دسته: سبک زندگی

  • مگر «توفان نوح» رخ دهد که شهر سوخته زیر آب برود

    مگر «توفان نوح» رخ دهد که شهر سوخته زیر آب برود

    به گزارش ایسنا، هر چند معاون میراث فرهنگی سیستان و بلوچستان محوطه‌ی جهانی شهر سوخته را یکی از محوطه‌های تاریخی این استان می‌داند که در اثر وقوع سیل آسیب‌ِ کمی به خود دیده و نسبت به آن دل‌نگرانی کمتری دارد اما یکی از دل‌نگرانی‌ها برای این محوطه‌ی تاریخی، تجربه‌ی اتفاق تلخی است که جیرفت ۱۶ سال گذشته به چشم دید. وقتی باران تمام شود، خاک شسته می‌شود یا به چیزی شبیه به گل در می آید و آن‌وقت است که احتمال دارد یافته‌های باستان‌شناسی که می‌تواند چهره‌ی جدیدی از این شهر سوخته نشان دهد، به یغما برود و …

    به همین دلیل حفاظت از این محوطه‌ی تاریخی، قبل از بررسی هر نوع آسیب وارد شده به این محوطه‌ی جهانی در سیستان و بلوچستان، بر اثر سیل، مهمتر به نظر می‌رسد.

    شهر سوخته را در دو حالت می‌توان حفاظت کرد

    سید منصور سید سجادی-  سرپرست کاوش‌های محوطه جهانی «شهر سوخته» – در این زمینه به ایسنا توضیح می‌دهد.

    این باستان‌شناس بعد از صحبت با کارشناسان محوطه‌ی جهانی شهرسوخته نسبت به وضعیت این محوطه در روزهای گذشته، می‌گوید: با توجه به آسیب‌هایی که باران و سیل در سال گذشته به بخشی از آثار و محوطه در شهرسوخته وارد کرده بود، امسال بعد از کاوش همه حفریات را بار دیگر با خاک پوشاندیم.

    او با بیان این‌که بر اساس اطلاعات داده شده به وی «شدت باران در سیستان بسیار کم‌تر از بلوچستان بوده، بنابراین اتفاقی که باعث نگرانی در این محوطه باشد، وجود ندارد»، اظهار می‌کند: رطوبت به کوه خواجه با توجه به دیوار و بناهای زیادی که دارد، قدری وارد شده است، اما خوشبختانه آسیب غیرقابل جبران یا سنگینی به محوطه وارد نشده است.

    وی با تاکید بر این‌که آسیب‌هایی که سیل و باد و باران در تپه‌های پیش از تاریخی وارد می‌کند، قدری با محوطه‌های تاریخی تفاوت دارد، بیان می‌کند: در حال حاضر می‌توان کارهایی برای حفاظت بهتر انجام داد، اما درعین حال قدری مشکل نیز وجود دارد. برای پوشاندن آن‌ها در دو صورت امکان انجام کار وجود دارد. یا با چیدن کیسه‌های شن و خا ک و محصور کردن بخش انبار شده و از سوی دیگر پوشاندن محوطه با لمینت که این نیاز به هزینه‌های زیادی دارد و باید توسط بخش حفاظتی پژوهشگاه میراث فرهنگی انجام شود که این اقدام می‌تواند یکی از بهترین راه‌ها باشد.

    او اضافه می‌کند: به اعتقاد من به عنوان باستان‌شناس امسال می‌توان به صورت موقت اقدامات حفاظتی را این طور انجام داد، نخست روی آثار به دست آمده در حفریات جدید  حصیر کشید، سپس روی آثار به دست آمده در حفریات را با خاک‌های حفاری پر کرد. در حفاری فصل یا سال ‌بعدی کاوش در آن محوطه، با هزینه‌ی کمی به آسانی می‌توان خاک‌ها را برداشت، این کار علاوه بر پوشش لمینت تنها راه برای حفاظت در این حفریات گسترده است.

    سیدسجادی با تاکید بر این‌که نظریه‌ی پر کردن حفاریات، نظریه‌ی چندان درخشانی هم نیست، به ورود آب به بخش‌هایی از محوطه‌ی جهانی شهر سوخته که کاوش در ان‌ها انجام شده بود، اشاره می‌کند و می‌گوید: این یک راه حل موقت و تقریبا کم هزینه است، اما راه‌حلی علمی و نهایی نیست. بلکه باید با مطالعه‌ی دقیق‌تر همکاران‌مان در بخش‌های مرمتی و حفاظتی، در نقاطی که حفاری‌های بزرگتری انجام شده مانند منطقه‌ی مسکونی شرقی یا ساختمان شماره یک به فکر راه‌حل‌های دائمی‌تری باشیم، فکرهای امروز بیشتر به صورت موقت برای رد کردن وضعیت کنونی است.

    سه برکه چهار هزار ساله در شهرسوخته، نخست باید پر شوند

    سرپرست کاوش محوطه‌ی جهانی شهر سوخته با بیان این‌که به واسطه‌ی ارتفاع محوطه، سیل در خود شهرسوخته نمی‌تواند به آن معنا وارد شود، چون اگر آب بالا هم بیاید، از سراشیبی وارد می‌شود، اظهار می‌کند: از حدود چهار تا پنج هزار سال قبل، در وسط سایت سه تالاب یا برکه‌ی پر از آب وجود داشته که به عنوان آب مصرفی احیانا در مصارف مختلف کاربرد داشته است، بنابراین وجود آب در شهر سوخته در داخل این برکه‌ها چیز غیرعادی نیست.

    او تاکید می‌کند: در صورتی به محوطه‌ی شهر سوخته آب وارد می‌شود که این برکه‌ها پر آب شوند و سطح قسمت‌های مرتفع تپه را در بر گیرند.

    سیدسجادی با این وجود اظهار می‌کند: طبیعی است که آب قدری به ساختارهای پر شده با خاک در زمان بارندگی نفوذ کند. مثلا ساختمان شماره ۳۳ که از دو سال قبل در حال حفاری آن هستیم. روی این سازه به قطر بیش از یک متر و بیست سانتی‌متر خاک ریخته شده است. اگر باران به شکل عادی و متعادل باشد هیچ آسیبی وارد نمی‌کند. شاید فقط قدری رطوبت نفوذ کند. علاوه بر این‌که روی دیوارها را با پلاستیک و حصیر پوشانده‌ایم.

