هفت سال گذشته بدترین دوران اهل هنر بود/ فیلمسازی که قربانی شد
هفت سال گذشته بدترین دوران اهل هنر بود/ فیلمسازی که قربانی شد
به گزارش خبرنگار مهر، مسعود جعفری جوزانی به بهانه درگذشت زندهیاد سیامک شایقی کارگردان سینمای ایران در پیامی ویدئویی از مصایب این فیلمساز و شرایط نامناسب حاکم بر مناسبات سینمای ایران در سالهای اخیر گفت.
در متن این ویدیو که برای انتشار در اختیار خبرگزاری مهر قرار گرفته، آمده است:
«دوست، رفیق و همکار عزیزم، سیامک شایقی را از زمانی که پا به سینما گذاشت، میشناسم. شوق زده، پرشور، اندیشناک با کولهپشتی پر از حرفها و ایدههای بکر و تازه قدم به میدان گذاشت. وقتی درباره فیلم و سینما حرف میزد، از برق چشمهای این پهلوان جوان پیدا بود که این پهلوان جوان با چالهها و چاههایی که بر سر راه این سینما کندند، نمیشناسد.
گرم بود و تازه نفس، به تنها چیزی که فکر نمیکرد سرمایه لعنتی بود که سایه سنگینش را روی سینما پهن کرده است. هر چه داشت در طبق اخلاص گذاشت و بیشتر فیلمهایش را با سرمایه شخصی خود و دوستانش ساخت.
سالهای زیادی نگذشته بود که تارهای نامریی و کشنده صاحبان نو کیسه سرمایه به دست و پایش پیچیدند. مشکلی که باعث شد بیش از نود درصد از نیروی خلاقه اش رو صرف کارهای فرعی تولید و تهیه شود. همین چند سال پیش بود که بانک قصد داشت خانه اش را که برای ساخت فیلم گرو گذاشته بود از او بگیرد. هرگز نفهمیدم از این دام هولناک به سلامت گذشت یا نه.
یادم هست در آخرین فیلمش با نام «ماه و جنگل» صبح تا شب میدوید و به هر کس و ناکس رو می انداخت بلکه یک سانس درست برای اکران فیلم «ماه در جنگل» بگیره، اما نمیدانست که مافیای سالن و پخش به داشتن «جهیزیهای برای رباب» اهمیتی نمیدهد، متاسفانه این هفت سال گذشته بدترین دوران زندگی اهل هنر و اندیشه در این مملکت بوده است. دوران بی معنی و سختی که هر اهل هنری، امیدش را از دست داده و همه چمدانشان را بسته اند تا بروند!
سیامک عزیز، در این روزهای کرونایی مظلوم رفتی… راهت پر رهرو و سبز باد.»
علی شمس نویسنده، کارگردان و مترجم تئاتر درباره تازهترین فعالیت خود در حوزه ترجمه به خبرنگار مهر گفت: به تازگی سه نمایشنامه از استانیسلاو ویتکهویچ نمایشنامهنویش، شاعر و نقاش لهستانی را ترجمه کردهام. آثار این نویسنده برای اولینبار است که در ایران ترجمه شده و برایم عجیب است که تاکنون نه تنها هیچ اثری از وی در کشور ما ترجمه نشده بلکه هیچ مقاله و مطلبی درباره او که بهعنوان یکی از چهرههای موثر تئاتر در قرن بیستم شناخته میشود، منتشر نشده است.
وی ادامه داد: این هنرمند که با تسخیر لهستان به دست آلمان نازی خودکشی میکند، به شدت فرد عجیب و غریبی به لحاظ نگارش متون و فضای ذهنی است و سالها در اروپا گمنام بوده است و به واسطه برتولد برشت، اوژن یونسکو و آدامف در دنیا شناخته میشود. از این هنرمند که اواخر قرن هجدهم به دنیا میآید و ۱۹۳۸ میمیرد، به عنوان «پدر ابزوردنویسی» نام میبرند. ویتکه ویچ نویسنده بزرگی بوده است و مانیفستهای متعددی در حوزه اجرای تئاتر دارد.
شمس درباره آثاری که از این نویسنده ترجمه کرده است، توضیح داد: سه نمایشنامه «عملگراها»، «خانهای در حومه شهر» و «آزادیهای تازه» نمایشنامههایی از ویتکه ویچ هستند که از زبان ایتالیایی ترجمه کردهام و خوشبختانه دوران قرنطینه به من اجازه داد که روی این متون متمرکز شوم و ترجمهشان را به پایان برسانم. این متون بیش از آنکه از لحاظ اجرایی مهم باشند از نظر تبارشناسی تئاتر قرن بیستم و شناخت این نویسنده مهم هستند به واسطه اینکه ویتکه ویچ یکی از موثران تئاتر در قرن بیستم بوده و شناخت او لازم است و روی تئاتر بعد از خودش تاثیر فراوانی میگذارد، به شکلی که تادئوش کانتور، یونسکو، بکت و … در آثارشان به او رجوع میکنند.
وی درباره تفکرات و ویژگیهای این نویسنده بیان کرد: ویتکه ویچ در رسائل هنری خود علیه تئاتر رئالیستی و اکسپرسیونیستی مقاله نوشته و معتقد به یک فرم ناب ترکیبی در صحنه بوده است و در دورهای زندگی کرده که تئاتر فوتوریستی، اکسپرسیونیستی و سوررئالیستی از هر سو وجود دارد و او که تجربه حضور در انقلاب روسیه را داشته به این میاندیشد که تئاتر نباید یک ساحت مکتبی خاص داشته باشد و مهم این است که بازیگر به یک فرم ویژه متعلق به همان اثر در کارش برسد و این نوترین حرفی بوده است که یک نفر از پس مکتبها و قوانین خاص میتوانسته بزند. این هنرمند یک نگاه التقاطی و فرامکتبی در دهه ۲۰ ارائه میکند و متنهای به شدت مهم و اثرگذاری دارد و میتوان گفت دامنه تئاتر لهستان و اروپای شرقی به شدت تحت تاثیر آثار، نمایشنامهها و ایدههای ویتکه ویچ است و در همین راستا میتوان او را در حوزه تئاتر تجربی هم ارز آنتونن آرتو در تئاتر مدرن دانست.
