

۴۱۴۱



به گزارش خبرآنلاین، علی لاریجانی در نطق پیش از دستور امروزش در جلسه علنی مجلس گفت: از رهبر انقلاب که با سخنان حکیمانه خود در روز گذشته مسیر حرکت مردم عزیز و مسئولان را در مورد حوادث چند روز اخیر روشن کردند، سپاسگزاری می کنم.
رئیس مجلس گفت: بنا برتاکیدات رهبری، ضمن توجه جدی به شرایط کشور همه بخش های دولت باید برای حل مسایل مردم و رفع دغدغه های مخصوصا در کنترل قیمت ها همت داشته باشند و همراستایی قوای مختلف در این شرایط ضرورت دارد.
وی خطاب به رهبر انقلاب گفت: توجه دادن حضرتعالی به همگان در زمینه رفتار ظالمانه اغتشاشگران و آشوبگران با تاکید بر امنیت کشور وفاق همه قوای کشور در مقابله این دسیسه چندجانبه را بیشتر از گذشته آشکار می سازد.
لاریجانی تصریح کرد: مخصوصا وقتی وزیرخارجه بی آبروی آمریکا با بیشرمی و فرصت طلبی احمقانه آشکارا از آتش زدن اموال مردم حمایت می کند و این را دفاع از مردم ایران می نامند که با این اقدام به خوبی رفتار دروغین و ریاکارانه خود را نسبت به ملت ایران نشان داد.
لاریجانی با بیان اینکه هدف آمریکا نسبت به ایران چیزی جز به هم ریختن امنیت کشور و آتش زدن منافع ملت نیست، خاطرنشان کرد: نمایندگان مجلس پس از شنیدن بیانات عمیق و مدبرانه رهبر انقلاب تبعیت از مسیر تعیین شده ایشان را لازم دانسته و پیگیری دغدغه های مردم در زمینه مشکلات اقتصادی را با جدیت دنبال خواهند کرد و با همگرایی بیشتر جایی برای آشفته سازی کشور توسط آمریکا و نوکران منافق و ضدانقلاب نخواهند داد.
۲۷۲۷


جدول زیر نشان دهنده نرخ خودروهای خارجی در بازار است.

۲۲۳۲۲۳



پوریا محمدیان دبیر شورای عالی هماهنگی ترافیک شهرهای کشور روز گذشته تدابیر سهمیه ای وسایل نقلیه عمومی را اعلام کرد که طبق گفته تعدادی از رسانه ها این میزان سهمیه ها برای برخی وسایل نقلیه امیدوارکننده است و البته به نظر می رسد برای سهمیه تاکسی های اینترنتی کم در نظرگرفته شده است.
سهمیه ۱۲۰ لیتری برای سرویس ها
یکی از این موارد خواسته مدیرعامل اتحادیه تاکسیرانی شهری کشور بود که پیشنهاد۱۲۰لیتری برای سرویس مدارس را خواستار شده و گفته بود: «به طور میانگین پیمایش هر سرویس مدرسه در طول روز بین ۱۰ تا ۲۰کیلومتر است و پیشنهاد دادهایم که ماهی ۱۲۰ لیتر سهمیه بنزین خودروهای سرویس مدارس باشد.» در پی این پیشنهاد با سهمیه ۱۲۰ لیتری ماهانه برای سرویس مدارس موافقت و این سهمیه برای آن ها درنظر گرفته شد.در عین حال، عادل اردشیری رئیس انجمن صنفی رانندگان هم دو روز قبل ضمن گلایه از سهمیه ۶۰ لیتری تاکسیهای کرایه برون شهری گفته بود: «این میزان در بسیاری از استان ها کفاف یک روز را هم نمیدهد. با توجه به فرسوده بودن بخش عمده این ناوگان و بالا بودن پیمایش روزانه تاکسیهای کرایه برون شهری، کارت سوخت تاکسیهای برون شهری فقط ۶۰ لیتر شارژ شده است درحالی که در برخی استانها هر راننده حدود دو هزار لیتر سوخت در ماه مصرف دارد.» با وجود این اظهارات، سهمیه تاکسی های برون شهری فقط ۷۵۰ لیتر تعیین شد که البته با احتساب روزهای باقی مانده تا اول آذر ، در اولین نوبت شارژ، کارت سوخت آن ها۹۰۰ لیتر شارژ خواهد شد.
گزارش تخلف ها
ضمن این که حسن نیا معاون وزیر راه و شهرسازی نیز از مردم خواست، در صورت مشاهده تخلف، موارد را به سامانه ۱۰۰۰۱۴۱ گزارش کنند که در اسرع وقت به آن ها رسیدگی می شود. همچنین قربانی معاون حمل و نقل سازمان راهداری و حمل و نقل جادهای هم روز گذشته گفت: از دو ماه آینده سامانه پیمایشسنج روی ناوگان وانت بینشهری نصب میشود تا در صورت پیمایش بیشتر و حمل بار بیشتر سوخت بیشتری دریافت کنند.
۲۳۳



