افتتاح یک کافی شاپ سیاه و سفید در شهر “سن پترز بورگ” روسیه. ظاهر این کافی شاپ مانند یک تابلوی ترسیمشده به نظر میرسد، اما این جلوه را سازندگان با استفاده از رنگ سفید و خطوط سیاه ایجاد کردهاند.
منبع: بهداشت نیوز
برچسب: جاذبه های دیدنی
تفریح و سرگرمی در کشورهای گوناگون
-
نگران فعالیت جزیرهای ذی نفعان گردشگری هستیم
«سیدمصطفی فاطمی» در نشست تخصصی گردشگری با حضور ذینفعان و اساتید دانشگاهی که روز چهاشنبه در دانشگاه یزد برگزار شد، اظهار کرد: یزد برخلاف اصفهان و شیراز که از سالهای قبل نیز شهرهای گردشگری بودند، در دهه اخیر به این صنعت ورود جدی پیدا کرده و گامهای بلندی را در راستای توسعه گردشگری برداشته است.
وی با قیاس ورودی گردشگران یزد و استان همجوار کرمان، به رشد ورودی گردشگران به یزد اشاره کرد و گفت: یزد در حال حاضر به خوبی شناخته شده و راهبردهایی را نیز برای توسعه گردشگری خود در نظر گرفته است و در این زمینه سعی کردیم تا با اتصال اجزای مختلف گردشگری برنامهای مدون ایجاد کنیم.
این مسئول با بیان این که پس از رونق گردشگری در یزد جایگاه مشاغل و فعالان این حوزه نیز به خوبی شناخته شد، گفت: بعد از رونق گردشگری حضور بعضی از چهرههای گردشگری یزد در مجامع ملی و حتی بینالمللی و میزبانی در برگزاری برخی از برنامهها ملی و فراملی در معرفی یزد، تاثیر قابل توجهی در معرفی بیشتر این استان داشته است.
وی افزود: یزد در مجامع ملی و فراملی نیز عناوینی را کسب کرده و از طرفی تعیین و واگذاری هستههای گردشگری چین و هند به یزد، نقشآفرینی پررنگی را به همراه داشته که همگی نتیجه هماهنگی بخش دولتی با بخش خصوصی است.
فاطمی با اشاره به نگرانیهای موجود در حوزه گردشگری، تصریح کرد: گردشگری با توجه به نوسانات سیاسی و اقتصادی حاکم بر کشور، شکننده و سخت و دارای فراز و نشیبهایی است که به تغییر رویه عملکرد بخش دولتی و خصوصی منجر شده است به طوری که تنشهای موجود در این زمینه در هیچ کجای دنیا به این میزان نیست.
وی یکی از دیگر نگرانیهای خود را جابجا شدن و تعویض پیوستگی فعالان کشوری به جزء عنوان کرد و گفت: با توجه به این که استانها نسبت به جذب گردشگر خارجی فعال شدهاند و هر استان به صورت تک به تک در این زمینه اقدام میکند، این نگرانی وجود دارد که بخش خصوصی به جای تبلیغات گردشگری ایران، صرفاً به معرفی استان و شهر خود بپردازد.
مدیر کل میراث فرهنگی استان یزد با ابراز نگرانی از فاصله بین بخشهای مختلف گردشگری، اظهار کرد: دولت، بخش خصوصی و دانشگاه هر کدام به طور جداگانه و به صورت جزیرهای فعالیت میکنند و هنوز نتوانستهاند همدیگر را درک و در کنار هم فعال شوند.
وی که معتقد است برگزاری نشستهای تخصصی گردشگری به پیوستگی فعالان این صنعت در استان و کشور منجر خواهد شد، گفت: خوشبختانه در این باره به راهبردهای خوبی دست یافتهایم ولی مستلزم معرفی از سوی گردشگران هستیم چرا که در این صورت نوع برخورد و رفتار ما تعیینکننده است.
وی تاکید کرد: خوشبختانه توسعه زیرساختهای گردشگری نیز حرکت رو به رشدی داشته و در مسیر توسعه به خوبی حرکت کردیم.
وی ایجاد خوشه گردشگری و همچنین خوشه مثلث طلایی در یزد را از اقدامات موثر در راستای فعالیت شبکهای ذینفعان این صنعت برشمرد و بر توسعه فعالیتهای خوشهها تاکید کرد.
گردشگری اسب ظرفیتی غنی بیخ گوش یزدیها
«سعید بیک» رییس هیات سوارکاری استان یزد نیز در این نشست با اشاره به وجود حدود ۶۰۰۰ راس اسب در استان یزد، اظهار کرد: اسب در دنیا به یک صنعت بدل شده و موتور محرک آن ورزش و مناسب برای تفریح و گردشگری است اما بعضا در نگاه جامعه، سوارکاری ورزشی پرخطر و پر ریسک تلقی میشود ولی در حقیقت این گونه نیست.
وی با بیان این که سوارکاری و اسب طرفداران خود را دارند، گفت: خوشبختانه یزد با برخورداری از باشگاههای ورزشی مناسب، اسبها و مربیان خوبی در این صنعت از ظرفیت قابل قبولی برخوردار است و از سوی دیگر نیز سوارکاری جزو معدود رشته های ورزشی بدون محدودیت سن و جنس حتی تا مرحله قهرمانی است.
بیک با اشاره به تاثیر روحی و جسمی سوارکاری اصولی و تحت نظر مربی در رفع برخی از بیماریها مانند دیسک کمر، گفت: سوارکاری با احتساب به مزایای آن میتواند بازتاب خوبی در جامعه داشته باشد به طوری که برخی از پزشکان در یزد نیز نسبت به ایجاد باشگاه سوارکاری در مجاورت مراکز درمانی خود تمایل زیادی داشتند.
وی صنعت اسب و سوارکاری را نیازمند تنها اسب خواند و با اشاره به کم هزنیه بودن آن، تصریح کرد: این صنعت بودجه گزافی نمیخواهد و اسب و مربیان و باشگاهای متعددی در یزد نیز وجود دارند که میتوانند در خدمت صنعت گردشگری قرار بگیرند.
مدیر باشگاه سوارکاری بیک به استفاده از ظرفیت صنعت اسب در استان اشاره و تصریح کرد: خوشبختانه در استان یزد امکانات و موقعیتهای سوارکاری دیده شده است لذا میتوان از اسب و سوارکاری به عنوان جاذبه و ورزش برای سپری اوقات فراغت استفاده کرد از طرفی صنعت اسب یکی از ذی نفعان گردشگری است که در استان یزد نیاز به مکان تفریحی دارد و اگر بتوانیم در کنار بافت و سایر جاذبههای تاریخی این ورزش و جاذبه تفریحی را نیز داشته باشیم، میتوانیم نیاز این صنعت را نیز پوشش دهیم.
بیک ادغام انواع گردشگری مانند گردشگری کویر با گردشگری اسب را از دیگر ظرفیتهای گردشگری یزد خواند و گفت: علاقمندان طبیعت میتوانند به جای ماشین و صافاری در تپه ماهور این جاذبه را با اسب و سوارکاری تجربه کنند.
وی تصریح کرد: استان یزد با برخورداری از جاذبههای قابل توجه در صنعت گردشگری نباید از این فرصت غافل باشد لذا باید تا فراگیر شدن گردشگری اسب برای گردشگران، جامعه، دانشجویان صنعت گردشگری و سایر صنایع وابسته پیش برویم و همانطور که در گذشته شاهد بازخوردهای مثبت در این زمینه بودیم، گردشگری اسب را به عنوان یک جاذبه تفریحی و گردشگری در یزد نهادینه کنیم.
لزوم فعالیت شبکه ای در صنعت گردشگری
«فائزه میرفخرالدینی» دبیر نشست و مدیرگروه رشته گردشگری دانشگاه یزد هم در این نشست تخصصی در رابطه با اهمیت فعالیت شبکهای به ویژه ارتباط بیش از پیش دانشگاه و صنعت گردشگری صحبت کرد و خواستار تداوم برگزاری این نشستها در دانشگاه با حضور پررنگ اعضا و ذی نفعان شد.
این مسئول با تاکید بر این که همه بخش های مختلف باید با ارتباط موثر، صنعت گردشگری را رونق ببخشند، گفت: اصناف، دانشگاهیان، دانشجویان و بخش دولتی و خصوصی باید ارتباط موثرتری را با هم برقرار کنند تا گردشگری توسعه یابد چرا که در صورت فعالیت های جداگانه هیچ کدام موفق نخواهند شد.
لزوم فعالیت گردشگری در کنار صنعت نفت
«اصغر نبیل» مدیر هتل مشیرالممالک به عنوان نماینده صنف هتلداران در این نشست در پاسخ به سئوالات دانشجویان با اشاره به این که ذی نفعان گردشگری ذی ضرران این صنعت نیز هستند، اظهار کرد: با توجه به این که ذی نفعان صنعت گردشگری در این صنعت متضرر نیز میشوند، نیاز به داشتن تعریف جدید برای ذی نفع از سوی دانشگاه است.
وی با بیان این که فعالان صنعت گردشگری مانند پزشکان باید در ابتدا کارآموز گردشگری شوند، گفت: گردشگری نیازمند آموزش اولیه و قبل از ورود به بازار کار است و دانشجویان و فارغ التحصیلات باید برای ورود به صنعت گردشگری کاراموز شوند.
این فعال گردشگری که معتقد است اقتصاد تک محصولی برای کشور مناسب نیست، گفت: با توجه به نوسانات کشور، نباید به یک صنعت گردشگری یا نفت تکیه کرد بلکه باید هر دو را در کنار هم داشت، از طرفی گردشگری صنعت حساسی است که به شدت از نوسانات جامعه تاثیر میگیرد.
تقویت حمل و نقل هوایی یزد مستلزم ورودی گردشگران
«بهزاد نمازی میبدی» مدیرعامل آژانس مسافرتی یسنا نیز در این نشست در پاسخ به سوالات دانشجویان در رابطه با ضعف گردشگری یزد در زمینه سیستم ضعیف حمل و نقل هوایی در یزد، اظهار کرد: گردشگری به شدت وابسته به سیستم حمل و نقل است اما گردشگری بر مبنای عرضه و تقاضا تعریف نشده است.
وی افزود: نبود پرواز بین شیراز، اصفهان و کرمان با یزد با وجود این که این استانها از پروازهای خارجی نیز بهرهمند هستند، عامل تاثیرگذاری بر صنعت گردشگری و کاهش گردشگران ورودی نیست.
وی با تاکید بر این که صنعت حمل و نقل هوایی صنعتی بسیار گران و نیازمند هزینههای بالایی است، گفت: در حال حاضر حداکثر صنعت هواپیمایی استان توسط بخش خصوصی حفظ شده است لذا تا زمانی که گردشگر نباشد نمیتوانیم صنعت حمل و نقل هواپیمایی و ریلی را تقویت کنیم.
نمازی با بیان این که شهروندان یزد همگی از ذی نفعان گردشگری هستند، گفت: در وهله اول باید باور داشته باشیم صنعت توریسم وجود دارد و از طرفی بزرگترین چالشها نداشتن زیرساخت در بخش قانونی است و گردشگری تنها صنعتی است که میتوانیم چالشها را در سطح بین المللی از بین ببریم.
«محمد مهدی شرافت» از مدیران اسبق میراث فرهنگی استان، «محمدرضا داد» نائب رییس اتاق بازرگانی، «داریوش فرید» رییس دانشکده حسابداری، «ولی درهمی» معاون پژوهشی و فناوری دانشگاه یزد ، «علی دلشاد» استاد دانشگاه یزد نیز در این نشست سخنرانی کردند.
انتهای پیام
-
تردد خودروها در بافت جهانی یزد ممنوع شد
«حمید دهقان» با بیان این که هر گونه تردد خودرو در تمام معابر بافت تاریخی در ایام نوروز ممنوع است، گفت: شهروندان و مسافران باید بتوانند در فضای بافت تاریخی یزد پیاده قدم بزنند.
وی با بیان این که معابر بافت تاریخی با استفاده از دوربین و تکنولوژیهای هوشند جدید کنترل میشود، گفت: تردد در بافت تاریخی صرفا برای کسبه و ساکنین این بافت تاریخی با احراز هویت پلاک خودورهای مجاز در نظر گرفته میشود و تلاش میکنیم هیچ محدودیت و سختی برای تردد ساکنین و کسبه در بافت تاریخی ایجاد نشود.
مدیر مهندسی و ایمنی ترافیک شهرداری یزد افزود: طرح محدودیت تردد خودروها در بافت تاریخی در بازارچه صرافها به صورت پایلوت اجرا و در ایام نوروز در تمام معابر بافت تاریخی اجرا میشود.