وی در پایان صحبتهایش یادآور شد: این سه نمایشنامه در یک جلد منتشر خواهد شد و تصمیم دارم برای معرفی این نویسنده مقالهای در مقدمه کتاب بنویسم و او را به تفصیل معرفی کنم. امیدوارم در آینده افراد دیگری به معرفی بیشتر او بپردازند و مانیفستهایش را کامل توضیح دهند. فضاهایی که ویتکه ویچ پیشنهاد میدهد تا قبل از آن در جهان نمایشنامه تجربه نشده است و ردپای او را میتوان در آثاری چون «کرگدن»، «بازی آخر» و حتی در رئالیسم جادویی مارکز پیدا کرد. فضا، روابط و مناسباتی که او در آثارش به نمایش میگذارد عمیقاً غیررئالیستی است اما صرفاً هم سوررئالیستی نیست و فضایی ترکیبی و التقاطی را مطرح میکند. او ۳۰ سال پیش از اینکه بکت بخواهد «در انتظار گودو» یا یونسکو «آوازه خوان تاس» را بنویسند امکانی از مواجهه انسانی و فراانسانی را پیشنهاد داده که تا قبل از آن هیچ نویسندهای به آن فکر هم نکرده بود.
به گزارش خبرنگار مهر، شیوع ویروس کرونا طی نزدیک به سه ماه اخیر، تأثیر مستقیم بر رویدادهای هنری در ایران و جهان داشته است. بسیاری از رویدادها ناگزیر تصمیم به تعطیلی گرفتهاند و برخی صورت برگزاری آنلاین را برای ارتباط از راه دور هنرمندان برگزیدهاند.
جشنوارههای سینمایی بسیاری هم در سطح الف رویدادهای جهانی در سایه تهدید کرونا یا گزینه «تعویق» را انتخاب کردند یا تن به «لغو» دادهاند. در ایران اما به دلیل خلوتی تقویم رویدادهای سینمایی در دو ماهه اسفند و فروردین هنوز شاهد تغییر جدی در فرآیند برگزاری رویدادهای مهم سینمایی نبودهایم و تا کنون جشنواره جهانی فیلم فجر بوده است که به دلایل فراهم نبودن شرایط میزبانی از مهمانان خارجی فعلاً زمان برگزاریاش به خردادماه موکول شده است.
سید روح الله حسینی مدیرکل دفتر جشنوارههای سازمان سینمایی و رئیس شورای جشنوارهها بهعنوان متولی رسمی ساماندهی تقویم رویدادهای سینمایی در طول سال، در گفتگو با خبرنگار مهر درباره احتمال به تعویق افتادن جشنوارههای فیلم در سال جاری و چگونگی برگزاری این رویدادها گفت: در شورای جشنوارههای سازمان سینمایی در رابطه با چگونه برگزاری جشنوارههای پیش رو بحثهایی شده است تا بتوانیم راهکار مناسب را پیدا کنیم.
وی ادامه داد: البته طی گفتگوهایی که در این زمینه داشتیم تاکنون به این نتیجه رسیدهایم که پیش از هر چیز باید دید به تعویق افتادن جشنوارهها چه شرایطی را برای هر رویداد بهوجود خواهد آورد. بهخصوص که در حال حاضر شاهدیم برگزاری جشنوارهها دارد به سمت نیمه دوم سال سوق پیدا میکند و این امر سبب میشود تا با یک ترافیک در برگزاری رویدادهای سینمایی در ۶ ماهه دوم سال مواجه شویم؛ به همین دلیل نیاز به برنامهریزی مناسب در این حوزه داریم.
مدیرکل دفتر امور جشنوارهها تاکید کرد: به دنبال راههای جایگزین برای برگزاری برخی از جشنوارهها از جمله برگزاری آن به شکل اینترنتی و در فضای مجازی هم هستیم.
وی توضیح داد: البته باید مطالعه بیشتری داشته باشیم تا تجربههای جهانی را در این مورد بررسی کنیم. پیشبینی میکنم احتمال دارد تا ۱۵ اردیبهشت ماه به یک جمعبندی نهایی درباره چگونگی برگزاری جشنوارهها سینمایی در سال جاری برسیم.
حسینی در پایان در پاسخ به این پرسش که فشرده برگزار شدن جشنواره ممکن است باعث شود برخی از این رویدادها از اهداف اصلی خود فاصله بگیرند، گفت: در سالهای پیش جشنوارههای سینمایی در کشور با فاصله زمانی مناسب برگزار میشدند و این به آن معنا است که برای برگزاری هر رویداد کارکرد اجتماعی و فرهنگی هم پیشبینی کرده بودیم، همزمان برگزاری یک جشنواره باید نسبتی با تولید فیلم در یک حوزه مشخص هم داشته باشد. زمانی که همه جشنواره بخواهند پشت سرهم برگزار شوند، طبیعتاً دیگر به کارکردها توجهی نمیشود، به همین دلیل معتقدم اگر در چنین شرایطی رویدادها کارکرد اساسی خود را از دست بدهند، برگزاری آنها فایدهای نخواهد داشت و بهتر است که تصمیم به تعطیلی گرفته شود.
به گزارش خبرنگار مهر، کارگردانان سینمای ایران که به دلیل رعایت ملاحظات بهداشتی امکان برگزاری مراسم تشییع و بدرقه پیکر زندهیاد سیامک شایقی کارگردان فقید سینمای ایران به خانه ابدی را نداشتند، ساعتی در فضای مجازی گردهم آمدند تا یاد این فیلمساز را گرامی بدارند.
آئین یادبود سیامک شایقی به همت کانون کارگردانان سینمای ایران و بهصورت زنده در صفحه رسمی اینستاگرام این صنف، رأس ساعت ۲۰ امروز شنبه ۳۰ فروردین با اجرای رضا کیانیان آغاز شد.
کیانیان در آغاز این برنامه گفت: تیرماه پارسال مراسمی برای «سیامک شایقی» برگزار شد که اولین مراسم بزرگداشت برای ایشان بود. آنجا ما درباره سیامک شایقی صحبت کردیم و حالا کمتر از یک سال بعد درباره «مرحوم سیامک شایقی» صحبت میکنیم و این اسفانگیز است.
