دسته: گردشگری

خبرگزاری مهر _ گروه فرهنگ: ولی تیموری معاون گردشگری وزارت میراث فرهنگی در نشستی که به‌تازگی با اعضای انجمن حرفه‌ای مؤسسات آموزش گردشگری که در محل معاونت گردشگری برگزار شده گفته است:

یکی از اصلی‌ترین نیازهای حوزه آموزش صنعت گردشگری کشور، تغییر رویکرد و حرکت آن به‌سوی بازبینی و تعریف دوره‌های تخصصی به شمار می‌آید که این امر منطبق با نیاز صنعت گردشگری کشور، پایش و نیازسنجی انجام خواهد گرفت تا برمبنای آن ضمن پوست‌اندازی و گذر از تکرار در برگزاری دوره‌های آموزشی بدون در نظر گرفتن عرضه و تقاضا با انعطافی بیشتر پاسخ مناسبی به آموزش در بخش‌های متنوع صنعت به‌ویژه حوزه‌های مرتبط با کسب و کارهای جدید، نیروی انسانی و ارتقای کیفیت آموزش‌ها داشته باشیم.

تعریف عناوین و محتوای دوره‌های آموزشی جدید با در نظر گرفتن شرایط خاص سال جاری در برنامه معاونت گردشگری قرار گرفته است. ایجاد تغییرات در محتوای آموزشی رشته‌های گردشگری با همکاری وزارت علوم که پیش از این آغاز شده بود؛ با تمرکز بیشتر پیش خواهد رفت تا با به روزرسانی و مهارت محوری، دو بعد تئوری و عملی همزمان منطبق با نیاز صنعت گردشگری کشور محقق شود.

تشریح وضعیت آموزش در شرایط جدید ایجاد شده به‌واسطه انتشار ویروس کرونا در کشور یکی دیگر از محورهای سخنان تیموری بود که در آن گفت:

آموزش مجازی گردشگری نه‌تنها یک انتخاب، بلکه یک‌ضرورت به‌شمار می‌آید؛ از این‌رو ناگزیر هستیم خود را با شرایط به‌روز کنیم و ضمن گردآوری محتوای متناسب و تعریف سازوکارهای مناسب، بخش‌های غیر مهارتی دوره‌های آموزشی گردشگری را وارد فضای مجازی کنیم.

این‌اقدام منطبق با فناوری‌های روز و هماهنگ با فضای آموزش‌های مجازی وزارت آموزش و پرورش و وزارت علوم پیش خواهد رفت و علاوه بر امکان ارتباط بیشتر با اساتید آموزش‌های مجازی یا e-learning ارتباطات بین‌المللی بیشتری را نیز فراهم می‌آورد. فعالیت‌های آموزشی وزارت گردشگری به‌هیچ‌عنوان حتی در شرایط خاص امروز متوقف نخواهد شد و مطابق برنامه‌ریزی و تقویم آموزشی موجود، دوره‌های آموزشی گردشگری فعلاً در بستر فضای مجازی و به‌تدریج با گذر از بحران کرونا به شکل حضور فیزیکی استمرار خواهد یافت.

طبق برگزاری نشست‌ها و تلاش‌های متعدد صورت گرفته وزارت میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع دستی در دولت، مؤسسات آموزشی نیز جزو ۱۰ رسته شغلی متضرر شده قرار گرفته است و مشمول دریافت تسهیلات مورد نظر خواهند شد.

اعضای انجمن مؤسسات آموزشی گردشگری در نظر داشته باشند که گرچه نظارت بر ساختار و نحوه برگزاری دوره‌ها از وظایف دفتر مطالعات و آموزش گردشگری معاونت گردشگری به شمار می‌آید اما همکاری انجمن و حضور همه جانبه در دستیابی به نتایج دلخواه تأثیرگذار خواهد بود و سبب می‌شود تا نظارت و نظرسنجی‌های مورد نظر در تحقق راهبردهای این حوزه مؤثر واقع شود.

برنامه‌های معاونت گردشگری در سال جاری در سه بخش اصلی جای می‌گیرد که شامل عبور از بحران کرونا، اقدامات پساکرونا و نیز پیشبرد پروژه‌های کلان از قبل تعریف شده همانند برنامه ملی گردشگری، نظام جامع آموزش، حساب‌های اقماری و غیره است و تغییر در رویکرد حوزه آموزش گردشگری نیز یکی از مهم‌ترین ارکان برنامه ریزی های صورت گرفته خواهد بود.

بهره‌مندی بیشتر از ظرفیت‌های انجمن مؤسسات آموزش گردشگری نیز با تداوم در برگزاری جلسات منظم و پیشبرد برنامه‌های مشترک در دستور کار قرار دارد. با توجه به اینکه ارتقای دانش منابع انسانی از دغدغه‌های این حوزه به شمار می‌آید؛ از این رو تعریف طرح‌های مشترک با محوریت آگاهی‌بخشی و فرهنگ‌سازی و همکاری گروهی بخش‌هایی از جمله بازاریابی و تبلیغات گردشگری و صدا و سیما می‌تواند گامی ماندگار در این حوزه به شمار آید.

از اعضای انجمن می‌خواهم با تشکیل کمیته‌های تخصصی در ساختار موجود، موضوعات مختلف از جمله بازبینی کیفیت آموزش، بررسی محتوای دوره‌های نظارت و نیز ارزیابی دقیق عملکرد مؤسسات آموزشی را در دستور کار قرار دهند. همچنین خواستار حضور مستمر و ورود جدی به ابعاد مختلف در تغییر رویکرد این حوزه در سال جدید هستم.

