برچسب: دانش روز

به گزارش خبرگزاری مهر به نقل از معاونت علمی و فناوری ریاست جمهوری، در سال ۱۳۹۸ چهارمین دوره انتخاب سرآمدان علمی با موفقیت به اتمام رسید.

تعداد ۷۷ نفر از اعضای هیئت علمی موسسات آموزشی و پژوهشی کشور، بعنوان سرآمد علمی در قالب ۲ گروه الف (۵۲ نفر) و ب (۲۵ نفر) شناسایی و معرفی شدند و به آنها پژوهانه و گرنت خدمات شبکه آزمایشگاهی پرداخت شد. همچنین به این محققان گرنت مالی حمایت جذب محقق پسادکتری تعلق گرفته است.

پرداخت پژوهانه در سال ۱۳۹۸

شرایط ضروری جهت ارزیابی اولیه بعنوان سرآمد علمی در سال ۱۳۹۸ موارد مختلفی را در بر می گیرد، چاپ حداقل یک مقاله به‌عنوان نویسنده مسئول در فهرست نشریات برتر در سال‌های ۲۰۱۶-۲۰۱۸ از جمله این شرایط بود. همچنین کاندید سرآمد علمی باید  عضو هیئت علمی موسسات علمی و پژوهشی کشور باشد.

این مرکز، برای ارزیابی اولیه، تعداد ۱۱۴ نشریه برتر را مبنا قرار داد و فهرست مقالات کشور ایران در بازه زمانی فوق از پایگاه داده Web Of Science را استخراج کرد. در این دوره اطلاعات بیش از ۱۲۰۰ مقاله (بیش از ۲۰۰۰ نفر مقاله) گردآوری شد. در مرحله بعد اطلاعات محققان دارای شرایط بالا، از این پایگاه استخراج شدند.

این اطلاعات شامل شاخص اچ، میانگین استنادات مقالات، سن علمی، استنادات از نشریات برتر و … بوده است. در انتها نیز افراد امتیازدهی و ۷۷ نفر با توجه به اعتبار علمی کسب شده، به‌عنوان سرآمدان علمی سال ۱۳۹۸ (دوره چهارم) انتخاب و معرفی شدند. فدراسیون به سرآمدان علمی دوره چهارم در مجموع مبلغ ۲۲ هزار و ۱۵۰ میلیون ریال به‌عنوان پژوهانه پرداخت کرده است.

تشویق دستاوردهای علمی معتبر

همچنین فدراسیون سرآمدان علمی ایران برای ارتقاء کیفیت علمی کشور از دستاوردهای علمی معتبر در سال ۱۳۹۸ حمایت به عمل آورد.  بر اساس آیین نامه این فدراسیون، حمایت از مقالات منتشر شده در نشریات برتر و حمایت از حضور در دوره‌های مطالعاتی معتبر خارجی، بخشی از حمایت‌های در نظر گرفته شده در این طرح را شامل شد. همچنین بر اساس این طرح از برگزاری رویدادهای داخلی معتبر،شرکت در کنگره‌های معتبر بین المللی و از جذب محقق پسادکتری نیز حمایت به عمل آمد.

در سال  ۱۳۹۸ با حمایت معاونت علمی و فناوری ریاست جمهوری بالغ بر ۴۵ هزار و ۶۰۰ میلیون ریال حمایت تشویقی به انواع دستاورد و فعالیت‌های علمی معتبر پرداخت شده است. ذکر این نکته ضروری است که این حمایت‌ها ویژه سرآمدان علمی نیست و تمامی محققان کشور با رعایت شرایط آیین‌نامه می‌توانند از این حمایت‌ها استفاده کنند.

انتخاب سرآمدان علمی در سال ۱۳۹۸ از ۱۳ استان کشور

سرآمدان علمی در سال ۱۳۹۸، از ۱۳ استان و ۳۰ موسسه تحقیقاتی و پژوهشی کشور انتخاب شده‌اند. به سرآمدان گروه الف (۵۰ نفر) متناسب با امتیاز آنها پژوهانه نقدی از ۲۵۰ تا ۵۰۰ میلیون ریال و افراد گروه ب ۲۰۰ میلیون ریال پرداخت شده است. در مجموع در دوره چهارم مبلغ ۲۲۱۵۰ میلیون ریال (معادل دو میلیارد و دویست و پانزده میلیون تومان) پژوهانه به سرآمدان علمی پرداخت شده و برای هر کدام از این افراد مبلغ ۵۰ میلیون ریال گرنت استفاده از خدمات شبکه ازمایشگاهی فناوری‌های راهبردی تخصیص داده شده است.

حمایت از مقالات منتشر شده در نشریات برتر

از ابتدای شروع فعالیت، فدراسیون سرآمدان علمی ایران، تعداد ۱۱۴ نشریه را از ترکیب ۲ گروه نشریه انتخاب کرده است.گروه اول ۶۲ نشریه را شامل می‌شود که براساس ۲ شاخص آیگن و ضریب تأثیر نشریات انتخاب شده‌اند. گروه دوم  نیز شامل ۸۵ نشریه است.

این نشریات توسط موسسه نیچر به‌عنوان نشریات برتر در سطح جهانی انتخاب و معرفی شده‌اند. از اجتماع این ۲ گروه تعداد ۱۱۴ نشریه (برخی نشریات بین ۲ گروه مشترک می‌باشند) به‌عنوان نشریات برتر انتخاب و در ۴ گروه الف، ب، ج و د دسته‌بندی شده‌اند. از ابتدای سال ۲۰۱۹ به نشریات گروه‌های الف تا ج به ترتیب ۴۰۰، ۱۵۰ و ۵۰ میلیون ریال حمایت تشویقی پرداخت شده است. به نشریات گروه ج صرفا امتیاز جهت اعتباردهی علمی سرآمدان تعلق می‌گیرد و حمایت تشویقی نقدی پرداخت نمی‌شود.

این حمایت‌ها، به نویسندگانی که در مقالات خود از آدرس موسسات ایرانی استفاده کنند پرداخت می‌شود. در سال ۱۳۹۸ به تعداد ۴۷ مقاله مبلغ ۴۲۵۰ میلیون ریال تشویقی پرداخت شده است.

حمایت از حضور در دوره‌های مطالعاتی معتبر خارجی در سال ۱۳۹۸

فدراسیون برای افزایش تعاملات بین‌اللملی، از محققان و پژوهشگران کشور برای حضور نزد افراد معتبر بین‌المللی مانند برندگان جوایز نوبل، فیلدز، کاولی، مصطفی، … و یا نویسندگان مقالات نشریات برتر (مانند نیچر و ساینس) حمایت می‌کند. این حمایت‌ها به اعضای هیئت علمی و دانشجویان مقطع دکتری تخصصی پرداخت می‌شود. میزان این حمایت‌ها براساس اعتبار استاد میزبان (فرد معتبر خارجی که محقق ایرانی در آزمایشگاه تحقیقاتی وی حاضر خواهد شد) در ۳ گروه الف، ب و ج دسته بندی می‌شوند.

گروه الف، برندگان جوایز معتبر مانند نوبل و … هستند. گروه ب نویسندگان مقاله در نشریات برتر گروه الف (نیچر و ساینس) می‌یاشند. گروه ج نیز نویسندگان مقاله در نشریات برتر گروه ب هستند. در سال ۱۳۹۸ تعداد ۹۲ نفر از محققان کشور نزد افراد معتبر بین‌المللی به صورت دوره‌های کوتاه مدت حضور داشته و برای انجام تحقیقات از امکانات و توانمندی‌های این موسسات استفاده کرده‌ند.

حمایت از برگزاری رویدادهای داخلی معتبر

فدراسیون برای افزایش تعامل و نشست‌های علمی از موسسات داخلی که اقدام به برگزاری کنگره‌های معتبر با حضور محققان معتبر بین المللی می‌کند. این حمایت‌ها متناسب به اعتبار افراد مدعو به دبیر کنگره‌ و بابت مواردی مانند هزینه ایاب و ذهاب، هزینه اقامت، کمک‌ به برگزاری کنگره و … پرداخت می‌شود.