سام شایقی فرزند زندهیاد سیامک شایقی در ادامه در گفتگو با رضا کیانیان درباره روابط خود و پدرش گفت: پدرم به معنای واقعی عاشق بود. یک معلم صبور. صمیمیترین رفیق من بود. راحت درباره تمام مسائل شخصی پدرم شنونده حرفهای من بود. نکته ویژه و پررنگی از دوران کودکی در ذهنم هست که دوست دارم با شما به اشتراک بگذارم. در دوران کودکی، پدرم به واسطه علاقهمندی به فیلمهای سینمای جهان من را نیز به سینما علاقمند کرد.
فیلمساز و منتقدی که ادعا نداشت
سیروس الوند کارگردان سینمای ایران در ادامه با اشاره به شرایط برگزاری آنلاین این مراسم گفت: فضای غریبانهای را تجربه میکنیم و امیدوارم همینطور غریبانه هم ادامه پیدا کند و طوری نشود که بگوییم به آن عادت کردهایم.
وی سپس ادامه داد: سیامک شایقی را از ابتدای دهه ۶۰ میشناختم که هم منتقد بود و هم فیلمساز اما در هیچ یک از این زمینه ادعایی نداشت، هرچند چهره مؤثری بود. من هیچگاه ندیدم سیامک علیه کسی سخن بگوید. او سینما را به معنای واقعی دوست داشت.
سیروس الوند: سیامک شایقی همواره به دنبال تجربه تازه بود و کمتر سراغ کلیشهها و سوپراستارها میرفت. همواره فیلمهایش متکی به قصه و نگاه شخص خودش بود. خودش در کنار ما نیست اما همواره یادش در سینمای ایران زنده خواهد بود این فیلمساز افزود: صداقت را همواره در نگاه سیامک شایقی تحسین میکردم، نگاهی که در نقدها و فیلمهایش مشهود بود. البته اینگونه نیست که بگویم همه فیلمهای او خوب بود، چه اینکه همه ما فیلمهای خوب و بد در کارنامهمان داریم؛ اما نکته مهم این است که سیامک شایقی همواره به دنبال تجربه تازه بود و کمتر سراغ کلیشهها و سوپراستارها میرفت. همواره فیلمهایش متکی به قصه و نگاه شخص خودش بود. خودش در کنار ما نیست اما همواره یادش در سینمای ایران زنده خواهد بود.
حکایت آن لبخندهای آرام
رخشان بنیاعتماد دیگر سینماگری بود که در این برنامه آنلاین از سیامک شایقی سخن گفت. وی در ابتدا گفت: سیامک شایقی از همکاران فیلمساز من از دهه شصت تا امروز در سینما و تلویزیون بود و مشخصه اصلی سیامک شایقی محترم و آرام بودن بود و این مراسم مجازی را هم بهنوعی همگن با این آرامش او میدانم. او تا آخرین فیلمش شوق بسیاری برای فیلمسازی داشت. خودش هم فکر میکرد موضوعی که به آن علاقه داشته است را در قالب یک فیلم دلی روایت کرده است. به او گفتم آنچه تو انجام دادهای پاسخی به تمام ارگانهایی است که مدعی هستند باید در زمینه محیط زیست کار فرهنگی کرد. به او گفتم حمایت از فیلم تو وظیفه این دستگاهها است اما سیامک با همان آرامشش لبخند زد.
مدتی بعد که سراغ از سرانجام حمایتها و این فیلم گرفتم بازهم همان لبخند را تحویلم داد که هزار معنا در آن بود. روحش شاد و یادش گرامی باد.
خاطرات خوب «باغ فردوس»
حامد بهداد بازیگر سینما در ادامه ضمن تسلیت به همکاران و دوستان سیامک شایقی گفت: بابت همکاری با سیامک شایقی در فیلم «باغ فردوس ۵ بعدازظهر» خاطره خوبی از این فیلمساز در ذهن دارم.
وی افزود: اگر بخواهم اشارهای به علاقه سینمایی سیامک شایقی داشته باشم باید بگویم او علاقه بسیاری به سینمای هاوارد هاکس داشت و درباره او بسیار با هم صحبت میکردیم. به خانواده این فیلمساز و جامعه سینمای ایران درگذشت او را تسلیت میگویم.
در ادامه به بهانه اشاره حامد بهداد، رضا کیانیان هم مروری بر خاطرات حضور خود در فیلم سینمایی «باغ فردوس، ۵ بعد از ظهر» از ساختههای سیامک شایقی داشت.
یک فیلمساز مستقل و آرام
لاله اسکندری دیگر بازیگر سینمای ایران بود که در این یادبود مجازی حاضر شد و گفت: کاربلدی و حرفهای بودن از نکاتی است که میتوانم درباره ایشان مطرح کنم. این از شانسهای بزرگ زندگی من بود که در سال اول فعالیت حرفهای در کاری از سیامک شایقی حضور داشتم. چند نسل از بازیگران این شانس را داشتند.
حبیب اسماعیلی: همواره ما میگفتیم سیامک خونسرد بود، اما این به معنای بیخیالی نبود. او جنجالی و شومن نبود اما به آنچه میخواست میرسید وی افزود: سیامک شایقی واقعاً یک فیلمساز مستقل اجتماعی بود و واقعاً آن چیزی را میساخت که به آن باور داشت و شاید به همین دلیل هم مانند خیلی از همنسلانش در دهه ۹۰ کم کار شد. در پس چهره آرامی که داشتند، فراموش کردیم که یک روح لطیف است که متأسفانه این شرایط را تاب نیاورد و زود از میان ما رفت.
این بازیگر در پایان گفت: آرزو میکنم روح این فیلمساز غرق در آرامش باشد و خوشحالم فرصتی فراهم شد تا در کنار هم جمع شویم و به خانواده شایقی تسلیت بگوییم.
