مصطفی قاسمی به ایسنا گفت: با توجه به ناآرامیهای داخل عراق، سفرهای زمینی کاروانها به این کشور کاملا متوقف شده و درحال حاضر تمام سفرها به صورت هوایی به عراق انجام میشود. این سفرها نیز با توجه به تعداد زائران متقاضی، به تناسب شرایط عراق و با درنظر گرفتن ملاحظات امنیتی برنامهریزی میشود.
وی افزود: درخواست زیادی برای سفر زمینی به عراق وجود دارد ولی شرایط اقتضا میکند فعلا سفرها را در به صورت هوایی ادامه دهیم. البته ما برای انجام سفرهای زمینی مشکلی نداریم ولی لازم است شرایط عراق را درنظر بگیریم.
رشیدیان گفت: درحال حاضر زائران ایرانی به شهرهای کربلا و نجف سفر میکنند اما اگر شرایط مناسب باشد شهرهای سامرا و کاظمین هم به برنامه آنها اضافه میشود.
علیرضا رشیدیان ـ رییس سازمان حج و زیارت ـ نیز پیشتر درباره اعزام کاروانهای زیارتی به عراق با درنظر گرفتن ملاحظات این کشور و آسایش زائران ایرانی، سخن گفته و اظهار کرده بود: سفر به کربلا و نجف، کاظمین و سامرا به شکل محدود و با لحاظ شرایط و آسایش زائران انجام میشود.
عراق ماهها است که درگیر تظاهرات داخلی است، به همین دلیل تردد در برخی مرزهای خاکی ایران و عراق متوقف شده. وزارت خارجه کشورمان نیز در آبانماه به شهروندان ایرانی هشدار داد: «تا اطلاع ثانوی برنامه سفر خود به عراق را به تعویق اندازند. » این توصیه مسافرتی از سوی وزارت خارجه همچنان برقرار است اما سازمان حج و زیارت با استناد تقاضای مکرر مردم، سفرهای کاروانی به عتبات عالیات عراق را به شکلی محدود را از اوایل آذرماه از سر گرفته است.
به گزارش ایسنا، نمونههای نادیده از «هنر خوشنویسی» در قالب نمایشگاهی با عنوان «قلمی چند از گنجینه ملک مدنی» یکم دی در موزه ملی ایران به نمایش در میآید.
در این نمایشگاه که از ساعت ۱۴ تا ۱۶ در موزه مادر ایران در خیابان امام خمینی (ره)، خیابان سیتیر، موزه ملی ایران برگزار میشود، علاوه بر نمایش آثار خوشنویسی مجموعه «محمد حسن ملک مدنی» از مجموعهداران دارای مجوز از وزارتخانه میراث فرهنگی، آثاری از میرعماد، میرزا غلامرضا اصفهانی، زین العابدین اصفهانی، گلزار، اسماعیل جلایر و ملک محمد قزوینی نیز به نمایش در میآیند.
آیین افتتاح این نمایشگاه با حضور غلامحسین امیر خانی ، سید مجتبی حسینی – معاون امور هنری وزارت ارشاد -، سید محمد بهشتی – رییس سابق سازمان میراث فرهنگی – و با حمایت یک گالری خصوصی برگزار میشود.
خطاطی در ایران پس از فتح اسلام، نخست به شیوه نَسخ وجود داشت. به دنبال آن با حمایت ابوبکر بن سعد زنگی در فارس، دهها نسخه قرآن خطی به وجود آمد. در زمان حکومت ایلخانیان، به دلیل نفوذ هنر چین و سلطهی مغولها، اوراق مُذهّب کتابها، نخستین بار با نقشهای تزیینی زینت یافت. در زمان حکومت تیموریان در ایران، خط و خوشنویسی اهمیتی ویژه پیدا کرد.
از یک سو میرعلی تبریزی خط نستعلیق را که از ترکیب خط نسخ و تعلیق بهتدریج ایجاد شده بود، قوام بخشید. از سوی دیگر شاهزاده بایسنقر میرزا بهعنوان مشهورترین خطاط قرآن در این دوره یاد میشود. آنچه که بهعنوان شیوهها یا قلمهای خوشنویسی ایرانی شناخته میشود بیشتر برای نوشتن متون غیر مذهبی مانند دیوان اشعار قطعات ظریف هنری یا برای مراسلات و مکاتبات اداری ابداع شده و بهکار رفتهاست. این در حالی است که خط نزد اعراب و ترکان عثمانی بیشتر جنبه دینی داشتهاست. هرچند آنان نیز برای امور منشیگری و غیرمذهبی قلمهایی را بیشتر بهکار میبرند، اما اوج هنرنمایی آنان – بر خلاف خوشنویسان ایرانی- در خط ثلث و نسخ و کتابت قرآن و احادیث وجود دارد.
در ایران نیز برای امور مذهبی مانند کتابت قرآن یا احادیث و روایات و همچنین کتیبهنویسی مساجد و مدارس مذهبی بیشتر از خطوط ثلث و نسخ بهره میگرفتند که نزد اعراب رواج بیشتری دارد. هرچند ایرانیان در این قلمها نیز شیوههایی مجزا و مختص به خود آفریدهاند.
به گزارش ایسنا و به نقل از آرتنت نیوز، محققان کالج دانشگاهی لندن (UCL) با انجام تحقیقی با استفاده از جامعه آماری متشکل از ۶,۷۱۰ بزرگسال ساکن انگلستان که ۵۰ سال یا بیشتر سن داشتند رابطه بین هنر و مرگ را بررسی کردند.
این مطالعه طولی، تعداد دفعاتی که شرکتکنندگان در این تحقیق به موزه، گالریهای هنری، نمایشگاه، اجرای زنده تئاتر، کنسرت یا اپرا رفتهاند را مورد بررسی قرار داد.
محققان به این نتیجه رسیدند حتی افرادی که در دسته کسانی قرار میگرفتند که در فعالیتهای هنری نامنظم و کم شرکت داشتند (شرکت در دو یا یک رویداد فرهنگی هنری در هر سال) ۱۴ درصد کمتر از دیگران دچار مرگ در سنین جوانی شدهاند و هرچه که آمار شرکت شرکتکنندگان در این تحقیق در رویدادهای هنری و فرهنگی بیشتر بود احتمال مرگ در سنین جوانی کمتر میشد.
کسانی که به صورت منظم در رویدادهای فرهنگی هنری حضور داشتند (کسانی که هر چند ماه یک بار فعالیت هنری و فرهنگی داشتند) احتمال مرگشان در سنین جوانی ۳۱ درصد کمتر بوده است.
این تحقیق بخشی از موج تحقیقات اخیر است که رابطه بین هنر و سلامت را میسنجد. تحقیقاتی طی دههای اخیر در بریتانیا و دانمارک انجام شد که وجود آثار هنری در بیمارستانها و نتایج بهبود بیماران را به یکدیگر مرتبط دانسته است.
نتایج تحقیقاتی که این هفته به انتشار رسید با اشاره به اینکه طول عمر میتواند با وضعیت اقتصادی ـ اجتماعی جمعیتی که به موزه، نمایشگاه و گالریهای هنری میروند مرتبط باشد، فاکتورهای اجتماعی ـ اقتصادی را نیز در برگرفته بود.
با این حال هنوز برخی از همبستگیهای آماری بین فعالیتهای فرهنگی و طول عمر به نظر میرسد با فاکتورهای اجتماعی ـ اقتصادی بیارتباط باشند. اگر بخواهیم به زبان سادهتر بگوییم نتایج این تحقیق نشان میدهد «فعالیتهای فرهنگی هنری با طول عمر در ارتباط است».
