خبرگزاری مهر، گروه بین الملل– جواد حیران نیا: علیرغم کش و قوسهای فراوان و امکان سنجی های مختلف دموکراتها نهایتا استیضاح ترامپ را به مجلس نمایندگان بردند؛ جایی که پیش بینی ترامپ را محقق ساخت.
پیش بینی درست ترامپ
مجلس نمایندگان آمریکا با تصویب روند استیضاح ترامپ امکان تحقیقات برای استیضاح رئیس جمهور آمریکا را میسر ساخت. این قطعنامه با ۲۳۲ رأی موافق مقابل ۱۹۶ رأی مخالف به تصویب رسید.
بر این اساس کمیته اطلاعاتی مجلس نمایندگان تحقیقات خود در خصوص استیضاح رئیس جمهوری آمریکا را پیش می برد و با برگزاری جلسات استماع حاصل یافته های خود را به کمیته قضایی این مجلس ارسال می کند و کمیته مذکور در خصوص استیضاح یا توقف آن اعلام نظر می کند.
تصویب این قطعنامه را دونالد ترامپ پیش بینی کرده بود. البته پیش بینی این موضوع با توجه به ترکیب «مجلس نمایندگان» کار دشواری هم نبود.
«دونالد ترامپ» رئیسجمهور آمریکا در این خصوص گفته بود مجلس نمایندگان از آرای لازم برای استیضاح او برخوردار است اما اطمینان دارد که مجلس سنای آمریکا او را تبرئه خواهد کرد.
در واقع روند تحقیقات مربوط به استیضاح ترامپ در دوم مهر ماه در پی دستور رسمی نانسی پلوسی، رئیس مجلس نمایندگان آمریکا، آغاز شد.
این دستور پس از انتشار گزارشها در مورد مکالمات تلفنی دونالد ترامپ و رئیسجمهوری اوکراین و «فشار» برای انجام تحقیقات در مورد خانواده جو بایدن، رقیب احتمالیترامپ در انتخابات ریاستجمهوری، صادر شد.
در جریان مکالمه دونالد ترامپ با «ولادیمیر زلنسکی» همتای اوکراینی خود خواسته «لطفی بکند» و در مورد جوبایدن، از نامزدهای اصلی حزب دموکرات برای رقابت در انتخابات ریاستجمهوری ۲۰۲۰، و پسرش، که عضو هیئت مدیره یک شرکت نفت و گاز در اوکراین بود، تحقیق کند. در آن زمان دونالد ترامپ اعطای یک کمک نظامی ۴۰۰ میلیون دلاری به اوکراین را متوقف کرده بود.
چرا «نانسی پلوسی» ریسک کرد؟
در خصوص مطرح شدن بحث استیضاح ترامپ باید توجه داشت برخی از دموکرات ها از ماه های نخست ریاست جمهوری ترامپ خواستار استیضاح وی شده بودند. ایده استیضاح ترامپ در میان رای دهندگان دموکرات محبوب بود به طوریکه در نظرسنجی اخیر ۷۳٪ از آنها طرفدار استیضاح وی بودند.
اما جمهوریخواهان با قاطعیت با این ایده مخالف هستند و باید گفت به طور کلی کشور متکی به نظر جمهوری خواهان بوده و به همین دلیل «نانسی پلوسی» و دیگر دموکراتهای پیشرو تمایلی به آغاز رسمی استیضاح وی نداشتند. ارزیابی آنها تاکنون این بوده است که استیضاح ترامپ تأثیر زیادی بر جمهوری خواهان و آمریکایی های طرفدار رئیس جمهور نخواهد داشت و با استیضاح، حذف ترامپ از صندوق های رای در نوامبر ۲۰۲۰ بسیار سخت تر خواهد شد.
با این حال پلوسی زمانی که آغاز روند استیضاح ترامپ را اعلام کرد، بسیار مصمم به نظر می رسید. البته یکی از دلایل حفظ پیوستگی حزب بود و مخالفت او می توانست باعث گسست در حزب دموکرات نیز بشود.