خونسرد بود، اما بیخیال نه
حبیب اسماعیلی تهیهکننده و بازیگر سینمای ایران در ادامه درباره سیامک شایقی گفت: افتخار این را داشتهام که در اولین فیلم سیامک شایقی بهعنوان تهیهکننده و مدیر تولید در کنارش باشم. از کار کردن با ایشان بسیار لذت بردم. خاطرات بسیار خوبی هم امروز از او در حافظه خود داریم.
اسماعیلی در پاسخ به سوال کیانیان که پرسید «ما همه میگوئیم سیامک فیلمساز آرام و خوبی بود اما دلیل ظلمی که به او شد، چه بود؟» گفت: فیلمسازان زیادی بودهاند که در زمان حیاتشان مورد غفلت قرار گرفتند. باید تلاش کنیم که این هنرمندان کمتر قربانی غفلت شوند مانند کاری که کانون کارگردانان در سال گذشته برای بزرگداشت سیامک شایقی انجام داد. همواره ما میگفتیم سیامک خونسرد بود، اما این به معنای بیخیالی نبود. او جنجالی و شومن نبود اما به آنچه میخواست میرسید.
در ادامه سعید شهرام آهنگساز برخی آثار سیامک شایقی که ساکن خارج از کشور است، در ارتباط مجازی خود قطعهای را که به گفته خودش مورد علاقه شدید زندهیاد شایقی بود را اجرا کرد.
فیلم آخر شایقی روایتی از «سینمای ایران» است
فاطمه معتمدآریا بازیگر سینمای ایران گفت: همه حرفهایی که آدمها را ناامید میکند هم میتوان زد اما دلم میخواهد از خصوصیات مثبت و انسانی سیامک بگویم. همه چیز برای او معنا داشت و هیچ چیز نبود که با او دربارهاش صحبت کنی و او نسبت به آن بیتفاوت باشد.
معتمدآریا: سیامک طرحی داده بود برای روایت شکلگیری خانه سینما. من و احمد حامد را دعوت کرد که در این فیلم بازی کنیم و ما هم پذیرفتیم. این کار کلید خورد و امروز در مرحله مونتاژ متوقف مانده است. فیلمی که درباره سینمای ایران است وی افزود: شایقی بسیار انسان حساس و نکتهبینی بود، این اخلاق سیامک از تربیت یک نسل آمده بود. اینکه هم در حرفهات ایدهآل باشی و هم در رفتارهای انسانی، از ویژگیهای مهم سیامک بود. به خصوص برای من که در اولین کار سیامک شایقی در فیلم «جهزیهای برای رباب» بودم که برای خودم بسیار آن تجربه ارزشمند بود. این فیلم برای سیامک شایقی شبیه یک معجزه بود چرا که تمام دانشاش در سینما را داشت تبدیل به فیلم میکرد.
معتمدآریا که به گفته کیانیان هم در اولین و هم در آخرین فیلم شایقی ایفای نقش کرده بود، درباره تجربه نیمهتمام این فیلمساز گفت: کار آخر سیامک شایقی به پایان رسیده و تنها تدوین آن باقی مانده است. سیامک طرحی داده بود برای روایت شکلگیری خانه سینما. من عضو هیأت مدیره بودم و این طرح مصوب شد. من و احمد حامد را دعوت کرد که در این فیلم بازی کنیم و ما هم پذیرفتیم. این کار کلید خورد و امروز در مرحله مونتاژ متوقف مانده است. فیلمی که درباره سینمای ایران است.
نیما شایقی برادرزاده سیامک شایقی در ادامه به مرور برخی از خاطرات خود از این فیلمساز فقید پرداخت.
خسرو دهقان منتقد پیشکسوت سینمای ایران از دیگر سینماگران حاضر در این برنامه بود که به طرح خاطراتی از زندهیاد سیامک شایقی پرداخت و درباره دوران نوجوانی و تحصیل این سینماگران و علاقهاش به «سینما» توضیحاتی ارائه کرد.
سینما سیامک را کشت!
ابوالحسن داوودی دیگر فیلمسازی بود که در این یادبود گفت: اگر سیامک کمی بیشتر تحمل میکرد و من هم زنده میماندم، سه سال دیگر سابقه رفاقت ما ۵۰ ساله میشد. تمام سابقه سینمایی ما با هم بود هرچند شاید کمی دیر با هم اخت شدیم. کار نوشتن را هم با هم آغاز کردیم، او در مجله فیلم و من در مجله سروش. سیامک زودتر سراغ سینما رفت. نمیدانم امروز چه باید بگویم، زمانی که فضای غریبانه مراسم تشییع سیامک را دیدم، دلم گرفت.
وی افزود: در یادداشتی که برای مجله فیلم نوشتم، اشاره کردم که فکر میکنم سینما سیامک را کشت! شاید برخی از این حرف خوششان نیاید اما معتقدم شرایط سینمای ایران بود که این بلا را سر او آورد.
اجرای قطعه موسیقی دیگری از فیلم «خواب زمستانی» توسط سعید شهرام، پایانبخش این یادبود آنلاین بود.
امیدواری قادر آشنا برای تسویه مطالبات هنرمندان تا پایان اردیبهشت
امیدواری قادر آشنا برای تسویه مطالبات هنرمندان تا پایان اردیبهشت
به گزارش خبرگزاری مهر به نقل از روابط عمومی اداره کل هنرهای نمایشی رادیو، قادر آشنا مدیر کل هنرهای نمایشی در برنامه زنده «گیومه» رادیو نمایش که شب گذشته ۲۹ فروردین پخش شد، اعلام کرد: امیدواریم بتوانیم تا اواخر اردیبهشت ماه امسال، کل مطالبات هنرمندان عزیز را تسویه کنیم و با خیالی آسوده برنامه ریزی دقیقی را انجام دهیم.
آشنا افزود: از شهرام کرمی که از هنرمندان نیک این مملکت و دوست من است تشکر می کنم و باید بگویم نسبت به دوره قبلی مدیریتم تجربه بیشتری دارم و تئاتر را بهتر می شناسم اما در این زمان با کرونا و مشکلات عدیده ای که به وجود آورده مواجه هستیم که شرایط را سخت کرده است.