جشن انقلاب زمستانی یکی از بزرگترین جشنها در تمام فرهنگها، در تمام دورهها بوده است. این جشن زمستانه به قدری اهمیت داشته که در فرهنگ اروپایی جشن سال نو در همان زمستان قرار داده شده است یا در دوران امپراتوری روم، در جشن باشکوه زمستانی، مردم هر کاری دلشان میخواست و هیچ پرهیزی در خوردن و آشامیدن نداشتند یا در فرهنگ اسکاندیناوی، خدا نگهبان در جشن زمستانه سراغ فرزندانش میرفت و شبانه در جورابهایشان هدیه میگذاشت؛ رسمی که بخش جداییناپذیر جشنهای کریسمس امروزی است.
اینها اشتراکهای بین اساطیر فرهنگهای مختلف است. البته پیدا کردن وجوه اشتراک اسطورهها در بین فرهنگهای مختلف، کار جذابی است که اسطورهشناسی تطبیقی بدان پرداخته است. در دانش اسطورهشناسی یکی از جذابترین شاخهها، «اسطورهشناسی تطبیقی» است. در این رشته پژوهشگران بهدنبال یافتن اشتراکات و شباهتهای بین اساطیر فرهنگهای مختلف هستند. اما این شباهتها از کجا آمده و دلیل آن چیست؟ چرا روایت های مشابه و گاه یکسان درباره اسطورهها در فرهنگهای مختلف دنیا وجود دارد؟
پیام سلطانی -کارشناس ارشد فرهنگ و زبان های باستانی- با ایسنا از مشترکات فرهنگهای مختلف دنیا درباره جشنهای زمستانه سخن گفت. او در پاسخ به این پرسش که آیا اساطیر فرهنگهای مختلف یکی هستند؟، میگوید: نظریه های مختلفی وجود دارد. یکی از قدیمیترین نظریهها، «پدیده نشر و پراکندگی» است. پیروان این نظریه معتقدند، علت وجود اساطیر مشترک در فرهنگهای متفاوت آن است که یک «فرهنگ» در یک دوره زمانی به عنوان فرهنگ برتر یا فرهنگ غالب نزد مردمان وجود داشته و مردم سرزمینهای مجاورِ آن فرهنگ غالب، دست به الگوبرداری و اقتباس از آن زدهاند. بدین ترتیب، بر پایه نظریه نشر و پراکندگی، یک اسطوره از یک منطقه به سایر سرزمینها انتقال و گسترش یافته است.
اسطورههای بابلی الگوی اسطورههای ایرانی
یکی از مکاتب نظریه نشر و پراکندگی مکتب «پانبابیلونیسم» است. مطابق این نظریه، فرهنگ بابلی به سبب جایگاه تمدنی و فرهنگی بالا، به الگوی فرهنگی تمدنهای دیگر بدل شد و جهان اساطیری، خدایان و پهلوانش الگوی دیگر فرهنگها شد. بهطوریکه معتقدان این نظریه بر این باور هستند که در آن دوران سرچشمه تمام فرهنگها و تمدنهای جهان به بینالنهرین باز میگشت، از ایران تا مصر و یونان.
مرحوم مهرداد بهار به عنوان یک پژوهشگر اساطیر تا حدودی قائل به این نظریه بود و منشأ بسیاری از روایتهای اساطیر ایرانی را اسطوههای بابلی میدانست. از همین رو است که در بین اساطیر ملتهای مختلف شباهتهای بسیاری وجود دارد، برای مثال خدابانوی ایشتر که در فرهنگ بابلی وجود دارد در اساطیر ایرانی، یونانی و سومری نیز الگو شده است. البته نظریه نشر و پراکندگی یک نظریه قدیمی است که امروزه طرفداران زیادی ندارد.
یونگ درباره شباهت اسطورهها چه میگوید؟
گوستاو یونگ، پژوهشگر فرهنگ و زبانهای باستانی، با اشاره به اینکه یکی از معروفترین نظریهها درباره «چرایی شباهت اساطیر فرهنگهای مختلف دنیا»، متعلق به کارل گوستاو یونگ روانششناس شهیر سوئیسی است، میگوید: این محقق برای طرح دیدگاهش اصطلاح آرکیتایپ به معنی «کهن الگو» را طرح کرده است. با توجه به اینکه بر اساس علم روانشناسی، “انسانها دارای خودآگاه و ناخودآگاه هستند.” یونگ چنین مطرح میکند که یک ناخودآگاه جمعی بین همه انسانها در همه اعصار وجود داشته است و علت اینکه در فرهنگهای مختلف حتی فرهنگهایی که هیچ ارتباطی به هم ندارند و منطقاً نمیتوانند بر اساس پدیده نشر از یکدیگر الگو گرفته باشند؛ وجود کهنالگوها در ناخودآگاه جمعی انسانها، باعث اشتراکات شده است.
«کهنالگو» بر اساس نظریه یونگ آن است که وقتی انسان به دنیا میآید؛ یک مجموعه اطلاعات از قبل در ناخودآگاه او وجود دارد که علت به وجود آمدن آن اتفاقاتی است که در گذشتههای دور برای انسان رخ داده و این به صورت مجموعه دادهها در ذهن همه انسانها نقش بسته است و انسانها از زمان تولد این دادهها را در ذهن دارند.
برای مثال، در ناخودآگاه جمعی انسانها پدیدهای وجود دارد که باعث میشود همه انسانها به وجود نیروی برتر به اسم «خدا» اعتقاد داشته باشند، اما در هر فرهنگی خدا به یک شکل خاص که با شرایط فرهنگی منطقه تطابق دارد؛ نمود پیدا میکند. بر اساس نظریه یونگ دلیل اینکه روایتهای بسیار مشابه در اساطیر فرهنگهای مختلف وجود دارد؛ همین «صور مثالی» یا «کهنالگوها» در ذهن انسانها است.
بنا به اظهارات سلطانی، این پژوهشگر فرهنگهای باستان، نظریه سوم درباره «چرایی وجود اساطیر مشترک در فرهنگهای مختلف دنیا» متعلق به بومشناس و انسانشناس فرانسوی به نام «استراوس» است. او معتقد است: «میتوانیم مباحث و روایتهای فرهنگی موجود در جوامع مختلف را به واقعیت های ریز و کوچک فرهنگی تقسیم کنیم. این واقعیتهای ریز فرهنگی بنا به نحوه رفتار و مواجهه انسان با طبیعت در هر منطقه و اقلیم شکل گرفته است که به آن «اسطوراج» یا «MythTheme» گفته میشود.»
استراوس که یک نظریهپرداز ساختارگرا است، اعتقاد دارد که گزارههای کوچک فرهنگی بنا به سرشت انسانی در بین کل بشریت وجود دارد اما هر فرهنگی بنا به موقعیت های خاصی که دارد اینها را به شکل متفاوتی بروز می دهد. با کنار هم گذاشتن این ریزواقعیت یا اسطوراجها یک روایت شکل می گیرد و از آنجایی که انگیزه انسانها از ساختن اساطیر، پیدا کردن الگو برای زندگی پیشامدرن در طبیعت است باعث به وجود آمدن روایتهای مشابه در همه فرهنگها میشود.