در حالی که دونالد ترامپ تحقیقات را «قلابی» توصیف کرده و بارها تاکید کرده هیچ عمل نادرست و خلافی از او سرنزدهاست اما نانسی پلوسی رئیس مجلس نمایندگان آمریکا گفته بود مجلس نمایندگان بررسی موضوع عزل دونالد ترامپ رئیس جمهور آمریکا را آغاز خواهد کرد.
پلوسی با بیان اینکه اقدامات دولت ترامپ امنیت ملی آمریکا را خدشه دار می کند، افزوده بود که رئیس جمهور اقرار کرده که از رئیس جمهور اوکراین خواسته است اقداماتی را به منفعت سیاسی وی انجام دهد. هیچ کس بالاتر از قانون نیست.
« متن منتشر شده کاخ سفید تأئید می کند که رفتار ترامپ انسجام انتخابات آمریکا و امنیت ملی این کشور را تضعیف کرده است. رئیس جمهوری (ترامپ) تلاش کرده است تا بی قانونی را در آمریکا به یک ارزش تبدیل کند و اکنون در حال صادر کردن آن به خارج از کشور است.»
چیزی که «پلوسی» در این خصوص دست روی آن گذاشته موضوع امنیت ملی آمریکاست.
آدام شیف رئیس کمیته اطلاعاتی مجلس نمایندگان آمریکا نیز در این خصوص اعلام کرده بود رئیس جمهوری (ترامپ) به جای منافع شخصی به منافع ملی آمریکا اولویت دهد.
رئیس کمیته اطلاعاتی مجلس نمایندگان آمریکا در این خصوص گفته بود این موضوع را بررسی خواهیم کرد که آیا دونالد ترامپ کمک های نظامی به اوکراین را به عملی کردن خواسته هایش مشروط کرده است یا خیر. از رئیس جمهوری می خواهیم که به منافع آمریکا و منافع ملت آمریکا و نه منافع شخصی اش اولویت دهد.
«جفری کارلینر» استاد دانشگاه بوستون امریکا در این زمینه به خبرنگار مهر می گوید: «شواهد جدیدی از مکالمه ترامپ و تحت فشار قرار دادن رئیس جمهور اوکراین برای یافتن اطلاعاتی وجود دارد که به ترامپ جهت پیروزی در انتخابات ۲۰۲۰ کمک می کند. همچنین اطلاعات جدیدی در مورد تلاش افرادی که شخصاً در اوکراین برای ترامپ کار می کنند به جای دیپلمات های آمریکایی که برای دولت ایالات متحده کار می کنند، وجود دارد.
دموکرات ها فکر می کنند که این اطلاعات بسیار واضح نشان می دهد که ترامپ و عوامل وی قانون را نقض کرده اند. آنها فکر می کنند شواهد در این مورد نسبت به آنچه در انتخابات ۲۰۱۶ با روس ها اتفاق افتاد، به طور واضح تر نشان می دهد که ترامپ مرتکب جرم شده است. تقریباً تمام دموکرات های مجلس نمایندگان از استیضاح ترامپ حمایت می کنند ، قرار دادن ترامپ در محاکمه ای که مجلس سنای آمریکا در مورد اینکه آیا وی را از سمت ریاست جمهوری برکنار کند یا خیر، دو دلیل دارد:
اول اینکه رأی دهندگان دموکرات نسبت به رفتار ترامپ در مقایسه با گذشته بیشتر عصبانی هستند. این رای دهندگان که فکر می کنند ترامپ رئیس جمهوری وحشتناک است، اکنون با قوت بیشتری احساس می کنند که برخی اقدامات مانند استیضاح لازم است، حتی اگر نتواند او را از مقام خود برکنار کند. دموکرات های کنگره تا حدی جهت ارضای خشم اخلاقی رأی دهندگان دموکرات به استیضاح رأی خواهند داد. آنها همچنین فکر می کنند که دادگاه استیضاح ترامپ ممکن است درصد دموکرات هایی را که در انتخابات سال ۲۰۲۰ رای می دهند، افزایش دهد. اگر رای دهندگان دموکرات به اندازه کافی از ترامپ عصبانی باشند، احتمالاً به جای ماندن در خانه تمایل بیشتری برای رای دادن نشان می دهند و این آراء اضافی برای شکست ترامپ در انتخابات کافی خواهد بود.