    این تصویر متعلق به بارش شدید باران در سال ۱۳۹۷ است/
    برکه پرآب در وسط تپه های شهر سوخته که در زمان قدیم منبع آب مصرفی شهر سوخته نیز بوده است

    شهرسوخته متفاوت از جیرفت است/مگر توفان نوح رخ دهد که شهر سوخته زیرآب برود

    او با بیان این‌که در شرایط حادتر اگر آب روی سطح تپه بالا بیاید و از سراشیبی عبور کند، احتمالا قدری خاک روی سطح تپه و سراشیبی را می‌شوید و  نمی‌توان برای آن کاری کرد، ادامه می‌دهد: جایی که نزدیک به ۲۰ هکتار مساحت دارد را نه می‌توان پوشاند و نه ایزوله کرد. تنها کاری که باید انجام داد این است که بلافاصله بعد از بارندگی‌ها، در سطح تپه یک بررسی باستان‌شناسانه مجدد انجام شود. یعنی به خاطر شست‌وشوی شدید ممکن است قدری از مواد فرهنگی از خاک بیرون بزند.

    وی اما درباره‌ی احتمال بروز اتفاقی که برای جیرفت رخ داد را برای شهر سوخته ناممکن می‌داند و می‌گوید: شرایط شهر سوخته با جیرفت بسیار متفاوت است. بستر رودخانه هیرمند تغییر کرده و اصلا نزدیک به شهر نیست. درست است که سیستان سرزمینی تخت است و ۴۰۰ متر ارتفاع دارد، بنابراین آب به راحتی در آن جمع می‌شود. اما یادمان باشد که محوطه روی تپه‌های طبیعی بنا شده‌ است، یعنی تپه‌های متعلق به حدود دو میلیون سال قبل. بنابراین در این شرایط در آن نقاط رطوبت آب کمتر می‌تواند نفوذ کند. مگر این‌که چیزی مثل توفان نوح رخ دهد که تپه زیر آب برود.

    وی تاکید می‌کند: شهر سوخته از زمین‌های اطراف بین ۱۲ تا ۱۸ متر ارتفاع دارد. اگر قرار باشد ۱۲ تا ۱۸ متر آب بالا بیاید، شهر زابل نیز قطعا از بین می‌رود، بنابراین از این جهت نگرانی وجود ندارد.از سوی دیگر طبیعتا در هر صورت خسارت‌هایی به محوطه‌ها وارد می‌شود، اما این خسارت‌ها آن طور عمده نیستند.

    بعد از بارندگی‌ها، شهرسوخته باید دو روز تعطیل شود

    سرپرست کاوش در شهر سوخته تاکید می‌کند: به همکاران خود نیز توضیح داده‌ام که بلافاصله باید بعد از این بارندگی‌های شدید، تا دو روز بعد باید عبور و مرور بازدیدکنندگان کاملا قطع شود، چون این حرکت‌ها به واسطه‌ی گلی بودم محوطه، علاوه بر این‌که لایه‌های تاریخی را به هم می‌زند، ممکن است برخی آثار زیر خاک را بالاتر بیاورد.

    سیدسجادی ادامه می‌دهد: به واسطه‌ی شسته شدن‌ها و بخصوص در بخش‌های شیب دار تپه، این احتمال وجود دارد. پس نخست کارشناسان پایگاه باید با بررسی دقیق‌تر مواد فرهنگی را بررسی کنند، چون ممکن است آثاری مانند مُهرها (سفال مساله‌ای نیست) بیرون بزند یا احتمالا یافته‌ای استثنایی بیرون بیاید، که باید توسط کارشناسان جمع‌اوری شود.

    انتهای پیام

  • بزرگترین باغ بهشت، در قلب یکی از آلوده ترین شهرهای جهان ! + تصاویر

    بزرگترین باغ بهشت، در قلب یکی از آلوده ترین شهرهای جهان ! + تصاویر

    درسال ۱۲۶۴ قمری به دستور محمدشاه قاجار، در نزدیکی تجریش قصری برای وی ساخته شد، اما ساخت این قصر به دلیل بیماری و مرگ محمد شاه نیمه تمام ماند. در آن زمان همزمان با ساخت قصر محمدیه، حسینعلی‌خان معیرالممالک باغی احداث کرد که به باغ فردوس مشهور شد. در بخش ایرانگردی امروز قصد داریم به باغ فردوس یا همان باغ موزه سینما سری بزنیم، پس همراهمان باشید.

    باغ موزه سینما تهران

    باغ و عمارت فردوس از ابتدا به صورت کاخ و محل اقامت اعیان، بنا نهاده شد. عمارت باغ فردوس در دو طبقه و به سبک قاجار که معروف به گوش فیل است، طراحی شد. در قسمت جنوبی و سراشیبی باغ، سنگچین‌هایی به صورت هفت قطعه مسطح و مطبق ساخته شده که بر روی هر کدام، استخری با فواره‌های متعدد قرار داده شده است. استخرها به گونه‌ای بودند که از فاصله دورتر، بزرگ‌تر به نظر می‌آمدند.

    باغ موزه سینما تهران

    این باغ زیبا سرگذشت‌های جالبی را پشت سر گذاشته است تا در نهایت در سال ۱۳۸۰ و با کمک وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی‌، معاونت امور سینمایی‌، سازمان میراث فرهنگی‌، شهرداری تهران و بنیاد فارابی‌، موزه سینمای ایران در بخشی از باغ فردوس‌ با حضور سیدمحمد خاتمی‌، رئیس‌جمهور وقت، افتتاح شد که قبل از انقلاب ستاد جشن هنر شیراز و نمایشگاه هنرهای تجسمی و محل اجرای کنسرت موسیقی بود و در سال‌های بعد از انقلاب‌، مرکز آموزش فیلم‌سازی وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی شد. این روزها، باغ موزه سینما محل خوبی برای گذراندن اوقات و لذت بردن از یادگاری‌های قدیمی است. در ادامه، تصاویری را که برخی از آن‌ها توسط خود شما کاربران عزیز ثبت شده، تماشا می‌کنیم. 