عباس سلیمینمین درباره تصمیم اخیر شورای عالی هماهنگی اقتصادی سران قوا در افزایش قیمت بنزین به خبرآنلاین گفت: در عرصه مدیریت اتخاذ تصمیمات مهم و استراتژیک منوط به یکسری شرایطی است به عبارتی برای رفع یکسری مشکلات جدی باید الزاماتی مورد توجه قرار گیرد که بحث بنزین هم از جمله این موارد بود.
تصمیم دولت در اجرای طرح افزایش قیمت بنزین جای تحسین و تشویق دارد
وی تصمیم دولت در اجرای طرح افزایش قیمت بنزین را ارزنده توصیف کرد و گفت: اگرچه به لحاظ مدیریتی باید اقدام دولت را تحسین و مورد تشویق قرار داد اما این تایید به معنای آن نیست که دولت در اجرای چنین طرح های مهمی با ریسک بالا خود را بی نیاز از بررسی های کارشناسی قوی بداند به عبارتی نفس اینکه دولت قصد دارد تصمیمی مهم اتخاذ کند نباید به این معنا باشد که بی نیاز از نظرات کارشناسی و انجام رفتارها اقناعی جدی در جامعه است.
دولت باید با بحث های کارشناسی ضرورت افزایش قیمت بنزین را برای مردم توضیح دهد
سلیمی نمین تاکید کرد: متاسفانه نوعی برداشت غلط ایجاد شده به این معنی که صرف اینکه قرار است یک کار خوب و بزرگ انجام گیرد دولتی را بی نیاز از انجام کار جدی اقناعی می کند یعنی در مساله افزایش قیمت بنزین نفس اینکه چنین اقدامی منجر به کاهش قاچاق و مصرف بنزین می شود دولت را بی نیاز از این خواهد کرد که جامعه را ماه ها قبل از اجرای تصمیم خود در جریان قرار داده و با خود همراه کند.
وی با بیان اینکه کلیت تصمیم دولت در افزایش قیمت بنزین را ضروری می دانم، افزود: فکر میکنم در نحوه اجرا باید به گونه ای دیگر عمل می شد که البته هنوز هم دیر نشده و بهتر است تا با بحثهای کارشناسی برای جامعه توضیح داده شود که بیشترین نفع و بهره را از تصمیم افزایش قیمت بنزین جامعه خواهد برد، نباید اینگونه تصور شود که نیازی به این کارها نبوده و جامعه کاملا همراه است.
رئیس جمهور و وزرا با پاسخگویی فعال به مردم، از نگرانی ها بکاهند
این فعال سیاسی اصولگرا با بیان اینکه این روزها هم شخص رئیس جمهور محترم و هم وزرا به ویژه وزیر نفت باید در پاسخگویی به تبعات این قضیه فعال شده و توضیحاتی به جامعه بدهند تاکید کرد: توضیح داده شود چرا این تصمیم به نفع جامعه است و جامعه قرار است چکونه از این تصمیم منتفع شود به طور قطع از هزینه ها و نگرانی های جامعه خواهد کاست.
سران قوا باید در طرح افزایش قیمت بنزین مشارکت کنند
سلیمی نمین با بیان اینکه در اتخاذ تصمیم اخیر مبنی بر افزایش قیمت بنزین علاوه بر دولت، سران قوای دیگر مشارکت کردند، گفت: برهمین اساس اتخاذ تصمیمات و انجام اقدامات در درون هر یک از قوا میتواند منجر به تقویت آن شود به طور مثال مجلس می تواند با بحث های کارشناسی تصمیم دولت را تقویت و هزینه ها را کاهش دهد.
