به گزارش ایسنا، حرفها از صدور مجوز برای کاوش و نظارت بر محوطهی آکروپل شوش، توسط دو باستانشناس و یک مرمتگر تزئینات آثار تاریخی شروع شد، هر چند یک فارغالتحصیل فوق لیسانس باستانشناس که مجوزِ سرپرست هیات کاوش به نام او صادر شد، یک دانشجوی فوق لیسانس باستانشناسی در مرحلهی پایاننامه و کارشناس ارشد مرمت آثار تاریخی که مجوز نظارت بر این پروژه را گرفته بودند، اکنون به اواخر کار خواناسازی صفه و کاوش در گورستان هزاره پنجم شوش رسیدهاند، اما همچنان رییس پژوهشکده باستانشناسی معتقد است مجوزِ صادر شده فقط برای خواناسازی صفه است و نه کار بیشتری.
هر چند نخستین مجوز را ۱۶ مهر رییس پژوهشگاه میراث فرهنگی و گردشگری در نامهای خطاب به مدیر کل میراث فرهنگی استان خوزستان، صادر کرد و در آن اعلام شد تا «برنامه گمانهزنی به منظور خواناسازی و پیگیردی صفّه خشتی آکروپل را به منظور تدقیق خطوط معماری در راستای انجام فعالیتهای حفاظتی و مرمتی» انجام شود، اما یک هفته بعد از صدور این مجوز، دومین نامه با همین مضمون نیز خطاب به موسوی نوشته شد. رییس پژوهشگاه میراث فرهنگی -عمرانی- در مجوزی که با نام «اصلاحیه» صادر شده بود، خطاب به موسوی نوشته بود: «اصلاحیه مجوز برنامه خواناسازی سکوی بلند و کاوش روشمند در گورستان هزاره پنجم آکروپل شوش» با همان سرپرست پروژه و همان ناظران.
بیشترین اظهار نظرها و نقدها به دنبال صدور این مجوزها به انتخاب کارشناسانِ اعلام شده برای این پروژه بود، وگرنه بُعد جوانگرایی که اقدامی شایسته در کشور محسوب میشود. البته از سوی دیگر یکی از نقدهایی که به حضور باستانشناسان پیشکسوت در سایتهای کاوش مطرح میشود، ارائه ندادن گزارش کار به پژوهشکده باستانشناسی توسط برخی از آنها بعد از گذشتِ سالها، آنهم از زمانی است که در سایتهای تاریخی زیر نظر مدیریت خود کاوش کردهاند.
اما کمتر از نیم قرن از آخرین کاوشها در «صُفّه خشتی آکروپل» و «گورستان هزاره پنجم آکروپل» شوش میگذرد، مدت زمانی که در ظیِ آن، مجموعه باستانی شوش آسیب زیادی دید.
با این وجود هنوز باستانشناسان معتقدند؛ شوش آن اندازه مهم است که برای هر اقدام جدی در آن باید متخصصان را گرد هم آورد و نشستی تخصصی برگزار کرد، هر چند برگزاری چنین نشستها و همایشهایی برای بررسی نقاط قوت و ضعفِ موجود در این محوطه، به منظور رسیدن به نتیجهای مشخص، بهندرت عملیاتی شده است تا بتوان بر مبنای آنها پژوهشها و طرحهای حفاظتی در شوش را برنامهریزی کرد.
در این مجوز با اشاره به مادّه ۱۱ قانون حفظ آثار ملّی و در اجرای بند ۳ مادّه قانون اساسنامه سازمان میراث فرهنگی، مصوب سال ۱۳۶۷ با انجام برنامه گمانهزنی به منظور خواناسازی و پیگیردی صفه خشتی آکروپل به منظور تدقیق خطوط معماری در راستای انجام فعالیتهای حفاظتی و مرمتی شهرستان شوش به سرپرستی … و با نظارت … و … از یک آبان ماه تا ۱۴ آذر موافقت کرد.
حالا میتوان گفت حدود ۲۰ روز از آغاز کاوش در این محوطه گذشته و آن روزهای میانی خود را از حضورِ این تیم باستانشناس سپری میکند، اما بعد از انتشار نخستین خبرها از صدور مجوزهای عمرانی؛ حالا اعلام میشود که یک کارشناس باستانشناسی نیز به عنوان ناظر فنی به پروژه اضافه شده است.
تعریفِ مجوز «خواناسازی و کاوش روشمند در گورستان هزاره پنجم آکروپل شوش» از زبان شیرازی
روحالله شیرازی – رییس پژوهشکده باستانشناسی – اما در گفتوگو با خبرنگار ایسنا همچنان پروژهی در حال انجام را خواناسازی مصطبه میداند و نه کاوش.
او تاکید میکند: کار در حال انجام، کاوش نیست، خوانا سازی در مصطبهای است که قبلا فرانسویها در این بخش حفاری و کار کردهاند و قصد داشتند تا آن را حفاظت و مرمت کنند، چون وضعیت حفاظتی بدی داشت و آن را آب و باران زده بود.
وی با اشاره به اینکه این پروژه به پیشنهاد پایگاه شوش مطرح شد و در حال حاضر زیر نظر ناظر عالی علمی «عباس مقدم» در حال انجام است، میگوید: جایی که اکنون تیم در حال کار است، قبلا کاوش شده است، یک احتمال نیز وجود دارد که از تدفینهایی موجود در گذشته هنوز ردی باشد. با این وجود،گمانهی بسیار کوچکی در حال کار است.
او با وجود یادآوری خبرنگار ایسنا که در «مجوز اصلاحیهی رییس پژوهشگاه کاوش در «گورستان هزاره پنجم آکروپل شوش» عنوان شده است، تاکید میکند: کار در حال انجام، کاوش در شوش یا کاوشِ آکروپلِ شوش نیست، بلکه فقط خوانا سازی مصطبه و روشن کردن وضعیتِ آنجا است.
رییس پژوهشکده باستانشناسی ادامه میدهد: زمانی که قرار بر کاوش بزرگ و گسترده در شوش باشد، قطعا باید از باستانشناسان با تجربه و پیشکسوت که از نظر علمی توانا هستند، استفاده کنیم. اما کار کنونیِ پایگاه، در حد خوانا سازی با هدف حفاظت است که قبل از آن میخواهند یک شناخت از محوطه داشته باشند.
شیرازی با بیان اینکه اگر قرار بر انجام برنامهای جامع باشد باید معیارهای ان نیز مدنظر قرار گیرد، اظهار میکند: در حال حاضر کارِ کاوشی بزرگ در برنامه نداریم و حتی پروژهی در حال انجام، یک برنامهی ادامهدار نیست، بلکه یک برنامه مقطعی است.
ابراهیم پورفرج به نمایندگی از آژانسهای گردشگری که در زمینه جذب گردشگر خارجی به ایران فعالیت میکنند، در گفتوگو با ایسنا اظهار کرد: با هیچ آژانسی در خارج از کشور نمیتوانیم مکاتبه داشته باشیم. از نتایج تصمیمات آنها درباره سفر ایران اطلاعی نداریم. همه رایزنیهای قبلی با آژانسها و توریستهای خارجی بدون جواب مانده است. نمیدانیم پیشنهاد سفر به ایران را پذیرفتهاند یا منصرف شدهاند. رویه کار معمولا اینطور بود که از طریق پیامرسانهای اینترنتی با توریستها و آژانسهای خارجی ارتباط برقرار میکردیم و کمتر ارتباط مستقیم تلفنی یا فکسی برقرار میشد. حالا با قطع اینترنت همه دسترسیها نیز قطع شده است.
وی ادامه داد: ایران در میانه فصل گردشگری به سر میبرد. معمولا برخی گردشگران وقتی کشوری با شرایط اضطراری مواجه میشود، در دقیقه آخر تصمیم میگیرند سفر خود را لغو کنند. ما حتی نمیدانیم تکلیف تورهایی که در راه ایران هستند چه میشود. آیا آنها قرار است به ایران سفر کنند یا تصمیمشان متوقف شده است.
او درباره وضعیت توریستهایی که هماکنون در ایران به سر میبرند نیز گفت: با توجه به ناآرامیهایی که در برخی شهرها ایجاد شده برنامه بازدید بعضی از گردشگران محدود شده است.