به گزارش ایسنا به نقل از روابط‌عمومی معاونت گردشگری وزارت میراث‌فرهنگی، گردشگری و صنایع‌دستی، ولی تیموری در نشستی با اعضای انجمن حرفه‌ای موسسات آموزش گردشگری که در محل معاونت گردشگری برگزار شد، گفت: یکی از اصلی‌ترین نیازهای حوزه آموزش صنعت گردشگری کشور، تغییر رویکرد و حرکت آن به سوی بازبینی و تعریف دوره‌های تخصصی به شمار می‌آید که این امر منطبق با نیاز صنعت گردشگری کشور، پایش و نیازسنجی می شود تا بر مبنای آن، ضمن پوست‌اندازی و گذر از تکرار در برگزاری دوره‌های آموزشی بدون در نظر گرفتن عرضه و تقاضا با انعطافی بیشتر پاسخ مناسبی به آموزش در بخش‌های متنوع صنعت به ویژه حوزه های مرتبط با کسب وکارهای جدید، نیروی انسانی و ارتقای کیفیت آموزش ها داشته باشیم.

او با بیان اینکه تعریف عناوین و محتوای دوره های آموزشی جدید با در نظر گرفتن شرایط خاص امسال در برنامه معاونت گردشگری قرار گرفته است،  افزود: ایجاد تعییرات در محتوای آموزشی رشته‌های گردشگری با همکاری وزارت علوم که پیش از این آغاز شده بود،  با تمرکز بیشتر پیش خواهد رفت تا با به روزرسانی و مهارت محوری، دو بعد تئوری و عملی همزمان منطبق با نیاز صنعت گردشگری کشور محقق شود.

معاون گردشگری همچنین در تشریح وضعیت آموزش در شرایط جدید ایجاد شده به واسطه انتشار ویروس کرونا در کشور گفت: آموزش مجازی گردشگری نه تنها یک انتخاب بلکه یک ضرورت به شمار می‌آید، از این رو ناگزیر هستیم خود را با شرایط به‌روز کنیم و ضمن گردآوری محتوای متناسب و تعریف سازوکارهای مناسب، بخش‌های غیرمهارتی دوره‌های آموزشی گردشگری را وارد فضای مجازی کنیم.

وی افزود: این اقدام منطبق با فناوری‌های روز و هماهنگ با فضای آموزش‌های مجازی وزارت آموزش و پرورش و وزارت علوم پیش خواهد رفت و علاوه بر امکان ارتباط بیشتر با اساتید آموزش‌های مجازی یا e-learning‌ ارتباطات بین‌المللی بیشتری را نیز فراهم خواهد آورد.

تیموری در ادامه گفت: فعالیت های آموزشی وزارت گردشگری به هیچ عنوان حتی در شرایط خاص امروز متوقف نخواهد شد و مطابق برنامه ریزی و تقویم آموزشی موجود، دوره‌های آموزشی گردشگری فعلا در بستر فضای مجازی و به تدریج با گذر از بحران کرونا به شکل حضور فیزیکی استمرار خواهد یافت.

معاون گردشگری همچنین درباره متضرر شدن موسسات آموزشی گردشگری ناشی از شرایط حاکم بر کشور ناشی از انتشار ویروس کرونا  افزود: طبق برگزاری نشست‌ها و تلاش‌های متعدد صورت گرفته وزارت میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع دستی در دولت، موسسات آموزشی نیز جزو ۱۰ رسته شغلی متضرر شده قرار گرفته است و مشمول دریافت تسهیلات مورد نظر خواهند شد.

تیموری همچنین خطاب به اعضای انجمن موسسات آموزشی گردشگری گفت: اگرچه نظارت بر ساختار و نحوه برگزاری دوره‌ها از وظایف دفتر مطالعات و آموزش گردشگری معاونت گردشگری به شمار می‌آید اما همکاری انجمن و حضور همه جانبه در دستیابی به نتایج دلخواه تاثیرگذار خواهد بود و سبب می‌شود تا نظارت و نظرسنجی‌های مورد نظر در تحقق راهبردهای این حوزه موثر واقع شود.

وی ادامه داد: برنامه‌های امسال معاونت گردشگری در سه بخش اصلی جای می‌گیرد که شامل عبور از بحران کرونا، اقدامات پساکرونا و نیز پیشبرد پروژه های کلان از قبل تعریف شده همانند برنامه ملی گردشگری، نظام جامع آموزش، حساب های اقماری و غیره به شمار می‌آید و تغییر در رویکرد حوزه آموزش گردشگری نیز یکی از مهم‌ترین ارکان برنامه ریزی های صورت گرفته خواهد بود.

او همچنین با اشاره به اینکه بهره‌مندی بیشتر از ظرفیت‌های انجمن موسسات آموزش گردشگری با تدوام در برگزاری جلسات منظم و پیشبرد برنامه‌های مشترک در دستور کار قرار دارد،  یادآور شد: با توجه به اینکه ارتقای دانش منابع انسانی از دغدغه‌های این حوزه است،  از این رو تعریف طرح‌های مشترک با محوریت آگاهی‌بخشی و فرهنگ‌سازی و همکاری گروهی بخش‌هایی از جمله بازاریابی و تبلیغات گردشگری و صدا و سیما می‌تواند گامی ماندگار در این حوزه باشد.

تیموری از اعضای انجمن خواست تا با تشکیل کمیته‌های تخصصی در ساختار موجود، موضوعات مختلف از جمله بازبینی کیفیت آموزش، بررسی محتوای دوره‌های نظارت و نیز ارزیابی دقیق عملکرد موسسات آموزشی را در دستور کار قرار دهند.

انتهای پیام

به گزارش ایسنا، هر چند هشدارها برای احتمالِ تخریبِ آثار تاریخی در معرض بارشِ باران در نقاط مختلف کشور از یک سال گذشته تا کنون زیاد مطرح شده‌اند و آخرین آن هشدارها را کمیته تخصصی میراث فرهنگی شورای هماهنگی سازمان‌های غیردولتی میراث‌فرهنگی به نمایندگی از ۱۱۰ انجمنِ میراثی در ۲۴ فروردین مطرح کردند و حتی از معاون میراث فرهنگی وزارتخانه خواستند تا سریع‌تر قدمی در این زمینه بردارد، اما توجه به بناهای تاریخی در معرض تخریب یا آثاری که در طول دست‌کم این یک سال گذشته با آسیب‌های زیادی مواجه شده‌اند، طبق ادعای متولیان میراثی خراسان جنوبی، آن ها را وادار کرده تا خودشان وارد عمل شوند برای جمع‌آوری بخشی از یکی از ۱۰ قلعه بزرگ کشور تا از آسیب‌های احتمالی بیشتر جلوگیری کنند.