    باغ موزه سینما تهران

    عکس از تینا گوهری

    باغ موزه سینما تهران
    عکس از نادر مزرعه شادی

    باغ موزه سینما تهران

    باغ موزه سینما تهران

    باغ موزه سینما تهران

    باغ موزه سینما تهران
    عکس از آرزو صادقی

    باغ موزه سینما تهران
    عکس از مانا

    فردوس، باغ موزه سینما در تهران
    عکس از شیرین غزل

  • جزیره رنگ ها، با ساحلی که به خون نشست! + تصاویر

    جزیره رنگ ها، با ساحلی که به خون نشست! + تصاویر

    یکی از مقاصدی که در فصل زمستان بسیار توصیه می شود سفر به نواحی جنوبی کشور است. در این زمان آب و هوای این مناطق بسیار دلپذیر بوده و پذیرای بسیاری از گردشگران است. پیشنهاد امروز ما در بخش ایرانگردی سفر به استان هرمزگان است. پس با ما همراه باشید تا در کنار هم به این خطه‌ی افسانه‌ای و به جزیره هرمز سری بزنیم.

    جزیره هرمز

    عکس از شادی صدایی

    همیشه وقتی سخن از جزیره هرمز به میان می‌آید، یاد خاک‌های سرخ و فرشی که از خاک‌هایی با رنگهای متفاوت درست شده است، در ذهن تداعی می‌گردد، جزیره هرمز دارای ۴۲ کیلومتر مساحت است و در ۸ کیلومتری بندرعباس واقع شده است و در طول تاریخ به دلیل بازرگانی بسیار حائز اهمیت بوده است. در سال ۷۰۰ هجری، هرمز مورد حمله مغولان قرار گرفت و بخش اعظمی از آن ویران شد.

    جزیره هرمز

    عکس از احسان تریپ

    در جزیر هرمز شما با تعدا کثیری از جاذبه‌های متفاوت روبرو خواهید شد، مانند: دره مجسمه ها ، الهه نمک، غار رنگین کمان، کوه برفی، ساحل فرش، ساحل سرخ، قلعه پرتغالی ها و…که هرکدام جذابیت منحصر بفرد خود را دارند. اتفاق جالب دیگری که در هرمز تجربه خواهید کرد، خوردن خاک است بدون آنکه مشکلی برای شما پیش بیاید!! خاک خوراکی هرمز را می توان در کوه خوراکی آن پیدا کرد.

    جزیره هرمز

    عکس از سمیه ترکمان

    در ساحل جزیره هرمز به دلیل وجود خاک هایی به رنگ قرمز آب دریا نیز قرمز شده و همراه با موج پدیده ای غیرقابل وصف را پیش چشمانتان به تصویر خواهد کشید. در ادامه، تصاویر بی‌نظیر دیگری را که شما کاربران همراه ثبت کرده‌اید، باهم تماشا می‌کنیم و در اعجاز این جزیره‌ی اسرارآمیز غرق می‌شویم. آیا شما هم احساس عجیب خاصی به هرمز دارید؟

    جزیره هرمز

    عکس از احسان تریپ

    جزیره هرمز

    عکس از پریا کمالی

    جزیره هرمز

    عکس از احسان تریپ

    جزیره هرمز

    عکس از ادریس بهرام پور

    جزیره هرمز

    عکس از آوات مام قادری

    جزیره هرمز

    عکس از طلوع کوچک

    جزیره هرمز

    عکس از شادی صدایی

  • این آثار باستانی توسط طبیعت بلعیده شده‌ اند!

    این آثار باستانی توسط طبیعت بلعیده شده‌ اند!

    بشر همیشه تلاش کرده است که طبیعت را مطیع خود سازد؛ در جنگل خانه می‌سازد، راه‌ها را از میان صخره‌ها عبور می‌دهد و پل‌هایی عریض و طویل را در بستر دریاچه‌های بزرگ و در عرض رودخانه‌ها احداث می‌کند، اما گاهی اوقات نیز طبیعت پیروز می‌شود و ساخته‌های دست بشر را با تمام عظمتی که دارند، می‌بلعد! مثلاً کاخ کمونه در عراق نمونه‌ای از آن است که پس از یک دوره خشک‌سالی از زیر آب نمایان شد. اگر علاقه دارید بیشتر با سازه‌هایی که توسط طبیعت تسخیر شده‌اند آشنا شوید، با ما در لست سکند همراه باشید.

    1. سیگیرییا، قلعه باستانی سریلانکا

    سیگیرییا، قلعه باستانی سریلانکا

    این قلعه در ۸۸ کیلومتری شمال شهر کندی سریلانکا و در بالای یک صخره گرانیتی قرار گرفته است. قلعه سیگیرییا (Sigiriya) حدوداً ۱۸۰ متر بالاتر از سطح جنگل اطراف خود قرار دارد. نام قلعه به معنی «شیر سنگی» است که به شیرهایی که از دروازه‌های قلعه محافظت می‌کند اشاره دارد. قلعه سیگیرییا بین سال‌های ۴۷۷ تا ۴۹۵ میلادی ساخته‌ شده است و پس از فروپاشی پادشاهی سنهالی و بلااستفاده شدن قلعه، کم‌کم جنگل این قلعه تاریخی را به تصرف خود درآورده است. این قلعه به‌عنوان میراث جهانی یونسکو ثبت‌ شده است و یکی از جاذبه‌های گردشگری سریلانکا محسوب می‌شود.

    1. تیمگاد، پایگاه نظامی رومی

    تیمگاد، پایگاه نظامی رومی

    تیمگاد (Timgad) به‌عنوان یک شهر نظامی، حدوداً ۱۰۰ سال قبل از میلاد مسیح در نزدیکی کوه‌های اورس الجزایر فعلی ساخته‌ شده است. تیمگاد تا حدود سال ۷۰۰ پس از میلاد به‌عنوان مرکزی برای دفع حملات دشمن توسط امپراتوری تراژان (Trajan) استفاده می‌شده است و پس‌ از اینکه خالی از سکنه می‌شود، به‌ مرور در زیر شن‌های روان صحرا دفن می‌شود. این منطقه نیز به‌عنوان میراث جهانی یونسکو ثبت‌ شده است و جزء معدود شهرهای رومی است که به‌طور کامل حفاری‌ شده است.