رییس جامعه تورگردانان ایران سپس به بلاتکلیفی آژانسهای ایرانی که ارتباطهای خود را با آژانسهای خارجی از دست دادهاند، اشاره کرد و گفت: نامهای برای شورای عالی امنیت ملی با شرح مشکلات پیش آمده در یک هفته اخیر پس از قطع اینترنت فرستادهایم تا دستکم برای صنعت گردشگری ایران تا پیش از آنکه بیشتر متضرر شوند، راهکاری ارائه دهند. کشور برنامههای بلندمدتی برای توسعه گردشگری ترسیم کرده. قرار بود این صنعت جایگزین نفت شود و منبعی برای درآمدزایی کشور باشد.
او درباره اقداماتی که برای خنثی کردن اثر ناآرامیها بر گردشگری کشور باید انجام داد، بیان کرد: هر گونه ناآرامی و ناامنی اثر مستقیم و سریعی در گردشگری دارد که اقتصاد را نیز متاثر میکند. این ناآرامیها در هر کشوری ممکن است رخ دهد اما معمولا کشورها بعد از این اتفاقات بلافاصله گام بعدی را برای خنثی کردن اثر آن برمیدارند و روی معرفی کشورشان و پاکسازی چهره منفی ایجاد شده متمرکز میشوند و برای آن هزینه میکنند تا به مردم جهان اعلام کنند آماده پذیرایی شدهاند و محیط امن برای سفر فراهم شده است.
وی به یک نمونه اشاره کرد و افزود: زمانی که آن توریست آلمانی کتک خورد اخبار منفی به شکل گستردهای منتشر شد و شبکههای خارجی خبری بارها به این اتفاق پرداختند اما درباره اقدامات مثبت بعدی در راستای آن حادثه خبری منعکس نشد یا خبر دستگیری آن دو توریست استرالیایی که در همه رسانهها و شبکههای اجتماعی بازتاب پیدا کرد اما پس از آزادی خبر آن به شکل محدودی منتشر شد و تقریبا خیلیها اطلاع نداشتند این توریستها آزاد شدهاند. طبیعی است که این جریان یکطرفه خبری ذهنها را نسبت به امنیت ایران آشفته میکند.
پورفرج گفت: یکی از امتیازهای ایران امنیت آن بوده است. ما در همه رویدادهای بینالمللی ایران را به عنوان مقصدی امن معرفی میکنیم که اثرگذاری مثبتی هم داشته اما حالا که ناآرامیهای داخل کشور منعکس میشود ضرورت دارد پس از آرام شدن اوضاع حرکت مثبتی انجام دهیم.
رییس جامعه تورگردانان درباره اثر سهمیهبندی و اصلاح قیمت بنزین بر سفر نیز اظهار کرد: هنوز اثر آن مشخص نشده است. تصمیمی گرفته شده که بهتر بود همهجانبه باشد. بنزین سهمیهبندی شد اما برای اتومبیلها یا موتورسیکلتهای خارجی که به ایران سفر میکنند، فکری نشده است، معلوم نیست سوخت این وسایل نقلیه چگونه باید تامین شود. هفته گذشته ما برای تامین سوخت گازوئیل اتومبیل دو گردشگر خارجی بلاتکلیف مانده بودیم، چون به کارت گازوئیل دسترسی نداشتیم؛ یعنی برای تامین سوخت یکسری از وسایل نقلیه فکری نشده است.
عصر امروز (پنجشنبه، ۳۰ آبانماه) از آغاز اتصال اینترنت به صورت محدود خبر میرسد.
به گزارش ایسنا،برگزاری نمایشگاه «میراث باستانشناسی اسپانیا» نیز از این قاعده مستثنی نیست، نمایشگاهی که میتوان گفت بیشتر به دنبال یک اتفاقِ موزهای رخ داد، یعنی بازدید کارشناسان موزهدار آلیکانته از آثار ایرانی به نمایش در آمده در موزهای در هلند که نمایشگاه «ایران: مهد تمدن» را در خود داشت.
واین اتفاق باعث شد تا درخواستِ طرف اسپانیاییها برای نمایشِ این پکیجِ تاریخی در موزهی آلیکانتهی اسپانیا مطرح شود و همان شد که با طرحِ صحبتهای دو طرفه، تصمیم به برگزاری نمایشگاه متقابل از دو موزه در دو کشور گرفتند و بعد از پایان نمایشِ تاریخِ ایران در اسپانیا، حالا «میراث باستانشناسی اسپانیا» از حدود دو ماه قبل کار نمایش خود را در موزهی ملی و در سالن نمایشگاههای موقت موزه باستانشناسی و هنر دوره اسلامی آغاز کرد تا برای هفت ماه یعنی تا ۲۶ فروردین، تاریخِ اسپانیا را به رخِ تاریخ و تمدنِ غنی ایرانیها بکشد.
در این میان اما برخی نارضایتیها از آثار انتخاب شده که بیشتر آن را از نظر ارزشِ تاریخی در موزهی مادر ایران کماعتبارتر از آثار تاریخی نمایش درآمده در نمایشگاه «ایران: مهد تمدن» میدانستند، باعث شد تا این پرسش برای دومین در طول برگزاری نمایشگاههای بینالمللی موزه ملی ایران مطرح شود؛ «معیارِ انتخاب آثار به نمایش درآمده در این نمایشگاه چه بود؟» پرسشی که در زمان رونمایی از آثار نمایشگاه «لوور» در ایران نیز مطرح شده بود.
جبرئیل نوکنده – مدیر کل موزه ملی ایران – اما نخست ترجیح میدهد تا نمایشگاه میراث باستانشناسی اسپانیا – گزیدهای از موزه باستانشناسی آلیکانته – را اینطور معرفی کند:
«نمایشگاهی که در موزه ملی ایران، با ۳۰۰ اثر از دوره پارینه سنگی یعنی از ۳۵۰ هزار سال قبل تا قرن ۱۹ و ۲۰ روایتگر تاریخ منطقه آلیکانته اسپانیا تا دریای مدیترانه است. نمایشگاهی که آثارِ نمایش داده شدهاش حاصل کاوشهای علمی باستانشناسی از استان والنسیاست؛ منطقهای که موزه باستانشناسی الکیانته در ۱۹۳۲ میلادی در آن ساخته شد و از نظر سابقهی سال ساخت موزه، از موزه ملی ایران چند سالی قدیمیتر است.»
او حتی حضور باستانشناسان موزه آلیکانته در ایران برای مطرح کردن تجربیاتشان را اینطور تشبیه میکند؛ «این نخستین زمانی است که به صورت رسمی سفیرِ فرهنگی بین دو کشور رد و بدل شد» و ادامه میدهد: این اقدام یک تجربهی ارزشمند در باستانشناسی زیر آب و در سایت موزههاست.
وی با بیان اینکه باستانشناسان کشورمان، تجربهی جدی چندانی دربارهی باستانشناسی زیرآب ندارند، اظهار میکند: میدانیم که اسپانیا کشوری گردشگر پذیر با تجربیاتی خوب است که در دی ماه تجربیات خود را در قالب نشستهای تخصصی به ایرانیها ارائه میکند.
او با اشاره به تلاشهای موزه ملی ایران برای بالا بردن شناختِ ایرانیها از فرهنگ و تمدن اسپانیاییها، اظهار میکند: وظیفه موزه ملی این است که سطح آموزش عمومی را در حوزه فرهنگ بالا ببرد، ما فوتبال اسپانیا را به خوبی میشناسیم و میدانیم کشوری گردشگر پذیر است، اما اطلاعاتی جزئی از این اتفاق داریم.
این باستانشناس به همین دلیل برگزاری نمایشگاه «میراث باستانشناسی اسپانیا» را نخستین تصویر جدی از باستانشناسی و عمق تاریخ و فرهنگ اسپانیا در ایران معرفی میکند.
اسپانیاییها در انتخاب نمایشگاه «ایران: مهدتمدن» دخالتی نداشتند
نوکنده، اما انتخاب آثارِ تاریخی اسپانیاییها برای نمایش در موزه ملی ایران را بدون ارتباط به آثار نمایش داده شده در نمایشگاه «ایران: مهد تمدن» که بعد از هلند به اسپانیا رفت، میداند.
او با بیان این توضیح که در زمان برگزاری نمایشگاه «ایران: مهد تمدن» در هلند، مسوولان موزه آلیکانته اسپانیا با دیدن این نمایشگاه، درخواست برگزاری آن در آلیکانته را مطرح کرده و درخواست داشتند تا همهی آثار آن نمایشگاه را در این موزهی باستانشناسی نمایش دهند، تاکید میکند: «بنابراین آنها هیچ دخالتی در انتخاب آثار به نمایش درآمده در موزه اسپانیا نداشتند.