در سال ۱۳۸۹ تعداد ۲۶ محقق معتبر جهانی در ۵ رویداد داخلی شرکت کرده و به ارائه سخنرانی و برگزاری نشست‌های علمی پرداختند. فدراسیون بیش از ۱۸۴۰ میلیون ریال به دبیرخانه این کنگره‌ها تشویقی پرداخت کرده است.

به گزارش خبرنگار مهر، زمین لرزه از جمله مخاطرات طبیعی است که پیوسته در سرتاسر کره زمین رخ می‌دهد. در این میان ایران به دلیل قرارگرفتن در کمربند کوهزایی آلپ- هیمالیا و حضور گسل‌های فعال فراوان، کشوری لرزه خیز است که هر از چندگاه شاهد وقوع زمین لرزه‌های بزرگ نیز می‌شود.

دکتر محمد مختاری عضو هیئت علمی پژوهشگاه بین المللی زلزله شناسی و مهندسی زلزله اطلاعاتی در زمینه زمین لرزه‌های سال ۹۸ در گفتگو با خبرنگار مهر گفت: بخش اعظم وسعت کشور ما در احاطه یکی از بزرگترین کمربندهای لرزه خیزی دنیا است به طوری که ایران ششمین کشور دنیا به لحاظ وقوع زمین لرزه به شمار می‌رود و هر ساله خسارات مالی و جانی فراوان و جبران ناپذیری را متحمل می‌شود.

وی افزود: در سال ۱۳۹۸ به صورت میانگین هر ماه یک زمین لرزه بالای ۴.۵ ریشتر رخ داده است.

زمین لرزه‌های بالای ۲.۵ ریشتر

زمین لرزه‌های بالای ۴.۵ ریشتر مثلث‌های آبی محل استقرار ایستگاههای لرزه نگار

مهمترین زمین لرزه‌ها در سالی که گذشت

مختاری افزود: یکی از مهم‌ترین زمین‌لرزه ها مربوط به ۲۶ اسفند ماه ۱۳۹۸ به بزرگای ۵.۴ در استان هرمزگان – حوالی «رویدر» بود.

وی ادامه داد: این زمین‌لرزه به وقت محلی ۰۱:۳۴:۲۳ و با مختصات طول جغرافیایی ۵۵.۳۲، عرض جغرافیایی ۲۷.۲، در ۳۰ کیلومتری رویدر و ۳۸ کیلومتری بندر خمیر رخ داد.

به گفته عضو هیئت علمی پژوهشگاه زلزله، زمین لرزه‌های دوقلوی ۴ اسفند ۱۳۹۸ بخش قطور، شهرستان خوی، آذربایجان غربی صبح روز یکشنبه ۴ اسفند ۱۳۹۸ به بزرگای ۵.۸ ریشتر در مقیاس امواج طولی حوالی شهرهای قطور و خوی در استان آذربایجان غربی را لرزاند. این زمین لرزه که چندین پیش‌لرزه و پس‌لرزه (بیش از ۱۰۰) در نزدیکی شهرهای قطور، خوی، زرآباد و تسوج در استان آذربایجان غربی را نیز به همراه داشت در ساعت ۰۹:۲۳ در عمق ۱۰ کیلومتری زمین رخ داد.

وی خاطر نشان کرد: همچنین عصر همان روز (۴ اسفند ۱۳۹۸) در ساعت ۱۹:۳۰ زمین لرزه دیگری به بزرگای ۵.۹ ریشتر، آذربایجان غربی و تقریباً منطبق بر رومرکز زمین لرزه نخست را لرزاند و تعدادی کشته و زخمی بر جای گذاشت.

مختاری عنوان کرد: در بامداد روز جمعه ۱۷ آبان ۱۳۹۸ زمین‌لرزه‌ای به بزرگای ۵.۹ ریشتر حوالی شهر تَرک از شهرستان میانه (آذربایجان شرقی) را لرزاند. این زمین لرزه که چندین پیش‌لرزه و پس‌لرزه در نزدیکی شهرهای میانه، ترکمانچای و تَرک در استان آذربایجان شرقی را نیز به همراه داشت، در ساعت ۰۲:۱۷:۰۵ در عمق ۹ کیلومتری زمین رخ داد و چندین کشته و مجروح بر جای گذاشت.

وی ادامه داد: زمین لرزه ۵.۸ ریشتری ۱۲ دی ۱۳۹۸ سنگان در خراسان رضوی رخ داد که در عمق ۸ کیلومتری زمین و در ساعت ۷:۵۹ دقیقه صبح روز پنج شنبه اتفاق افتاد.

مختاری با بیان اینکه زمین لرزه ۵.۸ ریشتری ۲۷ بهمن ۱۳۹۸ بندر لافت در استان هرمزگان در روز یک شنبه ساعت ۱۶:۰۰:۴۶ «لافت» شهرستان قشم را لرزاند گفت: این زمین لرزه در عمق ۱۳ کیلومتری زمین و در مرز خلیج فارس و هرمزگان و مختصات جغرافیایی (۲۶.۹۳ شمالی و ۵۵.۸۸ شرقی) رخ داده است.

به گفته وی شدت این زمین لرزه به حدی بود که بیش از ۲۰ ثانیه ادامه داشت و در شهرهای همچون قشم احساس شد.

وی تاکید کرد: لازم به ذکر است که دو زمین لرزه ۳.۹ ریشتری و ۴.۴ ریشتری نیز در ساعت ۱۵:۵۱ و ۱۵:۵۴ دقیقه این منطقه را لرزاند که به عنوان پیش لرزه ثبت شده اند. با شناخت اینگونه موارد ممکن است بتوان در آینده به وقوع زمین لرزه اصلی پی برد که تحقیقاتی در این موارد در حال انجام است.

مختاری افزود: زمین لرزه ۵.۷ ریشتری ۱۷ تیرماه ۱۳۹۸ در روز دوشنبه ساعت ۱۱:۳۰ دقیقه و در ۱۹ کیلومتری مسجد سلیمان در استان خوزستان را به شدت تکان داد. این زمین لرزه به طول جغرافیایی ۴۹.۵، عرض جغرافیایی ۳۱.۹۵ و در عمق ۱۷ کیلومتری رخ داد. شدت زمین لرزه به حدی بود که همه شهرهای استان خوزستان و حتی استان‌های همدان، چهار محال و بختیاری و لرستان هم این زمین لرزه را احساس کردند. این زمین لرزه در کویت هم احساس شد.

عضو هیئت علمی پژوهشگاه زلزله گفت: زمین لرزه فروردین ماه ۱۳۹۸ در جنوب سومار- کرمانشاه در ساعت ۱۴:۳۷ بعدازظهر (به وقت محلی) روز ۱۴ فروردین ۱۳۹۸ شمسی با بزرگای ۵.۱ ریشتر درمرز ایران و عراق رخ داد. کانون این زمین لرزه در نزدیکی یکی از شاخه‌های گسل پیش ژرفای زاگرس قرار دارد.

وی ادامه داد: زمین لرزه ۱۴ مرداد ۱۳۹۸ جنوب خاوری دهدشت – کهگیلویه و بویراحمد در ساعت ۰۰ و ۲۱ دقیقه نیمه شب (به وقت محلی) با بزرگای ۵.۱ در مقیاس امواج محلی در ۲۱ کیلومتر جنوب چرام و ۱۳ کیلومتر جنوب خاور دهدشت در استان کهگیلویه و بویراحمد به وقوع پیوست. زمین لرزه در عمق ۹ کیلومتری و کانون آن در نزدیک گسل میشان بوده است.

