته و بازدید از برخی مزارع گردشگری درخواست‌هایی مبنی بر  قانونمند کردن این فعالیت‌ها و ایجاد فرصت‌های شغلی دریافت کرد و بر همین اساس دستور ویژه‌ای برای رفع مشکل کشاورزان صادر کرد. پس از این دستور نیز حوزه گردشگری کشاورزی به عنوان یکی از اولویت‌های عملیاتی در برنامه‌های سال جاری وزارت میراث‌فرهنگی، گردشگری و صنایع‌دستی قرار گرفت.

    صدور مجوز برای صاحبان مزارع چه امتیازاتی دارد؟

    در ادامه این همت جمعی کارگروه ملی گردشگری کشاورزی با ترکیب اعضایی از وزارت میراث‌فرهنگی،گردشگری و صنایع‌دستی، جهاد کشاورزی، بنیاد مسکن، وزارت کشور، اتاق بازرگانی و اعضای هیئت علمی و بخش خصوصی تشکیل شد و به منظور تدوین دستورالعمل اجرایی صدور مجوز گردشگری کشاورزی و نظارت بر آن  ۹ جلسه از ابتدای مهرماه ۹۸ تا خردادماه ۹۹  برگزار شد. ولی تیموری معاونت گردشگری کشور در جلسه‌ای که خردادماه امسال با حضور ارگان‌های فرابخشی برگزار شد، خبر از در مسیر اجرا قرار گرفتن دستورالعمل اجرایی نحوه صدور مجوز گردشگری کشاورزی داد که این دستورالعمل در مردادماه توسط وزیر به مدیران کل ۳۱ استان ابلاغ شد. در این خصوص لیلا اژدری مدیر کل دفتر همکاری و توافق‌های ملی گردشگری به میراث‌آریا می‌گوید: «صدور این مجوزها اقدامات و فعالیت مزارع کشاورزی را در مسیر قانونی قرار خواهد داد و فعالان این حوزه می‌توانند از تسهیلات ویژه‌ای مانند استفاده از تعرفه بخش صنعت در مصارف انرژی، تسهیلات بانکی، اقدامات حمایتی در مواقع بحران و اتفاقات غیر طبیعی (مانند سیل ۹۸ یا کرونا) همچنین معافیت‌های مالیاتی بهره‌مند شوند.»

    کرونا فرصتی برای انجام کارهای زیرساختی گردشگری کشاورزی

    او ادامه می‌دهد: «هم‌اکنون در حال نگارش و تدوین ضوابط و استانداردهای فنی و خدماتی هستیم و پس از این مرحله تعریف دوره‌های آموزش و دوره‌های ارزیابی و نظارت بر خدمات در دستور کارمان قرار خواهد گرفت که نهایتا پکیج کاملی از گردشگری کشاورزی ارائه خواهیم داد.»

    مدیر کل دفتر همکاری و توافق‌های ملی گردشگری درباره برنامه‌ریزی برای جذب توریست خارجی از طریق گردشگری کشاورزی می‌گوید: «پس از اینکه این حوزه در داخل کشور جا بیفتد و پتانسیل‌های آن به طور کامل شناسایی شود، ارزیابی و شناسایی بازارهای بین‌المللی را در دستور کار قرار خواهیم داد و اقدام به تهیه بسته تبلیغاتی و استراتژی‌های نفوذ در بازارهای هدف خواهیم کرد.»

    اژدری به این سئوال که آیا شیوع کرونا موجب به تعویق افتادن کارهای عملیاتی در این زمینه شده است، اینگونه پاسخ می‌دهد: «کرونا فرصتی شد برای پرداختن به کارهای زیرساختی این مقوله و به محض اینکه شرایط به شکل عادی برگردد کارهای عملیاتی را آغاز خواهیم کرد.»

    صدور مجوز چه شرایطی دارد؟

    مدیر کل دفتر همکاری و توافق‌های ملی گردشگری در پاسخ به سئوال دیگری درباره شرایط صدور مجوز می‌گوید: «ما برای صدور مجوز اولیه شرایط خاصی را در نظر نگرفتیم و به دلیل اهمیت توسعه پایدار، حساسیت ما این است که فعالیت‌ مزارع به ارائه خدمات به توریست‌ها معطوف شود و به سمت ویلاسازی هدایت نشود.»

