به گزارش خبرگزاری مهر، برخی منتخبین مجلس یازدهم طی نامهای به شورای نگهبان خواستار عودت فوری لایحه حذف صفرها به مجلس شورای اسلامی شدند تا با دقت و وسواس بیشتری نسبت به رفع ابهام و تصویب آن اقدام شود.
متن کامل نامه به این شرح است:
دبیر و اعضای محترم شورای نگهبان قانون اساسی
باسلام و آرزوی قبولی طاعات در این ماه مبارک
چنانکه مستحضرید مجلس شورای اسلامی در روزهای گذشته لایحه اصلاح قانون پولی و بانکی کشور را که در مرداد ۱۳۹۸ در هیأت وزیران مصوب و در بهمن ۱۳۹۸ در کمیسیون اقتصادی مجلس، تصویب شده بود، در صحن علنی نیز تصویب کرد تا فرایند حذف چهارصفر از پول ملی به صورت قانونی کلید بخورد. این پیشنهاد که در دولتهای گذشته و کنونی مورد بحث قرار گرفته بود، حاوی ابعاد بسیار گسترده و مهمی در عملکرد سالهای آتی اقتصاد ایران است که انتظار میرفت با دقت در ابعاد تخصصی آن مورد بررسی قرار بگیرد که متأسفانه چنین نشد. از منظر تخصصی ایرادات و ابهامات متعددی حول این لایحه وجود دارد:
در مقدمه توجیهی لایحه، هدف آن اعاده حیثیت پول ملی ذکر شده است. اولاً تعداد صفرها، شاخص درستی برای قدرت پول ملی و اقتصاد ملی نیست. مگر غیر از این است که نرخ برابری وون کره جنوبی و ین ژاپن که دو کشور با اقتصادهای پیشرو و قوی هستند به ترتیب معادل ۰۰۹۱/۰ دلار و ۰۰۰۸۵/۰ دلار است؟ ثانیاً به لحاظ نظریه و تجارب اقتصادی جهانی، اعاده حیثیت (قدرت خرید) پول تنها با مجموعهای از سیاستهای منسجم حول کسری بودجه، ارز و سیاستهای پولی میسر خواهد شد. وقتی بنا نیست روند تورمی نیم قرن اخیر تغییر اساسی یابد، اصرار بر حذف صفرها چه توجیه تخصصی دارد؟ به بیان دیگر حذف صفرها باید آخرین گام در سلسله مراتب سیاستهای ضدتورمی و اصلاح اقتصادی باشد نه اولین قدم.
اگر کشورهایی مانند ترکیه یا برزیل در حذف صفر از واحدهای پولی خود موفق بودند، همزمان بستهای از سیاستهای مهار تورم را به اجرا گذاشتند که تورمهای بسیار بالا را به تک رقمی کاهش داد. این ساده انگاری است اگر گمان کنیم حذف صفرها به تنهایی میتواند منجر به اصلاح تورم شود. حذف چهارصفر در شرایطی که هیچ چشم انداز و تعهدی از سوی دولت برای تغییر موتور خلق تورم وجود ندارد، معنایی جز «اصلاح کوتاه مدت یک متغیر اسمی» ندارد و متضمن هیچ اصلاح «واقعی، اساسی و بلندمدتی» نیست بلکه بیشتر القاکننده یک نمایش صرفاً روانی است که میتواند تا مدتها ذهن جامعه را از اصلاحات واقعی به سوی منازعات کم فایده بکشاند.
حذف چهار صفر غیر از هزینههای بزرگی که برای تعدیل ظاهری تمام صورتهای مالی، اطلاعات و آمار و همچنین کلیه اسناد مبادلات و تعهدات حال و آتی شرکتها و فعالان اقتصادی و تمام نرم افزارهای اقتصادی و مالی دارد، بی شک موجب افزایش قیمت برخی کالاها و «گردشدن واحدهای کوچک قیمت به سمت بالا» خواهد شد. نکته مهم آن است که این افزایش طبیعی قیمتها به سمت بالا عمدتاً در کالاهای سبد مصرف روزانه خانوارها رخ خواهد داد و میتواند منجر به مناقشات ریزودرشت اجتماعی نیز گردد.
طبق گزارشهای رسمی، هزینه تولید سکه از ارزش مبادلاتی آن بیشتر است و بانک مرکزی مدعی است که این مسئله موجب شده تا تولید سکه بهصرفه نباشد یا ارزش فلزی که برای تولید سکه بهکار رفته، بیشتر از ارزش اسمی آن باشد. به طور خاص درباره اقتصاد ایران که تورم دو رقمی دارد این مشکل همیشه وجود داشته و خواهد داشت که سکه به سرعت شاهد کاهش ارزش مبادلاتی خواهد بود. حال باید پرسید چرا بانک مرکزی این بار مدافع افزایش ضرب سکه است؟
بر اساس ابهامات فوق الذکر درباره لایحه فوق الذکر، درخواست جدی عودت فوری لایحه اصلاح قانون پولی و بانکی به مجلس شورای اسلامی را برای رفع این ابهامات از شورای محترم نگهبان داریم تا با دقت و وسواس بیشتری نسبت به رفع ابهام و تصویب آن اقدام شود.