فهرست زمین لرزه‌های مهم سال ۱۳۹۸ با بزرگای بالای ۵

توزیع فراوانی زمین لرزه‌های بالای ۳ ریشتر سال ۹۸ به تفکیک استان

نقشه توزیع فراوانی زمین لرزه‌های بالای ۳ ریشتر سال ۱۳۹۸ ایران به تفکیک استان

دکتر محمدمختاری عضو هیئت علمی پژوهشگاه بین المللی زلزله شناسی در ادامه نیز با بیان اینکه زمین ایران ۱۱ هزار و۴۸۰ بار لرزید، گفت: همچنان که در اشکال و جداول بالا آورده شده است قریب به اتفاق اغلب ایران را زمین لرزه با بزرگای قابل توجهی مورد تهدید قرار می‌دهد. اگر به آمار زمین لرزه‌های بالای ۳ ریشتر توجه کنیم استان‌های فارس و کرمان بیشترین تعداد زمین لرزه و استان‌های مرکزی و البرز کمترین تعداد زمین لرزه را در سال ۱۳۹۸ ثبت کرده اند.

به گزارش خبرگزاری مهر به نقل از زددی نت، این اولین بار است که دهها آزمایشگاه تخصصی در کشور مالزی با یکدیگر متحد می‌شوند تا بتوانند برای تسریع شناسایی مبتلایان به ویروس کرونا اقدام کنند. هدف اصلی از این کار جلوگیری از شیوع گسترده این ویروس در مالزی است.

قرار است این طرح در مراحل مختلفی اجرا شود و سه آزمایشگاه بزرگ و زیرمجموعه‌های آنها در نقاط مختلف مالزی در گام اول به یکدیگر می‌پیوندند تا به ظرفیت انجام ۵۰۰۰ تست کرونا در روز به ازای هر یک میلیون نفر دست یابند. مزیت مهم دیگر اجرای این طرح علاوه بر پاسخگویی ۲۴ ساعته، کاهش هزینه انجام آزمایش کروناست.

برای جلوگیری از افزایش آلودگی در آزمایشگاه‌ها قرار است موانع فیزیکی ویژه در آنها نصب شود تا از تماس فیزیکی افراد آزمایش دهنده و کارکنان آزمایشگاه‌ها جلوگیری شود.

در حال حاضر مالزی تنها دارای ظرفیت تست کرونای ۱۲۵۵ نفر در روز به ازای هر یک میلیون نفر است و این در حالی است که این رقم در سنگاپور ۶۸۰۰ تست به ازای هر یک میلیون نفر و در کره جنوبی ۶۵۰۰ تست به ازای هر یک میلیون نفر است.

به گزارش خبرگزاری مهر به نقل از جهاد دانشگاهی علوم پزشکی شهید بهشتی، همه گیری ویروس کرونا قبل از هرچیز یک فاجعه انسانی بزرگ است و تا امروز صدها هزار نفر را تحت تاثیر قرار داده است و از سوی دیگر شیوع بیماری سبب تعطیلی بنگاه های اقتصادی در سراسر جهان شده و همه کشورها را در آستانه رکودی کمرشکن قرار داده است.

همانگونه که سیستم بهداشت و درمان به صورت شبانه روزی و قهرمانانه به ارائه خدمات پرداخته و سعی در کاهش هزینه های انسانی این بیماری دارد، مدیران و سازمان ها نیز باید با استفاده از روش های خلاقانه در عین حفظ سلامتی پرسنل از تبعات اقتصادی این بیماری بر کسب و کار خود و چرخه اقتصادی جامعه بکاهند.

در این راستا جهاد دانشگاهی علوم پزشکی شهید بهشتی به یاری سازمان ها آمده و با ارائه خدمات متنوع سعی دارد به ادامه فعالیت ایمن تر و کم خطرتر بنگاه های اقتصادی کمک کند.

ارزیابی و غربالگری و معاینه پرسنل سازمان ها، کارخانجات و ادارات

با توجه به شیوع بیماری کرونا و لزوم غربالگری و درمان مبتلایان و فاصله گذاری هوشمند، جهاددانشگاهی علوم پزشکی شهید بهشتی در نظر دارد با بهره گیری از ظرفیت مرکز امداد کلینیک خود، خدمات معاینه و غربالگری پرسنل سازمان ها، کارخانجات و ادارات را در دستور کار قرار دهد تا بدین وسیله امکان فعالیت سالم و ایمن  کارکنان سازمانها مهیا شود.

تیم امداد کلینیک شامل پزشک و پرستار در محل سازمان به غربالگری و معاینه پرسنل مطابق آخرین پروتکل های استاندارد ستاد مرکزی مبارزه با کرونای وزارت بهداشت و اخذ تصمیمات بالینی می پردازد. در صورت نیاز طبق نظر پزشک، پرسنل معاینه شده تحت نمونه گیری یا بررسی های تصویربرداری قرار گرفته و در موارد لازم به بیمارستان یا آزمایشگاه تخصصی ارجاع و برای ادامه مراقبت هدایت می شوند. این خدمت در بازه های مختلف متناسب با حوزه فعالیت سازمان قابل تکرار و پیاده سازی است.

عملیات تخصصی ضدعفونی توسط مرکز HSE

ضدعفونی محیط و فضاهای کاری یکی دیگر از ارکان مهم حفظ ایمنی و سلامت کارکنان است. مرکز بهداشت، ایمنی و محیط زیست (HSE  ) جهاد دانشگاهی در راستای کنترل و جلوگیری از شیوع بیماری کرونا با بکارگیری کارشناسان مجرب بهداشت محیط و (HSE ) خدمات ضد عفونی ، گند زدائی و ویروس کشی فضاهای کاری و عمومی ادارات،کارگاهها و کارخانجات، بیمارستان ها و کلینیک ها را در دستور کار قرار داده است. تیم ( HSE ) با توجه به آخرین پروتکل های استاندارد جهانی بنا به درخواست بنگاه های اقتصادی در اسرع وقت اقدام به ضدعفونی محیط های کاری می کند.

پایش و مراقبت موارد مشکوک

با توجه به افزایش تعداد مبتلایان و افراد در معرض خطر کرونا در کشور از یک سو و سیاست های کشوری کاهش بار بیماران و مراجعه کنندگان به بیمارستانها و مراکز درمانی، مراقبت و پایش موارد مشکوک به کرونا و یا مبتلایان تحت قرنطینه خانگی از اهمیت به سزایی برخودار است. بر اساس آمارهای جهانی بیش از ۸۰ درصد مبتلایان عفونت ویروسی کرونا نیاز به بستری در بیمارستانها ندارند و تنها با پایش، خودمراقبتی و رعایت اصول بهداشتی و خود قرنطینگی و درمان علامتی در منزل تحت نظر پزشک بهبود می‌یابند.

چک لیست ها و فرمهای طراحی شده در سامانه ۱۲۳corona.com شرایط را برای طی دوره قرنطینه و خودمراقبتی بیماران و افراد مشکوک در منزل با سهولت و به صورت ایمن مهیا می کند. از طرف دیگر سپری کردن دوره قرنطینه تحت نظارت پزشک، به بیمار و خانواده وی اطمینان می دهد که شرایط کاملا تحت نظر بوده و طبق پروتکل های استاندارد بیمار پایش و مراقبت می شود. در این سامانه آموزش های لازم برای مقابله با ویروس کرونا و خودمراقبتی نیز در دسترس کلیه افراد است.

سلامت روان در بحران و مشاوره تخصصی سلامت روان

استرس ابتلا به بیماری کرونا و یا تبعات اقتصادی و اجتماعی ناشی از آن می تواند سلامت روان افراد جامعه را به خطر اندازد. قرنطینگی و تنهایی طولانی مدت سالمندان، اقامت طولانی مدت زوجین در منزل، تعطیلی مدارس و حضور مستمر فرزندان در محیط خانه، همگی سبب افزایش تنش و بروز حالت های افسردگی و پرخاشگری شده است.

مرکز سلامت روان رویین جهاد دانشگاهی علوم پزشکی شهید بهشتی در راستای مسئولیت اجتماعی و همگام با سیاست های کلی ستاد ملی کرونا و کمک به آرامش بخشی روانی جامعه اقدام به ارائه خدمات مشاوره رایگان از جمله مشاوره مدیریت استرس و اضطراب فردی، مشاوره مدیریت روانی کودکان در فضای بحرانی، مشاوره مدیریت استرس سالمندان کرده است.