وی ادامه داد: بدون تعارف از زمانی که آمدم یکی از نکاتی که خدمت وزیر ارشاد عرض کردم این بود که باید مطالبات هنرمندان پرداخت شود و این حق مسلمشان است و خوشبختانه با مساعدتی که جناب صالحی وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی و همینطور سیدمجتبی حسینی معاون هنری وزیر داشتند و با گفتگوهای اولیه ای که انجام دادیم، امیدواریم که این مطالبات پرداخت شود. البته بخشی از این مطالبات راکه مربوط به جشنواره فجر بود، پرداخت کردیم و امیدواریم بتوانیم تا اواخر اردیبهشت ماه امسال کل مطالبات هنرمندان عزیز را تسویه کنیم و با خیالی آسوده برنامه ریزی دقیقی را انجام دهیم.
این مقام مسئول تاکید کرد: در مورد مشکلات مالی هم باید بگویم که همیشه مشکلات مالی گریبانگیر تئاتر بوده است ولی اگر یادتان باشد شش ماه که مانده بود من نباشم تمام مطالبات مالی تسویه شد. آن زمان هم تنها بیست درصد بودجه محقق شد و شرایط خوبی نبود ولی باورم بر این است که خدمت کردن به مردم نوعی افتخار برای بنده و امثال بنده است و مدیر باید تلاش کند تا از تمام این ظرفیت ها استفاده بکند.
مدیر کل هنرهای نمایشی یادآور شد: در دوره گذشته توفیق داشتم به دلیل نقش و جایگاهی که تئاتر و مشکلات آن دارد مستقیما با کمیسیون فرهنگی و با مجلس شورای اسلامی ارتباط برقرار کنم و رفت و آمد زیادی از طرف نمایندگان مجلس شروع شد که ادامه هم پیدا کرد بنابراین این که مدیری بنشیند تا پول بیاید تقریبا در کشور ما در شرایط کنونی نشدنی است حتی در ادبیات دینی ما عبارتی وجود دارد که می گوید حق گرفتنی است نه دادنی بنابراین باید رفت تلاش کرد و به دست آورد.
آشنا عنوان کرد: در کل بودجه فرهنگ و هنر هم نسبت به سایر حوزه ها کمتر است و درصدش، درصد قابل توجهی نیست. گرچه در سال های گذشته دولت ها تلاش کردند آن را افزایش بدهند اما همچنان ضعیف است بنابراین معتقدم در حوزه تئاتر وقتی مدیری سکان را به دست می گیرد دیگر شان و غیر شان وجود ندارد. خدمت کردن به مردم که شأن نمی خواهد. برای من سخت است که ببینم هنرمندی فروردین سال ۹۸ کار کرده و من فروردین سال ۹۹ حق و حقوقش را به او بدهم این خوب نیست. باید زمان بندی کنیم و با توجه به مشکلات و متناسب با بودجه و امکاناتی که داریم برنامه ریزی منظمی داشته باشیم که نه مطالبه زیادی به وجود بیاید و نه اینکه مطالبه هنرمندان را با تأخیر پرداخت کنیم.
وی افزود: شرایط، شرایط سخت و ویژه ای است و امیدوارم با مساعدت جناب وزیر و آقای حسینی و همکاری هنرمندان و همدلی تشکل های صنفی نهادهایی که تئاتر کار می کنند بتوانیم مشکلات فرهنگی-صنفی را پشت سر بگذاریم.
آشنا گفت: در حال حاضر چند کار است که دچار مشکل شده اند؛ کارهایی که در حال انجام بود و تعطیل است، کارهایی که قرار بود اردیبهشت و خرداد اجرا برود و در حال حاضر نمی شود و هنرمندانی که قرار بود کارهایشان را اجرا ببرند. در این خصوص از اتابک نادری که سابقه درخشانی در تئاتر دارد خواستم تا با توجه به موضوع کرونا با هنرمندان، گروه ها و سالن ها تماس بگیرد تا بتوانیم از طریق مدیریت و گفتگو این مشکلات را حل کنیم. در این مورد از سالن ها و تماشاخانه های خصوصی نیز در شرایط بحرانی حمایت می کنیم و آنها را در بسته های حمایتی نیز در نظر گرفته ایم تا بتوانیم زودتر مساعدت دولت را بگیریم و با برنامه ریزی آن را انجام بدهیم.
وی در پاسخ به اینکه تکلیف بسته های حمایتی چه زمانی مشخص می شود، توضیح داد: واقعا نمی دانم و معلوم نیست اما امیدوارم با دستور جناب رئیس جمهور زمان زیادی نبرد.
این مدیر تاکید کرد: با توجه به شرایط پیش آمده جشنواره هایی مانند تئاتر عروسکی، تئاتر خیابانی، تئاتر خیابانی مریوان و کودک و نوجوان به تعویق افتاده است و منتظریم ببینیم ستاد ملی مبارزه با کرونا چه تصمیمی می گیرد. ما داریم سناریوهای مختلفی را در نظر می گیریم که متناسب با آن جلو برویم.
وی افزود: حتما باید یک بازنگری جدید در ارتباط با تعداد، تکثر و تعدد جشنواره ها داشته باشیم و به سمت کیفی کردن جشنواره ها برویم چرا که جشنواره ها با توجه به وضعیت کرونا به موقع برگزار نمی شوند و باید ببینیم که شرایط کرونا به چه سمتی می رود.
مدیر کل هنرهای نمایشی در پایان گفت: به عنوان متولی عرصه هنر منتظریم بیمه بیکاری هنرمندان پرداخت شود منتها تعریف از مشاغل باید متناسب با تعریف در وزارت کار و امور اجتماعی صورت بگیرد و یا اینکه تعریف جدیدی از مشاغل فرهنگی- هنری داشته باشیم و باید ببینیم تجارب دنیا در این باره چگونه است. امیدوارم در شرایط فعلیاقتصادی و فرهنگی از وزارت ارشاد تا مجلس و تمام ارکان حکومتی به ما کمک کنند تا مشکلات هنرمندان حل شود.
برنامه رادیویی «گیومه» به تهیه کنندگی علی بهرامی با گویندگی نگین خواجه نصیر و کارشناسی و اجرای علی جعفری از ساعت ۹ تا ۱۰:۳۰ به صورت زنده از رادیو نمایش پخش می شود.