    1. معابد باستانی، کامبوج

    معابد باستانی، کامبوج

    مجموعه آنگکور (Angkor) شهری در شمال کامبوج است که به‌عنوان مرکز امپراتوری خمر (Khmer) شناخته می‌شود. در این مجموعه ۷۰ معبد مخروبه وجود دارد. باوجود چنین عظمتی به نظر نمی‌رسید که برای این مجموعه بزرگ مشکلی پیش بیاید ولی دقیقاً مثل موارد قبل و پس از سقوط امپراتوری خمر (در قرن پانزدهم میلادی) آنگکور نیز متروکه شد و طبیعت کنترل آن را به دست گرفت. بخشی از معابد آنگکور توسط پوشش گیاهی و درختان بزرگ احاطه‌ شده‌اند. البته در حال حاضر این ترکیب جادویی از طبیعت و سازه‌های انسانی توانسته است نظر جهانیان را به خود جلب کند و به‌عنوان بهترین جاذبه گردشگری کامبوج شناخته شود.

    1. دُلمِن آو گوآدالپرال، اسپانیا

    دُلمِن آو گوآدالپرال، اسپانیا

    دُلمِن آو گوآدالپرال (Dolmen of Guadalperal) به‌عنوان استون‌هنج (Stonehenge) اسپانیایی شناخته می‌شود و بنایی مگالیتیک (بناهایی با سنگ‌های ایستاده) است که قدمتی بین ۴۰۰۰ تا ۷۰۰۰ سال دارد. دُلمِن آو گوآدالپرال در نزدیکی شهر کاسرس واقع‌ شده است. درباره کاربری این سازه، اعتقاد بر این است که به‌عنوان یک قبرستان و معبد استفاده می‌شده است. این ویرانه‌ها که در زیر آب قرار داشتند در تابستان ۲۰۱۹ به دلیل خشک‌سالی نمایان شدند. در این سایت باستانی حدود ۱۴۰ سنگ گرانیتی قرار دارد که بسیاری از آن‌ها پس از هزاران سال هنوز هم ایستاده باقی‌ مانده‌اند.

    1. کلمن اسکوپ، صحرای نامیب

    کلمن اسکوپ، صحرای نامیب

    داستان کلمن‌اسکوپ (Kolmanskop) از رشدی سریع و سقوطی ناگهانی سرچشمه می‌گیرد. در سال ۱۹۰۸ به‌صورت اتفاقی یک کارگر راه‌آهن شن و ماسه‌ای عجیب یافت که بعد متوجه شد درواقع شن و ماسه نیست، بلکه الماس است. در نتیجه‌ی این کشف، با سرعت باورنکردنی شهری به نام کلمن‌اسکوپ به وجود آمد. در آن دوران این منطقه با تولید سالانه حدود یک‌ میلیون قیراط الماس، یک‌ دهم کل تولید الماس جهان را در اختیار داشت. ولی این رونق ماندگار نبود و پس از کاهش ذخایر و در سال ۱۹۵۶ این شهر به شهری متروکه تبدیل شد. امروزه این شهر بقایایی سورئال را به‌عنوان شهر ارواح به نمایش می‌گذارد و توسط ماسه‌ها تسخیر شده است.

    1. والونِ دی مولینی، ایتالیا

    والونِ دی مولینی، ایتالیا

    در دره‌ای عمیق و باریک در نزدیکی شهر ساحلی سورنتو ایتالیا خرابه‌هایی وجود دارد که مربوط به یک مرکز فناوری قرون‌وسطایی است. والونِ دی مولینی (Valle dei Mulini) در قرن سیزدهم میلادی ساخته‌ شده است و یک آسیاب، یک کارخانه چوب‌بری و یک مرکز شستشوی لباس را در خود جای‌ داده است. نام این دره به معنی دره کارخانه‌ها است و قرن‌ها به‌عنوان کانون صنعت فعالیت می‌کرده است، اما پس از رشد صنعت و منسوخ شدن فناوری‌های این دره، این مرکز نیز کارایی خود را از دست می‌دهد و به یک متروکه تبدیل می‌شود. والونِ دی مولینی امروزه به دلیل شرایط آب و هوایی مرطوب منطقه خود در محاصره گیاهانی قرار گرفته است که جای‌جای آن را پوشانده‌اند.

    1. سن خوآن پرانگاریکوتیرو، مکزیک

    سن خوآن پرانگاریکوتیرو، مکزیک

    فوران آتش‌فشان پاریکوتین در ژانویه ۱۹۴۳ شروع شد و در سال ۱۹۵۲ به پایان رسید. پس از پایان فوران آتش‌فشان شهر سن خوآن پرانگاریکوتیرو (San Juan Parangaricutiro) زیر لایه‌های متراکم گدازه دفن شد، تنها سازه باقی‌مانده، بنای کلیسای شهر است که آتش‌فشان حدود ۹ متر از آن را نیز پوشانده است. فقط قسمت‌هایی از این کلیسا بیرون از گدازه قرار گرفته است (شامل برج ناقوس)، با این‌ وجود، کلیسای شهر سن خوآن پرانگاریکوتیرو به‌عنوان یکی از جاذبه‌های گردشگری اصلی منطقه شناخته می‌شود و توانسته به‌ عنوان یک منبع درآمد برای روستاهای مجاور که اکثراً اهالی سابق همین شهر بوده‌اند، درآمدزایی کند.

    نظر شما درباره این جدال زیبا بین انسان و طبیعت چیست؟ آیا شما ساختمان دیگری که بدین‌ صورت در محاصره طبیعت قرار گرفته باشد را می‌شناسید؟

    منبع: matadornetwork.com

  • برای ۵۱ سال باستان‌شناسی و موزه‌داری رضا مستوفی‌ فرد

    برای ۵۱ سال باستان‌شناسی و موزه‌داری رضا مستوفی‌ فرد

    به گزارش ایسنا، با تلاش موزه ملی و همراهی پژوهشگاه میراث فرهنگی و گردشگری، پژوهشکده باستان شناسی، موسسه کتابخانه و موزه ملی ملک، موزه مقدم، انجمن علمی باستان شناسی ایران، کمیته ملی موزه های ایران (ایکوم)، مؤسسه باستان‌شناسی دانشگاه تهران و نشریه فرهنگ موزه به پاس نزدیک به پنج دهه فعالیت و خدمات ارزنده علمی و فرهنگی «رضا مستوفی‌فرد» آیین تجلیل از او به عنوان استاد پیشکسوت باستان‌شناسی و موزه‌داری را سه‌شنبه – ۲۴دی – ساعت ۱۶ در سالن همایش موزه ملی ایران برگزار می‌کند.