علاقه مندان جهت کسب اطلاعات بیشتر و استفاده از خدمات ارزیابی و غربالگری و معاینه پرسنل سازمان ها، کارگاهها، کارخانجات، ادارات و عملیات تخصصی ضدعفونی توسط مرکز ( HSE) می توانند با شماره تلفن ۷۲۱۰۳ مرکز امداد کلینیک جهاد دانشگاهی و جهت استفاده از خدمات مشاوره رایگان متخصصین روان شناس مرکز سلامت روان روئین با شماره تلفن ۴۵۲۹۸ تماس بگیرند.

به گزارش خبرگزاری مهر به نقل از دانشگاه علم و صنعت، دانشکده صنایع این دانشگاه با همکاری یک شرکت انفورماتیک موفق شد سامانه‌ای جهت مدیریت آزمایشگاه‌های تشخیصی ویروس کرونا ارائه دهد.

دانشگاه علم و صنعت ایران جهت انجام مسئولیت اجتماعی خود اقدام به توسعه سامانه سیما به منظور مدیریت آزمایشگاه‌های پذیرش تست کرونا کرد و از تاریخ ۱۵ فروردین این سامانه کار خود را در دو مرکز پژوهشگاه ابن سینا و مرکز درمانی ابن سینا آغاز کرد.

بر این اساس تمام فرآیند پذیرش و جوابدهی بیماران مشکوک به ویروس کرونا از طریق این سامانه انجام می‌پذیرد .

به کارگیری این سامانه در آزمایشگاه، به پذیرش یکپارچه و تسریع جوابدهی برخط به بیماران کمک می‌کند و همچنین استفاده گسترده از این سامانه در آزمایشگاه‌های کرونا زمینه مدیریت یکپارچه اطلاعات و تسهیل تصمیم‌گیری را برای متولیان امر فراهم می‌کند.

خبرگزاری مهر – گروه دانش و فناوری: همزمان با همه‌گیری جهانی کروناویروس جدید و ابتلای بیش از چندین هزار نفر به این بیماری در کشور و ضرورت انجام پژوهش‌های کاربردی و پاسخ به سوالات متعدد جهت کنترل این بیماری و جلوگیری از اتلاف منابع و صرفه‌جویی در زمان و منابع، معاونت تحقیقات و فناوری وزارت بهداشت با همکاری مؤسسه ملی توسعه تحقیقات علوم پزشکی ایران به شناسایی و اولویت‌بندی سریع و منطقی نیازهای دانشی و عناوین پژوهشی مرتبط با بیماری کووید ۱۹ اقدام کرد.

رئیس مؤسسه ملی توسعه تحقیقات علوم پزشکی ایران (نیماد) و معاون تحقیقات و فناوری وزارت بهداشت در این باره و همچنین در خصوص آخرین وضعیت تولیدات محققان ایرانی برای مقابله با کرونا با مهر گفتگو کرد که مشروح این گفتگو و برخی اولویتهای پژوهشی مقابله با کرونا در زیر آمده است.

اهمیت دقت و صحت تحقیقات در زمینه کرونا

رضا ملک زاده درباره اهمیت تعیین این اولویت‌ها در زمینه تحقیقات دانشگاه‌های علوم پزشکی کشور و همچنین پایبندی محققان در این حوزه گفت: دانشگاه‌ها در این زمینه مشغول فعالیت جدی هستند و فهرست تحقیقات دانشگاه‌ها و درمان‌هایی که برای کرونا ارائه شده به صورت آنلاین ثبت شده و قابل مشاهده است.

معاون وزیر بهداشت اضافه کرد: طرح‌های زیادی در حال انجام است اما آنچه اهمیت زیادی دارد این است که هم در ایران و هم در همه جای دنیا تحقیقاتی که انجام می‌شود دقیق و مهم باشد.

بسیاری از مقالات دنیا در زمینه کرونا به دلیل ماهیت اپیدمی دچار اشکال است

وی گفت: در همه جای دنیا به دلیل ماهیت اپیدمی بسیاری از مقالاتی که چاپ شده دچار اشکال است و دلیلش این است که افراد محقق با ۵ یا ۶ نفری که درمان می‌کنند یک مقاله چاپ می‌کند و فرد دیگری با ۱۰ نفر بیمار یک بررسی دیگر انجام می‌دهد و متوجه می‌شویم که اطلاعات پیشین غلط بوده است. این موضوع یک سردرگمی ایجاد کرده است و معمولاً در اپیدمی‌ها این مشکل پیش می‌آید.

ملک زاده گفت: اما در این بین کسانی هستند که کارهای دقیقی انجام می‌دهند و نتایج آن تا دو سه ماه آینده مشخص می‌شود.

رئیس مؤسسه ملی توسعه تحقیقات علوم پزشکی ایران (نیماد) در خصوص دستاورد نیازهای دانشی و اولویت‌های اصلی در حوزه تحقیقات کووید ۱۹ و کار محققان ایرانی در داخل کشور گفت: مهمترین دستاوردی که ما در کشور دنبال می‌کنیم این است که ما چطور می‌توانیم این بیماری را درمان و از بروز آن پیشگیری کنیم.

وی افزود: جدا از بحث‌های اجتماعی ایزولاسیون و قرنطینه که آن نیز تحقیقات خود را به همراه دارد، مهمترین بحث تحقیقاتی که پزشکان در بیمارستان‌ها انجام می‌دهند این است که چطور بیماری کرونا را درمان کنند.

در ایران بیش از ۷۰ نوع درمان برای بیماران مبتلا به کرونا در حال بررسی است

معاون تحقیقات و فناوری وزارت بهداشت گفت: اکنون در ایران بیش از ۷۰ نوع درمان برای بیماران مبتلا به کرونا در حال بررسی است. وقتی خیلی دقیق‌تر به موضوع نگاه می‌کنیم می‌بینیم که ۴۰ نوع از این درمان‌ها چندان دقیق طراحی نشده است و نیاز به تحقیقات بیشتر دارد. به این محققان تذکر می‌دهیم که باید تحقیق را درست طراحی کنند و نمونه‌ها بزرگ باشند.

انجام دو مطالعه مهم درباره پیشگیری از ابتلاء به کرونا

وی درباره پیشگیری از بروز بیماری کرونا (کووید ۱۹) گفت: درباره پیشگیری نیز دو مطالعه در حال انجام است. یکی از این روش‌ها داروی کلروکین است که بحث آن مدت‌ها مطرح بوده است. دو مطالعه‌ای که در ایران در حال انجام است بر این روش مبتنی است که اگر فرد در هفته دوز مشخصی از این دارو را مصرف کند ممکن است به این بیماری مبتلا نشود و یا اگر مبتلا شد خیلی خفیف آن را بگیرد که نیازی به بستری در بیمارستان نباشد.

ملک زاده یادآور شد: این مطالعه در ایران و همزمان در بسیاری از جاهای دنیا در حال انجام است و نتایج این مطالعه بعد از حدود سه تا چهار ماه مشخص می‌شود.

وی در خصوص اثربخشی داروی آویگان («فاویپیراویر» (favipiravir)) و یا سایر داروهایی که در درمان کرونا مطرح می‌شود، گفت: این داروها از گزارش‌هایی می آیند که برخی آن را بزرگنمایی می‌کنند. داروی آویگان اکنون در ایران در دو بیمارستان در حال ارائه کارآزمایی است و حداقل دو ماه وقت می‌خواهد که اثربخشی آن مشخص شود. هیچ جا در دنیا هم نگفته‌اند که خیلی مؤثر است.

تا این لحظه هنوز هیچ درمان استانداردی برای درمان کرونا وجود ندارد

معاون وزیر بهداشت گفت: ممکن است برخی مواقع جریانی در پشت طرح نام یک دارو باشد و شرکت‌های داروسازی خاصی در این زمینه فعالیت کنند. واقعیت این است که تا این لحظه هنوز هیچ درمان استانداردی برای درمان کرونا وجود ندارد.