دهقان با اشاره به افزایش ترافیک در روزهای پایانی سال به ویژه در هسته مرکزی شهر، تصریح کرد: پارکینگها در ایام پایانی سال و تعطیلات نوروز سه ساعت بیشتر به شهروندان و مسافران خدمات رسانی خواهند کرد.
به گزارش ایسنا و به نقل از روابط عمومی شهرداری یزد، جهانشهر یزد دو هزار و ۲۷۰ هکتار بافت تاریخی دارد و شهر یزد به عنوان نخستین شهر خشت خام و دومین شهر تاریخی جهان دارای بافت تاریخی به مساحت عرصه ۷۴۳ هکتار و حریمی به وسعت پنج هزار هکتار است.
انتهای پیام
-
جوامع محلی حلقه مفقودهی تصمیمات برنامهریزان صنعت گردشگری
«مهدی باصولی» در نشست تخصصی گردشگری که چهارشنبه سی ام بهمن ماه با محوریت ارتباط شبکهای ذینفعان صنعت گردشگری در دانشگاه یزد برگزار شد، با بیان این که ذینفع به معنای نفعبرنده است، گفت: ذی نفع در مفهوم دچار چالش است اما در حالت کلی به افرادی که بیشترین اثرگذاری یا اثرپذیری را دارند، گفته میشود که شامل جوامع محلی، دولت و بخش خصوصی است اما هر کدام دارای اثرات مثبتی هستند و زمانی که توسعه رخ دهد، اثرات منفی آنها نیز کاهش مییابد.
وی با بیان این که ذینفعان خواستههای متفاوتی دارند، گفت: هر چند ذینفعان دارای خواستههای متفاوتی هستند اما الزاما این خواستهها یکسان نیست و بعضا دارای تعارضاتی با هم هستند لذا شناسایی هر کدام از آنها مهم است.
وی قدرت، مشروعیت و ضرورت را از ویژگیهای ذینفعان دانست و گفت: فعالیت مطلوب و ضرورت و خواستههای ذی نفعان با یکدیگر متفاوت است و هر ذی نفع ممکن است در برخی از این ویژگیها با دیگری همپوشانی داشته باشد اما گردشگر ذینفع نهایی سیستم گردشگری است لذا باید در تدوین برنامه گردشگری مشارکت داده شود.
این مسئول با بیان این که تصمیمات گردشگری کجا و از سوی کدام ارگان متولی اخذ و برنامههای این صنعت در کجا تدوین میشود؟ را از سئوالات مهم در این رابطه برشمرد و گفت: ذی نفعان زیادی در حوزه گردشگری هستند اما میتوان بر اساس میزان اهمیت و حضورشان، آنها را به دو دسته اصلی ذینفعان اولیه و ثانویه، دسته بندی کرد.
وی با تاکید بر این که شناسایی ذینفعان در صنعت گردشگری از کلیدیترین اقدامات است، عنوان کرد: به منظور تحلیل ذی نفعان باید هر کدام از فاکتورهای جامعه محلی، گردشگر، شبکه اجتماعی و سرمایهها تحلیل شوند تا نواقص و میزان تاثیر گردشگری بر حوزههای اجتماعی، اقتصادی و زیست محیطی و تاثیرات ذی نفعان بر آنها مشخص شود.
باصولی با تاکید بر تاثیر بیشتر گردشگری انبوه بر ذی نفعان، خاطرنشان کرد: البته لزوما این اثرات یکسان نیست چرا که توسعه گردشگری یک فرایند است و توسعه گردشگری مطلوب باید با شناخت همه ذی نفعان و اهمیت، نیازها و اولویت آنها رخ دهد و ساز و کاری در این راستا ایجاد شود تا ذی نفعان بتوانند با هم به شکل مطلوبتری ارتباط داشته و به توسعه گردشگری منجر شوند.
وی با بیان این که اگر جامعه محلی به عنوان یکی از ذی نفعان در صنعت گردشگری درگیر شود، با تکیه بر اشارات سازمان جهانی گردشگری بر مشارکت این ذی نفعان بسیار موثر خواهند بود، گفت: البته این مسئله را در حالی شاهد هستیم که اکثراً تصمیمات برنامهریزان و سیاست گذاران از بالا به پایین انجام میشود و تصمیمات نهایی منعکسکننده جامعه محلی نیست لذا غالباً نیز سیستم تصمیمگیری با منافع ذی نفعان متعارض است به طوری که قدرتها در نمود تصمیمات غلبه یافته و جامعه محلی دیده نمیشود.
وی به اهمیت مشارکت همه ذی نفعان به عنوان از بین برنده تعارضات اشاره و تاکید کرد: تا زمانی که جوامع محلی در تصمیمات حوزه گردشگری مشارکت داده نشوند، توسعه مطلوب نخواهد بود.
وی در رابطه با حلقه مفقوده برنامهریزان صنعت گردشگری شامل بخشهای تجاری، دولتی، غیردولتی و دانشگاهیان نیز گفت: گردشگر، جامعه محلی، کارآفرینان، فرهنگ و محیط زیست مسائلی هستند که در تصمیمها مغفول ماندهاند در حالی که تعامل باید بین ارکان کلیدی ذینفعان با اثرات مثبت و منفی شکل بگیرد.
وی به تنوع مشارکتها و مزایای آنها اشاره و تصریح کرد: توجه به این مهم باعث میشود ایدههای جدید و نظریات مختلف شکل بگیرند و به دنبال این اعتماد، تعارضات و شکایات کاهش و مسئولیتهای مشترک رواج پیدا کند.
این مسئول خاطرنشان کرد: البته معمولا تعداد محدودی از ذینفعان مشارکت دارند و در بسیاری از مواقع، مباحث و رویکردها غالباً سیاسی میشوند که با منافع ذینفعان منافاتی ندارد.
وی با بیان این که دولت به عنوان یکی از برنامهریزها کمتر حاضر به اشتراک قدرت و برقراری دیالوگ مشترک با ذی نفعان است، گفت: بعضاً دغدغهها در این صنعت شخصی شده و روابط نادرست شکل گرفته و منجر به کناره گیری برخی از ذینفعان میشود و ذی نفعانی که دارای قدرت بیشتری هستند، تصمیم گیری میکنند.
باصولی توسعه درونزا را برای رشد گردشگری ضروری خواند و گفت: یزد تاریخی، امروز نمونه بسیار مناسبی از مشارکت مردم و جامعه محلی است که به حفظ شهر منجر شده است.
سرفصلهای دروس کارشناسی رشته گردشگری متنوع هستند ولی ایراداتی نیز به ویژه در رابطه با نقش جوامع محلی و مشاغل مرتبط با مهارتهای کسب و کار و فعالیتهای عملی، بر آنها وارد است.وی در بخش دیگری از سخنان خود به نواقص موجود در سرفصلهای دروس کارشناسی رشته گردشگری اشاره و تصریح کرد: سرفصلهای دروس کارشناسی گردشگری متنوع هستند اما ایرادشان این است که فارغ التحصیل دوره کارشناسی قرار است در بازار کسب و کار مشغول شود و سئوال این است که این سرفصلها تا چه میزان میتواند بازار فارغالتحصیل را تامین کند؟ جامعه محلی و مشاغل مرتبط با مهارتهای کسب و کار و فعالیتهای عملی در کجای این سرفصلها دیده شده است؟
وی افزود: گلایه بخش خصوصی از عدم به کارگیری نیروهای فارغلاتحصیل دانشگاهی به همین علت است که دانشگاه نیرویی را پرورش داده که بازار فعلی نمیطلبد.
وی با طرح این سوالات که میزان ارتباط دانشگاه و گردشگری چقدر است و آیا صنعت، دانشگاه را قبول دارد؟ گفت: با مقایسه دروس دانشگاهی رشته گردشگری کشور با دیگر کشورهای دنیا، متوجه تفاوتهای قابل توجهی میشویم؛ نیازهای جدید دنیای کسب و کار که در دروس ما دیده نشده است.
این عضو هیات علمی دانشگاه با اشاره به این که تصمیمگیران در مورد بافت قدیم یزد نمایندگانی از ارگانهای میراث فرهنگی، شهرداری و شورای شهر هستند، گفت: در این تصمیم گیریها، نمایندهای از جامعه محلی وجود ندارد و همین مسئله نیز منجر به وجود گلایهها و نارضایتیهای ساکنان از وضعیت بافت تاریخی میشود.
باصولی در پایان نیز به دغدغههای جدی اداره کل میراث فرهنگی در زمینه گردشگری اشاره و تصریح کرد: دانشگاه، کانون های تفکر و میراث فرهنگی هر کدام دغدغههایی جدی در رابطه با صنعت گردشگری دارند اما دغدغهی ذی نفع اصلی که همان جامعه محلی است در این میان فراموش شده است.
انتهای پیام
-
قصه پرغصه گنبد شیخ لطف الله
در نشست فانوس با موضوع «روشنگری پیرامون دو پروژۀ مهم شهر؛ گذر آقا نجفی و مرمت مسجد شیخ لطفالله» که به همت بنیاد مردمنهاد تاریخ، فرهنگ و تمدن آریا برگزار شد علی قهرایی، نماینده تشکلهای مردمنهاد استان اصفهان گفت: ما با مکاتبه از مسئولان مرتبط با دو پروژه گذر آقا نجفی و مرمت گنبد شیخ لطفالله تقاضا کردیم نمایندگان خود را برای پاسخ به پرسشها به این نشست اعزام کنند، اما این مهم به وقوع نپیوست و خودشان مایل نبودند در جلسه حاضر باشند.
قصۀ پرغصۀ گنبد شیخ لطف الله
مهدی جعفری، رئیس هیأت مدیره بنیاد تاریخ، فرهنگ و تمدن آریا در این نشست با اشاره به مرمت گنبد مسجد شیخ لطفالله گفت: همه در سراسر دنیا نسبت به محبوبیت و حساسیت این مسجد آگاه هستند و در تمام سفرنامهها به حساسیتهای معماری و تزیینات مسجد شیخ لطفالله اشاره شده است.
وی ادامه داد: طی یک سال گذشته مرمت گنبد شیخ لطفالله آغاز شد و ادامه پیدا کرد، اما متأسفانه در اصفهان و در سراسر کشور، بناهای تاریخی ثبت ملی و حتی ثبت جهانی داشتیم که حوادث مرمتی فاجعهبار دربارۀ آنها اتفاق افتاد و به این دلیل که مرمت یک مبحث کاملاً تخصصی و در نقطۀ علمی هم بهمراتب سلیقهای است، توجهی به این موضوعات نمیشد، تا اینکه کار به شاخصۀ گنبد مسجد شیخ لطفالله رسید.
جعفری خاطرنشان کرد: چون مرمت گنبد شیخ لطفالله یک نقطۀ تصویری ذهنی برای کل مردم داشت، وقتی یک ترک آن مرمت شد و همه مشاهده کردیم که دارای تغییر رنگ و تغییر فاصله است، رسیدگی به این موضوع به یک خواستۀ مردمی و خواستۀ فعالان تبدیل شد.
رئیس هیأت مدیره بنیاد تاریخ، فرهنگ و تمدن آریا گفت: متأسفانه سازمان متولی منکر اشتباهات مرمت گنبد مسجد شیخ لطفالله شد بهطوریکه موضوع در سازمان ایکوموس مطرح شد و مهندس حجت، ریاست این کمیته در خصوص اشتباه در مرمت گنبد شیخ لطفالله هشدار داد.
وی افزود: پس از این تذکر، موضوع دارای حساسیت بسیاری شد و سریعاً سازمان میراث فرهنگی اصفهان واکنش نشان داد و فعالان، خبرنگاران و دوستداران مصاحبههای هوشمندانهای با کارشناسان مختلف انجام دادند و این موضوع بهصورت تخصصی و جدی پیگیری شد، ولی همچنان میراث فرهنگی اصفهان منکر این موضوعات بود و میگفت هیچ اشتباهی در این مرمت رخ نداده است درحالیکه هرجایی جلوی فاجعه را بگیریم بُرد است و میشود مرمت اشتباه را تکرار نکرد.
جعفری توضیح داد: وقتی واکنشهای بسیار، موضوع را به خواستهای عمومی تبدیل کرد، نهاد ایکوموس که زیرمجموعه نهاد ریاست جمهوری هم بود، با معاون اول رئیسجمهور مکاتبهای کرد و در جلسۀ شورای فرهنگی کشور از رئیس سازمان یا وزیر امروز میراث فرهنگی درخواست کردند که کمیتهای برای حقیقتیابی تشکیل شود.