جمعی از منتخبان مردم در مجلس یازدهم:
مالک شریعتی نیاسر، مجتبی رضاخواه، سید احسان خاندوزی، الیاس نادران، روح اله ایزدخواه، مجتبی توانگر، محسن دهنوی، علی خضریان.
به گزارش خبرگزاری خبرآنلاین، با تصویب مجلس شورای اسلامی، حذف چهار صفر از پول ملی و تبدیل واحد پول ملی کشور از ریال به تومان به تصویب رسید. در این خصوص در نظرسنجیای که خبرگزاری خبرآنلاین تحت عنوان «ارزیابی شما از این مصوبه که دو سال آتی اجرایی میشود چیست و چه تاثیری بر زندگی شما به جا خواهد گذاشت؟ » منتشر شد، دیدگاههای خود را مطرح کردند.
یکی از کاربران خبرآنلاین نوشت: «وقتی درآمد از ۳۰۰۰۰۰۰ تومان میشه ۳۰۰۰ تومان، خودرو از ۷۰ میلیون میشه ۷۰هزار تومن، و نتیجه اینکه با همین درآمد چقدر طول میکشه تا اون خودرو رو خرید! »
کاربری عنوان کرد: «والا موندم قیمتها چی میشه. »
موحد، کاربر دیگری خبرآنلاین تصریح کرد: «تبدیل واحد پول ملی کشور از ریال به تومان بسیار کارخوبی است و خیلی زودتر از اینها باید انجام میشد. »
یکی از کاربران خبرآنلاین متذکر شد: «مثلا با این اقدام میخواهند فشار اقتصادی روی مردم کاهش پیدا کنه؟ با این کارها مشکل اصلی حل نمیشه. »
کاربری متذکر شد: «یک صفر بس بود. »
ایمان، کاربر خبرآنلاین نوشت: تا تورم برای چند سال زیر ۵ درصد نماند، اشتباه هست، شوک روانی به جامعه میدهد، از تجربیات کشورهای دیگر استفاده ببینید. آنها که با این طرح موفق شدند، چه کاری انجام دادند و آنها که شکست خوردند، چرا موفق نشدند. در شرایط فعلی ایران پاک کردن صورت مساله هست و اشتباه. »
کاربری عنوان کرد: «تاثیر روانی داره، نه واقعی. »
یکی از کاربران نوشت: «اصلا وقت مناسبی برای این کار نیست. »
کاربر دیگری عنوان کرد: «خیلی خوبه، پراید۷۰۰ میلیون ریالی میشه ۷۰ هزار تومن! میتونم راحت بخرم!
پراید ۷۰۰ میلیون ریالی را دیگر ۷۰ هزار تومان میخریم
به گزارش خبرگزاری خبرآنلاین، با تصویب مجلس شورای اسلامی، حذف چهار صفر از پول ملی و تبدیل واحد پول ملی کشور از ریال به تومان به تصویب رسید. در این خصوص در نظرسنجیای که خبرگزاری خبرآنلاین تحت عنوان «ارزیابی شما از این مصوبه که دو سال آتی اجرایی میشود چیست و چه تاثیری بر زندگی شما به جا خواهد گذاشت؟ » منتشر شد، دیدگاههای خود را مطرح کردند.
یکی از کاربران خبرآنلاین نوشت: «وقتی درآمد از ۳۰۰۰۰۰۰ تومان میشه ۳۰۰۰ تومان، خودرو از ۷۰ میلیون میشه ۷۰هزار تومن، و نتیجه اینکه با همین درآمد چقدر طول میکشه تا اون خودرو رو خرید! »
کاربری عنوان کرد: «والا موندم قیمتها چی میشه. »
موحد، کاربر دیگری خبرآنلاین تصریح کرد: «تبدیل واحد پول ملی کشور از ریال به تومان بسیار کارخوبی است و خیلی زودتر از اینها باید انجام میشد. »
یکی از کاربران خبرآنلاین متذکر شد: «مثلا با این اقدام میخواهند فشار اقتصادی روی مردم کاهش پیدا کنه؟ با این کارها مشکل اصلی حل نمیشه. »
کاربری متذکر شد: «یک صفر بس بود. »
ایمان، کاربر خبرآنلاین نوشت: تا تورم برای چند سال زیر ۵ درصد نماند، اشتباه هست، شوک روانی به جامعه میدهد، از تجربیات کشورهای دیگر استفاده ببینید. آنها که با این طرح موفق شدند، چه کاری انجام دادند و آنها که شکست خوردند، چرا موفق نشدند. در شرایط فعلی ایران پاک کردن صورت مساله هست و اشتباه. »
کاربری عنوان کرد: «تاثیر روانی داره، نه واقعی. »
یکی از کاربران نوشت: «اصلا وقت مناسبی برای این کار نیست. »
کاربر دیگری عنوان کرد: «خیلی خوبه، پراید۷۰۰ میلیون ریالی میشه ۷۰ هزار تومن! میتونم راحت بخرم!