انجام تحقیقات تولید واکسن برای پیشگیری از ابتلاء به کرونا در ایران

وی درباره تولید واکسن برای پیشگیری از ابتلاء به کرونا و توان تحقیقاتی ایران در این زمینه گفت: واکسن نیز در پروسه تحقیقاتی کشور در جریان است. اگر خیلی سریع هم بخواهیم در این زمینه فعالیت کنیم نتایج تا ۸ ماه آینده قابل بررسی است.

ملک زاده درباره کیت‌های تشخیصی برای تشخیص ابتلاء به کرونا گفت: در زمینه کیت‌های تشخیصی تحقیقات خوبی در ایران انجام شده است و به خوبی پیش رفته‌ایم. مهمترین نوع کیت‌ها کیت‌های تشخیصی بر پایه RNA است که توانسته‌ایم آن را در ایران تولید کنیم و اکنون در حال استفاده است.

تولید یک نوع خاص از کیت تشخیصی با ضریب اطمینان بالا در کشور

وی از تولید یک نوع خاص از کیت تشخیصی با ضریب اطمینان بالا در کشور خبر داد و گفت: یک کیت تشخیصی جدید ساخته شده است که فرد می‌تواند آزمایش خون بدهد و این کیت تشخیص می‌دهد که فرد آیا کرونا گرفته است یا خیر و اگر فرد کرونا گرفته است آیا ایمنی دارد یا خیر. این کیت را در ایران تست کرده‌ایم و جواب بسیار خوبی داده است که به زودی جزئیات آن را اعلام می‌کنیم.

رئیس مؤسسه ملی توسعه تحقیقات علوم پزشکی ایران (نیماد) اضافه کرد: این کیت با نام «الیازا» می‌تواند بر اساس آزمایش خون اعلام کند که فردی که کرونا گرفته و مانند کسی که واکسن زده ایمنی دارد و جای نگرانی نیست. همچنین ممکن است کیت تشخیص دهد که فرد کرونا نگرفته است و باید مراقب باشد. حتی این امکان را دارد که تشخیص دهد که فرد مبتلا به کرونا شده و هنوز در بدن اش ویروس وجود دارد.

وی افزود: این تست تشخیصی بسیار مهمی است و بسیاری از بخش‌های تحقیقاتی دنیا در حال بررسی این نوع تست هستند و خوشبختانه ما در این حوزه خیلی جلو هستیم و امیدواریم آن را به صورت رسمی در این هفته اعلام کنیم.

به گزارش مهر، در همین زمینه و بنا بر اهمیت تحقیقات بیماری نوپدید کووید ۱۹، مؤسسه ملی توسعه تحقیقات علوم پزشکی ایران (نیماد) با همکاری معاونت تحقیقات و فناوری وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی فهرست اولویت‌های پژوهشی برای مقابله سریع و مؤثر با همه‌گیری کروناویروس جدید (COVID-۱۹) را تعیین و منتشر کرد.

این فهرست کمک می‌کند تا با شناسایی نیازهای دانشی و همچنین جمع‌آوری و طبقه‌بندی فعالیت‌های پژوهشی در دست انجام، خلاءهای دانشی در زمینه این بیماری شناسایی شده و با اطلاع‌رسانی سریع اولویت‌ها، منجر به هم‌افزایی ظرفیت‌های تحقیقاتی و همچنین افزایش بهره‌وری منابع مالی پژوهشی در سطوح استانی، ملی و بین‌المللی شود.

شناسایی و اولویت‌بندی نیازهای دانشی / عناوین پژوهشی پژوهش‌های مربوط به کووید ۱۹ در سه فاز اصلی شامل شناسایی نیازهای دانشی، شواهد / عناوین پژوهشی و استخراج خلأهای دانشی، شناسایی معیارهای اولویت‌بندی و در نهایت اولویت‌بندی نیازهای دانشی / عناوین پژوهشی انجام شده است.

پژوهشگران علاقه‌مند به مشارکت در تعیین چالش‌ها و ایده‌های پژوهشی مرتبط با ویروس کووید ۱۹ می‌توانند ابتدا یک پرسشنامه آن لاین مربوطه را تکمیل کنند و سپس با مطالعه فهرست اولویت‌های پژوهشی مرتبط با ویروس کووید ۱۹ که توسط سازمان جهانی بهداشت معرفی شده است و پژوهش‌هایی که در ایران در هر یک از اولویت‌ها در حال انجام است (که تا تاریخ ۱۳ فروردین‌ماه ۱۳۹۹ به‌روز رسانی شده است) در این طرح‌ها مشارکت کنند.

اولویت‌های پژوهشی واکسن مرتبط با ویروس کووید ۱۹

علاوه بر اولویت‌های پژوهشی مرتبط با اپیدمی بیماری مرتبط با ویروس کووید ۱۹ که توسط GLOPID-R (Global Research Collaboration for Infections Disease Preparedness) و سازمان جهانی بهداشت تهیه شده است، برخی از پژوهش‌های در حال انجام در ایران که مرتبط با این اولویت‌ها نیست نیز در کشور در حال انجام است که از آن جمله می‌توان به تحقیقات حوزه واکسن اشاره کرد.

تحقیق و توسعه واکسن‌های کاندید

ردیف	طرح‌های در حال اجرا در ایران که قابل انتساب به موضوعات ارائه شده توسط سازمان بهداشت جهانی نیست
۱	طراحی واکسن پپتید مؤثر علیه ویروس کرونا (COVID-۱۹) دو مورد تحقیقی
۲	طراحی و ساخت واکسن مؤثر بر علیه ویروس کرونا COVID-۱۹
۳	بررسی ساختارهای سه بعدی، فیزیکوشیمیایی و ویژگی‌های ایمونولوژیک نواحی گلیگوپروتئین سطحی کرونا ویروس جدید

اولویت‌های پژوهشی مرتبط با ویروس کووید ۱۹ و اپیدمی بیماری کرونا (موضوعات مشترک میان سازمان بهداشت جهانی و محققان ایرانی)

اولویت‌های پژوهشی مرتبط با اپیدمی بیماری مرتبط با ویروس کووید ۱۹ که توسط GLOPID-R (Global Research Collaboration for Infections Disease Preparedness) و سازمان جهانی بهداشت و با همکاری ۴۰۰ نفر از متخصصین از سراسر جهان تهیه شده است. پژوهش‌های در حال انجام در ایران که مرتبط با هر اولویت است، در جداول زیر اعلام شده است.

تاریخچه طبیعی ویروس، انتقال و تشخیص

ردیف	موضوع	پژوهش‌های در حال انجام در کشور
۱	تشخیص بالینی ویروس	بررسی وجود ویروس کرونا در نمونه‌های بالینی و مطالعه خصوصیات و تغییرات ژنتیکی کووید ۱۹ (۵ مورد تحقیقی)
۲	ایمنی زایی و تشخیص ایمنی	ارزیابی عود مجدد COVID ۱۹ در بیماران مبتلا / بررسی وضعیت بالینی و آزمایشگاهی بیماران با سابقه تزریق واکسن آنفلوانزا
۳	ابزارهای لازم برای کنترل اپیدمی	بررسی سیستم گندزدایی لوازم با کمک اشعه فرابنفش و اوزن
۴	راه حل های مهندسی شده برای تشخیص بالینی	طراحی و ساخت کیت تشخیص سریع (۴ مورد تحقیقی)

تحقیقات حیوانی و محیطی در خصوص منشأ ویروس و اقدامات مدیریتی در خصوص اتصال بین انسان و حیوانات

ردیف	موضوع	پژوهش‌های در حال انجام در کشور
۱	تحقیقات حیوانی و محیطی	بررسی شیوع کروناویروس ها در خفاش‌های ایران / امکان انتقال مکانیکی توسط مگس خانگی / مخاطرات بهداشتی انتقال کرونا ویروس از حیوانات (آزمایشگاهی، وحشی، مزرعه‌ای، خانگی، پرندگان و آبزیان) به انسان