جعفری با بیان اینکه درخواست فعالان و کنشگران این بود که طرح مطالعاتی مرمت گنبد مسجد شیخ لطفالله به معرض عموم گذاشته شود ولی تا امروز چنین اتفاقی نیفتاده و مسئولان میگویند طرح مرمت داریم ولی نمیتوانیم آن را در اختیار هرکسی قرار دهیم، تصریح کرد: مدیریت پایگاه نقشجهان طی مصاحبهای گفت اشتباه ما در خصوص مرمت گنبد شیخ لطفالله این بود که داربستها را خیلی زود جمع کردیم. این جمله یعنی چه!؟ یعنی میخواستید شبیه مرمت گنبد مدرسه چهارباغ، مسجد امام یا ایوان چهلستون و یا عالیقاپو ۲۰ دهه و بیشتر ادامه میدادید تا ازلحاظ بصری مردم دچار خطا شوند و گذشتۀ این موضوع را به یاد نیاورند!؟
وی با اشاره به ننشستن برف بر روی ترک مرمتشدۀ گنبد شیخ لطفالله ادامه داد: بعد از سالیان سال برفی در اصفهان بارید و فاجعۀ ننشستن برف بر روی گنبد رخ داد و این موضوع مطرح شد که قطعاً مواد آبگریزی روی گنبد استفادهشده است ولی متأسفانه پایگاه نقشجهان و میراث فرهنگی عنوان کردند که عکسهای تهیهشده از ننشستن برف روی گنبد فتوشاپ است و موضوعات دیگری را مطرح کردند. درنهایت وزیر میراث فرهنگی به اصفهان آمد و این کار را تائید کرد و درخواست ادامۀ کار دادند اما همچنان فعالین پیگیر این موضوع هستند.
نفس مسجد شیخ لطف الله گرفته
هوشنگ رسام، پیشکسوت معرق تراشی نیز در این نشست اظهار کرد: در دوره پهلوی شرکت ایزمئو ایتالیا به ایران آمدند و بخشی از بناهای تاریخی را مرمت کردند به همین دلیل شیوه مرمت آثار ایران نزدیک به مرمت ایتالیایی است.
وی با شرح شیوۀ مرمت گنبد شیخ لطفالله توسط رحمتالله رضایت که شامل دوغاب ریزی، کفمال کردن، برس سیمیکشیدن و سپس روغن بزرک زدن بود ادامه داد: شاید روغن بعد از دو سال توسط عوامل جوی از بین برود ،اما همین دو سه سال ضربه جبرانناپذیری به گنبد میزند چون راه تنفس آن را میگیرد چنان چه اگر امروز شاهد محراب مسجد شیخ لطفالله باشید خواهید دید که لعاب کاشیها در حال ریختن است.
رسام نسبت به وضعیت این مسجد تاریخی هشدار داد و اظهار کرد: مسجد شیخ لطفالله فریاد میزند که به داد من برسید چون در ضلع شمالی و جنوبی آن یک کافیشاپ و یک نمایشگاه خط ایجاد کردهاند و کف کافیشاپ با سنگ مرمر پوشانده شده. برای استحکام این سنگ حتماً از بتن استفادهشده و هیچچیزی مثل آب و سیمان برای بنای تاریخی مضر نیست.
وی افزود: در قدیم ناکش هایی (مجراهایی) برای بنا طراحی میشد که چرخه هوا جریان داشته و پایههای بنا همیشه خشک باشد اما متأسفانه با بستن این ناکش ها و همچنین با کاشیکاری ازاره شبستان مسجد شیخ لطفالله، راه، نفس مسجد گرفتهشده و این بسیار خطرناک است.
رسام که سالها پیش مرمت گنبد شیخ لطفالله را بر عهده داشته، تصریح کرد: گنبد مسجد شیخ لطفالله ۱۶ نیم ترک یا به عبارتی ۸ ترک دارد و ما وقتی میشنویم که مسئول پایگاه نقشجهان و سایرین در مصاحبهها میگویند دو ترک از مسجد مرمتشده دستمان را میگزیم و میگوییم این دوستانی که حتی نمیدانند که دو نیم ترک مرمتشده نه دو ترک چگونه دست به چنین اثری زدهاند؟
هیچ یک از بناهای اصفهان مستندسازی ندارند
به گزارش ایسنا، همچنین فریماه هوشیار، پژوهشگر و کارشناس ارشد مرمت اظهار کرد: در مواجهه با آسیبهای یک بنای تاریخی دو رویکرد وجود دارد. یکی رویکرد پیشگیرانه است به این معنی که در بیشتر کشورهایی که آثار ثبت جهانی دارند قبل از اینکه بنا به حالت وخیم برسد، مدام مانیتورینگ انجام داده و بنا را بررسی کرده و آسیبهایش را یادداشت میکنند که نخواهند مرمت اضطراری انجام دهند و مورد دوم رویکرد مرمت پس از تخریب است که در ایران کلاً سیستم میراث فرهنگی بر همین مبناست و وقتی بنایی تخریب شد تازه به فکر مرمت میافتند.
وی ادامه داد: برای اینکه بتوانیم اثری را مرمت کنیم باید مستندسازی کنیم. این مستندسازی شامل مطالعات معماری، باستانشناسی، تاریخی و سازهای میشود؛ یعنی وقتی میدانیم مسجد شیخ لطفالله هزار مشکل دارد، مثلاً در محرابش ترک وجود دارد و وضعیت پی آن خراب است، نباید فوری کاشیهای آن را مرمت کنیم. چون وقتی خود سازه خراب است دوباره گنبد هم دچار مشکل میشود و این کاشیها هم میریزد.
هوشیار تصریح کرد: بنابراین مطالعات علمی لازم است و البته با توجه به این آلودگیهای جدید، وقتی میبینیم وضعیت هوای شهرمان چگونه است و اقلیم ما تغییر کرده پس باید همه این موارد مطالعه شود و بعد بنا را برداشت کنیم، جزئیات اجرایی و نقشههای دقیق آن را از پی تا سقف انجام دهیم، بعد مطالعات آزمایشگاهی دقیق انجام دهیم و بعد طرح مرمت تهیه کنیم.
این دانشآموخته رشته مرمت با تأکید بر اینکه طرح مرمت باید پیش از ورود به انجام عمل مرمت تهیه شود گفت: متأسفانه در مورد مرمت گنبد مسجد شیخ لطفالله میگویند وقتی ما وارد کار مرمت شدیم طرح مرمت تهیه میکنیم درصورتیکه اولین چیزی که به دانشجوی مرمت میآموزد این است که باید طرح مرمت تهیه کنی و بعد وارد کار مرمت شوی. ضمن اینکه طرح مرمت سازه جدا و طرح مرمت تزئینات تهیه میشود و بعد گزارش هم باید پایان کار تعیین شود.
وی افزود: بعد از تهیۀ طرح، چند گروه کارشناسی که از خود کارشناسان برجسته هستند طرح را بررسی میکنند و با آن فردی که میخواهد این کار را انجام دهد مصاحبه کرده و سوابق آن را بررسی و بعد پیمانکار را انتخاب کرده و به او میگویند کارگاهت را تجهیز کن. اگر توانایی تجهیز یک کارگاه اصولی را داشت سپس به او اجازه میدهند که این کار را با نظارت مداوم کارفرما شروع کند. اما در مرمت گنبد مسجد شیخ لطفالله چیزی که خانم خطابخش مدیریت این پایگاه بر آن تأکید کرد و مستندات آن نیز هم وجود دارد گفتهشده من پیمانکاری میخواهم که نیاز به ناظر روزانه نداشته باشد! این درحالی است که اگر شما کف خانهتان را به کسی بدهید بسازد، حتماً دو روز یکبار میروید و به او سر میزنید تا ببینید این بنا در خانه شما چه میکند اما در مورد گنبد اثر ثبت جهانی تصمیم گرفتند یک نفر را تعیین کنند که او نیاز به نظارت روزانه نداشته باشد چرا؟
این کارشناس ارشد مرمت خاطرنشان کرد: یک شرکت مرمتی که در دنیا شعبه دارد، شعارش این است که مرمت نیاز به برنامههای هوشمندانه، مهارت و دانش دارد و برای میراثی که برای آیندگان بجا میگذارد عشق میطلبد. ما باید معماری بشر را درک و با دانش معاصر تلفیق کنیم و برای مرمت بناهای تاریخی از دانش و استراتژی و از متخصصان استفاده کنیم. این شرکت برای هر قسمت یک دپارتمان دارد و یعنی برای مرمت هر بنا چند دپارتمان وارد عمل میشوند و با همهمکاری میکنند تا یک اثر را مرمت کنند، برخلاف ایران که یک نفر میگوید من دلم میخواهد این کار را بکنم و میکند.
وی با ذکر یک مثال از مرمت یک گنبد کوچک در هندوستان، گفت: آنها اول از همه یک بنر اطلاعاتی کنار بنا میزنند و به مردم اطلاع میدهند که میخواهند گنبد را مرمت کنند تا مردم اطلاع داشته باشند. سپس برای همین گنبد کوچک در هند، بنیاد آقاخان و اداره باستانشناسی هند همکاری کردند و حفاظت گران گفتند که میخواهند کاشیهای این گنبد را بردارند چون احتمال رطوبت وجود دارد اما مقام ارشد اداره باستانشناسی به آنها میگوید که باید اول آسیبها تعیین شود، درحالیکه این مطالعات قبلاً هم انجامشده بوده ولی گفتند باید دوباره آسیبشناسی انجام شود و بعد هم باید پژوهشگاه ساختمان مجوز صادر کند و چون هنوز به آنها اجازه داده نشده این پروژه متوقف است.
هوشیار گفت: این گنبد کوچک در هندوستان است. روش کارشناسان را ببینید و آن را با گنبد مسجد شیخ لطفالله مقایسه کنید.
این دانشآموخته مرمت، با اشاره به آسیبهای که ایزوگام کردن سقف کاخ امیرآباد زواره به آن زده و موجب ایجاد ترکهای عمیق در این بنای ارزشمند شده اظهار کرد: دریغ از یک خط بررسی کارشناسانه بناهای این محل که فرونشست زمین هم آنجا زیاد است.
وی با اشاره به علت آغاز مرمت گنبد شیخ لطفالله، گفت: مدیر پایگاه میدان نقشجهان گفته است که مرمت گریو (ساق گنبد)فرصت خوبی بود تا گنبد بررسی و مرمت آن انجام شود! پرسیدم یعنی شما قبل از این گنبد را موردبررسی قرار نداده بودید که وقتی گریو را شروع کردید دیدید اوضاع گنبد هم خراب است!؟
هوشیار با اشاره به اینکه متأسفانه اداره کل میراث فرهنگی نتیجه اسکن لیزری که از آن صحبت میکند را هنوز در اختیار کارشناسان قرار نداده گفت: مدیریت پایگاه گفته که چون دیدند کاشیها جداشده و آب به گنبد نفوذ کرده مرمت را شروع کردند و به این نیز اشاره کردهاند که تعیین قالب خیلی مهم است و هیچکس جز استاد رضایت نمیتواند دقیقترین قالب را درآورد! چطور شما میتوانید همه را نفی کنید و بگویید در ایران هیچکس جز استاد رضایت نمیتواند این کار را انجام دهد!؟
این کارشناس ارشد مرمت ادامه داد: میگویند این مرمت یکی از اصولیترین مرمتهای عصر حاضر است که استادکار هشتادساله انجام داده، درحالیکه دکتر حجت، روز اول گفت گنبد را خراب کردند و لچکیها را نتوانستند چفت کنند و شکاف در دل گنبد ایجادشده و رنگ ناموزونی دارد و آقای منتظر هم گفتند تعجب من این است که چگونه مدیران میراث به خود اجازه دادند بنای اساسی را اینگونه مرمت کنند و بیشک کسی که مرمت را به او سپردند کارشناس در این حوزه نبوده است.
وی خاطرنشان کرد: پسر آقای رضایت گفته ما بارها دربارۀ چگونگی مرمت گنبد جلسه گذاشتیم و هفتهها بحث کردیم اما معلوم نیست با چه کسانی حرف زدند! بعد هم گفتند آجرها را پاکسازی کردند. چه کسی به شما اجازه داد آجرها را پاکسازی کنید؟ چطور پاکسازی کردید؟ با چه چیزی پاکسازی کردید؟ آزمایششده بود یا نه؟ ما نمیدانیم، آنها با خودشان در این هفتهها بحث کردند. پسر آقای رضایت گفته گنبد نیاز به کاشیکار نداشت و فقط تجربۀ کار عملی نیاز داشت! در مورد تغییر رنگ گنبد هم گفتهاند که وقتی شما بند گچی را روی بنا میکشید ذرات بنا پخش میشود و دوغاب گچ پخش میشود و شفافیت آن با باران برمیگردد که دیدیم باران هم بارید ولی رنگ برنگشت.