دومین دلیل اینکه دموکرات ها در کنگره به استیضاح ترامپ رای می دهند این است که آنها امیدوارند توجه خود را به رفتار نادرست ترامپ معطوف کنند و رأی دهندگان بی طرف را متقاعد کند که ترامپ نباید رئیس جمهور باشد. این یک خطر بزرگ برای دموکرات هاست زیرا تعداد رای دهندگان بی طرف زیادی در آمریکا وجود ندارد. بیشتر رأی دهندگان به شدت اعتقاد دارند یا ترامپ فردی وحشتناک است یا فردی فوق العاده است. سیاستمداران دموکراتیک امیدوارند اطلاعات جدید، تعداد کمی از رای دهندگان بی طرف را قانع کند که ترامپ فردی وحشتناک است. این سیاستمداران همچنین امیدوارند تعدادی از هواداران ترامپ نیز نظر خود را تغییر دهند و در سال ۲۰۲۰ علیه ترامپ رای دهند.»
پیامدهای استیضاح ترامپ
به اعتقاد کارشناسان متعاقب استیضاح ترامپ و عدم وجود رهبری سرنوشت ساز و قاطع باعث می شود آمریکا نسبت به طرح های کشورهای دیگر آسیب پذیرتر شود. همانطور که اخیراً «رابرت دبلیو مری» گفته است: واقعیت اصلی سیاست آمریکا این است که وقتی رئیس جمهور در خانه ضعیف می شود، قطعا آمریکا در خارج نیز ضعیف می شود.
به اعتقاد این کارشناسان بعد از ماجرای واترگیت (استیضاح ریچارد نیکسون) تلاش های کنترل تسلیحات با اتحاد جماهیر شوروی از بین رفت، عقب نشینی از ویتنام صورت گرفت و اوپک قوی شد. به طور خلاصه، پیامدهای آن بسیار سنگین بود زیرا اعتبار آمریکا در سراسر جهان ضعیف شد. تا دهه ۱۹۸۰، آمریکا شروع به بازیابی مجدد عزت و درخشش، اعتماد به نفس و غرور و پرستیژ سابق خود کرد.
اما فراتر از تأثیرگذاری استیضاح ترامپ بر جزئیات سیاستهای خاص آمریکا در قبال متحدین و مخالفان، این موضوع ممکن است تأثیر ماندگارتری بر روند سیاست گذاری خارجی داشته باشد. انتشار تماسهای تلفنی شخصی رئیس جمهور با رهبران جهان، سابقه ای نگران کننده را ایجاد می کند زیرا نه تنها توانایی رهبر آمریکا – مبنی بر اینکه او می تواند صریح صحبت کند – را تضعیف می کند بلکه همکاران او را نیز محدود می کند.
منازعات بین سیاستمداران در صحنه داخلی باعث می شود دوستان و دشمنان واشنگتن در خارج از کشور برانگیخته شده و سیاست خارجی امریکا را بی اهمیت بدانند. نتیجه به احتمال زیاد تسریع فرایند از بین رفتن قدرت و برتری آمریکاست. قدرتهای بزرگ در خارج از آمریکا به جای این که مایل به همکاری با واشنگتن باشند به دنبال محدود کردن آن هستند.
ماهیت آخرین اتهامات علیه ترامپ – تهدید دولت اوکراین به قطع کمک های نظامی و تحت فشار قراردادن دولت اوکراین جهت آغاز تحقیقات در مورد جو بایدن – بهترین فرصت ممکن را برای صدمه به وی از طریق استیضاح فراهم می کند و پلوسی می تواند حزب خود را در موقعیت بهتری قرار دهد.