موضوعات اپیدمیولوژیک

ردیف	موضوع	پژوهش‌های در حال انجام در کشور
۱	دینامک انتقال	بررسی شیوع کرونا ویروس در نوزادان، کودکان و نوجوانان (۶ مورد تحقیقی)
۲	شدت	ارزیابی سطح ویتامین D و کروناویروس (COVID۱۹) و ارتباط آن با شدت بیماری و نتایج درمان (۴ مورد تحقیقی)

ویژگی‌های بالینی و مدیریتی

ردیف	موضوع	پژوهش‌های در حال انجام در کشور
۱	ویژگی‌های بالینی و مدیریتی	بررسی روند بیماری کرونا در زنان باردار، حاملگی، بیماران سرطانی، افراد با بیماری پیش زمینه‌ای (۲۵ مورد تحقیقی)

کنترل عفونت و پیشگیری از آن و حفاظت از کارکنان مراقبت‌های درمانی

ردیف	موضوع	پژوهش‌های در حال انجام در کشور
	شناسایی روش‌های انتقال و مدت زمان انتقال	بررسی تعداد ذرات معلق هوا و حضور ویروس (COVID-۱۹) در هوای داخل اتاق بیماران (یک مورد تحقیقی)
۱	شناسایی پایداری محیطی ویروس	بررسی حضور کروناویروس جدید در فاضلاب (۳ مورد تحقیقی)
۲	شناسایی اهمیت تجهیزات حفاظت شخصی	بررسی آلودگی پرسنل بهداشتی- درمانی (یک مورد تحقیقی)

موضوعات تحقیقاتی در مورد درمان کاندید تحقیق و توسعه

ردیف	موضوع	پژوهش‌های در حال انجام در کشور
۱	بررسی میزان اثربخشی روش‌های درمانی اولویت بندی شده فعلی	تخمین اثر بیولوژیک مهار کننده‌های ویروس کرونا با استفاده از داروهای موجود (۴ مورد تحقیقی)
۲	بررسی سایر کاندیدهای دارای پتانسیل ارزیابی بالینی	بررسی اثر ترکیبات دارویی گیاهی و شیمیایی، پلاسما، مقایسه ایمنی و اثربخشی پروتکل درمانی چهار دارویی بررسی تأثیر ویتامین‌ها (۵۴ مورد تحقیقی)
۳	بررسی سایر کاندیدهای دارای پتانسیل ارزیابی بالینی	طراحی پرسشنامه مشارکت در رفتارهای پیشگیرانه از انتقال بیماری کووید -۱۹
۴	شناسایی نقش درمان‌های میزبان محور	بررسی میزان کمبود ویتامین‌ها، تأثیر اضافه کردن برخی داروها و الگوی مصرف مکمل‌ها در بیماران مبتلا به ویروس کرونا (۹ مورد تحقیقی)
۵	پنجره فرصت بالینی برای درمان با عوامل مختلف	بررسی اثر یک دارو در ابتلاء به بیماری کرونای جدید در کارکنان درمانی

موضوعات علوم اجتماعی در پاسخ به اپیدمی کرونا

ردیف	موضوع	پژوهش‌های در حال انجام در کشور
۱	سلامت عمومی و مشارکت	طراحی و اجرای برنامه آموزش بهداشت و طرح مداخله‌ای جهت کاهش آسیب روانی بحران کرونا ۲۰۲۰ در جامعه ایرانی (۲ مورد)
۲	سلامت عمومی و مشارکت	بررسی اضطراب و استرس در مردم با ۸ مورد تحقیقی
۳	سلامت عمومی و مشارکت	بررسی آگاهی، نگرش و عملکرد مردم ایران در بحران اپیدمی کووید -۱۹ با ۹ مورد تحقیقی
۴	سلامت عمومی و مشارکت	بررسی عوامل مؤثر بر عملکرد بر انجام رفتارهای پیشگیرانه و درک خطر ایرانیان در بحران اپیدمی کووید -۱۹ با ۲۱ مورد تحقیقی
۵	سلامت عمومی و مشارکت	مطالعات مرتبط با بررسی سطح آگاهی و نگرش دانشجویان علوم پزشکی در بحران اپیدمی کووید -۱۹ با ۸ مورد تحقیقی
۶	سلامت عمومی و مشارکت	مطالعات مرتبط با بررسی سطح آگاهی سالمندان در بحران اپیدمی کووید -۱۹ با ۴ مورد تحقیقی
۷	سلامت عمومی و مشارکت	مطالعات مرتبط با بارداری در بحران اپیدمی کووید -۱۹ با ۴ مورد تحقیقی
۸	سلامت عمومی و مشارکت	تبیین تجارب خانواده‌های دارای بیمار مبتلا به کرونا با ۸ مورد تحقیقی
۹	مراقبت، دسترسی و نظام سلامت	تجربه تیم درمان (بیمارستانی و پیش بیمارستانی)، مدیران اجرایی و ستادی از مواجه با کروناویروس ۱۹ با ۱۰ مورد تحقیقی
۱۰	مراقبت، دسترسی و نظام سلامت	بررسی میزان استرس، اضطراب و افسردگی در میان افراد و اقشار مختلف با ۲۱ مورد تحقیقی
۱۱	مراقبت، دسترسی و نظام سلامت	بررسی اثربخشی مداخلات روانشناختی بر سلامت روان پرسنل بهداشتی-درمانی با ۶ مورد تحقیقی
۱۲	رسانه و ارتباطات	بررسی نقش فناوری اطلاعات، آموزش از راه دور، شبکه‌های اجتماعی، منابع کسب اطلاعات بیماری، تأثیر رسانه‌های جمعی در بحران ویروس کرونا با ۸ مورد تحقیقی
۱۳	درک عواقب غیر عمد حاصل از تصمیمات برای کنترل اپیدمی	برآورد بار اقتصادی بیماری کرونا (COVID-۱۹) در ایران با ۲ مورد تحقیقی
۱۴	درک عواقب غیر عمد حاصل از تصمیمات برای کنترل اپیدمی	بررسی تأثیر شایعات شبکه‌های مجازی، تأثیرات روانشناختی، مسمومیت الکل و روانسنجی دوران قرنطینه در خصوص بیماری کرونا با ۹ مورد تحقیقی

علاوه بر اینها تا این لحظه ۵۱ کارآزمایی بالینی از سوی محققان ایرانی در سایت کارآزمایی بالینی وزارت بهداشت با عنوان کووید ۱۹ به ثبت رسیده است.

تعیین میزان اثر فرآورده‌های طب ایرانی، تعیین اثربخشی هموپرفیوژن، بررسی اثر پلاسمای بهبود یافته، بررسی اثربخشی و ایمنی تجویز برخی داروهای گیاهی و شیمیایی، بررسی تأثیر پروتکل درمانی طب سنتی، بررسی مقایسه تجویز ویتامین‌ها، تأثیر مکمل یاری با ترکیبی از ویتامین‌ها، بررسی اثربخشی و ایمنی ترکیب داروها، مقایسه اثر درمانی پلاسما، کارآزمایی ۴ درمان دارویی توأم با درمان استاندارد کووید ۱۹، مقایسه اثربخشی درمان استاندارد، بررسی تأثیر روش‌های مختلف تجویز رژیم ترکیبی، استفاده از سلول‌های بنیادی، بررسی اثرات مکمل نانو، استفاده از پلاسمای بیماران کرونایی بهبود یافته نمونه‌هایی از این کارآزمایی ها ثبت شده در برابر ویروس کرونا هستند.

 

به گزارش خبرگزاری مهر به نقل از نیواطلس، محققان می‌گویند بر اساس داده‌های ماهواره‌ای جمع آوری شده بزرگترین حفره بر فراز لایه ازون در ۲۵ سال اخیر را شناسایی کرده‌اند.