زمانیکه ما نمایشگاهی موزهای برگزار میکنم، حتما کشورِ میزبان، ذائقههایی دارد که برایش اهمیت دارند، همچنین نظراتی از سوی موزهی مقابل اعلام میشود و دربارهی هر کدام از آنها ساعتها بحث میشود تا درباری سناریو و انتخاب آثار، گاهی پژوهشگران خارج از موزه با اطلاعاتِ خوبِ خود به ما کمک کنند.»
طرف اسپانیایی در انتخاب آثار نمایشگاه «ایران:مهد تمدن» دخالتی نداشت، طرف ایرانی آثار آلکیانته را برای موزه ملی کامل بررسی کرد
وی با اشاره به پیشنهاد موزه ملی ایران در زمان مطرح شدن این بحث برای دو طرفه بودن این نمایشگاه، میگوید: «ما پیشنهاد دادیم نمایشگاه متقابل باشد یعنی با برگزاری نمایشگاه در اسپانیا، نمایشگاهی از آثار موزهای آلیکانته را در تهران نیز به نمایش بگذاریم.
با استقبال مسوولان موزهای آلیکانته، در زمان حضور تیم کارشناسی موزه ملی ایران در کشور اسپانیا برای چیدمان موزهای آثار ایران؛ ما از مخازن و سالنهای موزهای آلیکانته دیدن کردیم و چند جلسه با هیاتهای کارشناسی برگزار کردیم، همچنین با توجه به ارتباط موزهای تعدادی از همکاران موزه ملی با موزهداران دیگر کشورها و گرفتن کمک از آنها، در نهایت به لیستی نهایی و مشترک برای رایتِ تاریخِ اسپانیا در موزه ملی ایران رسیدیم.
از سوی دیگر مطالب منتشر شده در وبسایت موزه و کتابِ راهنمای موزهی آلیکانته، نیز به انتخابِ آثار آن موزه برای نمایش در ایران به ما کمک کردند.»
او انتخاب آثار موزهای برای نمایشهای بینالمللی در هر موزه را به دنبال بحث و نظرهای متفاوت و رد وبدل شدن دستکم ۲۰بارهی لیست آثارِ مورد قبول دو موزه میداند و ادامه میدهد: در مواقعی آثار انتخاب شده ممکن است از نظر حفاظتی و ایمنی امکان حمل و نقل نداشته باشد، یا متوجه شویم که موضوعِ شی انتخاب شده با ذائقه بازدیدکننده ایرانی چندان سازگار نیست، در نتیجه برای هر کدام از این موارد ساعتها بحث میکنیم تا در نهایت به یک نظر مشترک برسیم.
بیمههای خارجی، بیمهی نمایشگاههای بینالمللی موزه ملی را تقبل میکنند
مدیر کل موزه ملی ایران، اما بیمه شدن آثارِ موزه آلیکانته را مانند اکثر نمایشگاههای خارجی که در ایران برگزار شده بر عهدهی شرکتهای بیمهای موزهی مبدا میداند.
او توضیح میدهد: «زمانی میگویم برای برگزاری نمایشگاهِ موزهام در کشورِ دیگر توانم تا بیمهی ۵۰ میلیون یورو است، بنابراین باید آثار را طوری انتخاب کنم که بیمهی آنها زیر ۵۰ میلیون یورو شود، این مهمترین نکته برای انتخاب آثار نیز هست که تاثیر زیادی در این برگزاری هر نمایشگاهی دارد.
حتی برایمان پیش آمده نمایشگاهی که برای کشورِ دیگری انتخاب کردهایم، آنها ایمیل زده و درخواست حذف چند شیء را به دلیل مسائل بیمهای داشتهاند که “چند شیها به تنهایی همه هزینه نمایشگاه را میبرد”، بنابراین دو طرف توافق کردهایم تا تعداد اشیا را کم کنیم و همان تعدادی انتخاب شد که هم پوشش بیمهای صدر درصد داده شود و هم نمایشگاه با محتوای مورد نظر به هم نخورد.»
بیمهی هر اثر در انتخاب تعداد و نوع آثار نمایشگاههای بینالمللی نقش زیادی دارد، در نمایشگاه لوور با این اتفاق مواجه شدیم
او با بیان اینکه ممکن است پول بیمه یک شیء ۱۰ میلیون یورو و بیمهی شیِ دیگری یک میلیون یورو باشد، میگوید: «آثارِ انتخاب شده برای نمایشگاه «لوورِ لارنس» در زمانِ انتخاب توسط هیاتِ کارشناسی بررسی و اعلام شد که سقفِ بیمهای آثار بالاتر است، بنابراین تصمیم به جایگزین کردن دو اثر دیگر گرفتیم، این نوع اتفاقات میتواند برای هر نمایشگاهی در بحثهای بیمهای رخ دهد، چون همیشه و در همهی مکانهای فرهنگیِ حوزههای فرهنگ زیاد پولدار نیستند.»
وی با بیان اینکه پرداختِ بخشی از هزینههای انتشار کاتالوگِ نمایشگاه «میراث باستانشناسی اسپانیا» در ایران را کانون اتومبیلرانی بر عهده گرفت، میافزاید: ما همچنان در حال مذاکره هستیم تا بتوانیم هزینهها راپوشش دهیم، امیدواریم با گرفتنِ اسپانسر، بتوانیم برخی رویدادها را در این زمینه برگزار کنیم.
شرکت بیمهای در داخل کشور برای ورود به نمایشگاههای بینالمللی نداریم
نوکنده با این وجود با بیان اینکه «آثار نمایشگاهی صد درصد بیمه میشوند و این بیمه نیز معمولا نسبتی با شرکت حمل و نقل آثار هنری دارد»، اظهار میکند: «متاسفانه در کشور شرکت بیمهای وجود نداریم که این کار را انجام دهد، البته بیمه ایران برای یکی از نمایشگاههای موزهی ملی تا کنون با ما همکاری داشته است، که امیدواریم این همکاریها ادامهدار باشد.»
مدیر کل موزه ملی ایران با اشاره به تعهد طرف اسپانیایی برای تقبل هزینههای بیمه و حمل و نقل آثار نمایشگاه “میراث باستانشناسی اسپانیا” بیان میکند: «تا رسیدن آثار به فرودگاه امام خمینی (ره) هزینه حمل و نقل با طرف اسپانیایی بود، اما از فرودگاه تا موزه ملی، شرکتی حمل و نقلِ از تهران، این وظیفه را به عهده گرفت، این شرکت تا کنون برای نمایشگاههایی “لوور”، “کره”، “اسپانیا” و “ارمنستان” نیز به موزهی ملی ایران این کمک را کرده است.
با توجه به تایید این شرکت توسط شرکتهای خارجی این حوزه و داشتن مدرک حمل و نقل توسط آنها و حرفهای بودن کارشان، در این زمینه موفق بودهایم. اما هر نوع بیاحتیاطی میتواند یک خسارتِ جبرانناپذیر به بار آورد.
شرکتِ بیمهای که بیمهی آثار نمایشگاهی هر موزه را بر عهده میگیرد نخست شرکتهای حملونقل و بستهبندی را به دقت بررسی و کنترل میکند تا اشتباهی رخ ندهد.»
لزوم ایجاد زیرساختهای مناسب برای شرکتهای بیمهی داخلی
او با اشاره به افزایش برگزاری نمایشگاههای موزهای خارجی در کشور، میگوید: «در این شرایط باید ارتباطات فراملی خود را زیاد کرده و به این سمت برویم که شرکتهای بیمهای داخلی، بیمهی آثار تاریخی نمایشگاهی را تقبل کنند. علاوه بر برآورد مالی خوبی که به همراه دارد، میتوانیم با بالاترین درجه امنیت و دقت لازم، آثار تاریخی را بستهبندی کنیم، این اقدام هیچ ضرری را متوجه شرکتهای بیمهای نمیکند.»