حسن رمضانی – مدیر کل میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع دستی استان خراسان جنوبی – در گفت‌وگو با ایسنا، تخریبِ بخشی از برجِ قلعه بر اثر باران که در فیلمی در فضای مجازی به منتشر شده را اقدامی از سوی این اداره کل می‌داند.

او می‌گوید: بر اثر بارندگی‌های چند سال گذشته، بخشی از  برج قلعه فورگ در معرض تخریب بود، که با توجه به قرار داشتن خانه‌هایی که اطراف قلعه هستند و قرار گرفتن قلعه در شیب، احتمال خطر برای مردم منطقه بسیار زیاد بود، به همین دلیل با گرفتن یک پیمانکار قرار شد تا بخش‌های آسیب دیده از باران جمع‌آوری شده و بار دیگر آن مرمت شود.

او با تاکید بر این‌که این اقدام به دستور مستقیم میراث فرهنگی خراسان جنوبی انجام شده است، آن را تخریبی کنترل شده می‌داند تا از بروز اتفاقات دیگر جلوگیری کند.

به گفته‌ی وی،  جمع آوری این بخش از دیوار قلعه یک شنبه ۲۴ فروردین انجام شده و مرمت قلعه نیز از امروز دوشنبه ۲۵ فروردین توسط همان پیمانکار آغاز می‌شود.

مدیر کل میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع دستی استان خراسان جنوبی با بیان این‌که در تمام سال‌های گذشته، بخش دیواره سنگی قلعه به خاطر باران دچار آسیب شده بود، اظهار می‌کند: از همان ابتدا شالوده و دیواره اصلی این بخش از قلعه به صورت فنی اجرایی و چفت و بست نشده بود. در واقع نمای سنگی قلعه، خود را از دیواره جدا کرده بود، که به دلیل بروز این شرایط و احتمال خطر فراوان، دستور جمع‌اوری این بخش از برج قلعه داده شد.

به گفته‌ی رمضانی، تا کنون گزارشی از آسیب و تخریبِ دیگری از آثار تاریخی در زمان وقوع باران‌های شدید در این منطقه به میراث فرهنگی ارائه نشده است.

انتهای پیام

 

به گزارش ایسنا، به نقل از روابط عمومی پژوهشگاه میراث فرهنگی و گردشگری؛ علیرضا حسن زاده – سرپرست این طرح – توضیح داد: طرحِ فرهنگ شادمانی با جستارهایی از نعمت الله فاضلی – استاد پژوهشگاه علوم انسانی – ، حسین میرزایی – رییس گروه مطالعات فرهنگی دانشگاه علامه – ، سمیه کریمی – عضو هیئت علمی پژوهشگاه علوم انسانی و مطالعات فرهنگی – و با همراهی خود او انجام شده است.

به گفته وی این طرح که مفهوم و جایگاه شادمانی در ایران، تنوع فرهنگی موجود در فرهنگ شادمانی و جهان بینی ایرانیان در این زمینه را شرح داده، به زودی توسط  پژوهشگاه میراث فرهنگی و گردشگری منتشر میشود.

انتهای پیام

‌به گزارش خبرگزاری مهر به نقل از روابط عمومی پژوهشگاه میراث فرهنگی و گردشگری علیرضا حسن زاده سرپرست این طرح با اعلام این خبر گفت: طرح یاد شده با جستارهایی از نعمت الله فاضلی استاد پژوهشگاه علوم انسانی، حسین میرزایی رئیس گروه مطالعات فرهنگی دانشگاه علامه، سمیه کریمی عضو هیئت علمی پژوهشگاه علوم انسانی و مطالعات فرهنگی و اینجانب همراه بوده است.
به گفته وی در این طرح مفهوم و جایگاه شادمانی در ایران، تنوع فرهنگی موجود در فرهنگ شادمانی و جهان بینی ایرانیان در این زمینه شرح داده شده است.

حسن زاده بیان کرد که گزارش یاد شده به زودی توسط پژوهشگاه میراث فرهنگی و گردشگری منتشر می‌شود.

به گزارش ایسنا، از محدوده‌ی محله «اودلاجان» به خیابان‌های پایین مولوی و بازار تهران که عبور کنید، یک مساله مشترک بین مغازه‌های آن منطقه زیاد دیده می‌شود. کرکره اکثر مغازه‌ها پایین است و از زیرِ ورودی آن‌ها آبی متمایل به رنگ خاکستری بیرون می‌زند. یکی از همراهان اما این اتفاق را یک هشدار می‌داند از اقدامات عمرانی که احتمالا صاحبان مغازه‌ها در تعطیلی کرونا انجام می‌دهند و …

اما این هشدار نمونه‌ی کوچکی از اتفاقی است که در طول یک ماه گذشته تا کنون برای بناهای تاریخی و در سایه‌ی تعطیلی‌ها رخ می‌دهد. تعطیلی‌هایی که برای جلوگیری از انتقال زنجیره‌ی کرونا ویروس، یک فرصتِ مغتنم برای شاکیانِ مالکِ بناهای تاریخی است که بتوانند بهتر از هر زمان دیگری آن‌چه می‌خواهند را اجرایی کنند. از تخریبِ بخشی از قلعه‌ی سلجوقیان در آران و بیدگل گرفته تا لودرهایی که موظفند راه را برای سنگ شکنانی باز کنند که قرار است به حریمِ جوبجیِ تاریخی راه پیدا کنند.

هر چند در کنار هشدارهایی که پیشکسوتان میراث فرهنگی کشور در طول نوروز مطرح کردند، دهم فروردین هم مدیر کل میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع دستی استان تهران از دهیاران و معتمدان محلی خواست تا اتفاقات مشکوک در حوزه میراث فرهنگی را به یگان حفاظت استان تهران اطلاع دهند. درخواستی که هنوز از میزان استقبال از آن، توسط مردم و فعالان میراثی هیچ حرفی به میان نیامده است.