حامد قادرزاده اظهار کرد: حذف چهار صفر از واحد پول ملی موضوع جدیدی در دنیا نیست و بعد از جنگ جهانی اول و دوم بسیاری از کشورها و حتی اخیرا در ترکیه نیز بحث حذف صفر از واحد پول انجام گرفتهاست؛ اما سوال اینجاست که آیا نرخ تورم در ایران به آن حد رسیده که حذف چهار صفر از واحد پول ملی امری ضروری باشد؟ آیا این اقدام چه پیامدهای مثبت و منفی را به دنبال خواهد داشت؟
وی در خصوص تاثیر حذف چهار صفر از واحد پول ملی ایران بر اقتصاد کشور عنوان کرد: این امر از نظر ریاضی تفاوت معناداری ایجاد نخواهد کرد و همچنین از نظر روانی نیز پیامدهای مثبت و منفی فراوانی به دنبال خواهد داشت، ضمن اینکه برخی از مردم اینگونه تصور میکنند که پول ملی به حدی بیارزش شده است که میتوان از این پول به عنوان وسیلهای خوب و کارآمد برای ذخیره ارزش اقتصادی و یا برای انجام فعالیتهای اقتصادی بهره برد.
قادرزاده افزود: باتوجه به بعد روانی پذیرش افزایش قیمت در طول ۴۱ سال اخیر افزایش یک درصدی یا ۵ درصدی عدد قابل توجهی نبوده اما با حذف چهار صفر از واحد پول ملی یک درصد افزایش قیمت در مقایسه با گذشته عدد قابل توجهی خواهد شد.
به گفته این استاد اقتصاد، به لحاظ اقتصادی حذف چهار صفر از واحد پول ملی ایران تغییر آنچنانی ایجاد نخواهد کرد و تنها معیاری برای شمارش و محاسبات خواهد بود و از آنجا که متاسفانه انتظارات مردم نسبت به آینده اقتصادی کشور بسیار مطلوب نیست، بسیاری از افرادی که همواره نگران وضعیت اقتصادی هستند میتوانند موجبات سوءاستفادههایی را فراهم کنند.
وی در ادامه تصریح کرد: اگر به بازار نگاهی بیندازیم بسیاری از اوقات پیش میآید که فروشندهای جنسی را که در بازار به قیمت ۱۰۰هزارتومان عرضه میشود به مبلغ ۹۹هزار و ۹۹۰ تومان در اختیار خریدار قرار دهد و همین یک رقم کمتر به لحاظ روانی این تاثیر را بر خریدار خواهد گذاشت که خرید آن کالا راحتتر صورت خواهد گرفت.
حامد قادرزاده تاکید کرد: حذف چهار صفر از واحد پول ملی کشور بیشتر بعد روانی جامعه را دربرمیگیرد تا بعد اقتصادی، اما به دلیل ناامن بودن بعد روانی در بین مصرفکنندگان در کشور ممکن است تبعات منفی زیادی را به دنبال داشته باشد؛ اما به لحاظ انجام کارهای بانکی، به لحاظ محاسبات و همچنین به لحاظ اعلام برابری نرخ پول ایران با دیگر کشورها میتواند خیلی مناسب تشخیص داده شود، اما سوال اینجاست که آیا واقعا این امر در درون خود این کارکرد را خواهد داشت یا نه؟
وی ادامه داد: در ریاضیات همیشه سعی بر این است که برای سهولت در محاسبات اعداد کوچکتر شود، اما این تصور که راحتتر کردن محاسبات در بهبود وضعیت اقتصادی موثر خواهد بود امری بعید به نظر میرسد.
قادرزاده تصریح کرد: احتیاط در اجرای این مصوبه شرط اول است و بهتر آن است که در ابتدا به جای حذف یکباره چهار صفر از واحد پول ملی دو صفر از آن را حذف میکردند مثلا ۱۰۰۰تومان به ۱۰۰ تومان تبدیل میشد، به دلیل اینکه حذف یکباره چهار صفر از واحد پول ملی ممکن است پیامدهای روانی بسیاری به دنبال داشته باشد اما واقعیت این است که به لحاظ علم اقتصاد چندان تغییر و تفاوتی ایجاد نخواهد کرد.
حذف صفر چه تاثیری بر روی بورس خواهد گذاشت
به گفته وی، در کشوری همچون ایران که اطلاعات نامتقارن بسیار بالا و دلال بازی بسیار شدید و همچنین دانش اقتصادی اندک مردم و دنبالهروی شایعات اقتصادی به نسبت فراوان است امکان ایجاد سوءاستفاده در این امر مسئلهای است که موجبات نگرانی را فراهم میکند.
قادرزاده در خصوص اقشار آسیبپذیر در این امر گفت: در وهله اول مصرفکنندگان و مردم عادی، بخشهای خدماتی و تولیدکنندگانی که از قدرت چانهزنی بالایی برخوردار نیستند در این امر متضرر خواهند شد؛ با نگاهی به قیمت ماشین طی ۱۰ سال اخیر و روند صعودی آن و همچنین قیمت ارز به این دلیل که متاسفانه همراهی برنامههای اقتصادی برمبنای مسائل علمی نیست و بیشتر به دنبال تثبیت جو روانی در بازار هستند و این در واقع راهحل اقتصادی مناسبی نخواهد بود.