هوشیار افزود: پسر آقای رضایت گفته که اختلاف رنگ با باران پاک میشود و وقتی در دستشویی هم سرامیک کار میکنیم این ذرات نانو وجود دارد و بعد با آب پاک میشود! شما ببینید پیمانکاری استخدام کردید که تفاوت گنبد را با سرامیکهای سرویس بهداشتی نمیداند.
این دانشآموخته مرمت ادعا کرد: مدیر میراث فرهنگی استان اصفهان گفته که انتقادها نتیجه بیاطلاعی منتقدانی است که بیشترشان با سنین بالا صاحب کرسیهای تدریس در دانشگاه هنر و معماری هستند. آقای اللهیاری اگر آنها منتقدانی با سن بالا هستند چطور مرمتگر گنبد فردی هشتادساله است؟ چطور است که آقای جبل عاملی با این سن برای مشاورۀ مرمت گنبد حکم گرفته؟ خودتان سن و سالش را میدانید و با عصا هم راه میروند و نمیتوانند از پله بالا بروند و بر گنبد نظارت کنند. پس سن بالا خوب است یا بد؟
هوشیار با اشاره به اینکه بناهای شاخص اصفهان هیچکدام مستندسازی ندارند گفت: وقتی کلیسای نوتردام پاریس آتش گرفت چون برداشت جزءبهجزء دارد و مدام درحالیکه پایش بوده و عکسهای بسیاری از آن تهیهشده است وقتی بخواهند آن را بازسازی کنند این امکان وجود دارد اما ما از بناهای شاخص حتی چهلستون و عالیقاپو هم برداشت درستی نداریم که اگر خراب شد بدانیم گذشتهاش چه بوده است. حتی میدان نقشجهان هم آسیبشناسی نشده است و ما چندین بار خدمت آقای اللهیاری مدیر میراث فرهنگی آمدیم و این موضوع را عنوان کردیم ولی اقدامی صورت نگرفته است و متأسفانه اگر این میدان آسیب ببیند نقشه درستی وجود ندارد تا آن را بازسازی کنیم و در هیچ جای دنیا هم در سایت جهانی چنین چیزهایی را نمیبینیم.
درخواست یک کرسی برای سمنها در شورای فنی
همچنین، احمد صرامی، فعال میراث فرهنگی در این نشست در واکنش به سخنان یکی از حاضران که پرسیده بود چرا سمنها در سالهای اخیر به فکر میراث فرهنگی افتادهاند؟ گفت: ما از اوایل شروع پروژۀ آقا نجفی، چهارباغ و مرمتهای میدان نقشجهان حضور داشتیم، کمرنگ بودن و زور نداشتنمان بحثی دیگر است اما اگر کسی از سر بیاطلاعی بگوید چه کسی آن زمان کجا بوده فکر میکنم اصفهانی نیست چون ما بودیم.
وی ادامه داد: وقتی سال ۱۳۸۴ خانه تشکلهای استان اصفهان به دستور استاندار وقت تعطیل شد و فعالیتهای داوطلبانه در اصفهان رنگ و بوی غیرقانونی گرفت ما ماندیم؛ حتی بعد از جَوی که به لحاظ مسائل سال ۱۳۸۸ و بعد از آن وجود داشت، ما باز هم برای مسائل مترو بودیم و حرفهایمان را زدیم.
این فعال میراث فرهنگی تصریح کرد: در مورد پروژۀ مرمت گنبد مسجد شیخ لطفالله از روزی که تصمیم به مرمت گرفتند ما حرف زدیم، حالا بازتاب و اهمیت آن برای جامعه یک بحث دیگر است. الآن راجع به مسائل اطفای حریق میدان نقشجهان حرف زدیم و ممکن است فردا بلند شویم و مثل بازار تبریز کل میدان با خاک یکسان شده باشد آنهم به دلیل کارگاههای طلا و سیمکشیهای از رده خارج و کارگاههایی که کوره دارند و گازوئیل نگهداری میکنند و اتفاقات دیگری که هرلحظه ممکن است در میدان بیفتد.
صرامی افزود: هر مسئولی که به این شهر آمد ما اول با گل و شیرینی درِ اتاقش را زدیم و خیلی راحت صحبت کردیم و دیدگاههایمان را گفتیم، اگر کسی فکر میکند حرفی هست که ما نزدیم بسمالله.
وی تصریح کرد: برخی خبرنگارها در اصفهان هستند که ممکن است اخبار را بهصورت گزینشی منتشر کنند، اما یکسری خبرنگار مستقل هم هستند که تحت هر شرایطی حقیقت را میگویند. در بین فعالین میراث فرهنگی و شاغلین این اداره کل هم همین ماجرا برقرار است.
این فعال میراث فرهنگی گفت: ما در کشورمان قانون دسترسی آزاد به اطلاعات داریم و من اسناد پروژههایی را که میراث فرهنگی در اصفهان انجام میدهد را در سامانه ثبت و اسنادش را هم بهصورت عمومی منتشر کردم و از وزیر میراث فرهنگی کشور میخواهم اسناد مطالعات چهارباغ را به من بدهند تا منتشر کنم.
صرامی خاطرنشان کرد: دوستانی که فکر میکنند در مورد مسجد شیخ لطفالله یا در مورد چهارباغ نمیشود کاری کرد باید بدانند حدوداً سال ۱۳۸۹ یکسری کارهای مطالعاتی انجام شد و ما اسناد و مدارک پروژه مترو را استخراج و در بدترین فضای سیاسی کشور منتشر کردیم. بحث ما فقط مترو و میراث بود و هیچ رنگ و بوی سیاسی نداشت و ندارد و تمامکارهایی که انجام دادیم منجر شد که با پافشاری چند نفر از مسئولین وقت که قبلاً مقصر بودند ولی این دفعه آگاه شده بودند، علیرغم تمام فشاری که روی آنها بود خط دوی مترو تا آنجا که میشد از میدان نقشجهان دور شود.
وی ادامه داد: اگرچه مسیر فعلی مترو نیز صد در صد مورد توافق مجموعه میراث نیست اما کارهایی که ۱۰ سال پیش برای خط دوی مترو انجام داده بودیم جواب داد.
این فعال میراث فرهنگی گفت: ما باید با مشکلات فارغ از اینکه فرد در رأس آن نهاد چه کسی است و چه جناحی دارد، چه خط سیاسی دارد و چه وقت آمده و چه زمانی میرود، مقابله کنیم.
صرامی مدعی شد: برخی از مدیران فعلی، روز اولی که با آنها صحبت میکردیم امضایشان پای این اتفاقات نبود. انشاالله بتوانیم در دادگاهی تمام تخلفها را ثابت کنیم و هرکسی را به سزای اعمالش و تصمیماتی که گرفته برسانیم.
این فعال میراث فرهنگی تصریح کرد: آن چیزی که بهعنوان یک فعال میراث فرهنگی برای من مهم است این است که در مورد پروژه چهارباغ، آقا نجفی، شاه دژ، مترو ، خانههای تاریخی و سایر پروژهها باید با این سیستمی که در اصفهان چنین شکلی پیداکرده مقابله کنیم؛ سیستمی که حتی اگر آن رئیس و آن کارشناس عوض شود آنقدر قوی است که آنها را هضم و جذب یا دفن میکند و خودش سر جای خودش است.
وی افزود: این کاری است که ما باید انجام دهیم و متأسفانه تعدادمان خیلی کم است. آنقدر حجم اتفاقات در طول روز زیاد است که من که هفتهای حداقل دو بار به میدان نقشجهان میروم و با کسبه و آدمها صحبت میکنم و فضا را میبینم هر دفعه یک آسیب جدید میبینم. این فقط یک میدان است. ما استان را داریم و بعد کل کشور را. اگر بخواهیم هرروز تجمع کنیم، نامهنگاری کنیم و پویش برگزار کنیم واقعاً امکانپذیر نیست و نمیتوانیم به هیچکدام از این مسائل به لحاظ فنی و علمی برسیم.
صرامی گفت: هرسال باید بناهای تاریخی ثبت جهانی شده یک گزارش کامل از این پایشها به دفتر بینالمللی ارسال کنند اما فکر میکنم در اصفهان فقط مسجد جامع یکبار توسط یک شرکت پایش وضعیت شده و گزارش آن ارسالشده است. الآن کدام یک از بناهای ما در حوزه پایش وضعیت گزارش تحلیلی دارند؟ همان بنایی که پایش وضعیت برایش انجامشده هم الآن وضعیت بحرانی دارد ولی هیچ اقدامی برایش نشده و حتماً باید قسمتی از بنا تخریب شود و اتفاقی بیفتد تا به فکر آن بیفتند.
این فعال میراث فرهنگی مدعی شد: قبل از اینکه پروژۀ مرمت گنبد مسجد شیخ لطفالله شروع شود درخواست ما این بوده و ثبت هم شده که اسناد مطالعاتی و روش اجرایی کار و اینکه چگونه به این جمعبندی رسیدند، چه کسی را انتخاب کردند و فرآیند نظارتی را به ما اعلام کنند. این موضوع تمام شد چون متأسفانه برخوردهایشان جالب نبود. ما نه اجازه داشتیم بالای گنبد برویم و بنایی که مرمت میشود را بازرسی کنیم، نه دسترسی به اطلاعات داشتیم و حتی اجازۀ صحبت با پیمانکار را هم به ما ندادند.
وی خاطرنشان کرد: ما غرضورز نیستیم. الآن هم خواستۀ ما این است بدانیم فرآیندی که برای برگشتپذیری این نوع مرمتی که گویا در آن صاحب سبک هم شدهاند چیست، مطالعاتش چه بوده؟ چه کسانی در شورای فنی نشستند و حرف زدند؟
این فعال میراث فرهنگی گفت: ما درخواست دادیم که در تمام جلسات فنی که تشکیل میشود یک کرسی برای سازمانهای مردمنهاد بهعنوان عضو ناظر داشته باشیم که بفهمیم دربارۀ این بناهای تاریخی چکار میخواهند بکنند هم برای جبران خسارت و هم برای ادامۀ کار. این درخواست را برای مترو هم داشتیم و آن را به شورای فنی استان و معاونت عمرانی استاندار ارائه کردیم که برای هر فعالیت عمرانی که در اصفهان میخواهد انجام شود و یکسر آن به میراث برمیگردد، یک کرسی برای سازمانهای مردمنهاد بهعنوان ناظر داشته باشید تا حداقل بدانیم چه اتفاقی دارد میافتد؛ ما همهاش شیون را برای وقتی گذاشتیم که اتفاقی افتاد.
صرامی تصریح کرد: یکجاهایی ما هم اشتباه کردیم و اعتماد کردیم. ما روزی فهمیدیم برخی نهادها قابلاعتماد نیستند که خیلی اتفاقها افتاده بود و الآن هم همان شرایط حاکم است اما هر کس بهعنوان یک شهروند میتواند دیدهبانی بکند ما باکمال میل پذیرای تمام نظرات و گزارشهای او هستیم.
انتهای پیام
-
انتشار بهروزترین منبعِ باستانشناسی در موزه ملی
جبرییل نوکنده با بیان اینکه این کتاب مروری بر باستانشناسی و تاریخ ایران از زمان نخستین استقرارهای انسان در ایران طی دوران پارینهسنگی تا سدههای اولیه اسلامی است، گفت: همهی نویسندگان فصلهای این کتاب از متخصصان نام آشنای ایران و جهان هستند که با توجه به حوزه تخصصی خود فصلهای مختلف کتاب را بر اساس دورههای مختلف پیش از تاریخی و تاریخی ایران تالیف کردهاند.
او با بیان اینکه این کتاب تخصصی به همت موزه ملی ایران منتشر شده است، افزود: اطلاعات ارایه شده در فصلهای مختلف کتاب بر اساس نتایج جدیدترین کاوشها، اکتشافات و پژوهشهای باستانشناسی و تاریخی است و از این نظر میتوان کتاب را منبعی دست اول و به روز از تاریخ ایران دانست.
وی با اشاره به انتشار نقشههای متعدد در کتاب از موقعیت مکانهای مهم باستانی بر اساس دورههای مختلف و تصاویر حرفهای از مکانهای باستانی و اشیای مهم پیش از تاریخی و تاریخی ایران، اظهار کرد: این منابع عمدتاً از مجموعههای موزه ملی ایران انتخاب شدهاند و قبلاً در نمایشگاه «ایران مهد تمدن» در هلند و اسپانیا به نمایش درآمدهاند که امیدواریم اساتید رشتههای باستانشناسی، تاریخ و سایر رشتههای مرتبط در دانشگاهها و آموزگاران مدارس دوره متوسطه از این منبع مهم و جدید در آموزش تاریخ ایران استفاده کنند.