    مستوفی‌ فرد متولد محله امیریه تهران در پنجم آبان ۱۳۱۲ است. او بعد گذراندن دوران دبیرستان در دارالفنون، مدرک کارشناسی و کارشناسی ارشد خود را در رشته‌ی باستان‌شناسی گرفت و بعد از چند سال ادامه تحصیل در دانشگاه پنسیلوانیا، از سال ۱۳۴۵ تدریس خود را در دانشگاه تهران آغاز کرد.

    هر چند او در سال ۱۳۷۶ بازنشسته شد اما تدریس خود را در این دانشگاه تا سال ۱۳۹۶ یعنی به مدت ۵۱ سال ادامه داد.

    انتهای پیام

  • استاد آجرتراشی کشور، کنار پرویز مشکاتیان آرام گرفت

    استاد آجرتراشی کشور، کنار پرویز مشکاتیان آرام گرفت

    رضا سلیمان نوری، در گفت‌وگو با ایسنا با اشاره به برگزاری آیین تشییع محمد قاسم اخوی‌یان – پیشکسوت هنر تیشه‌داری و آجرتراشی معاصر در نیشابور – گفت: پیکر مرحوم اخوی‎یان در آرامگاه مشاهیر نیشابور و در کنار بزرگانی چون استاد پرویز مشکاتیان و پهلوان یعقوبعلی شورورزی برای همیشه در خاک آرام گرفت.

    این پژوهشگر درباره‌ی این هنرمند یادآور شد: مرحوم اخویان تنها «استاد کار» آجرتراش ایران بود که آجر را وسیله‌‎ای مناسب برای زنده نگه داشتن نقش‎های تاریخی می‎دانست. او پس از پژوهش‌های باستان شناسی در نیشابور برای نخستین بار طرح استفاده از طرح‌های آثار مکشوفه از نیشابور قدیم را روی آجر مطرح و اجرا کرد. تکنیک ویژه او فی‌البداهه کارکردن در هنرهای سنتی بدون پیش فرضی در ذهن و بعد از یک تمرکز خاص بود تا آنچه در خیال دارد را به ظهور برساند.

    او افزود:‌ سید محمد میرقاسم اخوی‌یان سال ۱۳۰۵ در کوچه تکیه ابوالفضل پشت مسجد جامع نیشابور به دنیا آمد. در دوران کودکی به مکتب رفت و در مدت دو سال قرآن را کاملا یاد گرفت و خواندن نوشتن آموخت. او اولین تجربه کاری خود را در هشت سالگی تمام کرد و در زمان ساخت خانه پدری با کمک به  استاد بنان که از معماران برجسته آن زمان نیشابور بود، اطلاعاتی کسب کرد.

    وی با اشاره به این‌که در آن زمان آجرهای ساخته شده، صاف نبودند، ادامه داد:  او گاهی اوقات آجر را داخل آب می‌گذاشت و آبساب می‌کرد تا صاف شود این کار مورد توجه چند بنای وقت نیشابور قرار گرفت و ابتکارش بین بنایان شهر مطرح شد تا به گوش استاد «نورالله صحت» یکی از معماران خوب آن زمان رسید. او که متوجه علاقه او به خاک و گل  و آجر شده بود به پدر محمدقاسم پیشنهاد داد تا اجازه بدهد پسرش به او در کار بنایی کمک کند.

    به گفته‌ی وی نخستین کاری که محمد قاسم با استاد صحت انجام داد نیمه و چارک کردن آجر هایی بود که باید دور یک پنجره کار می‌شد. بعد از این کم کم محمدقاسم شیوه‌های مختلف آجرتراشی را فراگرفت و خود هم ابتکاراتی به خرج داد به نحوی که در جوانانی سرآمد آجرتراشان خراسان شد.

    نمونه کارهای محمدقاسم اخوی‌یان – تنها استادآجرتراشی کشور

    رئیس هیات مدیره انجمن توسعه گردشگری چهارباغ خراسان افزود: محمد قاسم اخوی‌یان در این دوران به جز آشنایی با مواد و مصالح آجر با صنایع‌دستی دیگری مانند «فرت بافی»، «کلاه مالی»، «حلب سازی» و «آهنگری» هم آشنا شد و از برخی تکنیک‌های این صنایع در بهبود آجرتراشی و تیشه‌داری استفاده کرد. البته وی در رشته‌های «قلم‌زنی»، «آسیاب‌سازی»، «گنبدسازی»، «آهنگری» و  «پنجره‌سازی» نیز در طول زمان تخصص پیدا کرد.

    او در ادامه به معرفی برخی یادگارهای مرحوم اخوی‌یان پرداخت و گفت: مشهورترین اثر او ستون‌های آجرین ورودی بلوار خیام در نزدیکی آرامگاه عمر خیام در شهر نیشابور است. همچنین ستون‎های یادبود باغ ملی نیشابور هم از یادگارهای وی است. البته بیشتر بناها و آرامگاه های مهم امروز نیشابور توسط وی مرمت و بازسازی شده‌اند.  او هچنین در خلال برگزاری کنگره جهانی عطار از شاهکار خود که آجرکاری هفت شهر عشق و سیمرغ بود رونمایی کرد که متاسفانه هنوز این اثر فاخر و ارزشمند که با چندین هزار آجر ساخته شده در جایی نصب نشده است.

    وی با اشاره به این‌که محمد قاسم اخوی‌یان معتقد بود که «او  نیست که  آجرها را تراش می دهد بلکه نیرویی وی را در جهت شکل دادن و خلق آثار هدایت می‌کند»، افزود: خوشبختانه بخشی از ظرایف هنر این استاد تازه درگذشته توسط فرزند وی محمدمهدی اخوی‌یان در کتاب “تیشه‌داری” ثبت و ضبط شده است، بنابراین تا حدی حفظ شده است.

    سلیمان‌نوری تاکید کرد: هر چند مرحوم اخوی‌یان سال ۸۶ از سوی فرهنگستان هنر در همایش «گنجینه‌های از یاد رفته هنر ایران» و همچنین سال ۹۵ در همایش روز ملی عطار نیشابوری تجلیل شد و دی‌ماه سال گذشته نیز در مراسمی به پاس یک عمر تلاش، کاشی ماندگار سر درب منزل او نصب شد، اما این حرکت به هیچ وجه پاسخی درخور فعالیت‌های ارزنده هنری وی نبود و امیدواریم این فقدان تلنگری به مسئولان میراث فرهنگی، ارشاد و سایر نهادهای فرهنگی استاد باشد تا پیش از اظهار تاسف برای از دست دادن این قبیل بزرگان، کمی به تکریم جایگاه آنان همت گمارند.