به گزارش خبرگزاری مهر به نقل از روابط عمومی شورایعالی تهیهکنندگان سینمای ایران، این شورای صنفی در پی اکران اولین فیلم سینمای ایران بهصورت آنلاین اطلاعیهای صادر کرد.
در متن این اطلاعیه آمده است: معتقدیم سینمای ایران در شرایطی که ویروس کرونا تحمیل کرده، چارهای جز آنلاین شدن ندارد. این چرخش همزمان با نمایش در سالنهای سینما به مسیر نمایش در فضای مجازی در قالب ویاودی، یک چرخش تمدنی است که پیش از این در کشورهای پیشرفته به طور موفق تجربه شده و حالا با زیرساختهای اینترنتی موجود، امکان تحقق آن در کشورمان وجود دارد.
متولیان دولتی سینما، باید در این بزنگاه تاریخی، دوره کرونایی را مغتنم دانسته و سینمای ایران را در این چالش جدید، از رکود به بالندگی و رونق اقتصادی برسانند. این یک توفیق اجباری است که پیش از این به دلیل نبود عزم جزم مسوولان، اعتماد به نفس دستاندرکاران و به خطر افتادن منافع گروهی اندک، امکان تحققش کم بود. اما حالا با به کار گرفتن قدرت تخریبی هرکولی به نام کرونا، میشود کاری کرد کارستان!
نمایش فیلم سینمایی «خروج» آخرین ساخته ابراهیم حاتمیکیا در «سینما آنلاین» بدون آن که هنوز رنگ سالنهای سینما را دیده باشد، ثابت کرد که کار «نشد» ندارد. فقط کافی است متولیان امور، فرصتی را فراهم کنند که کل ظرفیت «وی او دی» کشور به خدمت گرفته شود و از طرف دیگر جلوگیری از دانلود غیرقانونی بطور بسیار جدی در دستور کار قرار گیرد، یا اگر امکان فنی آن فراهم نیست، از نظر اقتصادی ساز و کاری را تدارک ببینند که عملا استفاده از مال دزدی و قاچاق، برای سوءاستفاده کنندگان مقرون به صرفه نباشد.
در این میان کم کاری سازمان صدا و سیما در تبلیغ «سینما آنلاین» غیر قابل اغماض است. واضح است که این سازمان نباید این نوع نمایش را رقیب خود بداند، بلکه باید چون گذشته با همراهی و مساعدت خود از طریق تبلیغات گسترده، به ایجاد فرهنگ فیلم دیدن قانونی، مردم را در گذر به این دوره جدید تمدنی، مشایعت کند.
در چنین حالتی، شورای عالی تهیه کنندگان سینما اطمینان دارد تماشاگران سینمای ایران در حمایت از سینمای محبوب و نجیبشان پای کارند و این سینما را حتی در سختترین شرایط تنها نمیگذارند.
ما معتقدیم با استحکام سینما آنلاین، تولیدات سینمایی در دوران پسا کرونا رونق خواهد گرفت و از این رونق، سالنهای سینما نیز به موازات صنعت «وی او دی» بهرهها خواهند برد و مگر نه این که به فرموده رهبر انقلاب سال ۱۳۹۹ باید سال «جهش تولید» باشد.
راه اندازی سامانه ثبت درخواست حمایت فعالان سینمایی
به گزارش خبرگزاری مهر به نقل از روابط عمومی سازمان سینمایی، چهارمین جلسه کارگروه بررسی آسیبهای کرونا در سینما برگزار شد.
در این جلسه مدیرعامل صندوق اعتباری هنر گزارشی از روند اعطای وام ۱۰ میلیونی به ازای هر پرده به سینماها ارائه کرد و از ارائه درخواست ۵۰ سینما شامل ۱۰۵ پرده برای دریافت این وام قرض الحسنه خبر داد و قرار شد درخواست ها صرفا تا ضرب الاجل تعیین شده تا پایان فروردین پذیرفته شود.
همچنین مصوب شد با توجه به مجوز ریاست هیات امنای بنیاد سینمایی فارابی مبنی بر تخصیص نیمی از مطالبات وصول شده بنیاد در فروردین و اردیبهشت به کارگروه کرونا، پیگیری های لازم معمول تا بین سینماگران و فعالیتهای آسیب دیده توزیع شود.
از دیگر مصوبات این جلسه میتوان به راهاندازی سامانهای در راستای مصوبه دولت به منظور ثبت درخواست حمایت فعالان سینمایی که دچار آسیب شدهاند اشاره کرد. این سامانه از روز دوشنبه فعال می شود و کلیه فعالان حوزه سینما که متقاضی حمایت هستند میتوانند درخواست خود را از طریق سامانه ارسال کنند. تعیین اولویتها و میزان حمایت با توجه به اطلاعات دریافتی به تصویب کارگروه خواهد رسید.
همچنین قرار شد ضمن ادامه توقف صدور پروانه ساخت فیلم، معاون ارزشیابی و نظارت سازمان سینمایی جلسهای با حضور تهیهکنندگان پروژههایی که صرفا چند جلسه از فیلمبرداری آنها باقی مانده و نماینده تشکلهای تهیهکنندگان به منظور بررسی وضعیت آنها جهت پیشنهاد به ستاد ملی کرونا برگزار کند.
در جلسه بعدی این ستاد که روز چهارشنبه برگزار میشود میزان و نحوه کمک خانه سینما به اعضا بررسی و تصمیمگیری خواهد شد و سناریوهای محتمل در بازگشایی سینماها در صورت اعلام وضعیت سفید نیز بررسی میشود.
«کرونا» و داستان دنبالهدار «فداکاری»/ ما مستندسازیم نه دردسرساز!
مرتضی آتشزمزم کارگردان سینما که این روزها مشغول ساخت مستندی درباره کروناست در گفتگو با خبرنگار مهر درباره این مستند گفت: برای ساخت این مستند که هنوز نامی برای آن انتخاب نکردهام، به سراغ بیمارستانها رفتم و بیشترین کار من مربوط به بخش آیسییو یکی از مراکز اصلی درمان در اصفهان بود که ما به سراغ کادر درمان و نیروهای خدمات و مشکلاتی که برای آنها وجود دارد، رفتیم.