وی با باین اینکه هر طرحی در ابتدای اجرا تلاطم هایی در جامعه ایجاد می کند یادآور شد: نگرانی و تلاطم ها باید با بحث های کارشناسی به حداقل ممکن کاهش یابد، تاکید می کنم کارهای بزرگ نیاز به ریسک مدیریتی دارد اما این به معنی آن نیست که هزینه ها از طریق کارهای اقناعی کاهش نیابد.
دولت در اجرای طرح افزایش قیمت بنزین حمایت رهبری و دو قوه را دارد
سلیمی نمین با بیان اینکه دولت در اجرای این اقدام از پشتوانه دو قوه دیگر و بالاتر از آن از پشتیبانی رهبری برخوردار است، تاکید کرد: این پشتیبانی ها باید منجر به این می شد که دولت قبل از اجرای این تصمیم از مشاوره های بیشتر و روش های بهتر استفاده می کرد که البته هنوز هم دیر نشده و دولت می تواند نگرانی ها را به خوبی مدیریت کنند منوط به اینکه به صحنه آمده و با نظرات مختلف مواجه شود و بعد از آن به تدریج روش های خود را غنای بیشتری بدهد.
وی ادامه داد: دولت باید در قضیه حل مشکلاتی همچون میزان مصرف و قاچاق بنزین تصمیمات خود را با رعایت یکسری مسائل، اجرایی می کرد، به عبارتی دولت میتوانست با بهرهگیری از بهترین شیوهها و تبیینها جامعه را در اجرای تصمیماتش با خود همراه کند به این معنی که ضرورت اجرای این طرح را طی برنامه های کارشناسی برای جامعه شفاف سازی می کرد.
بهتر بود افزایش قیمت بنزین پیش از اجرا در رسانه ها طرح می شد
سلیمی نمین با بیان اینکه دولت همچنین می توانست راه حلهای گوناگون را برای اجرای بهتر طرح از جامعه اخذ کند، تاکید کرد: در این زمینه کارشناسانی همچون آقای فرشاد مومنی که هم قول با دولت هستند طرح هایی داشتند که جامعتر از طرح اجرا شده از سوی دولت بود. بهتر بود دولت پیش از اجرای تصمیم خود در زمینه بنزین با طرح موضوع در رسانه ملی یا در قالب نشست ها و برگزاری همایش ها و کنفرانس ها به نظرات کارشناسی فرصت ارائه می داد.
دولت نگران شلوغی پمپ بنزین ها بود
این فعال سیاسی اصولگرا با بیان اینکه یکی از طرح های مناسب در زمینه مساله افزایش قیمت بنزین اختصاص سهمیه مشخص به هر ایرانی بود، ادامه داد: اگر این طرح شکل اجرایی به خود میگرفت نتیجه بهتری در برداشت زیرا از همان روز نخست اجرای طرح، هر شهروند یک نقدینگی دریافت می کرد و اینگونه نبود که پرداخت مبالغ به افراد به آینده موکول شود، به طور قطع اجرای چنین طرحی فضای اطمینان بخش تری در جامعه ایجاد می کرد به طوریکه به طور مثال یک خانواده ۵ نفره می دانستند سهمیه ای در اختیار دارند که به دولت یا در بازار آزاد قابل فروش است.
وی با تاکید بر لزوم شفاف سازی در افکار عمومی پیش از اجرای هر طرحی، تصریح کرد: بهتر آن بود که دولت اعلام می کرد در این زمینه تصمیماتی وجود دارد اما اجرای آن در زمان مقرر اعلام خواهد شد، اگر هم نگرانی دولت از اعلام قبلی افزایش قیمت بنزین، شلوغی پمپ بنزین ها بود اما می توانست اصل قضیه را تبیین کند.
۱۷۲۷۲۱۹