همچنین امالبنین غفوری – مسئول بخش انتشارات موزه ملی ایران – دربارهی شناسنامهی این کتاب گفت: کتاب دارای ۱۷ فصل و پنج بخش موضوعی است و از نظر فنی در قطع رحلی کوچک با جلد گالینگور و کاغذ گلاسه بهصورت تمام رنگی در ۲۲۴ صفحه و شمارگان هزار نسخه منتشر شده است.
او «چشمانداز طبیعی ایران» تالیف مرتضی جمالی، «ایران در دوران پارینهسنگی: عصر شکارگر- گردآوران» تالیف فریدون بیگلری و سونیا شیدرنگ، «ایران در دوره نوسنگی: روستاهای آغازین و اهلیسازی» نوشته محسن زیدی و محمدحسین عزیزی خرانقی، «ایران در دوره مس و سنگ: صنعتگران و تجار» اثر باربارا هلوینگ و جبرئیل نوکنده، «عیلام: نخستین مرحله در تحول تمدن ایران زمین» تالیف کامیار عبدی، «ایران در دوره مفرغ» اثر کریم علیزاده،«تمدن جیرفت: باشکوه و اسرارآمیز» اثر نصیر اسکندری و صدیقه پیران، «ایران در دوره آهن» تالیف یوسف حسنزاده و جان کرتیس، «مفرغهای لرستان» اثر نیما نظافتی، «ایران در دوره هخامنشی» از شاهرخ رزمجو، «پاسارگاد» تالیف علی موسوی، «کتیبه بیستون، سخنان شاه شاهان روی کوه اسرارآمیز» اثر ووتر هِنکِلمن، «الیمای باستان» از جعفر مهرکیان و ویتو مسینا، «ایران دوره سلوکی و اشکانی» تالیف وستا سرخوش کرتیس، «هنر و معماری شاهنشاهی ساسانی ( ۲۲۴ تا ۶۵۱ میلادی)» اثر یوسف مرادی و «هنر ایرانی در اوایل دوره اسلامی اثر شیلا کنبی را فصلهای این کتاب تخصصی معرفی کرد.
انتهای پیام
-
“آقا نجفی” گذری که از آن نباید گذشت
نشست فانوس، با موضوع «روشنگری پیرامون دو پروژۀ مهم شهر؛ گذر آقا نجفی و مرمت مسجد شیخ لطفالله» به همت بنیاد مردمنهاد تاریخ، فرهنگ و تمدن آریا از عصر تا شام ۲۹ بهمنماه در سالن اجتماعات سرای ورزشکاران برگزار شد.
علی قهرایی، نمایندۀ تشکلهای مردمی اصفهان در این نشست سخنش را با خوانش جملات ابتدایی سفرنامه ناصرخسرو دربارۀ اصفهان شروع کرد و گفت: متأسفانه در طول سالیان اخیر، نه دیگر در اصفهان جوی آب روان و سردی هست و نه آبوهوای خوش دارد و این معلولی جز سوء مدیریت و انفعال مردم ندارد که باعث شده اصفهان که موزهای به بزرگی یک شهر بود، به شهری با مسائل بسیار بدل شود؛ مسائلی که آمدوشد دولتها هم نتوانسته آن را حل کند و ما هر روز عقبتر میرویم.
وی ادامه داد: اهمیت میراث فرهنگی بر کسی پوشیده نیست و هر چه کشورها میراث غنیتری داشته باشند، در عرصه بینالملل موفقترند. در واقع کسانی میتوانند دیپلماسی قویتری داشته باشند که پشتوانه فرهنگی اجتماعی دارند. این پشتوانه جز با پیشینه و بیشینه به دست نمیآید و ما پیشینه را داریم اما در بیشینه عقبافتادهایم.
نماینده تشکلهای مردمی اصفهان یادآور شد: سال ۱۳۹۸ که چهلستون اصفهان ثبت جهانی شد، شهر سنپترزبورگ میزبان اجلاس جهانی یونسکو بود و استاندار وقت که در این جلسه شرکت داشت پس از بازگشت، جلسهای برگزار کرد و پرسید: چگونه سمنها اجازه میدهند مترو دل تاریخ اصفهان را بشکافد و از آن عبور کند؟ درحالیکه در شهر سنپترزبورگ حتی اجازه نمیدهند یک تیر چراغ برق نصب شود و میگویند قدرت و اصالت این شهر تاریخی باید حفظ شود.
قهرایی تصریح کرد: معمولاً گفته میشود که سمنها با توسعه مخالفند درحالیکه چنین نیست. در دیگر کشورهای دنیا که تمدنی همپای ایران دارند بهخوبی از میراث خود حراست میکنند و گردشگری آنها سالانه میلیاردها دلار برایشان درآمد دارد و اینجا ما داریم آثارمان را با دست خودمان یکییکی نابود میکنیم.
وی با ابراز این عقیده که ازجمله این نابودیها محور شرقی میدان نقشجهان است که از آن چیزی باقی نمانده، مدعی شد: شهرداری اصفهان بعضاً بدون هماهنگی میراث فرهنگی و شبانه، دستبهکار شده و خانههای صفوی و حتی سلجوقی این بافت سنتی شهر را تخریب کرده است. جای خوشبختی دارد که با مصوبه شورای عالی معماری و شهرسازی طرح احداث گذر آقا نجفی از دستور کار خارج شده اما در حال حاضر اصفهان مانده و یک خرابه که باید ساماندهی شود.
نماینده تشکلهای مردمی اصفهان خاطرنشان کرد: بنیاد تاریخ، فرهنگ و تمدن آریا کاری که وظیفه شهرداری بود انجام داد و برای ساماندهی این محور فراخوانی را منتشر کرد. هفت طرح جامع از سوی متخصصان شهرسازی طی این فراخوان ارسال شد و تقاضای ما این بود که طرحها به نام افراد در شورای اداری عنوان و ثبت شد و امیدواریم که با هماهنگی معاونت عمرانی و استانداری این مهم به وقوع بپیوندد.
قهرایی با معرفی اعضای پنل گذر آقا نجفی ادامه داد: فریماه هوشیار، پژوهشگر و کارشناس ارشد مرمت، احسان رعنایی، فعال میراث فرهنگی، خانم ردانی پور و خانم و آقای مرتضوی از اهالی محلۀ شرقی میدان نقشجهان در این نشست دربارۀ «گذر آقا نجفی صحبت میکنند و ما با مکاتبه از مسئولان مرتبط با دو پروژه گذر آقا نجفی و مرمت گنبد شیخ لطفالله تقاضا کردیم نمایندگان خود را برای پاسخ به پرسشها به این نشست اعزام کنند اما این مهم به وقوع نپیوست و خودشان مایل نبودند در جلسه حاضر باشند. با این وجود از همه خواهش میکنم اگر نام مسئولی که در جلسه غایب است ذکر میشود، شأنیت آن رعایت شود.
یک گذر و چند آسیب
سپس فریماه هوشیار که سال ۱۳۹۲ در محدوده شرقی پشت میدان نقشجهان مطالعات میدانی انجام داده بود، گفت: در طرح جامع و تفصیلی که سال ۱۳۸۵ تهیه شده، احداث گذر آقا نجفی پیشبینینشده بود. در این نقشهها زمین بایری در بخشی از محدودۀ شرقی پشت میدان نقشجهان دیده میشد که متعلق به اوقاف بود و بعد تبدیل به ساختمانی برای حوزه علمیه شد.
این دانشآموخته مرمت ادامه داد: بعد از این ساختوساز بود که بحث خیابانسازی در پشت میدان مطرح شد و با تخریب و آزادسازی ۱۲ هزار و ۴۰۱ مترمربع از فضای پشت میدان نقشجهان، خیابانی با عرض ۲۰ متر ایجاد شد که مشکلاتی را برای بافت تاریخی محله ایجاد کرد.
وی با اشاره به این مشکلات تصریح کرد: درهم تنیدگی بافت تاریخی پشت میدان نقشجهان با مداخلهها بههمریخته و علاوه بر مشکلاتی که به خاطر نبود آسیبشناسی کالبدی برای بنای تاریخی همواره گریبان گیر آن است، تخریبها اهالی محل را بهصورت روانی تحتفشار قرار داده و آنها نمیدانند خانهشان خراب میشود یا نه.
هوشیار افزود: کیفیت بافت تاریخی شرق میدان نقشجهان از هر لحاظ پایین آمده، شبکه معابر آن دچار مشکل شده و عناصر نامطلوبی به آن اضافهشده است. در سال ۱۳۹۲ که مطالعات میدانی روی این محدوده انجام دادیم، ۲۱ درصد از بناهای موجود در آن کلنگی و مخروبه، ۶۳ درصد متوسط و ۸ درصد باکیفیت خوب بود اما توجهی به این آسیبها نشد که هیچ، بازار سیاهی نیز ایجاد شد و افرادی که میدانستند در طرح گذر آقا نجفی، کدام خانۀ دارای ارزش تاریخی بر خیابان قرار میگیرد، آن را از مالک خریده بودند و این سوداگری نیز اهالی محل را میآزارد.
این دانشآموخته مرمت، مهاجرت افراد حاشیه شهر را نیز از دیگر مشکلات خانوادههای اصیل ساکن در پشت میدان نقشجهان دانست که باعث ایجاد ناامنی در این بخش از شهر شده است.
وی تصریح کرد: در کشورهای دیگر هر اثر تاریخی حریم دارد و وقتی چشماندازش را از بالا نگاه میکنید، به شما آرامش میدهد اما اکنون اگر بالای میدان نقشجهان بروید ناخودآگاه به خاطر آشفتگیهای بصری این بخش از بافت، روی خود را برمیگردانید چون مداخلهها خط آسمان را از بین برده و ایزوگام کردن پشتبامها و ساختوسازهای ناهمگون با بافت، منظره زشتی را ایجاد کرده است.
احسان رعنایی، فعال میراث فرهنگی نیز در این نشست گفت: مشکلاتی که پشت میدان نقشجهان به وجود آمده ترکیبی از لجاجت و نابلدی نسبت به پروژههای شهری است که باعث میشود مسئولان هم نتوانند بهدرستی با این منطقه برخورد کنند و هم نپذیرند که چنین اتفاقی از سوی دیگران بیفتد.
وی ادامه داد: خطری که نهتنها دربارۀ چهارباغ و گذر آقا نجفی و مرمت گنبد شیخ لطفالله بلکه بهطور کل درباره اصفهان هست، رفتار مدیریت شهری در برخورد باارزشهای شهری، تاریخی، مردمی و … است.
رعنایی تصریح کرد: گاهی دانشجویان و دیگران از ما میپرسند مگر میشود که پشت میدان نقشجهان خیابان بکشند، یا با چهارباغ چنان کنند و به فلان عرصه تاریخی دستاندازی کرده و آن را صاف کنند و بهجایش یک پاساژ نوساز بیمعنی راکد بسازند؟ و ما در پاسخ میگوییم که در برخورد با این مجموعههای مدیریتی که مبنای تصمیماتشان خوشایندهای این جناح و آن جناح است نباید به دنبال تحلیل کارشناسی بگردیم.
رعنایی افزود: تا زمانی که گفتگو و اطلاعرسانی و خواست از سوی مردم و مسئولان به شکل دوطرفه نباشد رسیدن به یک نقطه مشترک امکانپذیر نیست و سمنها و خبرنگاران و پویش نه به گذر آقا نجفی ثابت کردند که در مورد مسئله پشت میدان نقشجهان حاضر به همکاری هستند.
وی با شرح این همکاری اظهار کرد: ۳۰ دیماه ۱۳۹۷ مصوبه کمیسیون ماده پنج، شهرداری را ملزم به ارائه طرح ساماندهی برای محدوده شرقی پشت میدان نقشجهان کرد و متأسفانه در این مصوبه ذکر نشد که با مشارکت کارشناسان و نظرسنجی از اهالی محل این طرح تنظیم شود بااینحال بنیاد تاریخ، فرهنگ و تمدن آریا که یک سمن میراثی است، با دیدن تعللها، فراخوان داد و از ۲۵ کارشناس شهرسازی هفت طرح را برای ساماندهی این محدوده دریافت کرد؛ کاری که برای اولین بار توسط یک ان جی او انجام میشد.
این فعال میراث فرهنگی خاطرنشان کرد: وزارتخانه با دیدن همت این سمن از بنیاد تاریخ، فرهنگ و تمدن آریا دعوت کرد تا در جلسه کمیته فنی شورای عالی معماری و شهرسازی حضورداشته باشند و دربارۀ این هفت طرح حرف بزنند اما وقتی وارد این جلسه شدیم فهمیدیم که چرا مدیریت شهری تمایل ندارد طرحهای خود را به کارشناسان دیگر بسپارد.