لایه ازون از زمین در برابر تشعشعات خطرناک ماوراء بنفش خورشید محافظت می‌کند. اما در اواسط دهه ۸۰ میلادی برای اولین بار شکافی در آن برفراز قطب جنوب شناسایی شد.

علت وقوع این مساله استفاده از ماده شیمیایی موسوم به کلروفلوئوروکربن ها یا سی اف سی‌ها در دستگاه‌های مختلف خنک کننده بود. پس از آن استفاده از این ماده ممنوع و شکاف لایه ازون به تدریج و تا حد زیادی برطرف شد.

اما حالا مشخص شده که نباید در مورد حل این مشکل بیش از حد خوش بین بود. شکاف جدید لایه ازون توسط ماهواره‌ای به نام Sentinel-۵P که متعلق به آژانس فضایی اروپاست و پس از بررسی‌های محققان آلمانی شناسایی شده است. وسعت این شکاف حدود یک میلیون کیلومتر مربع است که بزرگترین شکاف شناسایی شده در لایه ازون از سال ۱۹۹۵ بدین سو است. البته شکاف یادشده در مقایسه با شکاف بزرگ لایه ازون در دهه ۸۰ که بین ۲۰ تا ۲۵ کیلومتر مربع وسعت داشت، کوچک است.

محققان علت ایجاد شکاف یادشده را وزش شدید بادهای قطبی دانسته‌اند که در مواردی منجر به ایجاد گردبادهای مهلک و مکیده شدن لایه اوزون می‌شود. آنان امیدوارند این شکاف با گرم‌تر شدن هوا تا اواسط ماه آوریل برطرف شود.

به گزارش خبرنگار مهر، با هدف ترویج و ارتقای دانش علوم شناختی، تامین نیازهای داخلی و کاهش میزان وابستگی ها، در حال حاضر یکصد و چهل و چهار طرح تحقیقاتی در حوزه های علوم  شناختی با حمایت ستاد توسعه علوم و فناوری های شناختی در مراکز علمی و پژوهشی در سطح کشور در حال اجرا است.

دکتر حسین عزیزی کارشناس ارشد گروه پژوهش، فناوری و زیرساخت ستاد علوم شناختی بیان کرد: در نتیجه یازده مرحله فراخوان این ستاد برای حمایت از طرحهای پژوهشی، دویست و سی و هشت طرح مطالعاتی و تحقیقاتی در حوزه علوم و فناوری های شناختی تحت پوشش چتر حمایتی قرار گرفته است که تا کنون نود و چهار طرح پژوهشی با حمایت های این ستاد اجرا و به اتمام رسید.

وی گفت: ستاد توسعه علوم و فناوری های شناختی برای توسعه و گسترش دانش علوم شناختی و پیشبرد اجرای طرح های تحقیقاتی در حال حاضر با بیش از یکهزار تن از اساتید، محققان و متخصصان در بیش از ۵۰مرکز علمی، تحقیقاتی و دانشگاهی در استان های مختلف کشور همکاری و مشارکت دارد.

وی افزود: ستاد علوم شناختی با حمایت از طرح های پژوهشی تلاش می کند تا با استفاده از امکانات و ظرفیت های داخلی، فرصت ها و بسترهای لازم را برای ارتقای حوزه های شناختی در کشور فراهم آورد و با تامین نیازهای این حوزه در داخل، مسیر دستیابی به خودکفایی و کاهش وابستگی ها را فراهم سازد.

وی با بیان اینکه یکی از اهداف اصلی ستاد از حمایت از طرح های پژوهشی در حوزه علوم شناختی، دستیابی به فناوری و خدمات شناختی برای مردم در کشور است، گفت: با رویکردهای شناختی می توان تغییرات بزرگی در جامعه بوجود آورد و با بهره گیری از دانش، تخصص و مهارت اساتید، محققان  و متخصصان این حوزه، زیرساخت های نوین فناوری و خدمات شناختی را در کشور ایجاد کرد.

عزیزی با بیان اینکه ساخت انواع دستگاه های ثبت سیگنال های مغزی و تحریک مغزی از جمله دستاورهای اجرای طرح های تحقیقاتی در داخل کشور است، افزود: تلاش ها برای دستیابی به تامین نیازهای داخلی و کاهش وابستگی ها با اجرای دقیق طرح های پژوهشی به عنوان یک اولویت و راهبرد از سوی ستاد توسعه علوم شناختی با جدیت ادامه دارد.

به گزارش خبرنگار مهر، در سال جدید شاهد رویدادهای نجومی زیاد در تقویم نجومی کشور خواهیم بود ما در این گزارش به مهمترین این رویدادها پرداختیم که به شرح زیر هستند:

مهترین بارش‌های شهابی سال ۹۹

مهمترین بارش‌های شهابی سال ۱۳۹۹، بارش شهابی برساووشی و جوزایی هستند که در مرداد و آذرماه به وقوع می‌پیوندند.

اما بارش‌های شلیاقی، عوّایی، برساووشی، ثوری، جباری، اسدی، جوزایی، ربعی نیز جز بارش‌هایی هستند که در سال جدید رخ می‌دهند.

در بررسی هر بارش شهابی، عامل «نرخ ساعتی سمت‌الراسی – ZHR» بیانگر تعداد شهاب‌ها در آسمانی کاملاً تاریک و هنگامی است که کانون بارش در نزدیکترین موقعیتش نسبت به سمت‌الراس قرار دارد. همچنین در بررسی هر بارش، فاز ماه در زمان اوج بارش نیز مهم است.

جدول تقویم بارشها شهابی امسال

بارش شهابی	تاریخ	نسا	فاز ماه
بارش شهابی شلیاقی	۳ اردیبهشت	۲۰	۰.۵ درصد
بارش شهابی عوّایی	۷ تیر	۵۰	۴۱ درصد
بارش شهابی برساووشی	۲۲ مرداد	۱۰۰	۴۰ درصد
بارش شهابی ثوری	۱۹ مهر	۱۰	۴۳ درصد
بارش شهابی جباری	۳۰ مهر	۲۰	۳۲ درصد
بارش شهابی اسدی	۲۷ آبان	۲۰	۱۰ درصد
بارش شهابی جوزایی	۲۴ آذر	۱۲۰	۰.۱ درصد
بارش شهابی ربعی	۱۵ دی	۱۲۰	۷۲ درصد

مریخ بعد از یک سال به مقابله می‌رسد

بهترین زمان برای رصد سیاره‌های بیرونی زمانی است که در مقابله قرار داشته باشند زیرا در این وضعیت همزمان با غروب خورشید طلوع می‌کنند. همه سیارات خارجی سالی یک بار در مقابله قرار می‌گیرند به غیر از مریخ که یک سال در میان به مقابله می‌رسد و امسال سالی است که مریخ در مقابله قرار می‌گیرد.

سیاره مشتری در ۲۴ تیرماه، پلوتو در ۲۵ تیر، زحل در ۳۰ تیر، نپتون در ۲۱ شهریور، مریخ در ۲۲ مهر و اورانوس در ۱۰ آبان ماه به مقابله می رسند که قابل رؤیت خواهند بود.

رصد چشمگیرترین جسم سماوی در آسمان سماوی

در سال جاری زهره دو بار به حداکثر کشیدگی می‌رسد. در اوایل بهار آسمان شامگاهی در سلطه زهره درخشان است. در اواخر تابستان و اوایل پاییز نیز زهره به آسمان سحرگاهی کوچ کرده و آنجا هیچ جرم آسمانی به درخشندگی زهره نیست. زمانی که زهره در حداکثر کشیدگی قرار دارد بهترین زمان برای جستن آن در آسمان روز است.

۱۶ و ۱۷ تیر، زهره، به میان ستاره‌های خوشه پروین خواهد رفت. در سال ۱۳۹۰ نیز زهره همین کار را کرده بود و در ۱۴۰۶ نیز دوباره همسایه ستاره‌های خوشه پروین خواهد شد.