جدول زیر دربردارنده قیمت خودروهای داخلی در بازارهاست.

۲۲۳۲۲۳


نماینده سابق مجلس تاکید کرد: تصمیم دولت در سهمیه بندی بنزین قابل دفاع است اما به شکل بد و نامناسب آن را به اجرا درآورد و جزئیات و مکمل های لازم را ندید بنابراین عده ای اگر بخواهند از این آب گل آلود ماهی بگیرند مطمئن باشند این ماهی بر آنها حرام خواهد شد چون آنها در این وضعیت نه تنها مرهمی بر زخم مردم نمی گذارند بلکه سعی می کنند نمک به زخم مردم بپاشند. اگر کسی با نیت سوءاستفاده انتخاباتی اظهارنظر یا کاری کند، نباید او را تحویل گرفت.

وی گفت: معتقدم باید با تدبیر اشکالات سهمیه بندی بنزین را رفع کرد. وی در پاسخ به این سئوال که به نظر شما نارضایتی هایی که به وجود آمد موجب قهر سیاسی مردم از صندوق های انتخابات می شود؟توضیح داد: انشاءالله که این اتفاق نمی افتد اما امروز توجه به رفع رنج مردم مهم است. تا حالا مردم نجابت به خرج دادند و مسائل را اصل و فرع کردند و در مسائل اصلی نارضایتی خود را دخالت نداده اند، انشاءالله که درباره انتخابات نیز این کار را نخواهد کرد. امروز آنچه اهمیت دارد توجه به آلام و رنج های مردم است و باید دغدغه داشت تا تورم حاصل از طرح سهمیه بندی بنزین کنترل شود.
۲۲۳۲۲۳/۱۷



وقتی به سوابق سردمدار این ماجرا، یعنی «محمود صادقی»، در همین عمر حدودا ۴ ساله مجلس دهم بنگریم، آنگاه این نوع «سیاسیکاری» خطرناک، در شرایطی که کلیت نظام با توجه به شرایط ویژه اقتصادی کشور تصمیم به دفاع از تصمیم سران قوا گرفته، چندان عجیب نمی نماید.
محمود صادقی همان کسی است که بارها در یک رابطهی دوطرفه، هم از خوراک تهیه شده در رسانههای ضدانقلاب و حتی ضدایرانی برای موجسازی استفاده کرد و هم خود برای آن رسانهها خوراک و محتوا فراهم نمود، چنان که در زمان فعالیت کانال ضدامنیتی «آمدنیوز»، به واسطهی پاسکاریهای خواسته یا ناخواستهی صادقی و این کانال، برخی رسانهها لقب «شعبه دوم آمدنیوز» یا حتی (به دلیل فاش شدن زودهنگام کذب دعاوی او) «چوپان دروغگو» را بر او گذاشتند.
۱۷۱۷