شرکت بیمهای مستقلی برای حضور در نمایشگاهها ی بینالمللی نداریم، هنوز نگرانیهایی در حوزه بینالمللی در این زمینه وجود دارد، اما می توان آموزشهای لازم را به شرکتهای بیمهای ایرانی نیز داد
وی شرکت بیمهی ایران را تنها بیمهای معرفی میکند که تا کنون در این زمینه وارد عمل شده و ادامه میدهد: «برای برگزاری یک نمایشگاه در گذشته، شرایط و تعهداتی که یک شرکت بیمه باید مانند دیگر شرکتهایِ بیمه در نمایشگاههای خارجی قبول کند را این شرکت بیمه قبول کرد، اما طرفِ دیگر معتقد بود این شرکت، اگر میخواهد برای همیشه به بحثِ بیمهی آثار تاریخی وارد شود، نیاز به ایجادِ زیرساختهای مناسب در این زمینه دارد.»
ترجیحمان ورود شرکتهای داخلی بیمه به نمایشگاههای موزهای بینالمللی است
او لازمهی این کار را بیمه کردن موزهها و نمایشگاهها و جابجا کردن آثار هنری برای برگزاری نمایشگاههای مختلف میداند و ادامه میدهد: ما به طور دائم در حال جابجایی تابلوهای نقاشی برای برگزاری نمایشگاههای مختلف هستیم، اما مجبوریم آنها را توسط شرکتهای بیمهای در دیگر کشورها بیمه کنیم، در حالی که ترجیح ما این است تا شرکتهای داخلی وارد کار شوند.
نوکنده امیدوار است تا با برگزاری چند نمایشگاه بینالمللی، شرکتهای بیمههای ایرانی نیز به سمت فرهنگ بیایند.
وی با بیان اینکه باید حداقل مسوولیت اجتماعی را به این سمت سوق داد تا شرکتهای بیمهی داخلی نیز تجربه کسب کنند، تاکید میکند: ما آمادگی داریم تا اطلاعاتِ تجربیات بیمهای با همه کشورها را در اختیار شرکتهای بیمهای قرار دهیم و از همتایان خود بخواهیم تا برای آنها ویزا بگیرند و به ایرانیان آموزش دهند تا برابر با ضوابط کشورمان، شرکتهای بیمهی داخلی نیز تعهدات خود را انجام دهند. هر چند به دلیل نداشتن تجربهی کافی نگرانیهایی نیز در حوزهی بینالملل وجود خواهد داشت.
مدیر کل موزه ملی ایران با تاکید بر لزوم تقبل هر نوع خطری که احتمال تهدید آثار تاریخی را داته باشد، بیان میکند: آنها نخست باید ریسک را بپذیرند تا در گامهای بعدی بتوانند کار خود را به درستی انجام دهند، بروز چنین اتفاقاتی به مثابه تصادف ماشین نیست که جبران شود، بلکه خسارتی جبران ناپذیر در عرصه فرهنگی محسوب میشود.
کنار گذاشتن اثر موزهای از لیست نمایشگاهی، سانسور یا حذف نیست
خبر حذف یک اثر از آثار تعیین شده برای نمایش از موزه آلیکانته برای نمایش در موزه ملی ایران که نخست توسط رسانهای اسپانیایی منتشر شد، واکنشهایی را به دنبال داشت، اما مدیر کل موزه ملی ایران، چنین اتفاقی را عادی قلمداد میکند.
هیچ اثری را از نمایشگاه «میراث باستانشناسی اسپانیا حذف نکردیم، آن به ذائقهی ایرانیها خوش نمیآمد. کنار گذاشتن اثر در نمایشگاه، اقدامی طبیعی است
او موزه را به زمینِ فوتبال و مسوولان موزهای را به مربیان فوتبالی تبیه میکند که در زمانِ چینش بازیکنان در زمینِ بازی، تصمیم به حذف یک بازیکن میگیرند و ادامه میدهد: «در واقع ما چیزی را حذف نکردیم، بلکه زمان چیدمان درباره یک اثر به این نتیجه رسیدیم که آن در بین آثار قابل نمایش قرار نگیرد، حذفی در کار نبوده است.
طرفِ اسپانیایی نیز در پاسخ به رسانهی داخلی خود این طور توضیح داد که “ما حذف نکردیم فقط حس کردیم که با ذائقهها همخوانی ندارد” اصلا بحث حذف نیست، دو طرف با یکدیگر هم لیست را انتخاب کردیم و در موزهی ملی به این نتیجه رسیدیم که یک اثر متناسب با ذائقهی مخاطبان موزه ملی نیست.»
وی انتشار این خبر در فضای رسانهای را به این دلیل میداند که «چون بازیِ موزههای داخلی کشور در دنیای موزهداری، هنوز تازه است، آن را چیزِ خاصی قلمداد کردهایم، در حالی که این یک امر عادی است وقتی نمایشگاهی برگزار میشود خیلی از اشیا ممکن است در مرحلهی نهایی از لیست نمایش خارج شوند.
نوکنده این اتفاق را سانسور نمیداند و تاکید میکند: دو طرف برای به نتیجه رسیدن، مدیر موزه و کارشناسان موزهای بودند. در واقع وقتی همه آثار در ویترینها چیده میشوند، آنها برای آخرین بارتوسط همه افراد حاضر مرور میشوند.
تصاویری از نمایشگاه «میراث باستانشناسی اسپانیا، گزیدهای از موزه باستانشناسی آلیکانته» که نخستین تصاویر از تاریخ شرق مدیترانه را در موزه ملی ایرانبه نمایش دراورده، در این ویدئو ببینید.
یک روز پس از قطع اینترنت، سایتهای فروش آنلاین بلیت قطار و هواپیما با انتشار آدرس وبسایتهای خود اعلام کردند دسترسی به این سامانهها به صورت مستقیم برقرار شده است اما همچنان در برخی از نقاط کشور مردم امکان خرید اینترنتی چنین خدماتی را ندارند، و سیستمهای فروش در پایانههای ریلی و پروازی بسته است. در نتیجه بلیتها به صورت دستی و گاهی با قیمتهایی متفاوت از آنچه سامانههای آنلاین فروش اینترنتی درج شده، فروخته میشود.
رحمتالله رفیعی در شرح وضعیت موجود به ایسنا گفت: دسترسی آژانسهای مسافرتی و مردم به بلیت پروازهای خارجی کاملا قطع شده است. البته آژانسها به خاطر شبکه اینترنت داخلی (اینترانت) امکان خرید و فروش بلیت قطار و یا هواپیما در مسیرهای داخلی را دارند اما خیلی از مردم چنین دسترسی ندارند.
وی اضافه کرد: بیشترین فروش آژانسها هم از بلیت پروازهای خارجی است. حتی بلیتهای رزرو شده قبلی را نمیتوان صادر کرد. آژانسهای مسافرتی مستأصل شدهاند و امکان اطلاعرسانی هم ندارند، چون تنظیم چنین اطلاعرسانیهایی روی شبکههای مجازی انجام شده بود.
رفیعی ادامه داد: انجمن صنفی دفاتر خدمات مسافرتی ایران نامهای را به وزارت ارتباطات فرستاده که برای صنف گردشگری تدبیری کند اما پاسخ روشنی دریافت نکردهایم. باید در این شرایط که اینترنت قطع شده است ابزاری برای مسافران تامین شود.
او درباره دسترسی برخی سایتهای آنلاین فروش خدمات گردشگری به اینترنت و فعالیت بدون مشکل آنها در این شرایط، گفت: آیا جای پرسش و تردید وجود ندارد که چگونه برخی از این وبسایتها به ایرلاینهای خارجی دسترسی دارند و میتوانند بلیتفروشی کنند اما آژانسهای مسافرتی از این امکان محروم شدهاند. ما با سازمان هواپیمایی در اینباره مکاتبه کردیم تا از طریق وزارت ارتباطات مشکلات مربوط به فروش خدمات سفر حل شود.