    پیام تسلیت فرهنگستان هنر برای درگذشت تنها استاد آجرتراش کشور

    به گزارش ایسنا، گروه هنرهای سنتی و صنایع دستی فرهنگستان هنر نیز در پیامی درگذشت «محمدقاسم اخویان» – هنرمند پیشکسوت هنرهای سنتی و از معدود استادان تیشه‌داری در ایران – را تسلیت گفت.

    در متن این پیام امده است:‌ «خالق سیمرغ آجرین، به منزلگه پایان رسید

    استاد محمدقاسم اخویان، هنرمند آجرتراش نیشابوری، با خلق نقوش خیالی از دل آجر سخت در حافظه هنر ایران جاودانه شد. او چون فرهاد، عمری تیشه بر آجر زد و هزاران سیمرغ خیالی خلق و در آسمان هنر ایران به پرواز درآورد. آثار این استاد ارزشمند در بناهای بسیاری از اواخر دوره قاجار تا معاصر حاصل عشق و تلاشش در این عرصه است که از نمونه‌های برجسته آن می‌توان به آجرکاری‌های مزار خیام نیشابوری و بنای امامزاده محمد محروق اشاره کرد.

    گروه هنرهای سنتی و صنایع دستی فرهنگستان هنر جمهوری اسلامی ایران ضایعه از دست دادن این استاد برجسته آجرتراش را که از بازماندگان و پیشکسوتان این هنر بود، به جامعه هنری کشور تسلیت گفته و برای بازماندگان ایشان از حضرت حق صبر مسئلت دارد.»

    «محمدقاسم اَخَوی‎یان» پیشکسوت هنر تیشه‌داری و آجرتراشی پس از مدتی بستری بودن در بیمارستان به دلیل کهولت سن شنبه ۲۱دی در سن ۹۳ سالگی درگذشت و بعد از ظهر دوشنبه ۲۳ دی با حضور علاقمندان به هنر خراسان تشییع شد.

    نمونه کارهای محمدقاسم اخوی‌یان – استاد آجرتراشی کشور –

    انتهای پیام

  • هیچ‌جا مانند ایران خبر بد را درشت‌نمایی نمی‌کنند

    هیچ‌جا مانند ایران خبر بد را درشت‌نمایی نمی‌کنند

    به گزارش خبرنگار مهر، چهل‌وپنجمین نشست ستاد هماهنگی خدمات سفر امروز دوشنبه ۲۳ دی در سالن مذاکرات مرکز همایش‌های صدا و سیما برگزار شد.

    رمضانعلی موسوی‌مقدم قائم مقام سازمان صدا و سیما در این‌نشست گفت: متأسفانه خبرهای منفی در کشورمان زیاد است. چه کسی می‌گوید خبر بد، خبر خوبی هست؟ این اخبار باید کم شود تا تأثیر منفی نداشته باشد. کشورها از این جهت ضربه می‌خورند. این‌موضوع با دشمنی‌های عمدی همراه شده است. حجم بالای خبرهای منفی شبکه‌هایی مانند بی.بی.سی را ببینید! مگر نمی‌گویند باید خبر فراگیری داشته باشد؟ اگر خبری برای حداقل جمعی مهم نباشد، اصلاً فراگیر نیست. گاهی پرداختن به یک سوژه کوچک، در سطح بین‌الملل تأثیر منفی می‌گذارد.

    وی افزود: متأسفانه اکنون سریال‌ها در فضای آپارتمانی و شهری فیلمبرداری می‌شود. درحالی که می‌توان از جاذبه‌های گردشگری ایران بهره برد. اگر در ارتباط با تولیداتی که داریم وزارت میراث فرهنگی نقش خودش را کمتر کند، یعنی تبلیغ عملکرد مدیران خودشان نباشد و کار ملی انجام دهند، ما بیشتر می‌توانیم همکاری کنیم. اگر در مجموعه کارهای تبلیغاتی که انجام می‌شود هدف آموزشی مطرح باشد، از ۵۰ تا ۷۰ درصد تخفیف درنظر می‌گیریم. این‌موضوع را به بخش بازرگانی هم اعلام کرده‌ایم.

    موسوی مقدم ادامه داد: اگرچه فیلم و سریال در معرفی جاذبه‌های گردشگری نقش دارند، اما معتقدم همچنان اثر مستند در این زمینه تأثیرگذاری بیشتری دارد. ما هم در این‌بخش امکان مشارکت بیشتری داریم. پیشنهاد می‌کنم که در قطارها و هواپیماها از تولیدات شبکه‌های استانی بیشتر استفاده شود یا هتل‌ها در اتاق‌ها از شبکه‌های استانی، بیشتر برنامه داشته باشند. اکنون در عمده مراکز گردشگری و تفریحی می‌بینیم که موسیقی‌های مختلف پخش می‌شود که بعضاً مشکلاتی هم برای آنها به‌وجود می‌آید، درحالی که می‌توان از رادیو آوا بهره برد که با چنین مسائلی هم رو به رو نشوند.

    فریدون محمدی دبیر ستاد مرکزی خدمات سفر هم در ادامه سخنانش موسوی‌مقدم گفت: متأسفانه الان رادیو آوا، بیشتر تبلیغات را پخش می‌کند تا موسیقی.

    سنجش شهرهای گردشگر دوست در نوروز ۹۹

    در ادامه این نشست، ولی تیموری معاون گردشگری وزارت میراث فرهنگی گفت: در صنعت گردشگری موضوع تصویرسازی را داریم. یعنی از هر مقصد باید تصویر واقعی ایجاد کرد. مدیریت این‌تصاویر نیز مهم است. زحمت زیادی برای این تصویرها کشیده شده ولی با برخی از اخبار منفی تمام این زحمت‌ها به هدر می‌رود. هیچ‌جا مانند کشور ما خبر منفی را این چنین بُلد نمی‌کنند. انگار خبرهای منفی بیشتر گرفته می‌شود.

    وی افزود: این فعالیت‌ها باعث می‌شود تمام تصویرسازی‌ها برای معرفی جاذبه‌ها از بین برود. با بازگو کردن اخبار منفی، دامنه خسارت‌ها را بیشتر می‌کنیم، در صورتی‌که می‌توان با بزرگنمایی اخبار مثبت، تأثیر اخبار بد را به حداقل رساند. ما باید بتوانیم از جاذبه شهرهای مدرن نیز در تصاویرمان استفاده کنیم و این تکنولوژی‌های استفاده شده در کشور را نیز معرفی کنیم تا گردشگر با چراغ الکلی وارد کشور ما نشود.