جشنهای بزرگ زمستانه؛ اسطوره مشترک فرهنگهای مختلف دنیا
این کارشناس فرهنگهای باستانی در ادامه گفتوگو با اشاره به اشتراکات بنیادی بین جشنهای زمستانه در فرهنگهای مختلف، میگوید: یکی معروفترین اسطوره که در بیشتر فرهنگها دیده میشود؛ برگزاری یک جشن بزرگ در بحبوحه سرما و زمستان است که ما ایرانیها آن را به صورت «شب چله» برگزار میکنیم و اگر در فرهنگهای دیگر هم بگردیم؛ در روزهای قبل یا بعد یلدای ما ایرانیان، جشنهای متفاوت زمستانه برگزار میشود.
در دوران استیلای امپراتوری بزرگ روم، رومیها، جهان اساطیری مختص به خود داشتند. در آن عصر رومی جشن زمستانهای به اسم «ساتورنالیا»، «Saturnales» داشتند که یک جشن مرتبط با خدای بزرگ ساتورن (خدای کشاورزی) بود. در زمستان نزدیک به چله ایرانیان جشن بسیار بزرگی برگزار میکردند که اهمیت بسیاری برای مردم داشت. در این جشن مردم مجاز بودند که هر کاری که دلشان میخواهد انجام دهند و هیچ پرهیز و محدودیتی در خوردن و آشامیدن و … نداشتند.
بعد از استیلای مسیحیت در اروپا به کسانی که باور غیرمسیحی داشتند؛ پگانی یا پاگانی به معنای منحرف یا ملحد گفته میشد. بعدها این واژه بار منفی خود را از دست داد. در بسیاری از کشورها، بویژه کشورهای اروپایی در آخرین روز سال یعنی ۳۱ دسامبر جشن «اوگمانی»، «Hogmanay» که جشن انقلاب زمستانی و آغاز سال نو بوده؛ برگزار میشد. به احتمال قوی خاستگاه این جشن به آیینها و باورهای پگانی بازگردد.
به گفته سلطانی، یکی از بزرگترین فرهنگها در اروپا فرهنگ اسکاندیناوی در شمال اروپا است. از جذابترین اساطیر دنیا اساطیر اسکاندیناوی هستند. خدایان اساطیر اسکاندیناوی، شباهتهای زیادی با خدایان رومی، یونانی و ایرانی وجود دارد. در فرهنگ اسکاندیناوی هم جشن زمستانهای در محدوده ۳۱ دسامبر به نام «یول» «Yule» برگزار میشد که شباهت زیادی با جشن کریسمس دارد.
در فرهنگ اسکاندیناوی، خدایان در سرزمینی زندگی میکنند که جایگاه آنها از طریق یک پل رنگینکمانی به نام «بیفروست»، «Bifröst» از بقیه دنیا جدا میشود. خدایی به اسم «هایمیدال»، «Heimdall» نگهبان این پل و خدای رنگینکمان است که در شب جشن «یول» (جشن زمستانه در فرهنگ اسکاندیناوی)، از نگهبانی مرخصی گرفته، از تختگاه خویش در قطب شمال به دیدن فرزندانش میرود، فرزندانی که همگی از «یَرلها»، «Jarl» (معادل دوک) هستند.
رسم گذاشتن هدیه در جوراب
او به خانۀ تکتک آنها سر میزند تا به آنانی که در طول سال، وظایف خویش را به خوبی انجام دادهاند، با گذاشتن یک هدیه در جورابشان پاداش دهد. اما آنانکه در انجام وظایف خود کوتاهی کردهاند؛ در سپیدهدمان با تلی از خاکستر در جوراب خود مواجه میشدند. یول همچنین جشنی است که در آن مردم با خدایان ملاقات کرده و اغذیههایشان را با یکدیگر تقسیم کرده، در کنار هم داستان میگویند و آواز میخوانند. میدانیم رسم «آویزان کردن جوراب» در جشن کریسمس که یکی از معروفترین جشنهای زمستانی است؛ مسیحیها هم وجود دارد که به نظر میرسد به نوعی برگرفته از اساطیر اسکاندیناوی است.
در نتیجه برگزاری جشن در زمستان در بیشتر فرهنگها، مصادف با شب چله ایرانیان، وجود دارد. ضمن اینکه جشن انقلاب زمستانی یکی از بزرگترین جشنها در تمام فرهنگها، در تمام دورانها بوده است. جشنی که در بحبوحه سرما برگزار می شده است. این جشن زمستانه به قدری اهمیت داشته که در فرهنگ اروپایی جشن سال نو در همان زمستان قرار داده شده است. حتی گفته میشود که تولد مسیح را با این جشن زمستانی منطبق کردهاند. یعنی جشن زمستانه از قبل وجود داشته و بعدها کشیشان، تولد مسیح را با این جشن یکی کردند.
دلیل انطباق دادن جشن تولد مسیح با جشن زمستانه آن است که بعد از استیلای مسیحیت، کلیسا و کشیشان نتوانستند مردم را از بخشی از باورهای قدیمی دور کنند، برای همین هم گفته میشود که جشن تولد مسیح و جشن سال نو را در همان جشن زمستانی قرار دادند، چون نمیتوانستند مردم را مجاب کنند که از این جشن زمستانی دست بکشند. این اتفاق در مورد برگزاری جشن در فصل زمستان هم رخ داده است. میبینیم که مردم از جشن ساتورنالیا دوران روم باستان یا جشن یول اسکاندیناوی دل نکندند بلکه صاحبان ادیان جدید از جمله مسیحیت را مجبور کردند که با این آیینها آشتی کنند. بدین شکل آیینهای قدیمی به حیات خود ادامه دادند و اسطورهها از فرهنگی به فرهنگ دیگر منتقل شدند.
به گزارش ایسنا، بیشک برجستهترین خبر حوزه میراث سال ۲۰۱۹ آتشی بود که در ماه آوریل به جان کلیسای «نوتردام» افتاد. با آنکه بیشتر آثار مذهبی و هنری این کلیسا در جریان آتشسوزی از این مکان نجاتداده شدند، اما ساختار این بنای ۸۰۰ ساله به شدت آسیب دید. «امانوئل ماکرون»- رئیس جمهور فرانسه – موعد ۵ ساله را برای بازسازی این بنای تاریخی تعیین کرد اما بیش از هزار متخصص مرمت و بازسازی با امضای یک نامه اعتراضی نسبت به مدت زمان تعیینشده هشدار دادند و بازسازی این کلیسا را در ظرف مدت ۵ سال غیرممکن دانستند.
قانونگذاران فرانسه در ماه جولای برای تاسیس مؤسسهای مختص نظارت بر مراحل بازسازی و مرمت کلیسای نوتردام، رای دادند. با این حال همچنان درباره نحوه بازسازی این بنای تاریخی اختلاف نظرهای بسیاری وجود دارد. برای مثال، بین این که آیا سقف این کلیسا که از چوب درختان متعلق به قرن سیزدهم و دوازدهم ساخته شده بود، باید با چوبهایی با همان قدمت بازسازی شود یا اینکه از مواد امروزیتری همچون فولاد برای این کار استفاده شود، اختلافهایی وجود دارد. این درحالی است که بلافاصله پس از آنکه دولت یک رقابت طراحی را برای مرمت مناره قرن نوزدهمی این کلیسا معین کرد، بسیاری از کارشناسان مرمت و بازسازی از جمله معمار ارشد مسئول بازسازی این کلیسا اعلام کردند این مناره باید دقیقا مشابه نسخه پیشینش ساخته شود.