اقدامات تخریب‌گر کنونی حداکثری نیستند

با وجود این هشدارها، محمد حسن طالبیان – معاون میراث فرهنگی وزارتخانه میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع دستی – در گفت‌وگو با ایسنا، از فعال بودن گشت‌های یگان حفاظت میراث فرهنگی به عنوان نیروهای حفاظت خبر می‌دهد.

او با بیان این‌که نیروهای یگان حفاظت میراث فرهنگی با حفظِ فاصله‌ی اجتماعی تلاش خود را برای انجام وظایف خود مانند گذشته، انجام می‌دهند، بیان می‌کند: از سوی دیگر با استفاده از اطلاعات مردمی، به جز انجمن‌های میراث فرهنگی، سمن‌ها و رسانه‌ها، اگر نقطه‌ای در معرض تهدید باشد، اطلاعات گوناگون به صورت مرتب به میراث فرهنگی می‌رسد، هر چند در این شرایط پروژه‌های عمرانی دستگاه‌های دولتی نیز خوابیده‌اند، بنابراین اقدامات کنونی حداکثری نیست. مانند اتفاقی که برای بیمارستان مسیح مرادیان کرمانشاه رخ داد و پشت آن نیت خوبی نبود.

او با تاکید بر این‌که در این موقعیت مردم هستند که چنین اتفاقاتی را اطلاع می‌دهند، بیان می‌کند: به عنوان نماینده وزارتخانه در حوزه‌ی میراث فرهنگی درخواست ما از مردم در جریان قرار دادن متولیان این دستگاه است تا اقدامات مورد نیاز برای جلوگیری از هر نوع تخریبی انجام شود.

سطح ضوابط در هر منطقه از شهرها، مجوز ساخت‌وساز را تغییر می‌دهد

طالبیان با تاکید بر لزوم احساس مسوولیت مردم در این مقطع زمانی، آن‌هم با توجه به وضعیت کنونی کشور و درست در زمانی که همه در خانه هستند، بیان می‌کند: زمانی که یک خانه حکم دیوان عدالت اداری را برای تخریب گرفته، روند انجام آن، خود یک فرآیند دارد، فرآیندی که حتما باید بررسی شود، آن بنا در بافت تاریخی قرار دارد یا خیر. اگر هست پروانه بیش از سطح اشغال صادر نشود، یعنی میزان پر و خالی و ارتفاع و ضوابط بافت در صدور مجوز نقش دارد. در این شرایط بسیاری از بناهای تاریخی که مجوز خروج از ثبت گرفته‌اند متوجه می‌شوند که برایشان صرف نمی‌کند که آن بنا را تخریب کنند، بهتر است همان را تعمیر کنند.

معاون میراث فرهنگی کشور با بیان این‌که موضوع فقط خروج از ثبت یک بنای تاریخی نیست، بافت تاریخی خود ضوابط مشخصی مانند لزوم ساخت بنا فقط تا دو طبقه در برخی مکان‌ها دارد، اظهار می‌کند: از سوی دیگر بناهایی که در بافت تاریخی قرار دارند نیز ضوابطی دارند. به عنوان مثال شهرداری هم نمیتواند خارج از قوانین مجوز دهد، استعلام شهرداری از میراث فرهنگی نیز با ضوابط میراث فرهنگی مجوز جواب داده می‌شود.

تا چند سال دیگر ارزش ثروت اقتصادی با ثروت فرهنگی برعکس می‌شود

وی با وجود این صحبت ها اظهار امیدواری می‌کند که مردم قدرِ این فرهنگ و میراث را بدانند، میراثی که حتی اگر بخواهند به آن نگاه اقتصادی داشته باشند، در چند سال آینده حتما از نظر اقتصادی برایشان بسیار ارزشمند است.

او با اشاره به این‌که چند سالی است تخریب بناهای تاریخی در شهرهای تاریخی مانند کاشان، یزد و دیگر شهرها بسیار کمتر شده است، بیان می‌کند: بزرگترین مشکل در تهران، در نظر گرفتن این مکان به عنوان یک مرکز تجاری و اقتصادی است، مکانی که هر بار با بالا رفتن قیمت‌ها، وسوسه‌ی تخریب خانه‌های تاریخی را بیشتر می‌کند، در حالی که قطعا این شرایط و این نوع دیدگاه در آینده برعکس می‌شود.

طالبیان با تاکید بر این‌که ثروت فرهنگی مهم‌تر از ثروت اقتصادی است، بیان می‌کند: کسی که با این شرایط آشناست، تلاش می‌کند تا با کمک به این بناهای تاریخی اجازه‌ی وقوع چنین اتفاقاتی را ندهد.

انتهای پیام

به گزارش ایسنا، سازمان جهانی گردشگری هدف از ایجاد این کمپین با پیام “امروز در خانه بمانید تا بتوانید فردا سفر کنید” را کشف فرهنگ‌های گوناگون، تمرین اتحاد و احترام به یکدیگر، مراقبت از محیط زیست، تداوم یادگیری، توسعه و پایداری و ایجاد فرصت ها برای همگان اعلام کرده است.

هشتگ #فردا_سفر_کنید در واقع پاسخ سازمان جهانی گردشگری (WTO) به بحران کنونی است که به ارزشهای دیرینه این نهاد تاکید دارد. این کمپین تاثیر فراوانی در شبکه های اجتماعی داشته است و مورد استقبال تعداد روزافزونی از کشورها، مقاصد گردشگری، کمپانی های مرتبط با این حوزه، شهرها، رسانه ها و همچنین افراد از سراسر جهان قرار گرفته است.

کشورهایی چون آلمان، مراکش، مغولستان، عمان، اروگوئه و شهرهای بوگوتا، وین و … تاکنون از این کمپین حمایت کرده اند.