    او درباره ساخت اقامتگاه در مزارع تاکید می‌کند: «بر اساس توافق صورت گرفته با وزارت جهاد کشاورزی برای ساخت اقامتگاه در مزارع، زمین باید دارای کاربری گردشگری باشد و وزارت جهاد برای ساخت اقامتگاه مجوزی صادر نمی‌کند.»

    استان‌های ایران دارای ظرفیت بالایی در تنوع تولید محصولات کشاورزی هستند که برخی از آن‌ها طی این سال‌ها با برگزاری جشنواره‌ها و رویدادهای سالیانه از این ظرفیت برای جذب گردشگر استفاده کرده‌اند؛ اما با اجرایی شدن طرح‌های وزارت میراث‌فرهنگی، گردشگری و صنایع‌دستی این پتانسیل‌ها به صورت هدفمند قرار گرفته و رشد و توسعه اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی روستاها را سبب می‌شوند‌.

    کدام استان‌ها دارای چه ظرفیت‌‌هایی هستند؟

    استان کهگیلویه و بریراحمد که دارای زیبایی‌های بکر و دست‌نخورده‌ای‌ست وکشاورزی مهم‌ترین فعالیت اقتصادی مردمان آن دیار است هر ساله در فصل تابستان و زمان برداشت انگور در شهر سی‌سخت و برداشت سیب در دهستان کاکان گردشگران زیادی را به خود جذب می‌کند. کشت کلزا نیز که دانه روغنی و محصولی استراتژیک است از دیگر جاذبه‌های این استان جنوبی به شمار می‌رود.

    خراسان جنوبی در کشت زرشک، انار و به خصوص زعفران در ﮐﺸﻮر دارای ﻣﺰﯾﺖ اﺳﺖ و رﺗﺒﻪ اول ﺗﻮﻟﯿﺪ ﻣﺤﺼﻮﻻت ﺑﺎﻏﯽ زرﺷﮏ و ﻋﻨﺎب، رﺗﺒﻪ دوم ﺗﻮﻟﯿﺪ زﻋﻔﺮان و ﭘﻨﺒﻪ همچنین جایگاه ﺷﺸم در ﺗﻮﻟﯿﺪ اﻧﺎر را ﺑﯿﻦ اﺳﺘﺎنﻫﺎی کشور داراست. مرکز اصلی کشت زعفران در شهرستان‌های بیرجند، قائنات، سرایان، فردوس، تربت حیدریه و گناباد است و ۹۸ درصد از زعفران مورد استفاده در ایران و ۶۰ درصد زعفران جهان از خراسان جنوبی برداشت می‌شود. ﻫﻢ زﻣﺎﻧﯽ ﺑﺮداﺷﺖ زﻋﻔﺮان و زرﺷﮏ و برگزاری ﺟﺸﻨﻮاره  زﻋﻔﺮان ﺑﺎ ﻧﺎم «ﻃﻼی ﺳﺮخ» و زرﺷﮏ ﺑﺎ ﻧﺎم «ﯾﺎﻗﻮت ﺳﺮخ» در ﺷﻬﺮﺳﺘﺎن ﻗﺎﺋﻨﺎت ﺑﺎﻋﺚ اﻓﺰاﯾﺶ ﭘﺘﺎﻧﺴﯿﻞ ﺟﺬب ﮔﺮدﺷﮕﺮ در این استان است.

    نخستین جشنواره میوه‌های بهشتی شهرستان دالاهو با هدف معرفی جاذبه‌های استان کرمانشاه نیز مرداد ماه سال گذشته برگزار شد. اجرای گروهای هلپرکه، دف‌نوازی، تنبورنوازی و همچنین نمایش و فروش محصولات منطقه از بخش‌های متنوع این جشنواره بود.

    برگزاری مراسم گلاب‌گیری کاشان،  جشنواره گل نرگس، چای ترش و انگور همچنین برداشت خرما و اناردر خوزستان، جشنواره توت‌فرنگی در استان گلستان، جشنواره انارانه در روستاهای کرمانشاه، جشنواره زردآلوی ابرکوه در استان یزد، جشنواره زغال‌اخته شهرستان کلیبر و هلو شهر شندآباد در آذربایجان شرقی، جشنواره پسته دامغان، خربزه گرمسار، انار مهدی‌شهر، گردو شهمیرزاد در استان سمنان جزیی از ظرفیت‌های کشور برای توسعه گردشگری کشاورزی و جذب گردشگر هستند.

    *گزارش از شانلی عبادیان