فعالان حوزه میراث نیز به فروخته شدن غیرقانونی آثار باستانی در فیسبوک اعتراض کردند و این معضل را در سال ۲۰۱۹ در مرکز توجه قرار دادند. بر اساس نتایج یک گزارش درباره قاچاق آثار باستانی، ۹۵ گروه عربزبان فیسبوک به خرید و فروش غیرقانونی آثار باستانی مشغول هستند. پس از آنکه نتایج این تحقیق تیتر اخبار شد، فیسبوک ۴۹ گروه را مسدود کرد.
در این بین زمانی که تحقیقات جدید نشان داد افزایش سطح آبها میتواند نسبت به سالهای گذشته خطرات بیشتری را به دنبال داشته باشد، تغییرات اقلیمی به یکی از مهمترین مسائل سال ۲۰۱۹ تبدیل شد. این معضل به تهدیدی جدید برای بسیاری از مکانهای تاریخی و محوطههای باستانشناسی واقع در بخشهای ساحلی کشورهای مختلف جهان یعنی از نیواورلئان گرفته تا شانگهای بدل شد. ماه گذشته، ونیز با بدترین سیلی که از سال ۱۹۶۶ تاکنون در تاریخ این شهر رخ داده است، دست و پنجه نرم کرد. شهردار ونیز این سیل را یکی از عواقب تغییرات اقلیمی دانست. موزه تاریخی «داگز»، کلیسای جامعه سن مارکو که ساخت آن در قرن ۱۱ میلادی انجام شده، میدان اصلی و تاریخی سن مارکو از جمله مناطقی در ونیز بودند که از آسیبهای سیل اخیر در امان نماندند.
با این حال توسعه شهری همچنان به عنوان یک تهدید جدی برای محوطههای تاریخی و آثار باستانی سراسر جهان محسوب میشود؛ چراکه «صندوق جهانی بناها و آثار تاریخی» (WMF) همچنان تعدادی از بناها را در «فهرست مراقبت» ۲۰۲۰ – از محوطهها و آثاری که باید بهطور ویژه تحت نظر قرار بگیرند – منتشر کرده است.
از جمله محوطهها و مکانهای تاریخی که در این فهرست قرار گرفتهاند، به دره مقدس «اینکاس» در نزدیکی «ماچو پیچو» که به دلیل برنامه ساخت یک فرودگاه در نزدیکی ویرانههای قرن پانزدهمی «اینکا» در خطر نابودی قرار دارد، میتوان اشاره کرد.
به گزارش ایسنا، دفتر بازاریابی و تبلیغات معاونت گردشگری که این پویش را با عنوان «سیستان را ببینیم، بلوچستان را بشنویم» از اوایل امسال با هدف توسعه گردشگری در استان سیستان و بلوچستان و تغییر ذهنیت نسبت به امنیت این منطقه، راهاندازی کرد، اینک با انتشار گزارشی از میزان رشد سفر و اقامت گردشگران در این منطقه خبر داده است.
سفر با خودروی شخصی به استان سیستان و بلوچستان بیشترین رشد را در این هشت ماه تجربه کرده است که احتمالا از هزینه بالای حمل و نقل عمومی بهویژه هواپیما و البته نوع سبک سفرهای خانوادگی ایرانیها ناشی میشود. طبق گزارشی که دفتر بازاریابی و تبلیغات معاونت گردشگری داده در این هشت ماه ۹۴۲ هزار و ۷۳۲ خودروی شخصی به این استان وارد شده که در مقایسه با مدت زمان مشابه سال گذشته تعداد آنها ۱۸.۸۲ درصد رشد کرده است.
سفر اتوبوسی با جابهجایی ۹۸۷ هزار و ۶۶۵ نفر در هشت ماه اول سال نیز ۱۴ درصد رشد را شاهد بوده است. سال پیش ۶۹۱ هزار و ۱۸۵ نفر با اتوبوس و از راه زمینی به این استان سفر کردند. بعد از خودروهای شخصی، اتوبوسهای مسافربری به نسبت دیگر وسایل نقلیه، بیشترین مصرف را برای سفر به این استان داشته است که احتمالا به خاطر هزینه مقرونبه صرفه آن در مقایسه با هواپیما و مدت زمان کمتری که در قیاس با قطار صرف میکند، است.
در این هشت ماه ۱۰۴ هزار و ۱۳۵ نفر با قطار به این استان سفر کردند که آمار آن در مقایسه با هشت ماه سال ۹۷ بیش از ۳.۳۰ درصد رشد داشته است. با وجود مقرون به صرفه بودن این وسیله نقلیه اما محدودیت خطوط ریلی در سیستان و بلوچستان، استفاده از قطارهای بیکیفیت و نامناسب و مسیر طولانی آن باعث شده این وسیله کمتر مورد توجه باشد. درحال حاضر تنها مسیر ریلی موجود در این استان بین تهران ـ بم ـ زاهدان برقرار است.
در هشت ماه نخست امسال ۱۴۱۳پرواز ورودی به این استان ثبت شده که در مقایسه با سال گذشته حدود ۳ درصد رشد داشته است، همچنین ۱۴۶ هزار و ۳۲۳ نفر به سیستان و بلوچستان سفر هوایی داشتهاند که این آمار نسبت به سال گذشته ۴.۶۷ درصد رشد کرده است.
میزان اقامت مسافران در هتلهای استان سیستان و بلوچستان نیز این مدت ۳۱ هزار و ۶۷۷ نفر بوده که ۱۲.۴۲ درصد رشد کرده است. آمارها نشان میدهد بیشترین اقامت مسافران در بومگردیها بوده که عدد آن امسال به ۷۳۵۶ نفر رسیده و حدود ۴۰ درصد رشد کرده است. استان سیستان و بلوچستان هتلهای محدودی دارد که با توجه به اقلیم و توریست فصلی آن، سیاستش را بر توسعه بومگردی متمرکز کرده است.
در این آمارگیری اقامت در مدرسهها، کمپها، خانه مسافرها و خانههای شخصی مورد سنجش قرار نگرفته است.
به گزارش ایسنا، منیژه هادیان ـ سرپرست پژوهشی پژوهشگاه میراث فرهنگی و گردشگری ـ همزمان با هفته پژوهش به ارائهی گزارش عملکرد این بخش از پژوهشگاه از آذر ۹۷ تا آذر ۹۸ پرداخت.
او گفت: پژوهشگاه میراث فرهنگی و گردشگری به عنوان معتبرترین نهاد حاکمیتی و پژوهشی در حوزه میراث فرهنگی و گردشگری در یک سال گذشته در راستای اسناد بالادست و اولویتهای وزارتخانه میراث فرهنگی، وظایف خود را در زمینههای باستانشناسی، مردمشناسی، زبانشناسی، کتیبهها و متون، بناها و بافتهای تاریخی-فرهنگی، حفاظت و مرمت آثار تاریخی ـ فرهنگی، هنرهای سنتی، گردشگری و میراثطبیعی انجام داده است.
وی فعالیتهای انجام شده در حوزه باستانشناسی را صدور ۱۸۱ مجوز برای عملیات کاوش، بررسی و شناسایی، تعیین عرصه و حریم و مستندنگاری دانست و از مهمترین برنامههای کاوشهای باستانشناسی را اجرای پروژههای نجاتبخشی و تهیه پیوست تخصصی مرتبط با طرحهای عمرانی و توسعهای، موضوع ماده ۱۰۰ قانون برنامه ششم توسعه بیان کرد.