کارگردان فیلم سینمایی «مالیخولیا» عنوان کرد: ما فاز اول این مستند را فیلمبرداری کردیم و در نظر داریم دو، سه ماه بعد دوباره به سراغ افرادی که با آنها گفتگو کردیم و تلاشهایشان را به تصویر کشیدیم برویم تا ببینیم در چه وضعیتی هستند. در فاز اول با کادر درمان و بیماران، نیروهای خدمات و تمام کسانی که در این بحران فداکارانه تلاش میکنند به گفتگو پرداختیم و درباره سختیهایشان، ارتباطشان با خانواده و… صحبت کردیم.
تجربه مواجهه با دو گروه در روزهای کرونایی
وی با بیان اینکه هدفش از ساخت این مستند، ثبت این واقعه بود که در حال حاضر به یک مشکل جهانی تبدیل شده است، درباره موارد ویژه این مستند گفت: من ۲ مورد ویژه در حین ساخت این مستند دیدم؛ یکی اینکه گروهی کاملاً فداکارانه در میدان هستند و دیگر اینکه گروهی کم لطفی میکنند، خطر را نادیده میگیرند و به خود و جامعه آسیب میرسانند. این ۲ مورد برای من بسیار ویژه بود. البته همیشه مردم مقصر نیستند چراکه در حال حاضر آنها بلاتکلیف هستند. به نظرم اگر مردم درست توجیه شوند، به توصیهها عمل میکنند یعنی در خانهها میمانند ولی دولت خودش برنامه مشخصی ندارد و قضیه را جدی نمیگیرد یا برنامه دیگری در سر دارد.
بدترین تصویر که ثبت کردهام غربت خانواده فوت شدگان است که حتی نمیتوانند برای عزیزشان درست مراسم خاکستری و… برگزار کنند و این بسیار دردآور است. شاید بزرگترین مشکل در دوران پساکرونا همین موارد باشد چون در آن هنگام با موجی از افراد افسرده مواجه میشویم آتشزمزم بیان کرد: در مجموع مردم در این موضوع همراهی خوبی داشتهاند آنهایی هم که رعایت نمیکنند سه دسته هستند؛ کسانی که زندگی روزمرهشان به شغلشان بستگی دارد و مجبورند سرکار بروند، آنهایی که مشاغل آزاد دارند مثل رانندگان تاکسی، دست فروشان و… که این افراد مشکل معیشت دارند، گروه دیگر مشاغلی دارند که دولت اقدام به تعطیلی آنها نکرده و به اجبار سرکار میروند. بنابراین دولت باید تدبیری برای اینها در نظر بگیرد که ایشان آسیبپذیرترین قشر جامعه هستند.
وی ادامه داد: گروه سوم اما افراد بیخیالی هستند که بیتوجه به توصیهها تردد غیرضروری دارند. به گروه اول و دوم خرده نمیتوان گرفت اما گروه سوم کسانی هستند که بدون داشتن تعهد اجتماعی، بیماری را به دیگران منتقل میکنند وگرنه کسانی که به اجبار سرکار میروند حواسشان به همه چیز هست، به خود و خانوادهشان فکر میکنند و جانب احتیاط را نگه میدارند.
این کارگردان با اشاره به فوت شدگان کرونا هم اظهار کرد: بدترین تصویر که ثبت کردهام غربت خانواده فوت شدگان است که حتی نمیتوانند برای عزیزشان درست مراسم خاکستری و… برگزار کنند و این بسیار دردآور است. شاید بزرگترین مشکل در دوران پساکرونا همین موارد باشد چون در آن هنگام با موجی از افراد افسرده مواجه میشویم. خوشبختانه ما مردم با فرهنگی داریم آنها میدانند که در چنین شرایط سختی باید جویای احوال یکدیگر شوند و نباید افرادی را که دچار آسیبهای این چنینی میشوند، رها کنند. این در حالی است که طبق پیشبینیها، جهان حداقل یک سال با این بیماری درگیر است.
به مستندساز به چشم «دردسر» نگاه میکنند!
آتشزمزم با بیان اینکه در ابتدا قصد داشت این مستند را در قم بسازد اما نتوانست مجوزهای لازم را اخذ کند، اظهار کرد: اوایل خیلی امنیتی به قضیه کرونا نگاه میشد. متأسفانه در کشور ما برخی مسئولان دوربین را یک سلاح میدانند و حتی یک مستندساز و فیلمساز رسمی کشور به چشم دردسر نگاه میکنند که شاید عیوب را منتشر کنند! در حالی که او فقط قصد ثبت فداکاریها را دارد و اگر هم برای رفع کمبود و عیبی اطلاع رسانی درست شود حتماً به حل مشکل کمک خواهد کرد.
وی افزود: این نگاه به دوربین یک معضل است به همین دلیل کار مستندساز و فیلمساز در ایران سخت است. من به دست اندرکاران وزارت بهداشت و سازمان مدیریت بحران هم گفتم که قصد من ثبت فداکاریهای همکاران شماست اما متأسفانه با ما همکاری نشد. در نهایت من از طریق یکی از دوستانم در شبکه اصفهان، مجوز ساخت مستند در بیمارستانهای اصلی این استان را گرفتم.
آتشزمزم در پایان بیان کرد: ما در دل این مستند فراخوانی به ۱۰ زبان دنیا منتشر کردهایم و از مردم خواستیم درباره این درد مشترک صحبت کنند چون در حال حاضر این بیماری باعث نزدیکی همه کشورها درباره یک موضوع واحد شده است. برای مثال همان مشکلی که در بیمارستان خورشید اصفهان هست در بیمارستان میلان ایتالیا هم وجود دارد. بنابراین میتوانیم این درد مشترک را با زبان مشترک بیان کنیم. ما این ویدئوها را در این مستند میگنجانیم. این را هم باید عنوان کنم که ویدئوهای زیادی در این حوزه به دست ما رسیده از هند گرفته تا چین، انگلیس و ایتالیا که درباره این موضوع با ما احساساتشان را به اشتراک گذاشته اند.