با تغییر قیمت بنزین روی پمپهای بنزین سراسر کشور، بتدریج موافقان و منتقدان اصلاح قیمت این فرآورده نفتی استراتژیک مقابل هم صف آرایی کردند. بنابراین درحالی که تمام اقتصاددانان روی اینکه قیمت بنزین در ایران نسبت به کشورهای منطقه و جهان بسیار پایین است، اتفاق نظر دارند، اما برخی کارشناسان به طور عمده درباره زمان و نحوه اجرای این طرح انتقادات خود را مطرح کردند.
حال جدای از مسائل سیاسی، باید دید که از نظر اقتصادی و اجتماعی، چه دلایلی سران سه قوه را به اجرای این تصمیم مهم دراین برهه رسانده است. دراین زمینه به ۱۲ دلیل که تصمیم سازان را متقاعد به اجرای طرح اصلاح قیمت بنزین کرده میتوان اشاره کرد؛ دلایلی که عمده آنها اقتصادی است، اما رنگ و بوی اجتماعی نیز دارد.
۵۰ درصد کشور محروم از یارانه بنزین
سالانه بیش از هزارهزار میلیارد تومان یارانه آشکار و پنهان درکشور پرداخت میشود. از این میان ۹۸۷ هزار میلیارد تومان یارانههای پنهان است که ۱۸۰ هزار میلیارد تومان آن را یارانه پرداختی به بنزین تشکیل میدهد. اما مشکل اینجاست که این حجم بزرگ یارانه که از منابع عمومی کشور -که متعلق به مردم است- پرداخت میشود بهصورت عادلانه و متوازن به دست مردم نمیرسد. در ابتدا تنها صاحبان خودرو بهصورت مستقیم ازاین یارانه بهره میبرند که کمتر از نیمی از خانوارهای کشور را تشکیل میدهند و بدین ترتیب نیمی از جمعیت کشور که از قضا جزو اقشار آسیب پذیر جامعه هم هستند از آن بیبهرهاند. علاوه براین توزیع این یارانه میان صاحبان خودرو نیز عادلانه نیست. پردرآمدها با خودروهای بیشتر و عموماً پرمصرف سهم بیشتری از آن را استفاده میکنند بهطوری که آمارهای سازمان برنامه و بودجه نشان میدهد که ثروتمندترینهای جامعه ۲۳ برابر بیشتر از فقیرترینها از یارانه بنزین بهره میبرند. براین اساس نحوه توزیع یارانه بنزین همانند یارانه نقدی که بهصورت یکسان ۹۵ درصد ایرانیها را پوشش میدهد، نیاز به بازآرایی و اصلاح داشت.
پول قاچاقی که به جیب مردم نمیرود
انتشارتصاویر و ویدئوهایی از صف طولانی خودروهایی که سوخت ارزان کشور را به کشورهای همسایه قاچاق میکنند، دلیل محکم دیگری است که اصلاح قیمت بنزین را ضروری میکرد. تفاوت زیاد قیمت سوخت در ایران با کشورهای همسایه که تا ۱۵ برابربیش از ایران بود، همچنان قاچاق بنزین و گازوئیل را جذاب نگهداشته است. حتی رشد نرخ ارز از ۴ هزار و ۲۰۰ به بیش از ۱۱ هزار تومان هم تنها بخشی از حاشیه سود قاچاقچیان را از بین برده است. بهطوری که نرخ بنزین در این کشورها حداقل ۵ هزارو ۸۰۰ تومان و حداکثر ۱۶ هزار و ۶۰۰ تومان است. این اختلاف قیمتی زیاد قاچاق سوخت به آنسوی مرز را با هر روشی جذاب و اقتصادی کرده بود. براساس گفتههای علی مویدی، رئیس ستاد مرکزی مبارزه با قاچاق کالا و ارز، سال گذشته بهطور متوسط روزانه ۱۱ میلیون لیتر سوخت به خارج از کشور قاچاق شده که در سالجاری این میزان به ۸٫۵ میلیون لیتر کاهش یافته است. بدین ترتیب بخشی از یارانهای که برای ارزان ماندن بنزین و رفاه مردم درنظر گرفته شده است، نصیب قاچاقچیان و مردم کشورهای همسایه میشد. هرچند با افزایش قیمت بنزین به ۳ هزار تومان همچنان فاصله زیادی با نرخ کشورهای همسایه وجود دارد، اما رشد ۲۰۰ درصدی قیمت بخشی از جذابیتها و صرفه اقتصادی را برای قاچاقچیان از بین میبرد.
ارزشگذاری غیرواقعی در بودجه