در واقع اتهامات فعلی که ترامپ با آن روبرو می شود، به راحتی می تواند به عنوان مسئله امنیت ملی مطرح شود – مسئله ای که نیاز به اصلاح فوری دارد. از نظر تئوری، کمک های نظامی فقط زمانی صورت می گیرد که مقامات ایالات متحده امریکا نتیجه بگیرند چنین کمک هایی به اهداف اصلی امنیتی امریکا کمک می کند. بنابراین، خودداری از چنین کمکهایی به دلایل سیاسی یک تخلف جدی محسوب شده که نشان می دهد منافع شخص رئیس جمهور برتر از منافع ملی ایالات متحده امریکاست.
باید گفت که موضوعات امنیت ملی با موضوعات سیاسی داخلی بسیار متفاوت است. تاکنون ترامپ توانسته است اتهامات دموکراتها در مورد مسائل سیاسی داخلی را رد کند اما اتهامات اخیر مربوط به امنیت ملی کشور هستند. فقط یک موضع قابل قبول برای آمریکایی های میهن پرست وجود دارد: موضعی که هدف از آن دفاع از امنیت ایالات متحده امریکاست.
آیا استیضاح رأی می آورد؟
در صورتی که مجلس نمایندگان وارد مرحله ای شود که استیضاح رئیس جمهور را کلید بزند در این صورت نقش نهایی را سنا بازی می کند. در این صورت سنا به سان دادگاهی در می آید و در خصوص عزل یا بقای ترامپ تصمیم خواهد گرفت.
اما برای عزل ترامپ از قدرت رأی دو سوم سنا لازم است یعنی رأی ۶۷ عضو سنا. ترکیب فعلی سنا حدود ۵۳ نفر جمهوری خواه و ۴۷ نفر دموکرات را در خود دارد. بر این اساس دموکراتها نیاز به همراهی ۲۰ سناتور جمهوری خواه نیز دارند.
از آنجا که جمهوری خواهان از استیضاح ترامپ حمایت نکرده اند بسیار بعید است که استیضاح ترامپ به عزل وی منجر شود.
با توجه به آنکه جمهوریخواهان تا به حال از استیضاح ترامپ حمایت نکردهاند، بعید است که استیضاح، اگر کلید هم زده شود به عزل ترامپ از قدرت منجر شود.
«جفری کارلینر» استاد دانشگاه بوستون امریکا در این خصوص به خبرنگار مهر گفت: «بسیار بعید است که سنا به محکومیت ترامپ رای دهد. تقریباً هیچ کس به طور جدی فکر نمی کند که ۲۰ سناتور از ۵۳ سناتور جمهوریخواه، بدون در نظر گرفتن شواهد و مدارک علیه ترامپ رای دهند. شاید چند جمهوریخواه به ۴۷ سناتور دیگر بپیوندند و علیه ترامپ رای دهند، اما این کافی نخواهد بود.»
تأثیر استیضاح بر انتخابات ریاست جمهوری آمریکا در سال ۲۰۲۰
اینکه استیضاح ترامپ بتواند بر انتخابات ریاست جمهوری آمریکا تأثیر داشته باشد به نحوه دفاع ترامپ و متقن بودن اتهامات وارده به وی بستگی دارد. دموکراتها می دانند دامن زدن به اتهاماتی چون «فساد»، «بی کفایتی» و … که پیش از این به ترامپ زده شده بود برای تحت تأثیر قرار دادن رأی دهندگان آمریکایی کافی نخواهد بود. از همین رو روند استیضاح ترامپ به آن مسائل گره نخورد. چرا که دموکرتها احتمالاً می دانستند این اتهامات خیلی مستند و قوی نیست که بتوانند ترامپ را تضعیف کنند بلکه برعکس باعث تضعیف جایگاه خود آنها خواهد شد.
لذا با طرح موضوعی متصل به امنیت ملی آمریکا آنها وارد ریسک استیضاح شدند. بر این اساس جهت اینکه استراتژی استیضاح بتواند موفق شود، دموکرات ها باید تأکید کنند که رئیس جمهور امنیت ملی ایالات متحده امریکا را به خطر انداخته و ممکن است دوباره این کار را انجام دهد. فقط این ادعا می تواند فراتر از سیاست های حزبی بوده و فشاری غیرقابل تحمل بر روی ترامپ، جمهوریخواهان و رای دهندگان متزلزل اعمال کند.