رییس هیات مدیره انجمن صنفی دفاتر خدمات مسافرتی و هوایی ایران بیان کرد: ما یک منافع ملی داریم یک منافع شخصی. وقتی منافع ملی مطرح است نادیده گرفتن منافع شخصی طبیعی است اما خوب است که تدبیر هم داشته باشیم. مثلا همین اینترنت که به هر دلیلی قطعی شده، به منافع شخصی همه ما آسیب وارد کرده و به صنف گردشگری و هر صنف دیگری که همه اموراتش را اینترنتی انجام میدهد، لطمه جدیتری وارد کرده است. حالا اگر احساس کنیم منافع ملی به خطر میافتد از منافع شخصی عدول میکنیم اما آیا اکنون چنین احساسی شکل گرفته است؟
او درباره تاثیر سهمیهبندی بنزین در سفر نیز گفت: توجیه آوردهاند مردم چون «دور دور» میکردند و بنزین زیاد مصرف میشد آن را سهمیهبندی و گران کردهاند تا سوخت کمتری مصرف شود. اگر میخواهند جلوی زیادهروی مصرف در بنزین را بگیرند پس چرا جلو قاچاق سوخت را که تریلی تریلی انجام میشود، نمیگیرند یا چرا برای ترافیک سنگینی که براساس مدیریت نادرست شهری اتفاق افتاده چارهجویی نمیکنند. این چه توجیهی است که برای مدیریت سوخت در رسانه ملی مطرح کردند.
رفیعی ادامه داد: حالا هم برای کنترل شرایط، اینترنت را قطع کردهاند. پس تکلیف اصناف و اداراتی که همه کارهایشان را اینترنتی انجام میدهد چه میشود. اظهارات مسؤولان نشان میدهد آنها قبلا پیشبینی چنین واکنشهایی را کرده بودند پس چرا برای تامین ابزار کار اصنافی مثل گردشگری پیشبینیهای لازم را نکرده بودند.
به گزارش ایسنا به نقل از روابط عمومی فرهنگستان هنر، سیدمنصور سیدسجادی در همایش «هنر و تمدن جنوبشرق ایران، با محوریت شهر سوخته» که با حضور علیرضا اسماعیلی – سرپرست فرهنگستان هنر-، سید محمدبهشتی – عضو پیوسته فرهنگستان هنر و رئیس گروه تخصصی معماری و شهرسازی -، سیدمنصور سیدسجادی – دبیر علمی همایش و سرپرست هیات کاوشهای ایرانی شهرسوخته -، انریکو اسکالونه – استاد باستانشناسی دانشگاه گوتینگن آلمان – و احمدعلی موهبتی – استاندار سیستانوبلوچستان – برگزار شد، با بیان اینکه فرهنگستان هنر، بهدرستی ارزش مطالعات باستانی برای اکتشاف مسائل هنری را دریافت، گفت: در هر محوطه باستانی، آثار هنری فراوانی گنجانده شده که باید مطالعه شود تا بدانیم چطور باید درباره تاریخ هنر فلات ایران تحقیق کرد.
دبیر علمی این همایش با اشاره به روابط ناگسستنی بین فرهنگها که از گذشته تا امروز وجود داشته، ادامه داد: نمیتوان بخشهایی از دورههای تاریخی را نادیده گرفت، به همین دلیل با اینکه محوریت کار درباره شهر سوخته است، ما از همکارانمان در دورههای دیگر تاریخی و اسلامی نیز خواهش کردیم که مطالعاتشان را ارائه دهند.
او با اشاره به آغاز مطالعات و فعالیتهای باستانشناسی از حدود ۱۰۰ سال قبل در محوطه شهر سوخته بیان کرد: کارِ گروه باستانشناسی ایتالیایی کار ما را سخت کرد، چون در همه زمینهها تحقیقاتی مؤثر را ثبت کرده بودند و درصد بالایی از موفقیتهای بهدستآمده در این محوطه مدیون پروفسور «ماریتسیو توزی» است.
سیدسجادی درباره فعالیت کارگروه باستانشناسی ایرانی در شهر سوخته نیز توضیح داد: با آغاز فعالیتها و موفقیتهای اولیهای که گروه باستانشناسی ایرانی در شهر سوخته به دست آورد، تاثیر زیادی در نگرش کسانی که همیشه چشمشان به غرب بوده، ایجاد کرد و باعث شد تا کاوش در بسیاری از قسمتهای دیگر نیز به گروه ایرانی واگذار شود، به حدی که امروز حدود ۲۰ – ۲۵ گروه تخصصی باستانشناسی و مرمتی از ایران در این بخش کشور فعال هستند.
او یکی از کارهای تأثیرگذار در شهر سوخته را آموزش جوانان و فارغالتحصیلان و پژوهندگان جوانتر دانست و بیان کرد که آنها با تکیه بر توانایی خودشان، پژوهشهای بیشتری را انجام دادند.
دبیر علمی این همایش از دیگر اهداف گروه کاوش در شهر سوخته را بازسازی «جامعه باستانی» دانست و ادامه داد: ما بر این کار اصرار داشتیم و برای این کار دست به کاوش زدیم. گروه باستانشناسی شهر سوخته تاکنون توانسته است مطالعاتی در زمینه انسانشناسی در شهر سوخته انجام دهد. سعی کردیم آن را به مطالعات دیگر هم تعمیم دهیم. در حال حاضر مطالعاتی در حوزه پزشکی نیز انجام شده است.
چاپ نفیسترین نسخه خمسه نظامی توسط فرهنگستان هنر
همچنین علیرضا اسماعیلی – سرپرست فرهنگستان هنر – گفت: فرهنگستان هنر بر مبنای رسالت خود در حفظ و توسعه هنرهای ایرانی ـ اسلامی، برنامههایی گوناگون را در شناسایی و معرفی سبکها و مکاتب هنری، نقد هنری و انجام پژوهشهای بنیادین در تاریخ هنر ایران به ثمر رسانده که در این بین میتوان به گردهماییهای مکاتب هنری شیراز، تبریز، هرات، اصفهان، طبیعت در هنر شرق و هنر و تمدن حوزه «هلیلرود؛ جیرفت» و توجه خاص به ظرفیتهای هنری استانها با مرور آثار و برگزاری نمایشگاه هنرمندان شاخص اشاره کرد.
او نتیجه این اقدامات تا امروز را چاپ و نشر آثار ارزشمندی دانست که امروزه جزء مهمترین منابع تاریخ هنر ایران محسوب میشوند و افزود: مجموعه مقالات همایش جیرفت (باستانشناسی حوزه هلیلرود؛ جنوبشرق ایران) که سال ۱۳۸۷ به کوشش یوسف مجیدزاده (دبیر علمی همایش) تدوین شده بود و انتشارات فرهنگستان هنر آن را منتشر کرد امروز جزء منابع مهم برای رجوع محققان و پژوهشگران این حوزه است.
او برگزاری همایش “هنر و تمدن جنوبشرق ایران، با محوریت شهر سوخته” را نگاهِ دیگر این مجموعه به یکی از حوزههای مهم تمدنی ایران دانست و افزود: شهر سوخته در کنار جیرفت جزء مهمترین مراکز سکونتی حوزه فرهنگی جنوبشرق ایران است که در فهرست میراث جهانی یونسکو به ثبت رسیده است.
اسماعیلی با اشاره به اینکه هر چند جایگاه منحصربهفرد شهر سوخته و دستاوردها و یافتههای هنری و علمی آن، پژوهش و مطالعات بنیادین درباره این منطقه بسیار کم بوده و حاصل کاوشهای انجامشده بهصورت منسجم و یکجا ارائه و منتشر نشده است، بیان کرد: به همین دلیل فرهنگستان هنر مطالعه و پژوهش درباره هنر و تمدن شهر سوخته را در دستور کار خود قرار داد و با طرح موضوع با سرپرست کاوشهای باستانشناسی شهر سوخته، سفارش تألیف و تدوین پژوهشی درباره این حوزه تمدنی را داد که در نتیجه آن پژوهشها کتابی دوجلدی منتشر شد.
سرپرست فرهنگستان هنر با بیان اینکه گسترش آموزش و مطالعات باستانشناسی در کشور بعد از انقلاب در کنار کاوشهایی زیر نظر باستانشناسان ایرانی مانند دکتر سیدمنصور سیدسجادی انجام میشود، از تالیف کتاب «شهر سوخته، هنر و باستانشناسی حوزه دلتای رودخانه هیرمند، از آغاز تا دوره تیموری» به قلم مهمترین پژوهشگران ایرانی و خارجی در حوزه شهر سوخته خبر داد و تاکید کرد: این کتاب میتواند منبعی پژوهشی در تبیین دستاورهای هنری و علمی این تمدن دیرینه باشد که مورد توجه دانشجویان و صاحبنظران قرار بگیرد و زمینهساز مطالعات و پژوهشهای آینده شود.