    تیموری با بیان اینکه می‌خواهیم برای ایام نوروز ۹۹ همکاری شهرها را در حوزه نقش آفرینی در صنعت گردشگری بسنجیم، گفت: ما فرآیند رتبه‌بندی شهرها را آغاز کرده‌ایم. در این‌زمینه ۴ شهر امتحان شده است. بر این اساس که میزان نقش آفرینی شهرداری‌ها و شهرها در حوزه گردشگری را مشخص کرده‌ایم. از این جهت‌که ببینیم هر شهری از دید گردشگران داخلی و خارجی چقدر برای پذیرش گردشگر آمادگی دارد. از نظر شهروندان آن‌شهر نیز زیرساخت‌ها تا چه‌اندازه ایجاد شده است. همه اینها در شاخص‌های علمی با دانشگاه تربیت مدرس تبیین شده و می‌توانیم شهرها و روستاها را از منظر گردشگری بررسی کرده و بگوییم آیا این شهر دوستدار گردشگری‌ست یا خیر؟

  • شورای راهبری کرسی‌های یونسکو به‌زودی تشکیل می‌شود

    شورای راهبری کرسی‌های یونسکو به‌زودی تشکیل می‌شود

    به گزارش ایسنا، حجت الله ایوبی در مراسم افتتاح کرسی یونسکو در ترویج علم که امروز در مرکز تحقیقات سیاست علمی کشور برگزار شد، با بیان اینکه سهم ایران از تعداد کرسی‌های یونسکو سهم خوبی است و با وجود مراکز تحقیقاتی و پیشرفت علم در این کشور باید هم اینطور باشد، اظهار کرد: قلبا خوشحال هستم که ریاست کرسی را بانوی با تجربه و دانشمند، سرکار خانم قدیمی بر عهده دارد که البته این موضوع مسئولیت ما و ایشان را بیشتر می‌کند.

    وی ادامه داد: برخی کرسی‌ها بسیار فعال هستند. در حالی‌که از فعالیت برخی راضی نیستیم. به‌زودی شورای راهبری کرسی‌ها را تشکیل خواهیم داد تا بتوانیم به درستی تقسیم کار کنیم و از فرصت به دست آمده به خوبی استفاده کنیم.

    دبیر کل کمیسیون ملی یونسکو، یونسکو را شبکه شبکه‌ها نامید و خاطرنشان کرد: همچنان که چهار شهر خلاق و هفت شهر یاد گیرنده در یونسکو به وجود آمد، این سازمان مجموعه‌های جهانی را به هم وصل می‌کند و سرمایه نمادین آن ارتباطات است.

    وی افزود: شبکه بیش از ۷۰۰ کرسی یونسکو به یکدیگر متصل هستند و در راستای فعالیت بیشتر کرسی‌ها با اهداف مشابه شناسایی خواهند شد، علم، آموزش و فرهنگ سه رکن اساسی یونسکو هستند که ایران هم تجربه‌های فراوانی در این سه عرصه دارد و با وجود رویکرد تازه‌ای که در یونسکو به وجود آمده و حمایت دکتر منصور غلامی، رئیس کمیسیون و وزیر علوم و همراهی معاونان ایشان انشاءلله این فعالیت‌ها را پیگیری خواهیم کرد.

    همچنین، مهردادی از بخش علوم دفتر منطقه‌ای یونسکو در تهران نیز در این مراسم ضمن تبریک به اخذ این کرسی در مرکز تحقیقات سیاست علمی کشور، گفت: از سال‌های قبل همکاری خوبی با این مرکز داشته‌ایم. یکی از پنج برنامه اصلی برنامه‌های بین‌المللی یونسکو برنامه علوم و یکی از برنامه‌های علوم نیز برنامه علم برای زنان و دختران است که امیدوار هستیم با همکاری مرکز تحقیقات در این حوزه همکاری‌های خوبی انجام دهیم.

    انتهای پیام

  • انتقاد از تبلیغ جاذبه‌های گردشگری ترکیه در تلویزیون

    انتقاد از تبلیغ جاذبه‌های گردشگری ترکیه در تلویزیون

    به گزارش خبرنگار مهر، چهل و پنجمین نشست ستاد هماهنگی خدمات سفر پیش از ظهر امروز دوشنبه ۲۳ دی در سالن مذاکرات مرکز همایش‌های صدا و سیما برگزار شد.

    در بخشی از این‌نشست، فریدون محمدی دبیر این‌ستاد گفت: صداوسیما عضو ستاد اجرایی خدمات سفر در استان‌ها است. در جلساتی هم که داشتیم نماینده صدا و سیما شرکت می‌کرد. ما برخی از چالش‌ها را از جلسات با نماینده‌های صدا و سینما اخذ کرده ایم مانند موازی کاری صدا و سیما در تولید برنامه‌های مشابه، عدم وجود انسجام و مخاطب سنجی در ارتباط با سفر و قطعی بودن برنامه‌های این حوزه. بنابراین پیشنهاد تشکیل کارگروه صدا و سیما و اخذ نظرات این کارگروه برای تولیدات گردشگری را اعلام می‌کنیم.

    وی افزود: اختصاص زمان زنده برای ترویج سفر، درج موضوع سفر در طرح‌های پژوهشی برای آشنایی مردم با جغرافیای کشور، استفاده از جاذبه‌های گردشگری در لوکیشن سریال‌ها و فیلم‌ها، برگزاری مسابقه برای معرفی جاذبه‌ها، تشریح وظایف دستگاه‌ها برای ارائه خدمات سفر، اعلام فراخوان فیلم کوتاه از سفر، تهیه مستند درباره بنادر آبی، معرفی مسیرهای گردشگری و کمپ‌های عشایری، تهیه برنامه‌هایی با مضمون آئین‌های محلی استان‌ها، اعلام رویداد نوروزگاه ها از جمله پیشنهادات این ستاد به سازمان صدا و سیماست.