وی با بیان این ادعا که ما در این جلسه فردی را دیدیم که کارمند شهرداری است و عمدۀ طرحها مثل چهارباغ و … به او سپردهشده، ابراز عقیده کرد: بنابراین چرا باید شهرداری اصفهان میپذیرفت که فراخوان بدهد تا کارشناسانی خارج از مجموعه خود برای ساماندهی گذر فکری کنند.
رعنایی با انتقاد از جامعه شهرسازی گفت: اگر آنها جدیت داشتند وضعیت شهرسازی اینگونه نبود و از سوی دیگر نبود پذیرش و فهم مشارکتپذیری در مدیریت شهری نیز باعث به وجود آمدن گرهای شده که بزرگترین ضرر آن غیر از اصفهان متوجه اهالی ساکن در محدودۀ شرقی پشت میدان نقشجهان است و امروز میبینیم که آنها بیش از ۱۰ سال است با بلاتکلیفی و سردرگمی مواجهاند.
پس از سخنان رعنایی، کلیپ مستندی پخش شد که حاوی اطلاعاتی درباره پروژه گذر آقا نجفی بود.
تمنای ساماندهی
مرتضوی، از اهالی منطقه شرقی پشت میدان نقشجهان پس از پخش این کلیپ گفت: زمانی که بحث تخریبها در این منطقه شروع شد اصلاً بحث تاریخی بودن یا نبودن خانهها مطرح نبود و فقط بحث بر سر این بود که آیا شهرداری این خانهها را به قیمت میخرد یا در حق اهالی اجحاف میشود؟
وی ادامه داد: مادر من و من، طی این سالها بسیار استقامت کردیم. سال ۱۳۸۶ همۀ کارها تا امضای نهایی رفته بود و چک واریز پول به دادستانی برای تخریب منزل مادرم صادرشده بود اما ما وکیلی گرفتیم و چهار میلیون تومان هزینه کردیم تا در دیوان عدالت اداری تهران این قضیه را پیگیری کنیم.
مرتضوی تصریح کرد: درنهایت فقط به این خاطر که اسم مادر من در احضاریهها نبود حکم تخریب باطل شد و جلوی بقیه تخریبها را هم گرفت. آنها به بهانه ساخت بناهایی دیگر حکم تخلیه خانهها را میگرفتند. بعد که ما به قاضی ثابت کردیم مستنداتشان درست نیست و کار به مصوبه کمیسیون ماده پنج رسید تازه اسم میراث و ارزش تاریخی بافت و خانهها به میان آمد درحالیکه پیش از آن ما یک پایمان در شهرداری و مسکن و شهرسازی و یک پایمان در میراث اصفهان بود و همه میگفتند این یک گذر ۱۶ متری و مورد تائید است.
این شهروند افزود: تا اینکه یکی از مسئولان یونسکو برای بازدید از میدان نقشجهان آمده بود و مادرم متوجه شد و در آن گیرودار صدایش را به گوش او رساند. مسئول مربوطه به مادرم گفته بود بروید آبروی ما نرود بعد رسیدگی میکنیم و تا امروز ما مصیبتهای زیادی داریم که همه اعضای پنل به آن اشاره کردند.
وی یادآور شد: اگر این محدوده خیابان شده بود به ضرر ما نبود اما ما ایستادگی کردیم و عاجزانه خواهش میکنیم که تمام تلاشتان را برای ساماندهی و رسیدن این محله به اصالتش انجام بدهید. ما امروز بلاتکلیفیم و به چشم دیدیم که یک نفر میگوید تخریبها تمام شد اما فردا با بولدوزر میآیند و خراب کردن را از سر میگیرند.
مرتضوی با بیان یک خاطره وضع بغرنج این محله را برای حاضران چنین شرح داد: چند روز پیش یکی از گلهداران پاییندست شهر برای قربانی به این منطقه آمده بود و بعد از انجام کار به من گفت باید یکبار زن و بچهام را بیاورم و اینجا را نشانشان بدهم تا ناشکری آنجا را نکنند چون دو سال است به من میگویند برویم وسط شهر زندگی کنیم اما نمیدانند این وضع وسط شهر است.
یک آزارِ طولانی
مادر شهید ردانی پور، از دیگر ساکنان محله پشت میدان نقشجهان نیز گفت: خانه ما ثبت میراث فرهنگی است اما تمام خانههای دوروبرمان خرابشده. چند وقت یکبار مسئولی میآید میگوییم وضع خراب است اما هیچ اتفاقی نمیافتد. باور کنید قبرستان تخت فولاد قشنگتر و به سامان تر از محل زندگی ماست.
وی ادامه داد: شبها اراذل در این محله گشت میزنند و… سگ و گربه و موش هم تا دلتان بخواهد هست. من میگویم توریستها فیلم میگیرند و بعد در خارج پخش میکنند و میگویند این وضعیت بافت تاریخی اصفهان است و آبروی ایران میرود. مسئولان ۲۴ ساعت مهمان ما باشند و ببینند این وضعیت را تاب میآورند؟
این مادر شهید خاطرنشان کرد: در ایام عید به حدی ترافیک این محل بد میشود که پسرم میگوید خوب است عیدها خانه را ترک کنیم. اقوام ما تصمیم گرفتهاند بعد از ۱۳ به در از ما دیدوبازدید کنند چون اینجا گیر میافتند. این چه وضعیتی است که برای ما درست کردهاند؟ کی این وضعیت درست میشود؟ ما ۱۵ سال است که در مضیقه و آزاریم.نقدی به برخی از سمنها
در این لحظه، قهرایی، نماینده تشکلهای مردمی استان اصفهان با بیان اینکه سمنهای حوزه میراث فرهنگی کم تعداد نیستند گفت: این سمنها بهنوعی مقصر فرعی این مسائلاند چون برخی از اعضای آنها با نفوذ به بدنه شهری میتوانستند جلوی این وضعیت را بگیرند اما در موقعیت شغلی و سازمانی خود حل شدند و کنشگریشان را از یاد بردند درحالیکه همه ما باید در چنین جایگاهی بیشتر احساس مسئولیت کنیم.
یک پرسش و چند پاسخ
نماینده تشکلهای مردمی استان اصفهان از حاضران خواست اگر سؤالی درباره گذر آقا نجفی از اعضای پنل دارند بپرسند و یکی از افراد که خود را بهروز داراب زاده و از دانشجویان رشته شهرسازی دانشگاه هنر اصفهان معرفی کرد گفت: ما کلاسی با معاون شهرداری اصفهان داشتیم و درباره گذر از او پرسیدیم که گفت چرا سمنهایی که از سال ۱۳۸۹ مشغول فعالیت هستند از بهمن ۱۳۹۷ شروع به آه و فریاد کردند؟ اگر شما میگویید که تصمیمها بر اساس بازی سیاسی گرفته میشود من فکر میکنم حرکت سمنها هم سیاسی است. آقای معاون میگفت تخریبها قبل از مدیریتش انجامشده پس چرا حالا ان جی او ها جلسه برگزار کردهاند و مسائل چهارباغ و کاخ جهاننما و گذر را بررسی میکنند. مگر امروز این مشکلها به وجود آمده است؟سمیه قنبری، خبرنگار حوزه میراث فرهنگی به این فرد پاسخ داد: آقای معاون باید علت نپرداختن سمنها به مسئله گذر را در آن سالها از کسانی بپرسد که آن زمان در رأس و عضو فعال سمنهای میراثی بودند و الآن در بدنه شهرداری مسئولیت دارند. اگر کوتاهی در آن زمان صورت گرفته از طرف همین دوستان بوده است. حرف معاون درباره تخریبها درست است. در سال ۱۳۹۳ و قبل از کمیسیون ماده پنج، مسئول مربوطه ۷۰ درصد از زمینهای این محدوده پشت میدان نقشجهان را آزادسازی کرده و به آن افتخار هم میکند اما اگر او اشتباه کرده چرا آقای معاون که قدرت اجرایی هم دارد بر این اشتباه اصرار دارد؟
داراب زاده، جواب داد: تخلفهایی که قبلاً صورت گرفته سر جای خود، اما همین که الآن شما میتوانید جلسه بگذارید و نقد و بررسی کنید ویژگی خوب مسئولان است که میشنوند. ما از آقای معاون برای حضور در دانشگاه دعوت کردیم و قبول کردند، قبلاً مسئولان این ویژگی را نداشتند.
قهرایی نیز وارد این بحث شد و خطاب به این دانشجو اظهار کرد: سازمانهای مردمنهاد بهصورت قانونی از سال ۱۳۸۹ فعالیت داشتند اما تا سال ۱۳۹۲ مسئولان آنها را به رسمیت نمیشناختند و تصور اجازه برگزاری جلسه نقد و بررسی را دربارۀ مسائل به آنها نمیدادند. بنابراین قسمتی از خاموشی سمنها در آن سالها به این برمیگردد. ضمن اینکه ما در کلیپ به مسئولان گذشته هم اشاره کردیم و کاری به استراتژی کسی نداریم. علاوه بر این نقش فضای مجازی را در رسیدن صدای سمنها به گوش مردم نادیده نگیرید.
هوشیار در ادامۀ این بحث گفت: پویشها از سالها پیش در دنیا فعال بودند اما ما از دنیا عقبیم. جای شکرش باقی است از زمانی که استارت این پویشها کلید خورده جلوی بعضی تخریبها گرفتهشده اما آنقدر حجم تخریبها در میراث استان اصفهان بالاست که هر شهروندی باید مثل یک کنشگر میراث و خبرنگار میراث وارد عمل شود و برای حفظ میراثش بجنگد.
خانم مرتضوی، نیز اظهار کرد: من یک زن خانهدارم. .وقتی دیدم دارند پشت میدان نقشجهان خیابانکشی میکنند با خودم گفتم چطور عبور ماشین از میدان برای آن ضرر دارد اما اینجا و دقیقاً در ۵۰ متری میدان اگر ماشینها عبور کنند ضرری ندارد. من بارها به کافینت رفتم و برای مدیر میراث نامه نوشتم و فرستادم اما میگفتند بیرنگ است، به دستم نرسیده، دوباره بفرستید! چطور است که یک زن خانهدار میفهمد نباید نزدیک میدان نقشجهان خیابان باشد اما مسئولان نه؟
همچنین، رعنایی خطاب به این دانشجو گفت: سؤال شما سؤال خیلیهاست. اول اینکه فضای مجازی را دستکم نگیرید که اگرچه تشکل جدی نداریم اما فعالیت داشتهایم و فضای مجازی آن را به چشم شما نیاورده. دوم اینکه فریب این قاعدۀ “ما نبودیم قبلیها بودند” را نخورید چون خیلی از افرادی که قبلاً در به وجود آمدن این مسائل نقش داشتند در حال حاضر هم در این سیستم به کار خود ادامه میدهند و سوم اینکه هیچ مدیر لایقی که میخواهد کار درستی انجام بدهد نمیگوید چون قبلیها اشتباه کردهاند من آن را ادامه میدهم.
وی ادامه داد: ما هفت طرح ساماندهی این محدوده را به شهرداری دادیم و در این شش ماه نشانهای از پذیرش ندیدهایم بنابراین این نشان میدهد ماجرا چیز دیگری است.
منتظر واکنش استانداری هستیم
قنبری نیز خاطرنشان کرد: در دورۀ استانداری آقای ذاکر اصفهانی ما تا نیمهشب دربارۀ مسائل میراثی با ایشان جلسه داشتیم و سه اثر تاریخی اصفهان در همین دوره ثبت جهانی شد و اکنون اینهمه اتفاق تلخ در شهر رخداده و آقای جهانگیری در تهران واکنش نشان میدهد اما از استاندار اصفهان چیزی نشنیدهایم.
انتهای پیام
-
«گذر آقا نجفی» در پاسکاری میان تخریب و مرمت
نشست فانوس، با موضوع «روشنگری پیرامون دو پروژۀ مهم شهر؛ گذر آقا نجفی و مرمت مسجد شیخ لطفالله» به همت بنیاد مردمنهاد تاریخ، فرهنگ و تمدن آریا از عصر تا شام ۲۹ بهمنماه در سالن اجتماعات سرای ورزشکاران برگزار شد.