او با تاکید بر اینکه با انجام چنین فعالیتهایی در راه پژوهشهای بنیادین تاریخ هنر میتوان گامهایی مؤثرتری برداشت، بیان کرد: از سوی دیگر فرهنگستان هنر در کنار اینگونه پژوهشهای بنیادین، در حوزه تجسمی نیز منابع و مآخذی مهم مانند شاهنامه شاهتهماسبی و شاهکارهای هنر ایران در لهستان و جلوههایی از هنر ایران در دوره قاجار در مجموعههای مجارستان را منتشر کرده است.
او از چاپ نفیسترین نسخه «خمسه نظامی» در هفته آینده توسط فرهنگستان هنر خبر داد و افزود: این مجموعه قصد دارد به «هنر دوره آلبویه» و به منطقه سیراف و شرق آفریقا که منطقهای بسیار تأثیرگذار بوده، نیز بپردازد.
ایران، مادر دومِ استاد دانشگاه گوتینگن
کاوش در شهر سوخته، مهمترین چالش باستانشناسی ایران
انریکو اسکالونه – استاد ایتالیاییالاصل دانشگاه گوتینکن آلمان – نیز در سخنانی ایران را به مثابه وطن دوم و مادر دوم خود دانست و گفت: “ایران” جایی است که در آن مجالی یافتم تا تحقیقات خود را توسعه دهم و پیش از هر موضوع دیگری باورهایم را درخصوص مفاهیم خوشبختی، دوستی، برادری و تعامل و همکاری با مردم وسعت ببخشم.
او با تاکید بر اینکه همه این ویژگیها را در شهر سوخته در پروژههای محوطههای حفاری امروز و در دوره عصر برنز دیروز میتوان پیدا کرد، افزود: در واقع اهمیت و ارزش شهر سوخته در هزاره سوم پیش از میلاد، در نقش آن بهمثابه محل تلاقی فرهنگها و تجارب به دستآمده در جنوب ایران و تمدن جیحون و دره سند، در قالب یک نظام تبادل فرهنگی است. نقطه تلاقیای که در آن، اختلافات و اشتراکات فرهنگی نقشی مهم در تحولات بنیادین تاریخی در فاصله زمانی اواخر هزاره چهارم تا اوایل هزاره دوم پیش از میلاد ایفا کردند.
وی درباره شهر سوخته نیز اظهار کرد: شهر سوخته، بهعنوان پایگاهی ثبتشده در یونسکو، به همراه دیگر محوطههای مهم عصر برنز نظیر جیرفت، تل مالیان و شوش، مهمترین چالش باستانشناسی ایران را فرارویِ محققان تاریخ و باستانشناسی میگذارد.
این استاد دانشگاه گوتینکن آلمان حفاظت ویژهای را که به دلیل ترکیب خاص و شورهزار بودن بیابان از بقایای شهر سوخته انجام میشود عاملی دانست که باعث شده در ایتالیا از آن با عنوان “پومپئی شرق” یاد شود و گفت: از این منظر، همه محققانِ شهر سوخته به دلیل ارزش و جایگاهش در تشکیل نظامهای شهرنشینی در تاریخ بشر، آن را یکی از محوطههای باستانشناسی جذاب و درخور توجه دانستهاند.
شهر سوخته، مکانی برای نخستین تجربیات شهرنشینی بشر
سیدمحمد بهشتی – عضو پیوسته و رئیس گروه تخصصی معماری و شهرسازی فرهنگستان هنر – نیز در این آیین اظهار کرد: در همایش «هنر و تمدن جنوبشرق ایران، با محوریت شهر سوخته»، یکی از مقاصدِ مطالعه باستانشناسی در شهر سوخته قرار بود به آن برسد و امروز شاهد گزارش تحلیلی این مطالعات در شهر سوخته هستیم.
او شهر سوخته را یکی از محوطههای باستانشناسی دانست که امروزه بهواسطه مطالعات بسیار و اطلاعرسانیهای انجامشده برای افکار عمومی ناآشنا نیست و افزود: هر اثر تاریخیای را اگر به مثابه آینهای نگاه کنیم، مرجع فرهنگ کشور را در آن میتوانیم ببینیم، اما اثر آن در بعضی آثار بیشتر نمایان است.
وی شهر سوخته را از نظر فرهنگی، محوطهای بسیار غنی دانست که قد و بالایی کامل از فرهنگ ایرانی در دوران کهن را به نمایش میگذارد و ادامه کرد: این محوطه باستانی نخستین تجربیات شهرنشینی بشر را میتواند نشان دهد و از جمله موارد قابل اتکا در این شهر باستانی، حصار نداشتن آن و یافتنشدن هرگونه ابزار جنگی در آن است.
بهشتی یافتههای مردم شهر سوخته مانند شاعر بودن، کیمیاگر بودن و فاتح قلههای بزرگی در رشتههایی مانند پزشکی بودن را نشانههایی از فرهنگ ایرانی در گذشته دانست.
احمدعلی موهبتی – استاندار سیستان و بلوچستان – توجه فرهنگستان هنر و گروه باستانشناسی با سرپرستی سیدسجادی را توجه به فرهنگ دانست و بیتوجهی به این نوع اقدامات را عامل خسران جمعی دانست.
در پایان نیز کتاب «شهر سوخته؛ هنر و باستانشناسی حوزه دلتای رودخانه هیرمند از آغاز تا دوره تیموری» که در دو جلد منتشر شده است، رونمایی شد.
این کتاب به سفارش فرهنگستان هنر و به کوشش سیدمنصور سیدسجادی بهمنظور تبیین و معرفی هنر و تمدن جنوبشرق ایران، با محوریت شهر سوخته تدوین شده است و در کتابفروشی فرهنگستان هنر، به نشانی خیابان ولیعصر، پایینتر از چهارراه طالقانی، شماره ۱۵۵۰، در دسترس کتابخوانان خواهد بود.
به گزارش ایسنا به نقل از رویترز، پلیس برای کشف این باند سرقت و قاچاق آثار تاریخی بیش از ۸۰ پرونده تحقیقاتی در سراسر ایتالیا، فرانسه، بریتانیا، آلمان و صربستان تشکیل داد و سرانجام موفق شد ۲۳ نفر از اعضای این باند را دستگیر و حدود ۱۰ هزار اثر تاریخی مسروقه را کشف کند.
این باند سرقت آثار تاریخی در مناطق تاریخی جنوب ایتالیا که هنوز دست باستانشناسان به آنها نرسیده بود به طور غیرقانونی حفاری میکرد.
پلیس میگوید از سال ۲۰۱۷ تاکنون به دنبال دستگیری این باند قاچاق بوده است. سایتهای تاریخی متعلق به قرن چهارم و پنجم پیش از میلاد از جمله مناطقی هستند که توسط این باند بزرگ غارت شدهاند.
به گفته پلیس، این باند گلدانهای سفالین، صفحههای رنگآمیزیشده و جواهرات بسیاری را که ارزشها آنها به میلیونها دلار میرسد از این مناطق تاریخی غارت کرده است.
دلالهایی که با این باند برای فروش آثار تاریخی همکاری میکردند در لندن، مونیخ و شهرهای کوچک فرانسه و صربستان زندگی میکردند.
دولت ایتالیا یک یگان پلیس مخصوص برای تعقیب باندهای قاچاق آثار باستانی بخش جنوبی کشور معین کرده است. به گفته این یگان، «کالابریا» یکی از غنیترین مناطق از لحاظ آثار تاریخی در ایتالیا محسوب میشود که همواره به عنوان یکی از منابع مهم بازار مخفی خرید و فروش آثار باستانی شناخته میشود.
به گزارش ایسنا، «لوئیجی بروگنارو»، شهردار ونیز، میزان خسارت واردشده بر اثر وقوع سیل بیسابقه در این شهر را حداقل یک میلیارد یورو در یک هفته اخیر برآورد کرد و گفت دولت ایتالیا تاکنون ۲۲ میلیون یورو برای رسیدگی به این خسارت اختصاص داده است.
ساکنان ونیز که خانههایشان در پی وقوع سیل دچار آسیب شده بلافاصله کمک هزینه پنجهزار یورویی از دولت دریافت کردهاند و رستورانداران و مغازهدارها نیز میتوانند تا حداکثر ۲۰ هزار یورو کمک دولتی دریافت کنند.
شهردار ونیز از افتتاح یک حساب بانکی نیز خبر داد تا ایتالیاییها و همه مردم جهان بتوانند از طریق آن کمکهای مالی خود را برای مرمت شهر تاریخی ونیز ارائه دهند. او شهر ونیز را میراثی برای همه و منحصر بهفرد توصیف کرد که با کمک مردم بار دیگر خواهد درخشید.
