به گزارش خبرگزاری مهر، مجید شاکری، کارشناس دیپلماسی اقتصادی در یادداشتی که صفحه شخصی خود در فضای مجازی همزمان با درجریان بودن مذاکرات مقامات ایرانی با طرفهای برجامی در وین، با تاکید بر اینکه سنجش «رفع» تحریمها امری زمانبر و قابل سنجش با سبدی از تراکنشهای مختلف در طی زمان است، ابراز امیدواری کرد: نقش آفرینی فعال بانک مرکزی موجب شود برخلاف مذاکرات وین ۱، جلوی شکل گیری یک توافق ضعیف تحت فشار ادراکی طرف مقابل گرفته شود.
این یادداشت خطاب به غلامرضا پناهی، معاون ارزی بانک مرکزی که در مذاکرات وین حضور دارد، نوشته شده و متن کامل آن به این شرح است:
قبل از هر چیز این نوشتار برای خسته نباشید گفتن به شماست. روزها مذاکره پی در پی با تیمی کم تعداد و تحت فشار ادراکی همه جانبه طرف مقابل، برای صیانت از منافع ملی ایران، قطعاً و کاملاً جای «خسته نباشید» دارد. من از صمیم قلب برای توفیق شما و همه افراد تیم مذاکره کننده ایران در وین آرزوی توفیق دارم.
در پی آنم تا در این نوشتار بعضی تجارب سالیان گذشته (که شما بیش از هر کس نسبت به آنها آگاهید) را بازتنظیم کنم شاید که این فهرست در فضای مذاکراتی فشرده وین یادیار فکری مختصری به حضرتعالی باشد.
۱- مستحضرید که یک تراکنش میتواند از دید اوفک حقوقا مجاز باشد اما ترتیبات آن به نحوی چیده شود که اجرای آن ماهها طول بکشد. باز بهتر مطلعید که این به موضوع تراکنش و کشور مبدا و مقصد آن و ذینفعان آن بستگی تام دارد. بارها تجربه شده که مبلغ یک دور فروش نفت از دید شرکت ملی نفت «واریز شده» بوده اما عملاً بانک مرکزی امکان محاسبه آن در خالص دارایی خارجی خود بعنوان یک دارایی در دسترس را نداشته. فلذا به این دلایل چنانکه بهتر از هر کسی در ایران آگاهید سنجش «رفع» تحریمها امری است زمانبر و قابل سنجش با سبدی از تراکنشهای مختلف در طی زمان، اعم از آنکه سیاسیون ناآگاه از ظرافتهای کار شما چگونه بیاندیشند.
۲- قطعاً به یاد دارید که خود نحوه «رفع» اثری مستقیم بر نتایج آن دارد. مثالا برای رفع تحریم بانک مرکزی (مثلاً تگ SDGT کاتسا) دستکم چهار مسیر متفاوت میتوان نشان داد که در کوتاه مدت ممکن است نتایج یکسان داشته باشند ولی در میان مدت نتایج کاملاً متفاوتی دارند: مجوز آفیسر اوفک، لایسنس عمومی، ویو داخل قانونی و لغو هدف گذاری.
۳- بیش از هر کس میدانید و در ایام برجام در داخل نظام بانکی به عینه دیدهاید که اگرچه تعداد زیادی نهادهای اصلی رفع تحریم شوند؛ اگر تعداد قابل توجهی فرد حقیقی یا حقوقی ایرانی در SDN بمانند با توجه به آنکه پینوشت ۱۶ پیوست دوم برجام ریسک تحریم را یکسره( و با منطق derisk)به دوش بانک عامل خارجی انداخته عملاً محدودیتهای زیادی برای تراکنشها میماند. چه جای آنکه اکنون یک بار همه سرعت و توان آمریکا در اعمال اسنپ بک را آزمودهاند. فلذا تعیین رویه برای پینوشت ۱۶ پیوست دوم و تخاطب با فینسن (و نه فقط اوفک) از ظرافتهای مهمی است که قطعاً به آن توجه دارید.
۴- به خوبی و به مراتب بهتر از حقیر مطلعید که درهم نقش یک یوترن غیر رسمی را برای دسترسی به دلار ایفا میکرده و میکند. اگر چه موضوع یوترن اساساً ذیل برجام نیست (درست یا غلط) با توجه به اتفاقات منطقهای کاملاً ناشی از خروج آمریکا از برجام چشم انداز دسترسی ایران به درهم پایدار نیست. قطعاً با توجه به منطق بند ۲۹ و اینکه این ناپایداری اساساً ناشی از خروج آمریکا از برجام بوده، تدبیر لازم را در این حوزه اتخاذ فرمودهاید.
من عمیقاً امید دارم که ذخیره دانش تجمیع شده در بانک مرکزی در طی سالیان اخیر و نقش آفرینی حضرتعالی باعث شود بر عکس مذاکرات وین ۱، بانک مرکزی نقش فعال تعیین کننده ایفا کند و مانع از شکل گیری یک توافق ضعیف تحت فشار ادراکی طرف مقابل شود.