او انجام ۶۳ برنامه کاوش و ۴۰ طرح شناسایی و بررسی در محوطههای تاریخی را از جملهی طرحهای عمرانی و توسعهای مرتبط اعلام کرد و توضیح داد: مطالعه و پژوهشهای سد «کانی سیب» پیرانشهر آذربایجان غربی یکی از این طرحهاست که نتایج مطالعات صورت گرفته نشان از ۳۳ محوطه در محدوده سد و وجود آثار پیش تاریخ تا دوران اسلامی میدهد. در کاوشهای باستانشناسی در حوضه آبگیر سد “میمه” دهلران استان ایلام مصنوعات و ابزارهای سنگی کشف شده قدمت این محوطه را به دوران پارینه سنگی میانه و جدید برد.
وی همچنین از بررسی ۳۶ درخواست برای تعیین عرصه و حریم آثار و محوطههای تاریخی در فهرست میراث ملی خبر داد و افزود: رسیدگی به ۴۸ درخواست وارده برای انجام مطالعات باستان سنجی با استفاده از روشهای علمی و آزمایشگاهی و اقدامات لازم برای ارسال نمونههای مربوطه به مراکز داخل و خارج از کشور نیز در حوزه باستانشناسی انجام شده است.
جانمایی ۱۳۰۲ نقطه باستانشناسی روی اطلس/همکاری باستانشناسان ایران و آلمان
هادیان یکی از اولویتهای وزارتخانه در سالهای گذشته را تهیه نقشه باستان شناسی کشور دانست و افزود: با کمک مطالعات باستان شناختی صورت گرفته در سال گذشته تعداد جانمایی محوطه در این نقشه به هزار و ۳۰۲ عدد رسید که علاوه بر آن، تکمیل اطلاعات توصیفی و بهروزرسانی نقشه پایه به طور کامل و پیوسته نیز انجام شده است.
او با بیان اینکه خط ساحلی طولانی در شمال و جنوب کشور و همچنین تاریخ طولانی تجارت دریایی و دریانوردی در کشور به هزارههای قبل از میلاد برمیگردد، بیان کرد: با توجه به ضرورت توجه هر چه بیشتر به موضوع باستانشناسی زیر آب، در سال گذشته اقداماتی از طریق برنامهریزی و گسترش همکاریهای بینالمللی مانند همکاری با موسسه باستانشناسی آلمان (DAI) در منطقه خلیج فارس صورت گرفت که متخصصان ما در حوزه مردمشناسی طرحهای مهمی در راستای نشاط اجتماعی و نمایاندن جلوههای میراث ناملموس به اجرا درآوردهاند که در توسعه بومگردی در کشور نقش مهمی ایفا میکند.
شناخت بیشتر نوروز و زبان و گویشها در پژوهشگاه میراث
او یکی از این طرحها را دانشنامه ملی آیینها و مراسم نوروز و یلدا در ایران معرفی کرد و افزود: در سال گذشته با تلاش همکاران اطلاعات مربوط به ۱۷ استان در کشور گردآوری و مستندنگاری شد.
وی بررسی مردمشناختی نقش بازارهای محلی در توسعه روستایی و مستندسازی و بررسی مردم شناختی پوشاک و پارچههای سنتی زرتشتیان ایران را از دیگر برنامههای این بخش از پژوهشگاه میراث فرهنگی دانست و ادامه داد: با تلاش گروهی همکاران متخصص مردم شناسی اطلاعات پژوهشی مربوط به سالهای ۱۳۹۸ـ ۱۳۶۸ در قالب پژوهش نامه در سال گذشته بهروزرسانی شد.
او همچنین از مطالعه و بررسیِ مسائل زیستمحیطی با رویکرد مردمشناختی و مدیریتی، در قالب طرحی با همین مضمون خبر داد و گفت: با توجه به بند ب ماده ۹۸ قانون برنامه ششم توسعه که تاکید بر شناسایی و مستندنگاری آثار ملموس و ناملموس، که «زبان و گویش»ها را نیز شامل میشود، طرحی با نام «اطلس زبانی ایران» از سالهای گذشته آغاز شده است که با توجه به تاکید وزیرِ وازتخانه میراث فرهنگی در یک سال گذشته اطلاعات زبانی استانهای شرقی کشور در اولویت گردآوری، آوا نویسی و ثبت و ضبط در سامانه مربوطه قرار گرفت و برخی از این اطلاعات خاتمه یافته یا در حال اتمام است.
وی تهیهی دانشنامه سکههای ساسانی که ویژگیهای تاریخی و زبانی سکههای این دوران را در دستور کار دارد، از دیگر طرحهای پژوهشی در این حوزه دانست و افزود: پیشینه تاریخی، تنوع و تکثر کتیبهها در کشور و اهمیت مستندنگاری و حفاظت از آنها در چاچوب طرح پژوهشی کتیبههای ایران باستان در حال اجرا است که در این ارتباط و در سال گذشته کتیبههای اورارتویی در منطقه شمال غرب کشور مورد مطالعه و بررسی قرار گرفت.
وی اهمیت توجه به زبان مادری و عوامل مختلف تهدیدکننده را از خطرهای خشکسالی و خالی شدن روستاها از سکنههای خود در برخی مناطق کشور بیان کرد و افزود: در این راستا طرحی با عنوان زبان و گویشهای در معرض خطر در دستور کار متخصصان زبان را قرار داد که مقدمات اجرای آن فراهم شده است.
هادیان با بیان این که در مجموع اطلسها و سامانه ارزیابی توسعه و رصد آمایش یا ساترا بستر اصلی نقشه جامع میراث فرهنگی کشور است، به «بند ب» ماده ۹۸ قانون برنامه ششم توسعه که توجه به حفاظت از آثار در حوزه ایران فرهنگی را مورد تاکید قرار داده است، اشاره کرد و گفت: طرحهای مهمی در زمینههای زبانشناسی و مردمشناسی اجرا شدهاند که از جمله آنها طرح بررسی کتیبهها و انتشاراتی با موضوع نوروز در کشورهای منطقه بوده است.
مستندنگاری و احیای هنرهای سنتی در دستور کار
او هنرهای سنتی با پیشینه طولانی در تاریخ کشور را منعکسکننده فرهنگ سنتی، بینش و اعتقادات ایرانی ـ اسلامی ایران دانست و ادامه داد: متخصصان هنرهای سنتی در سال گذشته مطالعات مهمی در این زمینه انجام دادهاند که از جمله آنها شیوههای رنگرزی سنتی خامه قالی، واکاوی مفاهیم و رموز در نقوش و کتیبهها و مطالعات فنشناسی قلمزنی اصیل در شیراز است.
وی افزود: این کار نقش مهمی در توسعه بومگردی ایفا میکنند که تا کنون تعدادی از کارگاههای سنتی احیا و به بهره برداری رسیدند که میتوان به کارت بافی ابریشم کشی و چادر شب بافی سنتی اشاره کرد.
او همچنین از آفرینش صدها اثر درجه یک و هویتی توسط هنرمندان سنتی در حوزههای سفالگری، قلم زنی، معرق و عرضه نمایشگاهی و فروشگاهی آنها را با کیفیت خوب خبر داد و گفت: در این ارتباط با تشکیل کارگروه اقتصاد هنرهای سنتی، مطالعه و بررسی ساز و کارهای ترویج کارآفرینی، توسعه و بهبود کسب و کارهای کوچک نیز در این زمینه آغاز شده است.