    محمدی در ادامه گفت: همچنین شاید بهتر باشد شبکه سراسری درباره مقاصد کمتر شناخته شده برنامه‌هایی را تولید کند و مشوق و تخفیفی برای فعالیت دفاتر در حوزه تبلیغات سفر اعمال شود. اکنون رادیو سفر شروع به کار کرده و سال گذشته نیز در ایام نوروز فعالیت می‌کرد، ولی متأسفانه ارتباطی با ما ندارد. همچنین بهتر است که از تصاویر آرشیوی در اعلام تغییرات جوی استفاده نشود و معرفی مقاصد سفر از اول بهمن ماه انجام گیرد.

    در ادامه سرهنگ عین‌الله جهانی معاون اجتماعی پلیس راهور ناجا گفت: برنامه‌ای به نام «سفر به‌خیر» از صدا و سیما پخش می‌شد که در حوزه فرهنگ‌سازی بسیار خوب عمل می‌کرد. بیان موضوعات ایمنی و آرامش یکی از مسائل مهم سفر است. روزانه نزدیک به ۴۵ تا ۶۵ نفر را در جاده‌ها از دست می‌دهیم. رسانه نقش مهمی در فرهنگ‌سازی و ایمنی سفر دارد. به کمک دوستان صدا و سیما و با پخش برنامه‌های فرهنگ‌سازی توانسته‌ایم در این‌حوزه بسیار کار کنیم، ولی اکنون این برنامه‌ها قطع شده است.

    وی افزود: یکی از دلایل کاهش آمار تلفات جاده‌ای، پخش چنین برنامه‌هایی بوده است. ۲۴هزار نفر در سال ۸۴ کشته شده بودند که این آمار در سال ۹۶ به ۱۶ هزار و ۹۰۰ نفر رسید. برنامه سفر ایمن نیز که پیش از اخبار ساعت ۸:۳۰ پخش می‌شد، در فرهنگ‌سازی مردم بسیار تأثیرگذار بود. ما از مشکلات صدا و سیما بی‌خبر نیستیم، ولی باید بدانیم که در حوزه آموزش و فرهنگ‌سازی باید تلاش کنیم. باید تولیدات رسانه‌ای را روی ۵ موضوع ببریم تا اثر ۸۰ درصدی در آرامش مسافران ایجاد شود، مانند موضوع سرقت‌ها، سبقت‌ها، عدم توجه به جلو و…

    سارقان سریال‌های خارجی کلاه ایمنی دارند

    سرهنگ جهانی افزود: بهتر است کسانی که در حوزه تله فیلم و سریال‌ها فعالیت می‌کنند، قوانین راهنمایی و رانندگی را ترویج کنند. به‌عنوان مثال سارقان در سریال‌های خارجی کلاه ایمنی به سر دارند، ولی در سریال‌های ایرانی این طور نیست.

    نیما آذری رئیس انجمن مؤسسات آموزش گردشگری کشور نیز در این برنامه از تبلیغ جاذبه‌های گردشگری ترکیه در صدا و سیما انتقاد کرد و گفت: ما در برنامه‌های تلویزیونی این جاذبه‌ها را می‌بینیم، ولی جاذبه‌های ایران در سریال‌ها کمتر دیده می‌شود. باید صدا و سیما تعرفه بینابینی برای حضور اسپانسر در برنامه‌های آموزشی داشته باشد تا این تعرفه‌ها برای تولیدات برنامه‌های آموزشی قابل توجیه باشد.

    معرفی جاذبه‌های مازندران و گیلان در وارش

    در ادامه این نشست سیدعباس فاطمی رئیس مرکز سیمای استان‌های سازمان صدا و سیما گفت: سریال «وارش» تصویری از جاذبه‌های گردشگری استان گیلان و مازندران را قبل و بعد از انقلاب نمایش می‌دهد. سریال «به رنگ خواب» درباره جذابیت‌های جزیره هرمز پخش شد. «پایتخت» نیز به معرفی جاذبه‌های مازندران تا قشم پرداخت. اگرچه این سریال در ترکیه نیز توانسته بود رپورتاژی در صداوسیما برود؛ چون امکانات و هتل رایگان در اختیارشان دادند، اما در فضاهای گردشگری و میراث فرهنگی ایران ما مشکلات بیشتری برای تولید فیلم داریم تا کشوری مانند ترکیه.

    وی گفت: برنامه «نقاب ها» هم درباره مردم ترکمن، «زیباشهر» درباره خوزستان پخش شده است. سالانه ۵۰ تله فیلم در استان‌ها داریم که درباره جغرافیای استان‌هاست. برنامه «هنرستان ایران» نیز تولید شده که در هر شهری به معرفی جاذبه‌ها می‌پردازد.

  • تب و تاب عجیب جشنواره شتر در عربستان +تصویر

    تب و تاب عجیب جشنواره شتر در عربستان +تصویر

    جشنواره سالانه شتر «ملک عبدالعزیز» از سوی انجمن شتر‌های عربستان راه‌اندازی شده و هم اکنون در الصیاهد در شمال شرق ریاض در حال برگزاری است. این مسابقه مزاین الابل یا خانم شتر نامیده می‌شود و تا ۱۸ ژانویه ۲۰۲۰ ادامه خواهد داشت.

    فهد بن فلاح بن حثلین رئیس شورای اداری انجمن شتر‌های عربستان در این باره می‌گوید: «نظارت ملک سلمان بر این رویداد ملی نشان از توجه وی به میراث اصیل عربستان دارد؛ و از آنجایی که شتر دارای جایگاه ویژه‌ای نزد عرب‌ها و بویژه در عربستان سعودی دارد این جشنواره می‌کوشد منظومه‌ی اقتصادی متکاملی را برای بازدید کنندگان فراهم کند.»

    تب و تاب عجیب جشنواره شتر در عربستان +تصویر

    ازدحام مردم و خودرو‌ها در جشنواره سالانه فروش شتر «عبدالعزیز» مورد توجه کاربران قرار گرفت و واکنش‌هایی را به دنبال داشت. کاربران معتقدند فرهنگ هر ملت برای او با ارزش است و مسلما برای حفظ آن تلاش خواهند کرد. جمعی از کاربران به ماشین‌های لوکس و مردمی اشاره می‌کنند که با چنین خودرو‌هایی برای خرید شتر آمده‌اند و این اتفاق را با تجمع مردم برای خرید پراید در کشور ایران مقایسه می‌کنند. این کاربران تعصب به فرهنگ را دلیل اصلی این تجمع می‌دانند.

    منبع: روزپلاس