وی با اشاره به اینکه حذف صفر در شرایط تغییر واحد پولی میسر است، افزود: هرچند که در حال حاضر واحد پولی در حال تغییر است و نه تنها از واحد پول ملی چهار صفر حذف میشود بلکه کوچکترین واحد آن بر ۱۰۰ تقسیم می شود و همانطور که گفته میشود یک دلار ۱۰۰ سنت یا یک گرم طلا ۱۰۰ سوت، یعنی اگر قبلا ۱۰ ریال یک تومان میشد اکنون ۱۰ برابر آن تغییر پیدا کرده و بیشتر مصرفکنندگان هستند که مغلوب افزایش درصد قیمتهای کوچک شدهاند و تصور خواهند کرد که اکنون ۱۷ تومان به ۱۷.۵ تبدیل شده و افزایش چندانی صورت نگرفته، این در حالیست که این میزان اگر ضرب در هزار شود میزان قابل توجهی خواهد شد.
این استاد اقتصاد خاطرنشان کرد: بحث حذف صفر از واحد پول سالهاست که مطرح است اما در حال حاضر و در شرایط بحرانی اقتصادی امروز که هم بحث کرونا در جهان مطرح است و هم تغییر در ساختار سیاسی ممکن است رخ دهد و همچنین تشدید تحریمها نیز وجود دارد، این امر در کشور سبب افزایش ناامنی روانی خواهد شد.
وی اضافه کرد: لذا حذف صفر بهتر است در شرایطی آرام و به صورت تدریجی صورت گیرد هرچند که در کشور ما هم به یکباره انجام نشد و تنها به تصویب مجلس رسیده است اما این امر مستلزم مطالعه روانشناسانه میان مصرفکنندگان است زیرا معمولا فروشنده بر میزان فروش خود واقف است و این مصرفکنندگان هستند که نمیدانند چه مقدار باید خرید کنند؛ به همین دلیل در این شرایط ترس از آسیب رساندن به مازاد مصرفکننده خیلی بیشتر از مازاد تولید کننده خواهد بود.
حامد قادرزاده اظهار کرد: سود این امر معمولا شامل عمدهفروشها و واحدهای تولیدی با قدرت چانهزنی بالا خواهد بود و واحدهای کوچک خُرد که با مردم سروکار دارند به ویژه واحدهای تولیدی کوچک به ویژه در بخش کشاورزی و یا واحدهای خدماترسان تعمیرگاهی از این امر منتفع نخواهند شد و بیشترین انتفاع شامل واحدهای تولیدی بزرگ خواهد بود.
به عقیده این استاد اقتصاد، صاحبان قدرت اقتصادی بیشترین سود و منفعت را از این تصمیم خواهند برد و مردم عادی در این شرایط نه تها منفعت و سودی عاید آنان نخواهد شد حتی ممکن است به آنها نیز آسیب جدی وارد کنند به ویژه افرادی که قدرت محاسباتی آنچنانی ندارند.
وی در خصوص تاثیر این امر بر بورس کشور اذعان کرد: واقعیت امر این است که شرایط اقتصادی دنیا و تحریم کشور چنین امری را نمیطلبد که چنین افزایشی را طی پنج یا شش ماه تجربه کنیم به حدی که شاخصهای بورس افزایش ۳ برابری پیدا کند، زیرا بیشتر کسانی که در بازار بورس عملا در مجموع سهم دارند کسانی هستند که در بانک سپردهگذاری کرده و امروزه به خریداران سهام تبدیل شدهاند و از آنجایی که بحث کاهش ارزش سهام به لحاظ چهار صفر درصد بالایی را نشان نخواهد داد ممکن است همان آسیبهایی که در بحث افزایش قیمت از آن نام برده شد متحمل شوندو این امر به لحاظ روانی امکان احساس ضرر را در دارندگان سهام بورس تقویت خواهد کرد؛ اما در حقیقت اگر بخواهیم جریان اقتصادی شکل عادی به خود بگیرد، بنا به سهم بازار و تجارت بینالملل که تحت تاثیر کرونا قرار خواهد گرفت احتمال ضرر در سهام بورس به ویژه مردم عادی افزایش خواهد یافت.
قادرزاده در ادامه عنوان کرد: برای کاهش اثرات اقتصادی لزوم ایجاد زیرساخت مناسب برای کاهش معاملات نقدی و استفاده از پول و تقویت معاملات الکترونیکی امری اجتناب ناپذیر است.