سازمان جهانی گردشگری از ایجاد یک پلتفورم آنلاین نیز خبر داده که از طریق آن همه افراد و سازمان ها می توانند به این کمپین بپوندند ونظرات گوناگون و همچنین تصاویر و دیگر محتواهای صوتی و تصویری خود را رابطه با گردشگری و کرونا به اشتراک بگذارند.

«زوراب پولولیکاشویلی» دبیر کل سازمان جهانی گردشگری در این باره گفت: گردشگری از دیرباز تاکنون خود را به عنوان یکی از محرکه های اصلی بهبود وضعیت بین المللی به اثبات رسانده است و ما نیز باید از همین امروز خود را برای ایجاد اساس و پایه مقاومت گردشگری در آینده آماده کنیم.

انتهای پیام

فریدون میرزالو، مدیرکل سابق دفتر آموزش و حمایت از تولید صنایع دستی در گفت‌وگو با ایسنا درباره وضعیت بازار این حوزه و برنامه‌هایی که نمی‌توان برای رونق بازار صنایع دستی بعد از پایان روزهای کرونایی در نظر گرفت، اظهار کرد: حدودا از اواسط اسفند سال گذشته افت فروش آثار صنایع دستی آغاز شد و اواخر اسفند میزان فروش بسیار پایین آمد. از سوی دیگر تا زمانی که فروش آثار در سال ۹۹ آغاز شود مدت زمان زیادی باقی مانده است. در این میان معاونت صنایع دستی باید با برنامه‌ریزی درست تلاش کند که به رونق بازار کمک کند و در این زمینه تبلیغات زیادی انجام دهد.

او ادامه داد: معاونت صنایع دستی باید به آن دسته از کارگاه‌هایی که دسترسی به بازار فروش ندارند کمک کند تا به بازار معرفی شوند. برخی از تولیدکنندگان تلاش می‌کنند خودشان را از طریق شبکه‌های اجتماعی معرفی کنند که اقدام بسیار خوبی است، اما طبیعتا اگر این معرفی از سوی معاونت صنایع‌دستی صورت بگیرد و با حمایت نیز همراه باشد، در میزان فروش این کارگاه‌ها موثرتر خواهد بود.

میرزالو با بیان اینکه «تمام دست‌اندرکاران حوزه صنایع‌دستی سال سختی را در پیش دارند»، خاطرنشان کرد: در چنین شرایطی معاونت صنایع‌دستی می‌تواند حتی کمک‌هایی را به‌صورت بلاعوض به کارگاه هایی که در ورشکستگی هستند اهدا و تلاش کند که بیمه این کارگاه‌ها که تعدادشان هم کم نیست، قطع نشود. همچنین مسئولان امر در معاونت صنایع‌دستی باید مواد اولیه خوب و باکیفیت در اختیار کارگاه‌ها قرار دهد تا هم تولید راحت‌تر و هم کیفیت آثار بهتر شود.

این کارشناس صنایع‌دستی افزود: البته تمام این مواردی که ذکر کردم، راه‌هایی است که عملی نیستند؛ چراکه فکر نمی‌کنم چنین توانی در معاونت صنایع دستی وجود داشته باشد.  بر اساس آمارهایی که پیشتر اعلام شده بود، حدود ۳۰۰ یا ۴۰۰ هزار تولیدکننده صنایع‌دستی در کشور وجود دارد و این تعداد کمی نیست! با توجه به اینکه تشکل‌ها و تعاونی‌های خوبی هم در این حوزه نداریم، طبیعتا برای خدمات‌رسانی به این تعداد باید برنامه‌ریزی خوبی وجود داشته باشد.

میرزالو نقدینگی، تهیه مواد اولیه، دستمزد و … را از مهم‌ترین مشکلات تولید برشمرد و یادآور شد: قیمت مواد اولیه سال گذشته بسیار بالا رفت و حتی می توان گفت دو برابر شد، اما مسئولین اصلا انگار در زمینه بازی نیستند و خبر ندارند که چه اتفاقی در حال وقوع است. اگر تولیدکنندگان نتوانند به مواد اولیه دسترسی داشته باشند چطور میتوان انتظار رونق تولید داشت؟ این در حالی است که چندی پیش وزیر میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری اعلام کرد که ۶۰۰ میلیون دلار صادرات صنایع‌دستی وجود داشته که ۲۸۹ میلیون دلار رسمی و باقی‌مانده صادرات چمدانی بوده است.

او تاکید کرد: اگر واقعا ما این میزان است صادرات چمدانی را داشتیم، وضع خیلی خوب بود! اگر بازار صنایع دستی ما این میزان از فروش را داشت اصلاً وضعیت امروز ما این چنین نبود! برای تشخیص این موضوه کافیست به فروشگاه‌های صنایع دستی سر بزنیم و از وضعیت فروش روزانه آنها بپرسیم تا متوجه شویم اعدادی که اعلام می‌شود اغراق آمیز و حاکی از وضع خوب صنایع دستی است، اما در واقعیت اینگونه نیست!

انتهای پیام

بنای تاریخی بیمارستان مرسلین که جزو ابنیه تاریخی و ارزشمند یزد به شمار می‌رود که در تاریخ یزد به بیمارستان انگلیسی‌ها مشهور است. این بنای مهم تاریخی در فهرست آثار ملی نیز به ثبت رسیده اما هنوز برای بازدید گردشگران آماده‌سازی نشده است.

البته تغییراتی در ظاهر این بنای تاریخی و ثبتی که در حال حاضر به عنوان بنایی مسکونی از آن استفاده می‌شود، به وجود آمده اما گویا کالبد بنا همچنان سالم است.

این بنای ارزشمند تاریخی که در آن نیز زندگی مسالمت آمیز ادیان ریشه دارد، در گذشته ساختمان یک بیمارستان بوده که گودرز تاجر زرتشتی یزد نیز یک کاروانسرای بزرگ و زیبا را با تمام متعلقاتش از جمله خانه‌ای را برای ایجاد بخش مردان ساختمان این بیمارستان اهدا کرد.