ونیز که از سال ۱۹۸۷ میلادی در فهرست میراث جهانی یونسکو به ثبت رسیده، به عنوان یکی از مهمترین شهرهای توریستی جهان در پی شدیدترین سیل در ۵۰ سال اخیر حالا با زیر آب رفتن مهمترین آثار تاریخی و هنری خود مواجه شده است. این شهر از هفته گذشته تاکنون سه بار با بالاآمدن سطح آب روبهرو شده و سطح مد آب در بالاترین حالت به بیش از ۱۹۴ سانتیمتر رسیده و موجب تعطیلی قلب تاریخی و گردشگری شهر از جمله میدان معروف سنمارکو شده است.
کمیته میراث جهانی یونسکو نیز با اشاره به پدیدههایی همچون حضور بیش از گردشگران (اُورتوریسم)، حضور مستمر قایقهای تفریحی و همچنین تاثیرات منفی ساخت و سازهای جدید و آسیبپذیری در مقابل تغییرات آب و هوایی که شهر ونیز را تهدید میکند اعلام کرد این نهاد همکاری نزدیکی با کشور ایتالیا درباره خطرات و تهدیدهای سیل اخیر دارد و قرار است در اوایل سال ۲۰۲۰، گروهی از سوی کمیته میراث جهانی برای بررسی ابعاد خسارتهای واردشده به ونیز به ایتالیا سفر کنند و در این میان از هیچ کمکی دریغ نخواهد شد.
به گزارش ایسنا، ۱۱ آبان امسال، شهرود امیرانتخابی – مدیر کل میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری استان گیلان – در گفتوگو با رسانههای محلی از تهدید یونسکو مبنی بر پس گرفتن امتیاز «شهر خلاق خوراک جهان» از شهرداری رشت خبر داده بود.
او علت مطرح شدن این تهدید را انجام نشدن هیچ کار مثبتی در سالهای اخیر و پس از ثبت شدن نام رشت در جمع شهرهای خلاق «خوراکی (غذا)» اعلام کرده و گفته بود: «شهرداری رشت برای از دست ندادن این امتیاز باید به سرعت یکسری مستندات به یونسکو ارائه دهد. این مستندسازیها باید در راستای برنامهها و رویدادهایی باشد که شهرداری تاکنونبرای معرفی رشت به عنوان شهر خلاق خوراکشناسی انجام داده است.»
امیر روشنبخش – معاون ارتباطات و مشارکتهای کمیسیون ملی یونسکو – در گفتوگو با ایسنا، میگوید: انتخاب شهرهای خلاق یکی از پروژههای متداول در یونسکو در حوزه شهرهاست که در هفت رسته «ادبیات»، «خوراکشناسی»، «صنایع دستی»، «موسیقی»، «هنرهای رسانهای»، «هنرهای مردمی» و «طراحی» با داوطلب شدن شهرها، توسط کارشناسان یونسکو بررسی میشود و هر دو سال کمیسیون ملی یونسکو پرونده چهار شهر از کشور را تکمیل کرده و به دفتر یونسکو در پاریس ارسال میکند؛ در ادامه پرونده شهرها بررسی و در نهایت از بین هر چهار شهر، دو شهر به عنوان سهمیه هر کشور انتخاب میشود.
او با بیان اینکه این انتخاب به صورت دوسالانه انجام میشود، ادامه میدهد: هر شهر بعد از انتخاب به عنوان شهر خلاق در رشته مورد نظر موظف به ارائه گزارش به یونسکو، هر چهار سال یک بار است تا اطلاع دهد چه اقدامات مثبتی برای فعال ماندن عنوان شهر خلاقِ خود انجام داده است.
او اما درباره صحبتهایی که از تذکر یونسکو به شهرداری رشت خبر میدهند، میگوید: نامه، تلگرام، تلکس یا پیامی از مبادی رسمی یونسکو در پاریس به دبیرخانه شهرهای خلاق در یونسکو – تهران نرسیده است، اگر هم دوستان از مسیر دیگری تذکری دریافت کرده باشند، ما بیاطلاعیم.
او با اشاره به ایجاد موج در مواقع و مناسبتهای مختلف برای گرفتن عنوان در بین شهرها و استانهای کشور، اظهار میکند: با شکلگیری آن موج به مرور نیاز به انجام یکسری اقدامات توسعهای مانند بحثهای مالی، گردشگری و اقتصاد بومی نیز به وجود میآید، تا شهر انتخابشده از فرصت پیشآمده برای خود به درستی استفاده کند و در این حوزهها برای خود ظرفیتسازی کند.
معاون ارتباطات و مشارکتهای کمیسیون ملی یونسکو با اشاره به این که شهرهایی که تا کنون عنوان «شهر خلاق» در حوزههای مختلف را به دست آوردهاند، متاسفانه هنوز زیاد از این ظرفیت استفاده نکردهاند، تاکید میکند: رشت امسال باید گزارشی از فعالیتهای خود به دبیرخانه شهرهای خلاق یونسکو ارسال کند تا اقدامات انجامشده بررسی شوند.
روشنبخش با اشاره به اینکه برای انتخاب شهرهای خلاق امسال چهار شهر مشهد و شیراز هر دو در حوزه «ادبیات»، بندرعباس در حوزه «صنایع دستی» و سنندج در حوزه «موسیقی و فولکلور» معرفی شدند، اظهار میکند: دو شهر سنندج و بندرعباس از ایران به عنوان شهرهای خلاق ۲۰۱۹ انتخاب شدند.
به گزارش ایسنا به نقل از آرتنت نیوز، اثر اهداشده درحقیقت شمشیر و غلافی است که زمانی به «عمر بن سعید طعل» پایهگذار امپراتوری «توکولور» (Toucouleur) که بخشهایی از گینه، سنگال و مالی را دربر میگرفت، تعلق داشت.
این شمشیر توسط فرانسه در سال ۱۸۹۳ از پسر «طعل» پس از آنکه در نبرد «مالی» شکست خورد، مصادره شد. این اثر به عنوان بخشی از مجموعه موزه ارتش پاریس محسوب میشد ولی چندی پیش به عنوان قدمی در بازگرداندن آثار باستانی و فرهنگی کشورهای تحت استعمار فرانسه، برای نمایش به موزه تمدن سیاهپوستان داکار، پایتخت سنگال، امانت داده شده بود.
سال گذشته «امانوئل مکرون» رئیسجمهور فرانسه در «واگادوگو» پایتخت «بورکینافاسو» یک سخنرانی تاریخی انجام داد. «مکرون» در جریان این سخنرانی بیان کرد آینده آن دسته از آثار تاریخی دوره استعماری آفریقا که در موزههای فرانسه نگهداری میشوند تا پنج سال آینده به طور کامل مشخص خواهد شد.
با اینکه تحویل این شمشمیر باستانی به سنگال دائمی نخواهد بود، اما نخستوزیر فرانسه معتقد است این اقدام را میتوان به عنوان قدم اول برای روند بازگرداندن آثار تاریخی دوره استعماری آفریقا محسوب کرد.
قرار است این شمشیر به مدت پنج سال یعنی تا زمانی که قوانین بازگرداندن این آثار به کشورهایشان به طور قطعی توسط دولت فرانسه وضع شود، در موزه تمدن سیاهپوستان داکار نگهداری شود.
حدود ۹۰ هزار اثر از آثار تاریخی «آفریقای سیاه» (مناطق جنوب صحرای بزرگ آفریقا) در موزههای عمومی فرانسه نگهداری میشوند که موزه «Quai Branly» به تنهایی دو سوم این مجموعه را نگهداری میکند.
مدیر موزه تمدن سیاهپوستان واقع در داکار از اقدام فرانسه برای بازگرداندن این شمشیر به سنگال قدردانی و برای بازگشت آثار بیشتری به سنگال ابراز امیدواری کرد.
به گزارش ایسنا، ایران از طریق استان آذربایجان شرقی با ارمنستان مرز مشترک دارد که تمام روابط تجاری، اقتصادی و گردشگری دو کشور از این مرز کوتاه انجام میشود. روادید دو کشور نیز در سال گذشته به طور کامل لغو شد که با افزایش نرخ ارز، سفر ارمنیها را به ایران بیشتر کرده است.