وی با طرح سوالاتی از قبیل آیا واقعا همه مردم دانش مناسب استفاده از بانکداری الکترونیکی را دارند، آیا همه مردم به امر حسابداری و نحوه کنترل حساب های خود دارند؟ آیا در اقتصاد ایران مصرف کنندگان به اندازه کافی توان مقابله با فروشندگان سود جو را دارند؟ بسیاری سوالات از این دست؟ خاطرنشان کرد: در این امر میبایست طرح جامع مطالعاتی در این مورد صورت گیرد. در حال حاضر خیلی از فروشندگان و ارائهدهندگان خدمات هنگام فروش اعداد را به سمت بالا گرد میکنند. مثلا کسی ۲۹هزار و ۸۵۰ تومان تومان بنزین در جایگاه تخلیه کند راحت ۳۰هزار تومان کسر میکنند یا در جایگاه های CNG که مبلغ قابل توجه نیست راحت مبلغ بیشتری را دریافت خواهند کرد و یا در پرداخت هزینه حملونقل داخل شهری و بسیاری مثالهای از این دست و همچنین عدم وجود سیستمهای فروش در مغازهای خواروبار فروشی و میوه فروشیها که مبالغ اعشاری خرید افزایش مییابد، میتواند مشکل ساز باشد و یا این که بانک مرکزی را وادار به ضرب سکه بیشتری کند این در حالی است که سکه در ایران مدت هاست در معاملات به شدت کم رنگ و یا کامل رنگ باخته است و این موضوع در شرایط افزایش حساسیت سلامت این موضوع تشدید میشود. لذا طرح با معرفی طرحهای اقتصادی مکمل دیگری که بعضا برای بسیاری همراه با تحمل هزینه است، باید عملیاتی شود.
قادرزاده در پایان یادآور شد: این موارد در مناطق محروم بیشتر نمایان خواهد بود و به دلیل عدم امکان برخورد تقابلی راحت بین فروشنده و خریدار حجم معاملات بیشتری به مرکز منتقل و کیک اقتصادی این مناطق کوچکتر خواهد شد و فروشگاههای بزرگ، که توسط صاحبان سرمایه انبوه و خارج از استان اداره میشوند، افزایش و با افزایش ورشکستگی بیشتر واحدهای کوچک همراه خواهد شد و امکان جهتدهی جامعه به سمت جامعه سرمایهداری را نیز بیشتر خواهد کرد.
به گزارش خبرآنلاین طرح حذف چهار صفر از پول ملی و تغییر واحد پولی کشور از ریال به تومان اقدامی است که بانک مرکزی با تمام توان از آن دفاع میکند. گرچه به باور آگاهان به امر تغییر واحد پولی جز تاثیرات روانی موجب تحولاتی چشمگیر در واقعیات اقتصادی کشور نخواهد شد اما منتقدان در روزهای گذشته نسبت به قانون شدن این طرح هشدار میدهند. منتقدان اغلب به زمان اجرای آن خرده میگیرند و موافقان نیز معتقدند به هر حال باید این مهم عملی شود.
وحید شقاقی، کارشناس اقتصادی، در رابطه دلایل موافقان تغییر واحد پولی کشور گفت: این طرح هم مانند هر طرح دیگری موافقان و مخالفان خود را دارد. با این همه بانک مرکزی مصر است که این کار انجام بگیرد و به هر حال از مجلس پیگیریهای لازم صورت گرفته و در حال تبدیل شدن به قانون است.
او ادامه داد: موافقان این طرح میگویند وقتی در مبادلات بینالمللی در مقابل برابری با دلار این همه صفر در مقابل پول ملی کشور گذاشته میشود به وجهه ملی خدشه وارد میشود. وقتی پای مبادلات جهانی میرویم باید وضعیت به گونهای باشد که وجهه ما حفظ شود. درنتیجه با حذف چند صفر این امر تسهیل میشود و مضاف بر این در مبادلات حسابداری نیز تسهیل میشود.
تاثیر حذف صفرها از پول ملی بر تورم چیست؟
شقاقی تاکید کرد: این مهم در مبادلات داخلی و ملی اقتصاد نیز محاسبات را سادهتر میکند. همچنین مردم نیز در ادبیات روزمره از تومان استفاده میکنند و تغییر واحد پولی به تومان عملا به سود کشور است. همچنین موافقان میگویند مردم در محاوره صفرهای بسیاری را حذف میکنند مثلا میگویند فلان ماشین ۲۰۰ تومان است که منظور ۲۰۰ میلیون تومان است.
این کارشناس اقتصادی درباره نظر مخالفان این طرح گفت: من خود مخالف زمان اجرایی شدن این طرح هستم. به باور مخالفان اجرای این طرح در کشورهایی بوده که ابرتورم داشتهاند حال آنکه ما در ایران ابرتورم نداشتیم. ابرتورم به وجود تورم سه رقمی برای چند سال پیدر پی گفته میشود مانند آنچه در دهه ۹۰ میلادی در کشورهای جداشده از اتحاد جماهیر شوروی رخ داد.
شقاقی با اشاره به وضعیت کشور خاطرنشان ساخت: بانک مرکزی نیز این را قبول دارد ولی میگوید ما تورم انباشت شده داشتیم. تورمی دو رقمی برای مدت بیش از چهار دهه بر اقتصاد کشور حاکم بوده است. بنابراین مخالفانی چون من با پذیرش این حرف زمان سنجی این طرح را رد میکنند. چرا که تا ریشههای تورمی خشکانده نشود و اقتصاد درگیر نوسان است حذف صفر اثر چشمگیری بر اقتصاد ما نخواهد داشت.به گفته وی این اقدام می تواند زمینه رشد تورم در شرایط نامساعد را نیز فراهم آورد.