خوشبختانه ساختمان خاص این منزلگاه موقتی کاروان‌ها، کاربری خوبی برای استفاده بیمارستان داشت و حیاط اصلی مرکزی که زمانی جای خران و اسبان و قاطران و شتران بود، مبدل به باغ زیبایی شد و حجره‌های قدیمی ساربانان و چارواداران و مکاری‌ها به اطاق‌ها و بخش‌های استراحت و درمان و سایر اقدامات خیرخواهانه بیمارستانی تبدیل شد.

زرتشتیان ۲۰۰ پوند و مسلمین نیز مبالغی برای ساخت این بیمارستان پرداختند، مریض‌خانه انگلیسی‌ها در یزد که پس از واحد کرمان و پیش از واحد شیراز آغاز به کار کرد، همانند بیمارستان‌های این دو شهر به نام «بیمارستان مرسلین انگلیس» نامیده شد. میسیونرهای مسیحی یک سال بعد و در سال ۱۸۹۹ میلادی نیز بیمارستانی جدید برای زنان و زایمان در یزد تاسیس کردند.

بیمارستان ۲۰۰ ساله انگلیسی‌های یزد و عمل جراحی چشم نماینده یزد!

«پیام شمس‌الدینی» پژوهشگر تاریخ پزشکی ایران در گفت‌وگو با خبرنگار ایسنا، با اشاره به تاریخچه بیمارستان مرسلین یزد، اظهار می‌کند: این بیمارستان در سال ۱۸۹۹ میلادی به دست انجمن مبلغان مسیحی لندن در محله گازرگاه یزد تأسیس شد اما به نظر می‌رسد که پیش از این گروه نیز پزشکان انگلیسی که در خدمت کمپانی هند شرقی بودند، در سایر شهرهای جنوبی ایران درمانگاه‌هایی ایجاد کرده‌اند.

وی اضافه می‌کند: البته تاریخ تأسیس این بیمارستان به اعتبار سنگ مرمری که بر سر در آن نصب بوده، ۱۸۹۹ میلادی است اما در منابع دیگر ۱۸۹۸ میلادی نیز آمده که رقم صحیحی نیست.

این پژوهشگر که دارای دکترای ایران‌شناسی است، با تأکید بر این‌که «وایت» پزشک این بیمارستان بود، می‌گوید: دکتر وایت با «میرزا مرتضی‌خان حافظ‌الصحه» طبیب یزدی دوستی داشت و گاه در بیمارستان به تدریس علوم پزشکی می‌پرداخت.

وی ادامه می‌دهد: دکتر وایت یک‌بار در یزد کتک خورد که علت آن ورود با سواره به مسجد مصلای یزد بود و همین مسئله موجب شد تا از طلاب یزدی کتک بخورد.

شمس‌الدینی در مورد خاطرات این پزشک انگلیسی در یزد نیز می‌گوید: «سید محمد رضوی» ملقب به «نواب وکیل» نماینده مردم یزد در اولین دوره مجلس شورای ملی، در کتاب خاطراتش از او و عملی که بر چشم راستش انجام داده، یاد کرده است.

وی در این رابطه می‌گوید: این شهروند یزدی نوشته است که «چون نبود نور چشم خیلی کار را بر من سخت کرد که نمی‌دانستم خط بخوانم و بنویسم و به کلی ریشه اموات من از هم‌ گسیخته شده بود، لاعلاج رفتم مریض‌خانه دکتر وایت. چشم مرا در تاریک‌خانه معاینه کرد و گفت: چشم چپ چندان عیبی ندارد، می‌توان بدون عمل کردن به‌ واسطه سورمه و ادویه‌جات او را اصلاح کرد که خط بخواند ولی چشم راست یک طبقه عیب کرده . ناچارم از این‌ که سوزن بزنم و قوه بدهم، چه می‌فرمایید؟»

وی ادامه می‌دهد: «دکتر اسباب جراحی را حاضر کردند از آن جمله تختخواب و تسمه‌های بستن دست‌وپا بود. آن وقت مرا بر روی تخت خوابانید، کمانی انداخت دور حدقه که پلک‌ها را گشاده نگاه داشت، آن وقت سوزن بسیار بزرگی بیرون آورد و دو قسمت از آن سوزن را در دیده فرو برد. پس از چندی فی‌الجمله چشمم بهتر شد.»

این پژوهشگر در مورد سرقت از بیمارستان مرسلین نیز خاطرنشان می‌کند: در بحبوحه جنگ جهانی اول با ورود گروهی از آلمان‌ها به یزد و هجوم آن‌ها به کنسول‌خانه انگلیس و بانک شاهنشاهی، به بیمارستان مرسلین نیز دستبرد زده شد.

وی اضافه می‌کند: در این سرقت، آلمانی‌ها در مریض‌خانه هر چه جواهرات قابل استفاده و کاربردی برای بیمارستان بود را از بیمارستان خارج کردند و تمام انگلیسی‌های در یزد از رئیس کنسول و رئیس بانک و دکتر مریضخانه و غیره نیز که در قلعه حکومتی سردار حشمت، گرد هم آمده بودند با وضعی فلاکت‌بار از یزد خارج شدند.

این پژوهشگر با بیان این‌ که پس از مدت کوتاهی از اخراج انگلیسی‌ها از یزد، ژنرال «سر پرسی سایکس» (نماینده نظامی انگلستان و مأمور تأسیس کنسولگری انگلیس در کرمان و سیستان همچنین سرکنسول کشورش در خراسان و یک شرق‌شناس) در ۱۴ اوت ۱۹۱۶ وارد یزد شد، می‌گوید: اوضاع آرام بود و دکتر وایت از او و افرادش در بیمارستان پذیرایی کردند.

شمس‌الدینی در رابطه با این بیمارستان یادآور می‌شود: بنا بر روایت کشیش پال هنت از آبادی کلیسای اصفهان، دکتر «جان کل من» به‌عنوان آخرین پزشک مریض‌خانه مرسلین روزانه ۵۰ تا ۷۰ بیمار را پذیرش می‌کرده و برای مداوای بیماران به روستاهای اطراف یزد نیز می‌رفته است.