آمار تردد ایرانیها و ارمنستانیها در هفت ماه
طبق آماری که احمد حسننژاد ـ مدیر مرکز نوردوز سازمان منطقه آزاد ارس ـ در جریان سفر این هیات ارمنستانی اعلام کرد، در هفت ماه نخست امسال مجموعا ۱۸۷ هزار ایرانی به سمت کشور جمهوری ارمنستان تردد کردهاند و در مقابل ۲۳۸ هزار ارمنستانی از این مرز به سمت ایران تردد داشتهاند که انگیزه بیشتر آنها خرید و گردش در ایران بوده است.
علاوهبر این، ارمنستان تنها کشور مجمع اقتصادی اوراسیا (EAEU ) است که ایران با آن هممرز شده. در سال ۲۰۱۸ توافق موقتی بین ایران و اتحادیه اقتصادی اوراسیا در ایجاد منطقه آزاد تجاری امضا شد که قرار بود از همین ماه اجرا شود. این موافقتنامه به ایران اجازه میدهد از اتحادیه اقتصادی اوراسیا امتیازات گمرکی خاصی دریافت کند و کشورهای این اتحادیه هم حجم صادرات خود به ایران را تا ۷۵ درصد افزایش دهند.
مجمع اقتصادی اوراسیا از ترکیب کشورهای بلاروس، قزاقستان، قرقیزستان، روسیه و ارمنستان تشکیل شده که در نشستهای آن درباره گردشگری، انرژی، همکاریهای مالی، اقتصادی و آموزشی بحث میشود. مقامات ایران نیز در بعضی از نشستهای این مجمع حضور دارند.
مرز مشترک ایران و ارمنستان اگرچه کوتاه است اما با توجه به موقعیت ارمنستان در مجمع اوراسیا و جایگاه ایران در خاورمیانه، برای دو کشور حائز اهمیت است؛ چرا که ایران از طریق این مرز آبی و ارمنستان، به عنوان دروازه ارواسیا میتواند به تجارت با اروپا و آسیا در شرایط تحریم ادامه دهد و از سویی نقش پل ارتباطی میان اوراسیا و خاورمیانه و آبهای گرم و آزاد را ایفا کند.
سفر هیات ارمنستانی که متشکل از نمایندگانی از وزارت اقتصاد، فدراسیون گردشگری، آژانسهای توریستی و رسانههای این کشور بود فرصتی را برای منطقه آزاد ارس فراهم کرد تا پیشنهادهایی را برای گسترش سطح همکاریهای اقتصادی و تعاملات گردشگری از طریق ارمنستان مطرح کند.
صفر شاسفند ـ عضو هیات مدیره و معاون اقتصادی و سرمایهگذاری سازمان منطقه آزاد ارس ـ که مدیریت نشست ایران و ارمنستان را در منطقه مرزی ارس به عهده داشت، از طرف ارمنستانی درخواست کرد از لابی خود در اوراسیا برای ایجاد نمایندگی این مجمع در منطقهای از ایران و ارمنستان استفاده کند.
او برای رونق تعاملات گردشگری بین دو کشور برگزاری جشنوارهها و رویدادهای مشترک را پیشنهاد کرد و افزود: پس از ثبت ژئوپارک ارس در یونسکو میتوانیم پرونده مشترکی را با جمهوری ارمنستان در این خصوص تشکیل دهیم تا ژئوپارک چندملیتی در منطقه داشته باشیم.
شاسفند ادامه داد: ایران به پیشنهاد ارمنستان برای احیای جاده ابریشم و توسعه گردشگری از طریق آن فکر میکند.
۳۰ سال است قراردادهای متعدد امضا میکنیم اما اقدامی نمیکنیم
آرمن ایسرائیلیان، مسوول بخش ایران نهاد نخستوزیری جمهوری ارمنستان ـ نیز یادآور شد: دو کشور حدود ۳۰ سال است قراردادهای متعددی داشتهاند ولی اقدام جدی در راستای آنها انجام ندادهاند. هرچند که در یک سال گذشته به تدریج کارهایی آغاز شده است. امیدواریم با تشکیل کمیته گردشگری ایران و ارمنستان، مفاد آن قراردادها اجرا و پیگیری شود.
او همچنین به بازسازی زیرساختها در بخشی از خاک ارمنستان که مورد استفاده مسافران ایرانی است، اشاره کرد و افزود: برنامه جمهوری ارمنستان این است که بودجه بازسازی زیرساختها تا سال ۲۰۲۰ دوبرابر شود. توسعه زیرساخت یکی از اولویتهای کشور ما است.
او با اشاره به روابط اقتصادی دو کشور، گفت: اگرچه سطح معاملات اقتصادی ارمنستان با ایران به ۳۵۰ میلیون دلار رسیده اما به هیچ وجه از این عدد راضی نیستیم و امیدواریم مجمع اوراسیا به پیشرفت مبادلات اقتصادی این منطقه کمک کند. معتقدیم آنچه باعث کاهش تعاملات دو کشور همسایه شده، برخی ناهماهنگیها بوده که باید برطرف شود.
آنا مارماریان ـ رییس دانشکده جهانگردی و خدمات ارمنستان ـ نیز که این هیات ارمنستانی را در سفر به ایران همراهی میکرد، درباره اهمیت تدریس رشته گردشگری در این دانشگاه توضیحاتی داد و تاکید کرد: تلاشها برای گسترش تعاملات و همکاریهای گردشگری بدون حضور دانشگاه ممکن نخواهد بود.
در جریان سفر هیات ارمنستانی که مسؤولانی از بخشهای دانشگاهی این کشور حضور دارند، مذاکراتی برای تبادل استاد و دانشجو بین دانشگاههای دو کشور صورت گرفت.
در این نشست همچنین طرف ایرانی به ظرفیتهای گردشگری شهرهای هممرز با کشور ارمنستان از جمله کلیسای سنت استپانوس که در فهرست جهانی یونسکو ثبت شده است و جنگلهای ارسباران، یکی از ذخیرگاههای زیست کره، اشاره کرد که منطقه ارس را میتواند به نزدیکترین مقصد اکوتوریستی و تاریخی به ارمنستان تبدیل کند.
طرف ارمنستانی نیز در واکنش گفت: دو طرف فقط لازم دارند با پشتکار کار کنند تا به هدف برسند.
ایران و ارمنستان هنوز یکدیگر را نمیشناسند
علیرضا نظیف ـ-عضو هیأت مدیره انجمن دوستی ایران و ارمنستان ـ هم با یادآوری این نکته که وظیفه این انجمن کمک به روابط دو کشور است، گفت: متاسفانه ایران و ارمنستان با وجود هزاران سال تاریخ مشترک، هنوز شناخت عمیقی از یکدیگر ندارند. باید تلاش کنیم شناخت متقابل اتفاق افتد به ویژه حالا که موضوع اوراسیا مطرح شده است. ارمنستان و ایران میتوانند دروازه ورود به این مناطق باشند.
در ادامه، نشست دوجانبهای بین آژانسها و فعالان گردشگری منطقه آزاد ارس و ارمنستان برگزار شد.
سفر خبرنگاران و عکاسان ارمنی به ایران
تور آشناسازی با جاذبههای گردشگری، خدمات رفاهی و تجهیزات مرزی و جادهای منطقه ارس برای هیات رسانهای که متشکل از ۲۳ خبرنگار، عکاس و فیلمبردار بود نیز در جریان این سفر برگزار شد که کلیساهای «سنت استپانوس» و «چوپان»، منطقه مرزی و اقتصادی «نوردوز»، «ژئوپارک ارس» و تعدادی از هتلها و بازارچههای مرزی این منطقه از آن جمله بود.
این هیات رسانهای که تعدادی از مدیران آژانسهای گردشگری و دانشگاههای ارمنستان آن را همراهی میکنند با هماهنگی سفارت و رایزنی فرهنگی ایران در جمهوری ارمنستان و در راستای اجرا شدن تفاهمنامه رسانهای، گردشگری و دانشگاهی بین دو کشور به ایران سفر کرده است و در ادامه از مرز مشترک ایران و ارمنستان، تجهیزات مسافری و گمرک آن و همچنین شهر تبریز دیداری خواهد داشت. سفر این هیات به منطقه شمال غربی ایران از ۲۵ آبانماه آغاز شده و تا پایان این ماه ادامه خواهد داشت.