وی تصریح کرد: به باور من و براساس آنچه در اغلب کشورهای جهان دیده شده حذف صفرها اگر بخواهد به عنوان سیاستی درست اجرا شود ابتدا باید ثبات اقتصادی به وجود بیاید و پس از آن در دستور قرار گیرد. ما اکنون در این وضعیت نیستیم و به هر حال اعمال تحریم علیه کشور نیز این وضعیت را دشوارتر کرده است.
او درباره دیگر علل مخالفت با تغییر واحد پولی گفت: وقتی صفرها حذف میشود میتواند به افزایش انتظارات تورمی در کشور بیانجامد که با توجه به شرایط امروز ما این اقدام نادرستی است که انتظارات تورمی را افزایش داد. باید توجه داشت که در کشور ما هنوز از ۵۰۰ تومان و هزار تومان برای برخی کارها مانند حمل و نقل در شهرهای کوچک استفاده میکنیم که حذف چهار صفر سبب گرد شدن این ارقام به بالا میشود که طبعا فشار را بر دهکهای فقیر و کم درآمد بالا خواهد برد.
شقاقی تاکید کرد: من امروز مخالف این طرح هستم چرا که براساس زمان سنجی به موقعیت اجرای آن نقد دارم . با این همه بناست این امر به قانون تبدیل شود و انتظار میرود مسئولان امر با توجه به جمیع جهات از روشهایی استفاده کنند که بیشترین سود را برای کشور به همراه داشته باشد.
به گزارش خبرنگار مهر، چند روزی است که مجلس حذف صفر از پول ملی را رسماً تصویب کرده و حال قرار است که واحد پولی ایران از ریال به تومان تبدیل و هر یک ریال، ۱۰۰ قران شود. واحد پولی که بسیاری از افراد سن و سالدارتر جامعه را به سالها قبل باز میگرداند. حال معلوم نیست فلسفه اصرار دولت و گردن نهادن مجلس به درخواست و تصویب طرحی که در شرایط کنونی اقتصاد ایران، دردی را دوا نخواهد کرد و با وجود تورم بالا آسیب زننده هم خواهد بود، چیست.
عبدالناصر همتی، رئیس کل بانک مرکزی در همان روزی که مجلس، حذف صفر از پول ملی را رسماً تصویب کرد، در پیامی از رأی قاطع نمایندگان مجلس برای اجرای این طرح قدردانی کرد؛ آن هم برای طرحی که هنوز هم اما و اگرهای بسیاری در مورد آن وجود دارد. واقعیت آن است که اقتصاد ایران، نظام بانکی و خود بانک مرکزی طرحهای زیادی دارد که اولویت آن بسیار بالاتر از حذف چهار صفر از پول ملی است.
حذف صفر، طرحی برای سرگرم کردن مردم
در این میان، برخی حذف صفر از پول ملی در شرایط کنونی را تنها طرحی برای سرگرم کردن مردم میدانند و برخی دیگر بر این باورند که این کار، فقط یک سود دارد و آن هم سادهسازی عملیات حسابداری است؛ بنابراین طرحی که در این حد و اندازه میتواند بر شرایط کنونی اقتصاد ایران اثرگذار باشد، چرا باید وقت و انرژی بسیاری را به خود اختصاص دهد.
سیدمحمدصادق الحسینی، عضو هیأت علمی دانشگاه امام صادق (ع) در این رابطه با اشاره به تورمی که کشور با آن درگیر است، بر این باور است که حذف صفر هیچیک از اهداف دولت از جمله کاهش نرخ تورم یا سرعتبخشی به رشد اقتصادی را محقق نخواهد کرد؛ بنابراین باید به طرحهای مهمتری پرداخت که نیاز امروز نظام بانکی و اقتصاد کشور است.
وی معتقد است که در مورد حذف صفر از پول ملی بارها و بارها کارشناسان محتواهای متعددی را مطرح و در بیاثر بودن این طرح در شرایط کنونی اقتصاد ایران تاکید کردهاند.
در این میان نکته حائز اهمیت آن است که بسیاری تنها بر مزیت بهبود اسناد و محاسبات و آسانسازی معاملات تکیه دارند و بر این باورند که اگر دیدگاه ما نسبت به حذف صفر از پول ملی، تنها بر پایه استفاده از مزایای آن در اسناد حسابداری خلاصه میشود، اجرای این طرح قابل دفاع است؛ در غیر این صورت، نمیتوان تأثیر بر متغیرهای کلان اقتصادی در این رابطه را انتظار داشت.
چه کارهایی از حذف صفر از پول ملی مهمتر است؟
موضوعی که بسیاری از اقتصاددانان آن را اولویت مهمتر از حذف صفر از پول ملی میدانند، کنترل و کاهش تورم و نگهداری آن در سطح پایدار است که اکنون مجموعه سیاستهای به کار بسته شده در این رابطه اگرچه در چند ماه، آثاری مبنی بر کنترل تورم را نشان میدهد، اما به هر حال متغیرهای اثرگذار در این رابطه به طور قطع، در حال افزایش هستند و طی ماههای آینده، تورم بالاتری را برای کشور رقم خواهند زد.