۵ گرفتگی در سال جدید

امسال ۵ گرفت (خورشید و ماه) رخ خواهد داد؛ دو خورشیدگرفتگی و سه ماه‌گرفتگی. از این گرفت ها، یک خورشیدگرفتگی و یک ماه‌گرفتگی از ایران قابل مشاهده خواهد بود.

ماه گرفتگی ۱۶ خرداد به صورت نیم‌سایه‌ای بوده و از ایران قابل مشاهده است. همچنین یکم تیرماه، خورشیدگرفتگی حلقوی رخ می‌دهد که از ایران به صورت جزئی مشاهده می‌شود اما از پاکستان و عمان می‌توان گرفت حلقوی را دید.

۱۵ تیر ماه گرفتگی نیم‌سایه‌ای، ۱۰ آذر ماه‌گرفتگی نیم‌سایه‌ای و ۲۴ آذر خورشیدگرفتگی کلی (آمریکای جنوبی) به وقوع می‌پیوندد.

مقارنه‌های نزدیک در سال جدید

یکم دی ماه مشتری و زحل با جدایی ۶ ثانیه کمانی مقارنه خواهند داشت؛ این مقارنه سیاره با سیاره است.

همچنین مقارنه سیاره با ستاره نورانی در تاریخ ۱۴ مهر، زهره و قلب‌الاسد با جدایی ۵ ثانیه کمانی اتفاق می‌افتد. در طی سال ۱۳۹۹ تعداد اختفای سیاره در پس ماه نیز رخ می‌دهد که هیچکدام از ایران قابل مشاهده نیستند.

سال ۱۳۹۹ دنباله‌دار تناوبی که با چشم غیرمسلح رؤیت شود وجود نخواهد داشت اما تعدادی دنباله‌دار که با دوربین دوچشمی قابل رؤیت باشند در آسمان ظاهر خواهد شد. دنباله دار «P/۲۰۱۷ T۲ PanSTARRS » ممکن است در ۱۷ اردیبهشت در صورت‌فلکی دب‌اکبر به حضیض خورشیدی برسد و از قدر ۸ دیده شود. دنباله دار «۸۸/P Howell » در ۵ مهر حوالی مرز صورفلکی میزان و عقرب به حضیض خورشیدی می‌رسد و از قدر ۹ دیده خواهد شد. همچنین دنباله دار «۲/P Encke » در ۶ تیر در صورت‌فلکی جوزا به حضیض خورشیدی می‌رسد و از قدر ۸ دیده خواهد شد.

ماه‌های قمری

اکثر ماه‌های قمری در سال ۱۳۹۹ (۱۴۴۱ و ۱۴۴۲ هجری قمری) هلال‌هایی دارند که به راحتی می‌توان آنها را دید و آغاز ماه را تعیین کرد. اما ۵ ماه دارای هلال‌هایی هستند که کمی تا قسمتی بحرانی بوده و باید به انتظار فرارسیدن تاریخ مربوطه و تلاش برای رصد آنها نشست.

آغاز شوال ۱۴۴۱: ۴ یا ۵ خرداد، آغاز محرم ۱۴۴۲: ۳۰ یا ۳۱ مرداد، آغاز ربیع الاول ۱۴۴۲: ۲۷ یا ۲۸ مهر، آغاز جمادی الاول ۱۴۴۲: ۲۶ یا ۲۷ آذر، آغاز رجب ۱۴۴۲: ۲۵ یا ۲۶ بهمن از جمله هلال‌هایی هستند که می‌توان آنها را رصد کرد.

به گزارش خبرگزاری مهر به نقل از مرکز ذخایر ژنتیکی و زیستی ایران، مطالعات ژنتیکی انسانی کاربردهای مختلفی در حیطه بهداشت و درمان، علوم اجتماعی و پدافندی و نظامی دارد، گام اول در کلیه این مطالعات، جمع آوری نمونه از جمعیت مورد هدف است که با توجه به تعدد و گستردگی اینگونه مطالعات سالانه منجر به صرف هزینه و وقت فراوانی می شود.

تهیه بانک سلولهای لنفوبلاستوئیدی از جمعیت ایرانی ، شامل تعداد نمونه های کافی از نژادهای مختلف، راه حلی برای کاهش هزینه های هنگفت و تسریع مطالعات مختلف است.

دکتر پروانه فرزانه، مدیر بانک سلولهای انسانی و جانوری مرکز ملی ذخایر ژنتیکی و زیستی ایران  گفت: در سال  ۱۳۸۹ و همزمان با  افتتاح و شروع به کار آزمایشگاه های بانک سلولهای انسانی و جانوری، این مرکز طرحی را در زمینه ایجاد بانک سلولهای لنفوبلاستوئیدی از اقوام مختلف جمعیت ایرانی آغاز کرد که هدف از آن تهیه منبع ژنتیکی پایا و آماده برای انواع مطالعات علوم زیست پزشکی و علوم انسانی و مقاصد پدافندی بود.

وی افزود:متاسفانه این طرح بدلیل کافی نبودن بودجه و نیروی انسانی و با شروع تحریمهای اقتصادی در نیمه راه متوقف شده است.

وی عنوان کرد: در بسیاری از کشورها از سالها قبل طرح ژنوم انسان تعریف و بانکهای سلولهای لنفوبلاستوئیدی از جمعیتهای مختلف به عنوان منبع ژنومی نامتناهی تهیه شده است. اهداف ظاهری این پروژه شامل شناسایی ژنهای مسبب مقاومت یا آسیب پذیری نسبت به بیماریها و ردیابی تکامل و مهاجرت جمعیتهای انسانی در سراسر جهان بود.

به گفته فرزانه، اما همزمان مقاصد جنگ و تروریسم نژادی با بهانه این طرح  انجام شد. برای مثال، جمع آوری نمونه توسط بانک سلولی رژیم اشغالگر قدس و همکاری رژیم وقت آفریقای جنوبی برای تولید سلاحهای ژنتیکی نژادی.

فرزانه خاطر نشان کرد: لزوم ایجاد این گونه بانکها از آنجا آشکار می شود که جمع آوری نمونه های مولکولی مثل DNA برای مصارف محدود بوده و به اتمام می رسند. به علاوه ثبت یک بار اطلاعات حاصل از روشهای پیشرفته مانند توالی یابی ژنی نیز نمی تواند جایگزین بانک سلولی شود که قابلیت بررسی مطالعات مختلف ترانسکریپتوم و بیان ژن و مطالعات پاسخ سلول در اثر عوامل مختلف را داشته باشد. دامنه کاربرد این سلولها  تا تولید سلولها ی بنیادی پرتوان پیش رفته است.

وی خاطر نشان کرد: از سال ۱۳۷۸ پیرو و همگام با پروژه ژنوم اقداماتی برای تعیین توالی ژنوم جمعیت ایرانی انجام گرفته است که در نهایت به اجرای طرحی در سال ۱۳۹۶ انجامید  که نتایج آن به صورت مشترک با محققی آلمانی چاپ شد.

وی بیان کرد: بررسی سکانس توالیهای میتوکندریایی جمعیت ایرانی با همکاری تیمی از روسیه و ارمنستان انجام شده است که اغلب بررسیها به مشابهت ژنتیکی جمعیتها و نوع و دلایل مهاجرت ختم شده است و متاسفانه اهداف پدافندی پیگیری نشده است.

فرزانه عنوان کرد: در سال ۱۳۸۸ طرحی برای تعین توالی ژنوم ایرانیان در دانشگاه استانفورد پیشنهاد شد که با جمع آوری نمونه های ایرانیان مقیم آمریکا آغاز و بعد ادامه پیدا کرد که موارد استفاده و انتشار نتایج آن در هاله ای از ابهام قرار دارد.

 فرزانه ابراز امیدواری کرد: با روشن شدن اهمیت آمادگی علمی سخت افزاری و نرم افزاری بستر احیا و تکمیل و استفاده کامل از  طرح بانک سلولهای لنفوبلاستوئیدی جمعیت ایرانی شامل نمونه های افرادسالم و افراد مبتلا به بیماریهای مختلف و بانک اطلاعاتی آن فراهم و تسریع شود.