از موزه سبز تا جهانی شدن میراث طبیعی کشور
او همچنین به همکاریهای صورت گرفته و ثبت جنگلهای هیرکانی و کویر لوت توسط معاونت میراث فرهنگی در فهرست میراث جهانی اشاره کرد و گفت: زمینه تعریف و تبیین طرحهای پژوهشی برای گردشگری پایدار در چنین محوطههایی توسط متخصصان حوزه گردشگری و میراث طبیعی در سال پژوهشی گذشته فراهم شد.
او تاکید کرد: مذاکرات صورت گرفته متخصصان بنا و بافتهای تاریخی ـ فرهنگی با معاونت متناظر در وزارتخانه منجر به پیشنهاد طرحهای پژوهشی با اولویت معاونت میراث فرهنگی شد که طرح تهیه دستورالعمل تعیین حریم بناهای تاریخی از آن جمله است.
وی شناخت مناظر فرهنگی و تجارب ساکنین پهنه ایران که از مصادیق آن الگوهای منظری کشاورزی است را دارای اهمیت زیادی در توسعه پایدار و حفظ منابع زیستی کشور دانست و از شناسایی و مستندنگاری هشت الگوی میراث کشاورزی خبر داد که شدند که مقدمات همکاری با موسسه جیاس برای ثبت آنها در فهرست میراث جهانی نیز فراهم شده است.
وی افزود: در سالهای گذشته شاهد حوادث طبیعی و انسانساخت در ایران و جهان بودیم که ضرورت هر چه بیشتر مدیریت مواجهه با حوادث تهدید کننده بناهای تاریخی در کشور را نشان میدهد.
سرپرست پژوهشی پژوهشگاه میراث فرهنگی، حفاظت و نگهداری از مجموعههای موزهای و مواد آرشیوی که بخش میراث فرهنگی کشور را به خود اختصاص داده را نیازمند راهبردها و خط مشیهای لازم بر اساس مطالعات علمی و با رویکرد حفاظت پیشگیرانه دانست و ادامه داد: در این ارتباط اجرای طرح موزه سبز برای ارزیابی شرایط محیط نگهداری از آثار در دستور کار پژوهشگاه قرار گرفته است که به بررسی متغیرهای مختلف همچون دما و رطوبت، آلایندهها، نور و آفات در موزهها میپردازد.
او اظهار کرد: با توجه به تنوع و پراکندگی موزهها و بر اساس شرایط اقلیمی حاکم بر کشور تعدادی از موزهها برای این مطالعات در استانهای مختلف مورد هدف قرار گرفتند و تاکنون انجام آزمایشات سنجش و پایش در ۹ موزه در شهر تهران و هفت موزه در پنج شهرستان دیگر صورت گرفته است.
اجرایی کردن طرح پژوهشی روی آثار محوطههای تاریخی
هادیان یکی از چالشهای حفاظت و مرمت را آثار مجسمههای حجیم شهری و روباز مانند مجسمه «نادر» بیان کرد و گفت: در دو سال گذشته در قالب طرح پژوهشی با همکاری متخصصان مختلف در دانشگاهها، اداره کل استان خراسان رضوی و اداره کل موزهها در وزارتخانه میراث فرهنگی، مطالعات لازم انجام و وارد فاز سوم آن که اجرای اقدامات حفاظت و مرمتی است، شدیم.
وی اضافه کرد: طرح ارزیابی مواد و روشهای مختلف در کاهش اثرات منفی گلسنگها روی سنگهای تختجمشید در راستای یافتن راه حل کنترل و مدیریت رشد این عوامل بیولوژیک روی آثار تعریف و به اجرا درآمدهاند. در سال جاری با اعزام کارشناسان مرمت آثار به خارج از کشور برای رفع کمبودهای دانش فنی و تخصصی مرمت چرم کمک به تقویت بنیه کارگاههای مرمت این آثار در پژوهشگاه و پاسخ به نیازهای مرمتی کشور و حتی کشورهای منطقه کرده است.
انتشاراتی که پژوهشگاه میراث از خود به جا گذاشت
او با بیان این که راهاندازی تعدادی آزمایشگاه برای تجهیز و بهبود امکانات سخت افزاری و فناورانه در پژوهشگاه، از دیگر فعالیتهای انجام شده در طول یک سال گذشته بوده است، افزود: کلیه فعالیتهای آزمایشگاهی و کارگاهی انجام شده در سال گذشته پژوهشی منجر به صعود ۱۱ پلهای پژوهشگاه در میان شبکه آزمایشگاههای فناوری راهبردی شد، همچنین نتیجهی اجرای طرحهای پژوهشی در این سال تبدیل به ۲۶۳ مقاله و ۷۵ عنوان کتاب در حوزههای تخصصی مختلف پژوهشگاه شد. از سوی دیگر چاپ انتشار ۱۸ جلد مجله و همچنین انتشار نخستین مجله انگلیسی زبان پژوهشگاه با عنوانIRAN HERITAGE در بخش پژوهشی در دستور کار قرار گرفتند.
وی برگزاری ۶ عنوان کرسی ترویجی در راستای معرفی دستاوردهای پژوهشی پژوهشگران در یک سال گذشته را نیز جزو اولویتهای اجرا شده در پژوهشگاه میراث فرهنگی دانست و افزود: این کار میتواند زمینهساز برگزاری کرسیهای نظریه پردازی در پژوهشگاه شود.
او خانه تاریخی «سرهنگ ایرج» به عنوان نخستین مرکز نوآوری در حوزه میراث فرهنگی، صنایعدستی و گردشگری را میزبان استارتآپها و شرکتهای دانش بنیانی دانست که تلاش میکنند با ایدهپردازی لازم نتایج پژوهشی پژوهشگاه را به شکل کاربردی در جامعه در آورده و باعث کارآفرینی و رونق کسب و کار در کشور شوند که هشت رویداد استارت آپی با محوریت گردشگری- ایده گرد در سال گذشته برگزار شدند.
اجرای طرح مشترک پژوهشی با بنیاد پژوهشی آلمان
هادیان همچنین از راهاندازی اولین سامانه هوشمند نمایشگاههای مجازی با همکاری با یک شرکت خصوصی خبر داد و افزود: علاوه بر تلاش برای چاپ و انتشار نخستین خبرنامههای تخصصی فناورانه در زمینه موزهها و کاربرد فناوریهای نوین در حوزه میراث فرهنگی و گردشگری؛ در بخش ارتباطات و همکاریهای بینالمللی از طریق انعقاد قرارداد و به اجرا درآوردن طرحهای پژوهشی با سایر کشورها، به حضور فعالتر و پر رنگتر ایران در مجامع جهانی و انتقال تجارب و دانش روز به کشور میتوان کمک کرد.
او از جمله این همکاریها را طرح مشترک با بنیاد پژوهشی آلمان (DFG) دانست که در برنامهای با عنوان «ارتفاعات ایران: انعطاف و پیوستگی در جوامع پیشامدرن»، مطالعات پژوهشی در حوزه باستانشناسی انجام میدهد و افزود: مقدمات این همکاریها در سایر حوزهها مانند مردمشناسی، گردشگری، زبان شناسی، و حفاظت و مرمت آثار و بناهای تاریخی نیز در دستور کار نشست تخصصی در بهمن ماه سال جاری با این بنیاد قرار گرفته است، که ۵۹ قرار دادها توسط پژوهشگاه و دیگر دستگاهها در خارج از این مرکز پژوهشی امضا و در دستور کار هستند، مانند از جمله این قراردادها خدمات مشاوره به مراکزی همچون بانک تجارت، شرکت توسعه منابع آب و نیروی ایران و دانشکده هنر.