به گفته این پژوهشگر ایران‌شناس، پس از انقلاب اسلامی دکتر «جان کل من» در ۱۰ اوت ۱۹۸۰ میلادی یا ۱۱ مرداد ۱۳۵۹ از یزد به تهران فراخوانده شد، بیمارستان مرسلین هم به تصرف نهادهای انقلابی درآمد و مدتی درمانگاه سپاه پاسداران انقلاب اسلامی بود و برخلاف گزارش پال هنت، این بیمارستان در آتش نسوخت.

یک قدم تا بازگشایی اولین بیمارستان مدرن یزد

«مجیدرضا پاک باطن» که در حال حاضر بنای تاریخی بیمارستان مرسلین را برای افزودن به چرخه تاسیسات گردشگری یزد خریداری کرده است، به خبرنگار ایسنا می‌گوید: هنوز برای تعیین کاربری این بنای تاریخی در حال بررسی هستیم و به احتمال زیاد از طریق برگزاری مسابقه‌ای در سطح جهان و با استفاده از ایده‌های مشاوران خلاق و خوش فکر داخلی و خارجی برای ان کاربری تعریف کنیم.

وی که معتقد است این بنای تاریخی خاص و تاریخچه ارزشمندی دارد، حفظ این بنا را ضروری و در اولویت می‌داند.

البته «امیرترقی نژاد» یکی از فعالان گردشگری استان یزد نیز در مصاحبه قبلی خود با ایسنا، این بیمارستان را موثر در توسعه گردشگری سلامت عنوان کرده و استفاده از ظرفیت آن را ضروری دانسته است.

انتهای پیام

غالباً همگان برای پی بردن به رمز و رازهای روزهای دور و گذشته مردمان یک شهر و فرهنگ، آداب‌و رسوم آنها به مسن‌ترین افراد و اهالی آنجا مراجعه می‌کنند اما در شهر ابرکوه قضیه متفاوت است و بسیاری از گردشگران و اکثر کسانی که به دنبال روزنه‌ای برای رسیدن به تاریخ و تمدن کهن این شهر هستند، به سراغ جوانی می‌روند که سال‌های زیادی از عمر خود را صرف کنکاش در دل تاریخ این دیار کرده است.

«حامد اکرمی» که دارای مدرک کارشناسی علوم ارتباطات گرایش روزنامه‌نگاری است، مدت ۱۲ سال در حوزه نشریات خبری و ۵ سال نیز در بخش صدا و سیما فعالیت داشته و به ‌واسطه همین شمّ خبرنگاری از سنین نوجوانی کلیه اطلاعات تاریخی مربوط به شهرستان ابرکوه را از طریق گفت‌وگو، مصاحبه و گزارش میدانی از طریق افراد مسن و با تجربه، طی ۲۵ سال گردآوری کرده که برخی دست‌نوشته‌های مکتوب او مربوط به سال‌های ۷۲ و ۷۳ است.

او بیش از هزاران عکس قدیمی و قریب به ۳۰۰ ساعت فیلم مفید در رابطه با آداب‌ و رسوم مردم ابرکوه، مصاحبه با پدربزرگ و مادربزرگ‌ها، اجرا و احیا مراسم‌های سنتی، دست‌نوشته‌ها و اسنادی که روایتگر گوشه‌ای از آثار ملموس و ناملموس این شهرستان است، در آرشیو سال‌ها پژوهش خود دارد.

اندوخته‌های این پژوهشگر در طی سال‌های متمادی را امروز می‌توان در قالب چندین کتاب، مکتوب و در اختیار علاقه‌مندان قرار داد تا برای همیشه در حافظه تاریخ این شهرستان ثبت شود چرا که بسیاری از افرادی را که اکرمی با آنان گفت‌وگو کرده و با کمک آنان توانسته است بسیاری از غذاهای سنتی و صنایع‌دستی را احیا کند، دار فانی را وداع گفته‌اند.

این خبرنگار توانسته است با تجربه خود در حوزه میراث فرهنگی تاکنون چهار نوع از صنایع‌دستی را که به دست فراموشی سپرده شده بود از جمله «سفره خمیر یا سفره آرد»، «عارسُک جُلی»، «محصولات نمدی»، «چنته بافی» و یک غذای سنتی به نام «درنجوش» را احیا کند و با همکاری میراث فرهنگی به ثبت ملی برساند.

اکرمی حتی صنایع نامبرده را در مرکز آموزش و نمایش صنایع‌دستی شهرستان ابرکوه با برند «دسواره» تولید و برای چندین نفر نیز شغل ایجاد کرده است. وی همچنین تحقیقات میدانی وسیعی در زمینه انواع گویش، پوشاک، خوراک، صنایع‌دستی، انواع بازی و سایر مواردی که مربوط به مردم شهرستان است انجام داده است.

ثبت ملی دَرَنجوش

این فعال میراث فرهنگی در طی گفتوگوهای متعدد با مادربزرگ‌های این شهرستان توانست چندین غذای سنتی از جمله، «گیپو»، «شُرشُرکُ ذرت»، «خورشت ریزدار ترش»، «مُطَنجینه» و «دَرَنجوش» را که حتی نام آن‌ها هم فراموش شده بود، دوباره احیا کند و تنها یک مورد یعنی «دَرَنجوش» را با همکاری میراث فرهنگی به ثبت ملی برساند.

درنجوش از جمله غذاهایی بوده که مردم ابرکوه بیش از ۵۰ سال قبل آن را برای مراسمات خاص از جمله جشن‌های عروسی یا عزاداری‌ها با استفاده از موادی همچون بادمجان، سیر، پیاز، نرمه برنج، لپه، ادویه‌جات، سبزی محلی و گوشت گوسفندی طبخ می‌کردند.

عارسُک جُلی هنر دست زنان قدیم

در قدیم بانوان ابرکوهی که امکان دسترسی به وسایل عروسک‌سازی خاصی را نداشته و معمولاً هم برای دختران خود عروسک نمی‌خریدند، خودشان با استفاده از تکه پارچه‌های دور ریختنی، عروسک‌هایی را برای بازی بچه‌ها تهیه می‌کردند که از همان ابتدا با اسم «عارسُک جُلی» شناخته می‌شده است.