خرید حقوق حداقل ۱۰ اثر اقتباسی توسط بنیاد سینمایی فارابی
خرید حقوق حداقل ۱۰ اثر اقتباسی توسط بنیاد سینمایی فارابی
به گزارش خبرگزاری مهر به نقل از روابط عمومی بنیاد سینمایی فارابی، به منظور تقویت پیوند میان سینما و ادبیات داستانی و تشویق نویسندگان و تولیدکنندگان فیلم، بنیاد سینمایی فارابی، طرح حمایت از تولید فیلمهای اقتباسی را به اجرا میگذارد.
بر اساس این خبر، بنیاد سینمایی فارابی در نظر دارد حمایت از تولید فیلم اقتباسی را به شرح زیر اجرا کند:
۱. بنیاد سینمایی فارابی تا پایان خرداد ۹۹ حقوق حداقل ۱۰ اثر در گونههای مختلف ادبیات داستانیِ پس از انقلاب را بر اساس جذابیتهای داستانی و قابلیت اقتباس سینمایی، از صاحب حقوق اثر (مؤلف یا ناشر) خریداری میکند.
۲. خریداری حقوق کتابهایی که برنده جوایز معتبر ادبی مانند جایزه کتاب سال جمهوری اسلامی، جایزه جلال آل احمد و سایر جوایز مورد تایید وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی در اولویت قرار دارند.
۳. تهیه کنندگان حرفهای سینما میتوانند پیشنهادهای خود را به بنیاد سینمایی فارابی ارائه نمایند.
۴. حقوق آثاری که برای اقتباس مورد موافقت قرار میگیرند، به قیمت مصوب کمیسیون فرهنگی – هنری بنیاد (بین ۲۰۰ تا ۴۰۰ میلیون ریال) از صاحب قانونی اثر (مؤلف یا ناشر) خریداری میشود و برای نگارش فیلمنامه در اختیار تهیه کننده (پیشنهاد دهنده) قرار میگیرد.
۵. پس از دریافت پروانه ساخت، ضمن واگذاری حق اقتباس خریداری شده به تهیه کننده مبلغ ۵۰۰ میلیون ریال نیز بابت تبدیل داستان به فیلمنامه، به تهیه کننده پرداخت میشود.
۶. بنیاد سینمایی فارابی در تولید این آثار با تصویب شورای هماهنگی تولید سازمان سینمایی، تا سقف ۱۰ میلیارد ریال مشارکت خواهد کرد.
۷. فهرست کتابهایی که حقوق اولیه آنها به منظور طراحی و تولید آثار اقتباسی، خریداری شده و میشود به همراه فهرست آثاری که حقوق سینمایی آنها در گذشته به وسیله سازمان سینمایی و مؤسسات تابعه، خریداری شده است برای استفاده از بند ۵ و۶ این فراخوان در نشانی www.eqtebas.ir نیز قابل بهرهبرداری است.
قادر آشنا مدیرکل هنرهای نمایشی درباره وضعیت جبران مالی گروهها و تماشاخانههای تئاتری متضرر در شرایط بحرانی پیش آمده به دلیل شیوع ویروس کرونا توسط دولت، به خبرنگار مهر گفت: بسته فرهنگی حمایتی از سوی وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی به دولت ارائه شده که طی آن به وضوح وضعیت تضرر تئاتر در شرایط بحرانی پیش آمده نیز دیده شده است. منتظریم ببینیم که دولت در این خصوص چه اقدامی را انجام میدهد.
وی با بیان اینکه نیاز است تا ما وضعیت دقیق گروهها و تماشاخانه تئاتری در سراسر کشور بدانیم تا بر اساس آن بدون اینکه حقی نادیده گرفته شود اقدام کنیم، افزود: شیوع ویروس کرونا موضوعی بسیار جدی است که همه اقشار جامعه از جمله هنرمندان تئاتر را هم درگیر خود کرده است. تصورم این است باید در یک فضای منسجم و یکپارچه وضعیت دقیق گروهها و تماشاخانههای تئاتری متضرر در شرایط فعلی در سراسر کشور و همچنین برنامه پیش روی گروهها و تماشاخانه در دوران پساکرونا مشخص شود.
مدیرکل هنرهای نمایشی تأکید کرد: بخشی از کارهایی که باید در خصوص ضرر مالی تئاتر انجام میشد، انجام و به دولت ارائه شد اما بخشی که به صورت دقیق مربوط به میزان ضرر هر کدام از گروهها و تماشاخانههای تئاتری در ۲ ماه گذشته و همچنین وضعیت برنامه ریزی برای اجراهای تئاتر در تعامل هنرمندان و تماشاخانههای تئاتری در دوران پسا کرونا و میزان حمایت مورد نیاز آن به صورت دقیق نیز باید محاسبه و مشخص شود. این بررسی دقیق در صورت حمایت مالی دولت از تئاتر بسیار مهم است تا ما به درستی و بر اساس ارزیابی انجام شده از گروهها و تماشاخانه در سراسر کشور حمایت کنیم.
آشنا ادامه داد: به منظور اینکه این بررسی به صورت یکپارچه و در ارتباط منسجم با معاونت هنری، اداره کل هنرهای نمایشی، تماشاخانهها و گروههای تئاتری در سراسر کشور انجام شود و همه با یک مسئول مشخص در ارتباط باشند، آقای اتابک نادری را به عنوان مسئول بررسی دقیق وضعیت گروهها و تماشاخانههای تئاتری در دوران کرونایی پیش آمده انتخاب کردیم.
وی در پایان سخنان خود درباره زمانبندی مدنظر برای بررسی این وضعیت و ارائه اطلاعات دقیق جمع آوری شده، یادآور شد: برای بررسی وضعیت گروهها و تماشاخانه تئاتری طی ۲ ماه گذشته حدود ۲۰ روز آینده بررسیهای دقیق به ما ارائه میشود اما نکته مهم دیگر وضعیت حمایت و اجراهای تئاتری با پایان شرایط بحرانی کرونا است که باید این بررسی نیز توسط آقای اتابک نادری و در تعامل با گروهها و تماشاخانهها انجام شود.