سرپرست پژوهشی پژوهشگاه میراث فرهنگی با بیان اینکه در یک سال گذشته ارزیابی، برنامهریزی و نظارت از طریق برگزاری جلسات متعدد و تهیه شیوه نامه ها و گزارشگیری منظم، تسریع و بهبود کیفیت فرایندها و عملکردهای پژوهشی در دستور کار قرار گرفته، اضافه کرد: با برگزاری ۲۱ جلسه شورای تخصصی از بین ۱۶۳ طرح موظفی پیشنهادی تعداد ۱۰۹ طرح برای اجرا به تصویب رسیده است. همچنین با استفاده از راهبردهای لازم مانند حمایت از رسالههای دکتری و بهرهگیری از نخبگانِ وظیفه تلاش شده تا به اجرای اولویت و نیازهای پژوهشی و پوشش کمبود نیروی انسانی متخصص در حوزههای مختلف کمک شود.
هادیان از جمله طرحهای نخبگان وظیفه که به پایان رسیدهاند را طرحهای مرتبط با زمین لرزه، ملاتهای مرمتی مورد نیاز در محوطه پاسارگاد و نقش آهن در ساخت تسلیحات نظامی در گذشته دانست و ادامه داد: کتابخانه و مرکز اسناد پژوهشگاه از مراکز منحصربفرد به لحاظ موضوع و تنوع اسناد در حوزه میراث فرهنگی است که تلاش شده تا اطلاعات و منابع علمی از طریق پرتال تخصصی آن در اختیار محققین و پژوهشگران قرار گیرد، در این زمینه تعداد ۳۷۵۰ مقاله فارسی و انگلیسی در این پرتال در طول سال گذشته بارگذاری شده است. علاوه بر این ورود اطلاعات ۱۱۱۳ عنوان کتاب در این سامانه از دیگر فعالیتهای انجام شده در این سال بوده است.
به گفتهی وی پشتیبانی و غنی سازی منابع علمی موجود در پایگاهها و ادارت کل استانها با ارسال سه هزار و ۱۷۲ منبع به ۲۲ مرکز، از دیگر فعالیتهای حائز اهمیت در این سال محسوب میشوند.
از تهیه کداخلاق در پژوهشگاه میراث تا کمیته اخلاق
او از تشکیل کارگروه «پژوهشگران اخلاق حرفهای» در پژوهشگاه میراث فرهنگی به عنوان یکی از موضوعات ضروری و بنیادین در هر مرکز پژوهشی خبر داد و گفت: به منظور نهادینه کردن این موضوع و حفظ حقوق معنوی همکاران در پژوهشگاه، با تشکیل کار گروه پژوهشگران اخلاق حرفهای و برگزاری جلسات منظم برای تدوین کد اخلاق در میراث فرهنگی و گردشگری تلاش شد.
هادیان ادامه داد: همچنین با برگزاری جلسات متعدد در زمینه حقوق مالکیت فکری، در بخش حقوقی پژوهشگاه، تلاش میشود تا برای ایجاد دبیرخانه کمیته اخلاق (طبق مصوبه مجلس شورای اسلامی و وزارت علوم و تحقیقات و فناوری) تسریع شود.
منیژه هادیان – سرپرست پژوهشی پژوهشگاه میراث فرهنگی
به گزارش ایسنا، به دنبال وقوع سیل در استان خوزستان و آسیب به حدود شش بنای تاریخی در مناطق مختلف استان، نخستین تصاویر از آسیبهای وارد شده به آثار تاریخی در این منطقه، از «هتل قاجاری قو» در اهواز منتشر شدند.
به گونهای که حکمتالله موسوی ـ مدیر کل میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع دستی استان خوزستان ـ به ایسنا، اعلام کرد: «بخشی از سقفهای هتل تاریخی «قو» به دلیل آسیبهایی که از گذشته به آن وارد شده بود، در بارندگیهای چند روز گذشته ریزش کردهاند.»
هتل قو بعد از بارش باران آذر ۹۸
اکنون احمدرضا حسینی بروجنی ـ معاون میراث فرهنگی اداره کل میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع دستی خوزستان ـ در گفتوگو با ایسنا با اشاره به وضعیت بحرانی این هتل بعد از بارندگیهای اخیر در بالکنها و سقفهای آن، اظهار کرد: هر چند این هتل در اختیار مالک شخصی است، اما با آماده شدن گزارشهای آسیبشناسی و شرح مرمتِ هتل، منتظر ابلاغ اعتبار هستیم تا بتوانیم کار را آغاز کنیم.
او با اشاره به اینکه در سال گذشته برخی اقدامات حفاظتی و مرمتهای اضطراری در این اثر تاریخی توسط میراث فرهنگی انجام شدهاند، بیان کرد: اداره کل میراث فرهنگی استان، شرح عملیات و گزارشی برای ادامه روند کار آماده کرده است و از سوی دیگر مالک هتل به معاونت میراث فرهنگی وزارتخانه میراث فرهنگی معرفی شده و درخواست کردهایم تا از تسهیلات فنی و اعتباری برای مشارکت در مرمت، احیا و بهرهبرداری هتل استفاده کند.
حسینی با بیان اینکه خوشبختانه مالک هتل نیز برای انجام اقدامات مرمتی در هتل تشویق شده است، ادامه داد: اعتباری بالغ بر ۱۰۰ میلیون تومان برای مرمت مشارکتی پیشبینی کردهایم و منتظریم تا با ابلاغ اعتبار، طرح مرمتی آن اجرایی شود.
این تصویر متعلق به آبان سال ۹۷ است
شهریور ۱۳۹۲ موسوی ـ معاون وقت میراث فرهنگی استان خوزستان ـ از اختصاص یک میلیارد ریال اعتبار برای مرمت هتل قو در اهواز خبر داده بود تا بعد از پایان مرمت مشارکتی این هتل تاریخی آن به سفره خانه تبدیل شود، اما آبان سال گذشته مالک بنا در گفت وگو با ایسنا اعلام کرده بود، میراث فرهنگی ۱۸ سال بعد از ثبت ملی خانه، ارادهای جدی برای مرمت این بنا انجام نداده است.
روند تدریجی تخریب بنای تاریخی هتل قو از دهه ۵۰ شروع شد. این هتل از سال ۴۷ تا ۵۸ متروکه بود و قبل از سال ۴۷ نیز در اختیار اداره بهداشت اهواز قرار داشت. سال ۵۸ خاندان معصومی این بنا را خریداری کرد و در آنجا زندگی میکردند.
به گفته سید محمد معصومی فرزند مالک اولیه، «تا زمانی که در آن جا زندگی میکردیم مرتبا در حال تعمیر و مرمت ساختمان بودیم و روح زندگی در آن جریان داشت تا سال ۷۹ که کارشناسان سازمان میراث فرهنگی برای عکسبرداری و ثبت ملی بنا به سراغ هتل قو آمدند.»
هتل قو بعد از بارش باران آذر ۹۸
هتل قاجاری قو در جاده ساحلی اهواز در خیابان خسروی قرار دارد، این اثر تاریخی ۲۵ اسفند ۱۳۷۹ با شماره ثبت ۳۳۵۴ در فهرست آثار ملی کشور به ثبت رسید.