این هنر دست بانوان که قدمت آن به حدود چهار قرن پیش بازمی‌گردد و تقریباً دیگر هیچ‌کسی هم آن را نمی‌شناسد، توسط «حامد اکرمی» دوباره احیا و در سال ۱۳۹۶ به فهرست آثار ملی کشور اضافه شد.

اکرمی پوشش عروسک‌های دست‌ساز خود را نیز طوری انتخاب کرده که نشان دهنده پوشش سنتی و قدیمی مردم همین شهرستان است و برای هر کدام نیز یک نام خاص و شناسنامه تهیه کرده است.

«نمدمالی» هنری به قدمت بیش از ۲ قرن

پژوهشگر جوان ابرکوهی در کالبد نیمه‌جان صنعت ۲۵۰ ساله این شهرستان نیز جانی تازه دمید و آن را با تغییر کاربری، تلفیق با هنرهای روز و همچنین طراحی‌های جدید و خلاقانه، پس از سال‌ها فراموشی دوباره احیا کرد.

در گذشته از نمد برای تهیه فرشینه، تن‌پوش، زیرانداز، پابند و دستکش استفاده می‌شد اما «حامد اکرمی» امروز در کارگاه کوچک خود پالتو، شال، پاپوش، کیف در انواع مختلف و بسیاری از محصولات نمدی دیگر را تولید می‌کند و برخی پزشکان به علت داشتن خاصیت درمانی نمد، آن را برای بیماری‌های رماتیسمی، خار پاشنه و پادرد توصیه می‌کنند.

کنتراست رنگ‌ها و طرح‌هایی که اکرمی در محصولات نمدی به کار می‌گیرد، برگرفته از طبیعت بوده و طرح‌های قدیمی همچون بته بادامی (ترنج)، کله قوچی، زلفکی، آهویی و غیره در آن‌ها به چشم می‌خورد.

مهندسی معکوس برای احیا سفره پنبه‌ای

آخرین هنر احیا شده توسط این محقق ابرکوهی، «سفره پنبه‌ای» یا در اصطلاح اهالی ابرکوه سفره خمیر یا سفره آرد است که اکرمی بافت آن را بدون هیچ‌ گونه آموزش و تنها با بهره‌گیری از مهندسی معکوس از روی نمونه‌های قدیمی ۷۰ یا ۸۰ ساله فراگرفته و امروز او تنها استاد و آموزش دهنده این هنر کهن ابرکوه است.

بافت سفره پنبه‌ای شبیه به گلیم است با این تفاوت که در وسط کار ملیله بافی با نقوش هندسی، لوزی، چهار گل، چهار لوزی و شاپرک، بافته می‌شود و حاشیه دور آن به «حاشیه سلسله‌ای» معروف است.

علت نام‌گذاری این محصول به نام سفره خمیر یا آرد این بوده است که در گذشته بانوان هنگام پخت نان، برای پهن کردن خمیر از آن استفاده می‌کردند و نان را نیز پس از پخت در چنین سفره‌ای قرار می‌دادند که به خاطر داشتن جنس پنبه‌ای، نان از پنج تا هفت روز در آن سالم نگهداری می‌شد.

این سفره که در گذشته یکی از اقلام جهیزیه عروس بوده که پس از بافته شدن توسط مادر عروس، با آداب‌ و رسوم خاصی طی یک مراسم تحت عنوان «سر سفره‌ای» با حضور خانواده داماد و همسایه‌ها، بریده و از دار جدا می‌شده است.

میهمانان در این مراسم سفره مورد نظر را آستر کرده و با هدایایی که همراه با خود آورده بودند، آن را به مادر عروس تقدیم می‌کردند تا در شب عروسی نانی پخته و در آن قرار دهد تا برکت سال عروس و داماد باشد.

در گذشته محصولاتی همچون توشه دان، جوال و خورجین به روش سفره پنبه‌ای بافته می‌شد که باز هم این هنرمند ابرکوهی با تغییر کاربری و افزودن طرح‌های جدید روتختی عروس و داماد، پرده‌هایی که در ورودی نصب می‌کنند، کیف پول، کیف‌دستی، کیف دوشی، کوله‌پشتی، چمدان مسافرتی، تکه‌دوزی مانتو و کفش را با همان روش تولید می‌کند.

در خاتمه ذکر این نکته ضروری است که شهرستان ابرکوه با داشتن جاذبه‌های طبیعی و تاریخی بسیار که همه‌ساله مورد بازدید گردشگران داخلی و خارجی بسیاری قرار می‌گیرد، تاکنون هیچ‌گونه سوغات مخصوصی نداشت و معمولاً میهمانان این شهر دست‌خالی به خانه خود بازمی‌گشتند ولی پیگیری‌ها، پژوهش‌ها، تلاش‌های شبانه‌روزی و خلاقیت و ابتکار یک هنرمند موجب شد تا امروز ابرکوه دارای چهار سوغات با ارزش و کم‌نظیر با برند «دسواره» باشد که انتخاب نام این برند نیز خود ریشه در تاریخ کهن ابرکوه دارد که معمولاً در قدیم به هنر دست، دسواره می‌گفتند.

«حامد اکرمی» به عنوان کسی که موفق شد چهار نوع از صنایع‌دستی و یک نوع غذای سنتی  ابرکوه را احیا کرده و به ثبت ملی برساند، در گفت‌وگو با ایسنا اولین درخواست خود را شناختن سوغات ابرکوه توسط مردم و مسئولین همین شهرستان و معرفی آن عنوان کرد و افزود: آموزش و تولید صنایع نامبرده تاکنون برای افراد زیادی اشتغال‌زایی کرده است و در صورت سرمایه‌گذاری و حمایت می‌توان هر یک از این صنایع را توسعه داده، چندین برابر زمان فعلی شغل ایجاد کرد و حتی در زمینه صادرات هم حرف‌هایی برای گفتن داشت.

انتهای پیام