حذف صفر از پول ملی در کدام اقتصادها موفق عمل خواهد کرد؟
بر این اساس، آنگونه که در گزارش مشروح معاونت بررسیهای اقتصادی اتاق بازرگانی تهران عنوان شده، این سیاست معمولاً در کشورهایی موفق بوده که پیش از اجرای طرح، تحت یک بسته سیاستی اقدام به اصلاحات اقتصادی نموده و پس از اجرای طرح نیز برنامههای ثبات ساز را پیاده کردهاند.
بنابراین به نظر میرسد که در شرایط فعلی اقتصاد ایران با وضعیت عدم ثبات اقتصادی، نرخ تورم بالا، عدم ثبات در تصمیمگیری سیاستگذار و بدون توجه به الزامات طرح، زمینه برای اعمال سیاست حذف صفر از پول ملی کشور مساعد نیست و این سیاست به تنهایی نمیتواند راهکاری برای رفع برخی از مسائل موجود باشد.
در واقع، فعالان اقتصادی بر این باورند که با توجه به تجارب اقتصادهای ناموفق در اجرای این طرح، ممکن است بحرانهای بعدی به ویژه افزایش بیشتر سطح عمومی قیمتها را به همراه داشته باشد. آنگونه که گزارش معاونت بررسیهای اقتصادی اتاق بازرگانی تهران اعلام کرده برای اعمال این سیاست، پارهای از الزامات فنی این طرح از جمله تغییرات سیستمهای پرداخت، سیستمهای حسابداری، سوابق آماری و جمعآوری پولهای قبلی از گردش، هزینههایی را برای دولت در بر خواهد داشت که در این شرایط، با توجه به کسری بودجه دولت و بدون پیشبینی منابع لازم برای آن نیاز به بررسی بیشتری دارد.
او معتقد است حذف چهار صفر پیشنهادی برای تسهیل امور است تا برخی از هزینهها را کاهش دهیم و ارتباط پول ملی ما با ارزهای بینالمللی متناسب باشد؛ چراکه در حال حاضر رابطه پول ملی ما با ارزهای خارجی نیاز به اصلاح دارد؛ چراکه نرخ مبادله پول ملی ما با سایر ارزها خیلی بالا است.
همتی البته در پاسخ به انتقادات افرادی که اعلام کرده بودند حذف صفر از پول ملی، هیچ تأثیری بر تورم و رشد اقتصادی ندارد؛ به این نکته اشاره کرده بود که تیم وی در بانک مرکزی نیز هیچ گاه نگفتهاند که این کار در رشد اقتصادی و تورم تأثیر دارد مانند آنکه بگوید میخواهم خانهام را عوض کنم و کسی به او بگوید حالا که خانهات را عوض نکردی، نظافت هم نکن و پرده آن را هم عوض نکن.
به هر حال گویا بانک مرکزی قصد کرده تا بدون آنکه خانه را عوض کند، نظافت آن را ادامه دهد و پردهها را عوض کند، اما زیرساخت همچنان به جای خود باقی بماند.
عباس آرگون در گفتوگو با خبرگزاری خبرآنلاین درباره تغییر واحد پولی و حذف ۴ صفر از پول ملی، اظهار داشت: این اصلاحات یک تغییر ظاهری و شکلی در پول ملی است، ولی نظر من این است که اکنون زمان مناسبی برای اقدام نبود.
وی با اشاره به احتمال بازگشت صفرهای حذف شده در صورت ادامه تورم دو رقمی در کشور، تاکید کرد: از نظر روانی دستمزد کاهش شکلی پیدا میکند که در شرایط فعلی میتواند نگرانی مزدبگیران را به همراه داشته باشد.
حذف ۴ صفر از پول ملی روی دستمزد چه تاثیری میگذارد؟
این کارشناس اقتصادی تصریح کرد: این نگرانی البته باید مورد بررسی قرار گیرد، به هر حال کاهش شکلی دستمزد اگر با افزایش قدرت خرید همراه نباشد، میتواند آسیبهایی جدی به همراه داشته باشد.
حذف ۴ صفر از پول ملی روی دستمزد چه تاثیری میگذارد
عباس آرگون در گفتوگو با خبرگزاری خبرآنلاین درباره تغییر واحد پولی و حذف ۴ صفر از پول ملی، اظهار داشت: این اصلاحات یک تغییر ظاهری و شکلی در پول ملی است، ولی نظر من این است که اکنون زمان مناسبی برای اقدام نبود.
وی با اشاره به احتمال بازگشت صفرهای حذف شده در صورت ادامه تورم دو رقمی در کشور، تاکید کرد: از نظر روانی دستمزد کاهش شکلی پیدا میکند که در شرایط فعلی میتواند نگرانی مزدبگیران را به همراه داشته باشد.
این کارشناس اقتصادی تصریح کرد: این نگرانی البته باید مورد بررسی قرار گیرد، به هر حال کاهش شکلی دستمزد اگر با افزایش قدرت خرید همراه نباشد، میتواند آسیبهایی جدی به همراه داشته باشد.