به گزارش ایسنا و به نقل از تلگراف، پس از وقوع سیل بیسابقه در شهر «ونیز» و زیر آب رفتن مهمترین آثار تاریخی و هنری این شهر، اکنون آمار گردشگران «ونیز» نیز با کاهش مواجه شده است.
در طول ماه گذشته این شهر بارها شاهد بالا آمدن سطح آب شد، دهها هزار رزرو هتل توسط گردشگران خارجی لغو شد و حالا این موضوع موجب نگرانی مسوولان گردشگری «ونیز» برای کاهش یافتن آمار بازدیدکنندگان این شهر در تعطیلات کریسمس شده است.
مقامات ونیزی میگویند اگر گرشگردان فکر میکنند این شهر تا چند روز زیر آب باقی میماند در اشتباه هستند؛ چراکه وقتی یک مد رخ میدهد این موضوع برای چند ساعت ادامه خواهد داشت. معابر و میادینی که صبح غرق در آب هستند تا ظهر خشک خواهند شد.
مدیر هتلداران «ونیز» بیان کرد :«ما میخواهیم به تمام دنیا نشان دهیم که هیچ خطری وجود ندارد و ونیز همچون گذشته باشکوه است. مردم فکر میکنند اگر مدی با ارتفاع ۱.۱ متر رخ دهد آنها مجبور میشوند در میدان «سنمارکو» شنا کنند؛ در صورتی که این طور نیست.»
یکی دیگر از مقامات این شهر بیان کرد: «سیلی که رخ داد خسارتبار بود، اما ما اکنون به وضعیت عادی بازگشتهایم. من تاکنون با چنین آمار کم گردشگران مواجه نشده بودم.»
همچنین فرودگاه «مارکو پولو» که در نزدیکی ونیز قرار دارد پس از حادثه سیل اخیر با ۲۰ درصد کاهش تردد مواجه شده است.
سیلهای زمستانی هنوز به اتمام نرسیدهاند و انتظار میرود ونیز در روز شنبه با رخ دادن مدی با ارتفاع ۱.۴۵ متر مواجه شود که ۶۰ درصد این شهر را زیر آب خواهد برد؛ اگرچه این وضعیت تنها تا چند ساعت ادامه خواهد داشت.
در اواسط ماه نوامبر، سطح مد آب در بالاترین حالت به ۱.۸۷ متر رسید که این سیل را به بدترین سیل «ونیز» از سال ۱۹۶۶ تاکنون تبدیل کرد و موجب تعطیلی قلب تاریخی و گردشگری شهر از جمله میدان معروف سنمارکو شد.
پیشتر شهردار ونیز از خسارت حداقل یک میلیارد یورویی به این شهر تاریخی در پی بالاآمدن سطح آب و سیل خبر داده بود.
کمیته میراث جهانی یونسکو نیز با اشاره به پدیدههایی همچون حضور بیش از گردشگران (اُورتوریسم)، حضور مستمر قایقهای تفریحی و همچنین تاثیرات منفی ساخت و سازهای جدید و آسیبپذیری در مقابل تغییرات آب و هوایی که شهر ونیز را تهدید میکند اعلام کرد این نهاد همکاری نزدیکی با کشور ایتالیا درباره خطرات و تهدیدهای سیل اخیر دارد و قرار است در اوایل سال ۲۰۲۰، گروهی از سوی کمیته میراث جهانی برای بررسی ابعاد خسارتهای واردشده به ونیز به ایتالیا سفر کنند و در این میان از هیچ کمکی دریغ نخواهد شد.
«یلدا» یک نوع نوزایی و تولد است که در دورههای کهن، موقعیت بسیار تاثیرگذاری برای ایرانیان، بویژه برای کشاورزان بوده است، چون سرآغاز یک فصل جدید از زندگی و کار به حساب میآمد. در این باره معصومه ابراهیمی -پژوهشگر حوزه انسانشناسی- با اشاره به اینکه نظریههای مختلف و گاه تعارضآمیزی در مورد فلسفه یلدا وجود دارد، به ایسنا، توضیح میدهد که برخی یلدا را یک واژه سریانی و آن را یک نوع آیین از مجموعه آیینهای مهر و میترا (دین پیش از زرتشتی) میدانند. برخی هم چون خانم آنا کراسنوولسکا که در کتاب «چند چهره کلیدی در اساطیر ایران» اشاره کرده است؛ شب یلدا یا چله را یک نوع «جشن نوروز» میدانند.
او با تشریح نظریه «آغاز شروع نوروز با شب یلدا»، میگوید: طبق این دیدگاه، شب یلدا به این دلیل که ۱۰۰ روز مانده به نوروز است، جشن گرفته میشود. بر اساس این باور از شب چله آغاز نوزایی خورشید یا همان نوروز شروع میشود.
درباره فلسفه یلدا، پیام سلطانی -کارشناس حوزه فرهنگ و زبانهای باستان- هم با اشاره به اینکه یلدا به معنای «زایش خورشید» است، میگوید: جشن شب یلدا یا چله جشنی به مناسبت شروع فرآیند پایان سرما با زایش مجدد خورشید در فردای بلندترین شب سال است. دقت داشته باشیم که از فردای شب چله یا فردای بلندترین شب سال، روزها آغاز به بلندتر شدن میکنند و این یعنی آغاز مردن دیو سرما و زایش خورشید.
فلسفه وجودی شب یلدا، نه پاسداشت سرما و زمستان، بلکه برعکس، جشن زایش خورشید و آغاز فرآیند گرمتر شدن است. چون در باورهای کهن ایرانی، سرما «دیوآفریده» به حساب میآمد و ایرانیها نسبت به سرما نگاه منفی داشتند. بر اساس متون پهلوی، خاستگاه اقوام آریایی (ایرانویج) سرزمین به شدت سردی بوده است، به طوری که در این سرزمین ۱۰ ماه از سال زمستان و تنها دو ماهِ گرم وجود داشته است. برای همین در باور ایرانیها، سرما آفریده دیو تلقی میشده و در نتیجه برآمدن خورشید، عنصر حیاتی به حساب میآمده است. برای همین هم است که خورشید در باور ایرانیان باستان در مقام ایزدی مستقل مورد احترام بوده است.
آیین شب یلدا پیروی از الگوی اسطورهای نبرد ایزد خورشید با سیاهی شب و سرمای زمستان بوده است. برای همین هم روشن کردن آتش در شب یلدا قابل تفسیر میشود. البته در اساطیر ایرانی، آتش از اهمیت بسزایی برخوردار بود حتی عنصری مقدس قلماد میشد و ایزدی برای پاسداشت آن وجود داشت. از این رو در بیشتر آیینهای ایرانی از جمله یلدا، آتشهای بزرگ برپاداشته میشد.
البته معصومه ابراهیمی – کارشناس حوزه انسانشناسی – تأکید دارد که درباره فلسفه یلدا داستانها، افسانهها و اسطورههای بسیاری بین ایرانیان در شهرها، روستاها و عشایر وجود دارد و همین قصههای شنیدنی، حکایت از آن دارد که جشن یلدا برای ایرانیان از دیرباز تا چه حد اهمیت داشته است.
این انسانشناس جشن یلدا را فرصتی برای دورهمی و استحکامبخشی اجتماعی دانسته و میگوید: تحمل سرمای سخت و طولانی از طریق دورهمیها و جشنهایی مانند یلدا، برای خانوادههای ایرانی سادهتر میشد.