علی قهرایی، نمایندۀ تشکلهای مردمی اصفهان در این نشست سخنش را با خوانش جملات ابتدایی سفرنامه ناصرخسرو دربارۀ اصفهان شروع کرد و گفت: متأسفانه در طول سالیان اخیر، نه دیگر در اصفهان جوی آب روان و سردی هست و نه آبوهوای خوش دارد و این معلولی جز سوء مدیریت و انفعال مردم ندارد که باعث شده اصفهان که موزهای به بزرگی یک شهر بود، به شهری با مسائل بسیار بدل شود؛ مسائلی که آمدوشد دولتها هم نتوانسته آن را حل کند و ما هر روز عقبتر میرویم.
وی ادامه داد: اهمیت میراث فرهنگی بر کسی پوشیده نیست و هر چه کشورها میراث غنیتری داشته باشند، در عرصه بینالملل موفقترند. در واقع کسانی میتوانند دیپلماسی قویتری داشته باشند که پشتوانه فرهنگی اجتماعی دارند. این پشتوانه جز با پیشینه و بیشینه به دست نمیآید و ما پیشینه را داریم اما در بیشینه عقبافتادهایم.
نماینده تشکلهای مردمی اصفهان یادآور شد: سال ۱۳۹۸ که چهلستون اصفهان ثبت جهانی شد، شهر سنپترزبورگ میزبان اجلاس جهانی یونسکو بود و استاندار وقت که در این جلسه شرکت داشت پس از بازگشت، جلسهای برگزار کرد و پرسید: چگونه سمنها اجازه میدهند مترو دل تاریخ اصفهان را بشکافد و از آن عبور کند؟ درحالیکه در شهر سنپترزبورگ حتی اجازه نمیدهند یک تیر چراغ برق نصب شود و میگویند قدرت و اصالت این شهر تاریخی باید حفظ شود.
قهرایی تصریح کرد: معمولاً گفته میشود که سمنها با توسعه مخالفند درحالیکه چنین نیست. در دیگر کشورهای دنیا که تمدنی همپای ایران دارند بهخوبی از میراث خود حراست میکنند و گردشگری آنها سالانه میلیاردها دلار برایشان درآمد دارد و اینجا ما داریم آثارمان را با دست خودمان یکییکی نابود میکنیم.
وی با ابراز این عقیده که ازجمله این نابودیها محور شرقی میدان نقشجهان است که از آن چیزی باقی نمانده، مدعی شد: شهرداری اصفهان بعضاً بدون هماهنگی میراث فرهنگی و شبانه، دستبهکار شده و خانههای صفوی و حتی سلجوقی این بافت سنتی شهر را تخریب کرده است. جای خوشبختی دارد که با مصوبه شورای عالی معماری و شهرسازی طرح احداث گذر آقا نجفی از دستور کار خارج شده اما در حال حاضر اصفهان مانده و یک خرابه که باید ساماندهی شود.
نماینده تشکلهای مردمی اصفهان خاطرنشان کرد: بنیاد تاریخ، فرهنگ و تمدن آریا کاری که وظیفه شهرداری بود انجام داد و برای ساماندهی این محور فراخوانی را منتشر کرد. هفت طرح جامع از سوی متخصصان شهرسازی طی این فراخوان ارسال شد و تقاضای ما این بود که طرحها به نام افراد در شورای اداری عنوان و ثبت شد و امیدواریم که با هماهنگی معاونت عمرانی و استانداری این مهم به وقوع بپیوندد.
قهرایی با معرفی اعضای پنل گذر آقا نجفی ادامه داد: فریماه هوشیار، پژوهشگر و کارشناس ارشد مرمت، احسان رعنایی، فعال میراث فرهنگی، خانم ردانی پور و خانم و آقای مرتضوی از اهالی محلۀ شرقی میدان نقشجهان در این نشست دربارۀ «گذر آقا نجفی صحبت میکنند و ما با مکاتبه از مسئولان مرتبط با دو پروژه گذر آقا نجفی و مرمت گنبد شیخ لطفالله تقاضا کردیم نمایندگان خود را برای پاسخ به پرسشها به این نشست اعزام کنند اما این مهم به وقوع نپیوست و خودشان مایل نبودند در جلسه حاضر باشند. با این وجود از همه خواهش میکنم اگر نام مسئولی که در جلسه غایب است ذکر میشود، شأنیت آن رعایت شود.
یک گذر و چند آسیب
سپس فریماه هوشیار که سال ۱۳۹۲ در محدوده شرقی پشت میدان نقشجهان مطالعات میدانی انجام داده بود، گفت: در طرح جامع و تفصیلی که سال ۱۳۸۵ تهیه شده، احداث گذر آقا نجفی پیشبینینشده بود. در این نقشهها زمین بایری در بخشی از محدودۀ شرقی پشت میدان نقشجهان دیده میشد که متعلق به اوقاف بود و بعد تبدیل به ساختمانی برای حوزه علمیه شد.
این دانشآموخته مرمت ادامه داد: بعد از این ساختوساز بود که بحث خیابانسازی در پشت میدان مطرح شد و با تخریب و آزادسازی ۱۲ هزار و ۴۰۱ مترمربع از فضای پشت میدان نقشجهان، خیابانی با عرض ۲۰ متر ایجاد شد که مشکلاتی را برای بافت تاریخی محله ایجاد کرد.
وی با اشاره به این مشکلات تصریح کرد: درهم تنیدگی بافت تاریخی پشت میدان نقشجهان با مداخلهها بههمریخته و علاوه بر مشکلاتی که به خاطر نبود آسیبشناسی کالبدی برای بنای تاریخی همواره گریبان گیر آن است، تخریبها اهالی محل را بهصورت روانی تحتفشار قرار داده و آنها نمیدانند خانهشان خراب میشود یا نه.
هوشیار افزود: کیفیت بافت تاریخی شرق میدان نقشجهان از هر لحاظ پایین آمده، شبکه معابر آن دچار مشکل شده و عناصر نامطلوبی به آن اضافهشده است. در سال ۱۳۹۲ که مطالعات میدانی روی این محدوده انجام دادیم، ۲۱ درصد از بناهای موجود در آن کلنگی و مخروبه، ۶۳ درصد متوسط و ۸ درصد باکیفیت خوب بود اما توجهی به این آسیبها نشد که هیچ، بازار سیاهی نیز ایجاد شد و افرادی که میدانستند در طرح گذر آقا نجفی، کدام خانۀ دارای ارزش تاریخی بر خیابان قرار میگیرد، آن را از مالک خریده بودند و این سوداگری نیز اهالی محل را میآزارد.
این دانشآموخته مرمت، مهاجرت افراد حاشیه شهر را نیز از دیگر مشکلات خانوادههای اصیل ساکن در پشت میدان نقشجهان دانست که باعث ایجاد ناامنی در این بخش از شهر شده است.
وی تصریح کرد: در کشورهای دیگر هر اثر تاریخی حریم دارد و وقتی چشماندازش را از بالا نگاه میکنید، به شما آرامش میدهد اما اکنون اگر بالای میدان نقشجهان بروید ناخودآگاه به خاطر آشفتگیهای بصری این بخش از بافت، روی خود را برمیگردانید چون مداخلهها خط آسمان را از بین برده و ایزوگام کردن پشتبامها و ساختوسازهای ناهمگون با بافت، منظره زشتی را ایجاد کرده است.
احسان رعنایی، فعال میراث فرهنگی نیز در این نشست گفت: مشکلاتی که پشت میدان نقشجهان به وجود آمده ترکیبی از لجاجت و نابلدی نسبت به پروژههای شهری است که باعث میشود مسئولان هم نتوانند بهدرستی با این منطقه برخورد کنند و هم نپذیرند که چنین اتفاقی از سوی دیگران بیفتد.
وی ادامه داد: خطری که نهتنها دربارۀ چهارباغ و گذر آقا نجفی و مرمت گنبد شیخ لطفالله بلکه بهطور کل درباره اصفهان هست، رفتار مدیریت شهری در برخورد باارزشهای شهری، تاریخی، مردمی و … است.
رعنایی تصریح کرد: گاهی دانشجویان و دیگران از ما میپرسند مگر میشود که پشت میدان نقشجهان خیابان بکشند، یا با چهارباغ چنان کنند و به فلان عرصه تاریخی دستاندازی کرده و آن را صاف کنند و بهجایش یک پاساژ نوساز بیمعنی راکد بسازند؟ و ما در پاسخ میگوییم که در برخورد با این مجموعههای مدیریتی که مبنای تصمیماتشان خوشایندهای این جناح و آن جناح است نباید به دنبال تحلیل کارشناسی بگردیم.
رعنایی افزود: تا زمانی که گفتگو و اطلاعرسانی و خواست از سوی مردم و مسئولان به شکل دوطرفه نباشد رسیدن به یک نقطه مشترک امکانپذیر نیست و سمنها و خبرنگاران و پویش نه به گذر آقا نجفی ثابت کردند که در مورد مسئله پشت میدان نقشجهان حاضر به همکاری هستند.
وی با شرح این همکاری اظهار کرد: ۳۰ دیماه ۱۳۹۷ مصوبه کمیسیون ماده پنج، شهرداری را ملزم به ارائه طرح ساماندهی برای محدوده شرقی پشت میدان نقشجهان کرد و متأسفانه در این مصوبه ذکر نشد که با مشارکت کارشناسان و نظرسنجی از اهالی محل این طرح تنظیم شود بااینحال بنیاد تاریخ، فرهنگ و تمدن آریا که یک سمن میراثی است، با دیدن تعللها، فراخوان داد و از ۲۵ کارشناس شهرسازی هفت طرح را برای ساماندهی این محدوده دریافت کرد؛ کاری که برای اولین بار توسط یک ان جی او انجام میشد.
این فعال میراث فرهنگی خاطرنشان کرد: وزارتخانه با دیدن همت این سمن از بنیاد تاریخ، فرهنگ و تمدن آریا دعوت کرد تا در جلسه کمیته فنی شورای عالی معماری و شهرسازی حضورداشته باشند و دربارۀ این هفت طرح حرف بزنند اما وقتی وارد این جلسه شدیم فهمیدیم که چرا مدیریت شهری تمایل ندارد طرحهای خود را به کارشناسان دیگر بسپارد.
وی با بیان این ادعا که ما در این جلسه فردی را دیدیم که کارمند شهرداری است و عمدۀ طرحها مثل چهارباغ و … به او سپردهشده، ابراز عقیده کرد: بنابراین چرا باید شهرداری اصفهان میپذیرفت که فراخوان بدهد تا کارشناسانی خارج از مجموعه خود برای ساماندهی گذر فکری کنند.
رعنایی با انتقاد از جامعه شهرسازی گفت: اگر آنها جدیت داشتند وضعیت شهرسازی اینگونه نبود و از سوی دیگر نبود پذیرش و فهم مشارکتپذیری در مدیریت شهری نیز باعث به وجود آمدن گرهای شده که بزرگترین ضرر آن غیر از اصفهان متوجه اهالی ساکن در محدودۀ شرقی پشت میدان نقشجهان است و امروز میبینیم که آنها بیش از ۱۰ سال است با بلاتکلیفی و سردرگمی مواجهاند.
پس از سخنان رعنایی، کلیپ مستندی پخش شد که حاوی اطلاعاتی درباره پروژه گذر آقا نجفی بود.
تمنای ساماندهی
مهدی مرتضوی، از اهالی منطقه شرقی پشت میدان نقشجهان پس از پخش این کلیپ گفت: زمانی که بحث تخریبها در این منطقه شروع شد اصلاً بحث تاریخی بودن یا نبودن خانهها مطرح نبود و فقط بحث بر سر این بود که آیا شهرداری این خانهها را به قیمت میخرد یا در حق اهالی اجحاف میشود؟
وی ادامه داد: مادر من و من، طی این سالها بسیار استقامت کردیم. سال ۱۳۸۶ همۀ کارها تا امضای نهایی رفته بود و چک واریز پول به دادستانی برای تخریب منزل مادرم صادرشده بود اما ما وکیلی گرفتیم و چهار میلیون تومان هزینه کردیم تا در دیوان عدالت اداری تهران این قضیه را پیگیری کنیم.
مرتضوی تصریح کرد: درنهایت فقط به این خاطر که اسم مادر من در احضاریهها نبود حکم تخریب باطل شد و جلوی بقیه تخریبها را هم گرفت. آنها به بهانه ساخت بناهایی دیگر حکم تخلیه خانهها را میگرفتند. بعد که ما به قاضی ثابت کردیم مستنداتشان درست نیست و کار به مصوبه کمیسیون ماده پنج رسید تازه اسم میراث و ارزش تاریخی بافت و خانهها به میان آمد درحالیکه پیش از آن ما یک پایمان در شهرداری و مسکن و شهرسازی و یک پایمان در میراث اصفهان بود و همه میگفتند این یک گذر ۱۶ متری و مورد تائید است.