به گزارش خبرگزاری مهر، علی ربیعی در حساب خود در توئیتر نوشت: «فردا در مجلس، برای اصلاح چهار صفر از پول ملی بحث میشود. مردم به تومان صحبت و مراکز رسمی به ریال ثبت میکنند. حتی تومان مینویسیم و تومن میگوئیم. حذف چهار صفر یک کار لازم برای ساده کردن روابط مالی است.»
به گزارش مهر، بانک مرکزی، موضوع حذف چهار صفر از پول ملی را در قالب لایحه اصلاح ماده یک قانون پولی و بانکی کشور تدوین و در تاریخ ۱۵ دی ۱۳۹۷ جهت بررسی و تصویب به هیئت وزیران ارائه داد.
پس از تصویب این لایحه در جلسه ۱۳ مرداد ۱۳۹۸ هیئت وزیران، موضوع برای طی تشریفات قانونی در تاریخ ۳۰ مرداد ۱۳۹۸ به مجلس شورای اسلامی ارسال شد.
نمایندگان نیز در جلسه مورخ ۷ مهر ۱۳۹۸ ضمن تصویب یک فوریت این لایحه، آن را جهت بررسیهای تکمیلی و ابعاد مختلف اجرایی به کمیسیون اقتصادی مجلس ارجاع کردند.
پس از چند جلسه بحث و بررسی با حضور اعضای کمیسیون، مسئولان دستگاههای اجرایی و کارشناسان مربوطه، این لایحه با انجام اصلاحات جزئی در عنوان و متن در ششم بهمن ۱۳۹۸ مورد تصویب آن کمیسیون قرار گرفته و مقدمات طرح موضوع در جلسات صحن علنی مجلس فراهم شد.
در صورت تصویب نهایی این لایحه، چهار صفر از پول ملی کشور حذف میشود.
بر اساس ماده واحده لایحه قانون پولی و بانکی کشور؛ واحد پول ایران تومان است و هر تومان برابر ۱۰ هزار ریال جاری و معادل یکصد پارسه است.
بر اساس این لایحه برابر پولهای خارجی نسبت به تومان و نرخ خرید و فروش ارز توسط بانک مرکزی در چارچوب نظام ارزی حاکم و با رعایت ذخایر ارزی و عندلزوم تعهدات کشور در مقابل صندوق بین المللی پول، محاسبه و تعیین میشود.
به موجب تبصره ۲ این ماده واحده؛ دوره گردش موازی و اعتبار همزمان تومان و ریال که در این قانون، «دوره گذار» نامیده میشود، حداکثر دو سال با رعایت تبصره ۴ این بند خواهد بود. طریقه جمع آوری و شرایط خروج اسکناسها و سکههای ریال از جریان، بر طرق مفاد بند (ب) ماده ۳ و بند ج ماده ۴ قانون پولی و بانکی کشور حسب مورد، تعیین یا اجرا میشود.
بنابر تبصره ۳ ماده واحده این لایحه؛ پس از پایان دوره گذار، تعهداتی که پیش از این بر اساس واحد پول ریال ایجاد شده است، تنها با واحد پول تومان قابل ایفا خواهد بود.
بر اساس تبصره ۴ این ماده واحده، بانک مرکزی موظف است ظرف ۲ سال از تاریخ لازم الاجرا شدن این قانون، ترتیبات اجرایی لازم را جهت آغاز «دوره گذار» فراهم کند.
همچنین تبصره ۵- آئین نامه اجرایی این قانون ظرف ۳ ماه از تاریخ لازم الاجرا شدن توسط بانک مرکزی تهیه و به تصویب هیئت وزیران میرسد.
تومان و قران همزمان با پول فعلی، در کل کشور جاری میشود
به گزارش خبرنگار مهر، عبدالناصر همتی، رئیس کل بانک مرکزی در یادداشتی در صفحه اینستاگرام خود نوشت: صبح امروز ۱۵ اردیبهشت ماه ۹۹ در جلسه علنی مجلس شورای اسلامی، لایحه پیشنهادی دولت، مبنی بر حذف چهار صفر از پول ملی و تعیین «تومان» به عنوان واحد پول ملی که از سوی بانک مرکزی ارائه شده بود، به تصویب رسید.
بر اساس ماده واحده مصوب مجلس، بعد از اقدامات اجرایی مورد نیاز، واحد پول ملی جدید «تومان» میشود که معادل ده هزار ریال جاری خواهد بود و هر یک تومان نیز معادل ۱۰۰ قران خواهد شد.
همتی ادامه داد: تومان و قران همزمان با پول فعلی، در کل کشور جاری شده و تدریجاً جایگزین اسکناسها و مسکوکات فعلی میشود. لازم می دانم از هیأت وزیران، کمیسیونهای اقتصاد و برنامه و بودجه خصوصاً نمایندگان مجلس که امروز با رأی قاطع خود، ماده واحده حذف چهار صفر از پول ملی را به تصویب رساندند، قدردانی کنم.
