محمدعلی وطن دوست، در گفتگو با خبرنگار مهر ضمن آرزوی سلامتی برای آنهایی که به هر نحوی با ویروس منحوس کرونا دست به گریبان هستند، گفت: آنچه که متخصصان و پزشکان متعهد بر روی آن تأکید دارند، دوری از اجتماعات شلوغ است که این مسئله منحصر به مکانهای مذهبی مانند مساجد، حرمهای مقدس و نماز جمعه و جماعات نیست؛ بلکه خیابانها، بازارها، پاساژها و دیگر موارد را نیز دربرمیگیرد.
وی ادامه داد: وقتی متخصصان فن سفارش میکنند که از مکانهای شلوغ اجتناب کنید، قطعاً هدفشان سلامتی خود مردم است و تفاوتی نمیکند که اجتماعات شلوغ، از نوع مراسمات مذهبی و یا حضور در بازارها، پاساژها و دیگر موارد باشد. ثانیاً بسیاری از این مراسمات مذهبی مانند نمازهای جماعت، جمعه و زیارت اماکن مقدس، از مستحبات محسوب میشوند و در هیچیک از آموزههای دینی، اعم از آیات و روایات اسلامی، واجب شمرده نشدهاند.
طی فتوای تقدیم اهمّ بر مهم، حفظ جان مردم از مهمترین واجبات است
این استاد حوزه و دانشگاه تأکید کرد: از همینرو اگر میان عمل مستحب و عمل واجب، تزاحم روی دهد، عقل و دین، آن عملی را که از اهمیت بیشتری برخوردار است بر عمل دیگری که اهمیت کمتری دارد، ترجیح میدهند. بداهت این مطلب تا اندازهای است که همه عالمان مسلمان و خردمندان بر درستی تقدیم اهمّ بر مهم فتوا دادهاند.
وطن دوست در این خصوص افزود: اکنون میگوئیم حضور در اماکن و مراسمات مذهبی، مانند نمازهای جمعه و جماعات جزو اعمال مستحبی است؛ ولی حفظ جان مردم و مؤمنان از مهمترین واجبات است. به عبارت دیگر در شرایط فعلی، آنگونه که همه مراجع و در رأس آنها مقام معظم رهبری تأکید دارند، باید از توصیهها و دستورات ستاد مبارزه با بیماری کرونا و وزیر محترم بهداشت پیروی شود.
وی ضمن تأکید بر لزوم دوری از افراط و تفریط، بیان کرد: نباید در چنین مسائلی از مراجع عظام تقلید و مقام معظم رهبری جلو بیفتیم و به تعبیر عامیانه، «کاسه داغتر از آش» شویم؛ لذا دوری از افراط و تفریط یکی از مسائل بسیار مهمی است که باید در شرایط فعلی مد نظر همه افراد باشد.
استاد فلسفه دانشگاه فردوسی مشهد در ارتباط با موضوع محدودیتهای اعمال شده برای حرم اهلبیت (ع) با وجود شفاخانه دانستن آنها، عنوان کرد: ما حرم اهل بیت (ع) را شفاخانه میدانیم و بر این باوریم که بسیاری از افراد با توسل به امامان و اهل بیت (ع) میتوانند شفا پیدا کنند؛ این امر مسلّمی است و هیچ انسان معتقد به اهل بیت (ع) آن را انکار نمیکند، ولی مسأله نظافت نیز در اسلام دارای جایگاه خاصی است. اسلام به اندازهای برای نظافت اهمیت قائل شده است که پیامبر اکرم (ص) میفرمایند: النّظافه من الایمان، یعنی رعایت نکردن نظافت، نشانه ضعف ایمان است.
وطن دوست در ادامه تصریح کرد: اسلام همه اقسام نظافت از جمله نظافت لباس، مسکن و شهر را مدنظر قرار داده است؛ بنابراین میتوان گفت رعایت نظافت از امور فطری انسانها است.
قرآن کریم در این زمینه در آیه ۲۲۲ سوره بقره میفرماید: انّ اللّه یُحِبُّ التّوّابینَ وَ یُحِبُّ الْمُتَطَهّرینَ، همانا خداوند آنان که پیوسته به درگاهش توبه کنند و پاکیزگانی که از هر آلودگی دور هستند را دوست دارد. از همینرو، روایات ما در کنار دستور به زیارت قبور ائمه (ع) به حفظ سلامتی و رعایت مسائل بهداشتی تأکید دارند.
وی در این خصوص با اشاره به کتاب طبالرضا که شامل روایات متعدد و کثیر امام رضا (ع) در مورد مسائل طبی، پزشکی و بهداشتی است و کتابهای دیگری از جمله «طب الصادق (ع)» و «طب النبی (ص)»، بیان کرد: پیام این روایات به مردم، رعایت مسائل بهداشتی است و اگر بنا بود همه چیز با توسل و دعا حل شود چرا خود اهل بیت (ع) در مواقع بیماری از دارو استفاده میکردند؟ مثلاً در روایتی پیامبر (ص) میفرمایند: «خداوندی که بیماریها را خلق کرده، دارو و درمانی برای آنها قرار داده است. ولی بهترین درمان، حجامت و فصد و سیاه دانه است.»
تعطیلی موقت حرم چیزی جز عمل به دستورات بهداشتی اسلام نیست
این استاد دانشگاه اضافه کرد: در بسیاری از آیات و روایات در کنار دستور به دعا و توسل، به مصرف دارو و رعایت مسائل بهداشتی توصیه شده است. در نتیجه تعطیلی موقت حرم و اماکن مقدس چیزی جز عمل به دستورات بهداشتی اسلام نیست.
وی با بیان اینکه زیارت در لغت به معنای آهنگ و قصد کسی را نمودن است که به قصد تکریم وی انجام میشود، گفت: زیارت افراد زنده و برادران دینی با رفتن نزد آنان و زیارت ائمه (ع) با رفتن نزد قبور آنان و سلام دادن به آنها محقق میشود، اما روایات سلام دادن به آنان از راه دور را نیز زیارت برشمردهاند. همچنین ائمه معصومین (ع) برای کسانی که نمیتوانند از راه نزدیک زیارت کنند، دستور به خواندن زیارت از راه دور دادهاند و ثواب زیارت را برای آنان ذکر کردهاند.
وطن دوست به افراد مجاور و کسانی که قصد زیارت داشتهاند پیشنهاد داد، ائمه معصومین (ع) را از راه دور زیارت کنند و از اجر و پاداش زیارت بهرهمند شوند.