این شهروند افزود: تا اینکه یکی از مسئولان یونسکو برای بازدید از میدان نقشجهان آمده بود و مادرم متوجه شد و در آن گیرودار صدایش را به گوش او رساند. مسئول مربوطه به مادرم گفته بود بروید آبروی ما نرود بعد رسیدگی میکنیم و تا امروز ما مصیبتهای زیادی داریم که همه اعضای پنل به آن اشاره کردند.
وی یادآور شد: اگر این محدوده خیابان شده بود به ضرر ما نبود اما ما ایستادگی کردیم و عاجزانه خواهش میکنیم که تمام تلاشتان را برای ساماندهی و رسیدن این محله به اصالتش انجام بدهید. ما امروز بلاتکلیفیم و به چشم دیدیم که یک نفر میگوید تخریبها تمام شد اما فردا با بولدوزر میآیند و خراب کردن را از سر میگیرند.
مرتضوی با بیان یک خاطره وضع بغرنج این محله را برای حاضران چنین شرح داد: چند روز پیش یکی از گلهداران پاییندست شهر برای قربانی به این منطقه آمده بود و بعد از انجام کار به من گفت باید یکبار زن و بچهام را بیاورم و اینجا را نشانشان بدهم تا ناشکری آنجا را نکنند چون دو سال است به من میگویند برویم وسط شهر زندگی کنیم اما نمیدانند این وضع وسط شهر است.
یک آزارِ طولانی
مادر شهید ردانی پور، از دیگر ساکنان محله پشت میدان نقشجهان نیز گفت: خانه ما ثبت میراث فرهنگی است اما تمام خانههای دوروبرمان خرابشده. چند وقت یکبار مسئولی میآید میگوییم وضع خراب است اما هیچ اتفاقی نمیافتد. باور کنید قبرستان تخت فولاد قشنگتر و به سامان تر از محل زندگی ماست.
وی ادامه داد: شبها اراذل در این محله گشت میزنند و… سگ و گربه و موش هم تا دلتان بخواهد هست. من میگویم توریستها فیلم میگیرند و بعد در خارج پخش میکنند و میگویند این وضعیت بافت تاریخی اصفهان است و آبروی ایران میرود. مسئولان ۲۴ ساعت مهمان ما باشند و ببینند این وضعیت را تاب میآورند؟
این مادر شهید خاطرنشان کرد: در ایام عید به حدی ترافیک این محل بد میشود که پسرم میگوید خوب است عیدها خانه را ترک کنیم. اقوام ما تصمیم گرفتهاند بعد از ۱۳ به در از ما دیدوبازدید کنند چون اینجا گیر میافتند. این چه وضعیتی است که برای ما درست کردهاند؟ کی این وضعیت درست میشود؟ ما ۱۵ سال است که در مضیقه و آزاریم.نقدی به برخی از سمنها
در این لحظه، قهرایی، نماینده تشکلهای مردمی استان اصفهان با بیان اینکه سمنهای حوزه میراث فرهنگی کم تعداد نیستند گفت: این سمنها بهنوعی مقصر فرعی این مسائلاند چون برخی از اعضای آنها با نفوذ به بدنه شهری میتوانستند جلوی این وضعیت را بگیرند اما در موقعیت شغلی و سازمانی خود حل شدند و کنشگریشان را از یاد بردند درحالیکه همه ما باید در چنین جایگاهی بیشتر احساس مسئولیت کنیم.
یک پرسش و چند پاسخ
نماینده تشکلهای مردمی استان اصفهان از حاضران خواست اگر سؤالی درباره گذر آقا نجفی از اعضای پنل دارند بپرسند و یکی از افراد که خود را بهروز داراب زاده و از دانشجویان رشته شهرسازی دانشگاه هنر اصفهان معرفی کرد گفت: ما کلاسی با معاون شهرداری اصفهان داشتیم و درباره گذر از او پرسیدیم که گفت چرا سمنهایی که از سال ۱۳۸۹ مشغول فعالیت هستند از بهمن ۱۳۹۷ شروع به آه و فریاد کردند؟ اگر شما میگویید که تصمیمها بر اساس بازی سیاسی گرفته میشود من فکر میکنم حرکت سمنها هم سیاسی است. آقای معاون میگفت تخریبها قبل از مدیریتش انجامشده پس چرا حالا ان جی او ها جلسه برگزار کردهاند و مسائل چهارباغ و کاخ جهاننما و گذر را بررسی میکنند. مگر امروز این مشکلها به وجود آمده است؟سمیه قنبری، خبرنگار حوزه میراث فرهنگی به این فرد پاسخ داد: آقای معاون باید علت نپرداختن سمنها به مسئله گذر را در آن سالها از کسانی بپرسد که آن زمان در رأس و عضو فعال سمنهای میراثی بودند و الآن در بدنه شهرداری مسئولیت دارند. اگر کوتاهی در آن زمان صورت گرفته از طرف همین دوستان بوده است. حرف معاون درباره تخریبها درست است. در سال ۱۳۹۳ و قبل از کمیسیون ماده پنج، مسئول مربوطه ۷۰ درصد از زمینهای این محدوده پشت میدان نقشجهان را آزادسازی کرده و به آن افتخار هم میکند اما اگر او اشتباه کرده چرا آقای معاون که قدرت اجرایی هم دارد بر این اشتباه اصرار دارد؟
داراب زاده، جواب داد: تخلفهایی که قبلاً صورت گرفته سر جای خود، اما همین که الآن شما میتوانید جلسه بگذارید و نقد و بررسی کنید ویژگی خوب مسئولان است که میشنوند. ما از آقای معاون برای حضور در دانشگاه دعوت کردیم و قبول کردند، قبلاً مسئولان این ویژگی را نداشتند.
قهرایی نیز وارد این بحث شد و خطاب به این دانشجو اظهار کرد: سازمانهای مردمنهاد بهصورت قانونی از سال ۱۳۸۹ فعالیت داشتند اما تا سال ۱۳۹۲ مسئولان آنها را به رسمیت نمیشناختند و تصور اجازه برگزاری جلسه نقد و بررسی را دربارۀ مسائل به آنها نمیدادند. بنابراین قسمتی از خاموشی سمنها در آن سالها به این برمیگردد. ضمن اینکه ما در کلیپ به مسئولان گذشته هم اشاره کردیم و کاری به استراتژی کسی نداریم. علاوه بر این نقش فضای مجازی را در رسیدن صدای سمنها به گوش مردم نادیده نگیرید.
هوشیار در ادامۀ این بحث گفت: پویشها از سالها پیش در دنیا فعال بودند اما ما از دنیا عقبیم. جای شکرش باقی است از زمانی که استارت این پویشها کلید خورده جلوی بعضی تخریبها گرفتهشده اما آنقدر حجم تخریبها در میراث استان اصفهان بالاست که هر شهروندی باید مثل یک کنشگر میراث و خبرنگار میراث وارد عمل شود و برای حفظ میراثش بجنگد.
خانم مرتضوی، نیز اظهار کرد: من یک زن خانهدارم. .وقتی دیدم دارند پشت میدان نقشجهان خیابانکشی میکنند با خودم گفتم چطور عبور ماشین از میدان برای آن ضرر دارد اما اینجا و دقیقاً در ۵۰ متری میدان اگر ماشینها عبور کنند ضرری ندارد. من بارها به کافینت رفتم و برای مدیر میراث نامه نوشتم و فرستادم اما میگفتند بیرنگ است، به دستم نرسیده، دوباره بفرستید! چطور است که یک زن خانهدار میفهمد نباید نزدیک میدان نقشجهان خیابان باشد اما مسئولان نه؟
همچنین، رعنایی خطاب به این دانشجو گفت: سؤال شما سؤال خیلیهاست. اول اینکه فضای مجازی را دستکم نگیرید که اگرچه تشکل جدی نداریم اما فعالیت داشتهایم و فضای مجازی آن را به چشم شما نیاورده. دوم اینکه فریب این قاعدۀ “ما نبودیم قبلیها بودند” را نخورید چون خیلی از افرادی که قبلاً در به وجود آمدن این مسائل نقش داشتند در حال حاضر هم در این سیستم به کار خود ادامه میدهند و سوم اینکه هیچ مدیر لایقی که میخواهد کار درستی انجام بدهد نمیگوید چون قبلیها اشتباه کردهاند من آن را ادامه میدهم.
وی ادامه داد: ما هفت طرح ساماندهی این محدوده را به شهرداری دادیم و در این شش ماه نشانهای از پذیرش ندیدهایم بنابراین این نشان میدهد ماجرا چیز دیگری است.
منتظر واکنش استانداری هستیم
قنبری نیز خاطرنشان کرد: در دورۀ استانداری آقای ذاکر اصفهانی ما تا نیمهشب دربارۀ مسائل میراثی با ایشان جلسه داشتیم و سه اثر تاریخی اصفهان در همین دوره ثبت جهانی شد و اکنون اینهمه اتفاق تلخ در شهر رخداده و آقای جهانگیری در تهران واکنش نشان میدهد اما از استاندار اصفهان چیزی نشنیدهایم.
انتهای پیام
-
بازگشایی «خانه عشاق» پس از ۴ دهه
به گزارش ایسنا به نقل از گاردین، این ساختمان که یکی از باارزشترین ساختمانهای موجود در ویرانههای «پمپئی» محسوب میشود در حادثه فوران آتشفشان «وزوو» در سال ۷۹ میلادی زیر خاکستر مدفون شد. این ساختمان باستانی در حالی در سال ۱۹۳۳ کشف شده که طبقه دوم آن هنوز پابرجا بود و بخش اعظمی از طراحیهای داخلی آن سالم باقی مانده بود.
پس از وقوع زمینلرزه سال ۱۹۸۰ که منجر به کشته شدن حدود ۳,۰۰۰ نفر شد، درهای این ساختمان برای بازسازی و مرمت بسته شد.
پروژه مرمت و بازسازی این ساختمان ارزشمند با کمک بودجه «پروژه پمپئی عظیم» که از سوی اتحادیه اروپا تامین شده بود از سال ۲۰۱۲ آغاز شد.
وزیر فرهنگ ایتالیا بازگشایی این ساختمان مجلل باستانی را «داستان از نو متولد شدن و رستگاری» توصیف کرد.
قدمت این ساختمان که به «خانه عشاق» شهرت دارد به قرن اول پیش از میلاد مسیح بازمیگردد؛ با این حال دیوارنگارههای (فرسکوهای) بسیاری که منظرههای مختلف را به تصویر میکشند به خوبی در دیوارهای این ساختمان حفظ شدهاند.
دو ساختمان باستانی دیگر «پمپئی» نیز پس از مدتها بازگشایی شدند.
هرساله حدود چهار میلیون بازدیدکننده از «پمپئی» دیدن میکنند.
انتهای پیام
-
گنجینهای که در مرمت «پمپئی» کشف شد
به گزارش ایسنا به نقل از آرتدیلی، در جریان پروژه طاقتفرسای مرمت ویرانههای «پمپئی» که پس از تماشاخانه «کولوسئوم» دومین مقصد پربازدید ایتالیا محسوب میشود تیم بزرگی از متخصصان دیوارها و ساختار ویرانشده این مکان را بازسازی کردند و در نقاط بکر این محوطه تاریخی به کاوش پرداختند.
در این بین در جریان بازسازی و مرمت، اکتشافاتی در نقاطی از این محوطه که هیچگاه توسط متخصصان باستانشناسی مورد بررسی قرار نگرفته بود، اما در طول قرنهای متمادی بارها مورد سوءقصد قاچاقچیان عتیقه و جواهرات قرار گرفته بود نیز رخ داد.
باستانشناسان در ماه اکتبر یک دیوارنگاره (فرسکو) از تصویر لحظه پیروزی یک گلادیاتور کشف کردند.
در سال ۲۰۱۸ نیز نوشتهای باستانی کشف شد که ثابت میکرد شهر باستانی «پمپئی» که در نزدیکی شهر «ناپل» کنونی واقع بوده در هفدهم اکتبر سال ۷۹ میلادی نابود شده است؛ این درحالی است که پیشتر تصور میشد این شهر در تاریخ بیست و چهارم آگوست نابود شده است.
این پروژه بازسازی عظیم پس از آنکه «یونسکو» در سال ۲۰۱۳ هشدار داد به دلیل خسارتهای متعدد واردشده به این محوطه تاریخی، ویرانههای «پمپئی» را از فهرست میراث جهانی خارج میکند، آغاز شد.
شهر باستانی «پمپئی» حدود ۲۰۰۰ سال پیش پس از فوران آتشفشان «وزوو» ویران و ویرانههای آن زیر خاکستر مدفون شد.
انتهای پیام