در سالهای اخیر پایین بودن قیمت فرآوردههای نفتی از جمله بنزین با نرخ واقعی آن پدیده «کم ارزشگذاری» را در اقتصاد ایران رقم زده است که نشانههای آن در بودجه کل کشور نمایان است. در واقع زمانی که نفت و فرآوردههای نفتی کمتر از ارزش واقعی خود محاسبه میشود، ارقام بودجه نیز غیرواقعی میشود. براساس گزارشهای رسمی ارائه شده، ارزش سالانه تولید نفت، میعانات گازی و گاز در اقتصاد ایران با قیمتهای بینالمللی حداقل ۱۲۰ میلیارد دلار (شامل ۹۵ میلیارد دلار نفت و بین ۲۵ تا ۱۰۰ میلیارد دلار گاز) است. در شرایط غیرتحریمی درآمد حاصل از صادرات نفت، میعانات گازی و گاز حدود ۵۸ میلیارد دلار است. ارزش دلاری فروش داخل نفت، میعانات گازی و گاز (با نرخ ارز نیمایی ۱۱ هزار تومان) حدود ۱۰ میلیارد دلار است. در هر سال بین ۵۲ تا ۱۳۲ میلیارد دلار نفت و گاز کشور کمارزشگذاری میشود.
شش سال سرکوب قیمتی
در سال ۱۳۹۳ که نرخ بنزین سهمیهای به ۷۰۰ تومان و آزاد به هزار تومان تغییر کرد و در سال ۱۳۹۴ نیز تک نرخی شد، قیمت بنزین هیچ تغییری نکرده بود. بدین ترتیب حدود شش سال قیمت ثابت مانده بود و همین ثبات شکاف نرخ داخل با منطقه را افزایش داده بود و برهمین اساس نرخ نیازمند اصلاح بود.
البته در طول سالهای اخیر دولت برنامه جدی برای اصلاح قیمت بنزین داشت، اما به دلایل مختلفی این طرح به تعویق افتاد. پیش از اغتشاشات دی ماه سال ۱۳۹۶ دولت قصد اصلاح قیمت داشت که بهدلیل جو ویژه جامعه به زمان دیگری موکول شد. در روزهای نخست سال ۱۳۹۷ نیز وقوع سیلاب که چندین استان کشور را تحت تأثیر قرار داد یک بار دیگر این طرح را به عقب انداخت و پس از آن وقوع زلزله باعث شد تا شرایط مناسبی برای اجرای آن وجود نداشته باشد.
تعیین غیرواقعی قیمتهای نسبی
«قیمتهای نسبی» یکی از اصول مهم اقتصادی است که بر اساس آن قیمت هر کالا نسبت به سایر کالاها سنجیده میشود. بنابراین باید یک رابطه منطقی میان قیمتها وجود داشته باشد. این درحالی است که در سالهای اخیر این تناسب میان بنزین و بسیاری از کالاهای دیگر برهم خورده بود به طوری که برای مثال قیمت یک بطری آب معدنی از قیمت یک لیتر بنزین هم بالاتر رفته بود. این پدیده باعث میشود میزان مصرف کالایی که قیمت نسبی آن برهم خورده است نیز از تعادل خارج شود.
صادرات بنزین در اوج تحریم
درشرایط تحریمی که صادرات نفت را هدف قرار داده است، مزیت صادراتی در صنعت نفت بهسمت فرآوردههای نفتی تغییر کرده است ضمن اینکه به گفته کارشناسان تمرکز روی فرآورده به جای نفت خام ارزش افزوده بیشتری نیز نصیب کشور میکند. اکنون که صادرات نفت بهعنوان یکی از منابع درآمدی کشور بشدت محدود شده است، صادرات فرآورده بویژه بنزین مزیت پیدا کرده است؛ موضوعی که در راهکارهای ارائه شده کارشناسان انرژی نیز دیده میشود. بنابراین منطقی شدن مصرف و هدایت مابهالتفاوت آن به دروازههای صادراتی کشورهای همسایه میتواند درآمد ارزی قابل توجهی برای کشور به همراه داشته باشد.
تهدید خودکفایی
نگاهی به موازنه تولید و مصرف بنزین در سالهای گذشته حکایت از منفی بودن این موازنه به نفع مصرف دارد. اما در سالهای اخیر با سرمایهگذاری برای افزایش ظرفیت تولید در شرایط تحریم ایران در تولید بنزین به خودکفایی رسید و خروج میلیونها دلار ارز برای واردات این محصول صرفهجویی شد. اما روند صعودی مصرف بنزین که یکی از مهمترین دلایل آن قیمت نامناسب آن است، کشور را در سالهای نه چندان دور به واردکننده دوباره تبدیل میکرد. در حالی که در سال ۱۳۹۵ میانگین مصرف روزانه بنزین ۷۱٫۴ میلیون لیتر بوده این عدد در سال ۱۳۹۶ به ۷۷٫۴ ، در سال ۱۳۹۷ به ۸۸٫۴ و در شش ماهه نخست سالجاری به ۹۴٫۴ میلیون لیتر رسیده است که با تداوم این روند بزودی مصرف از تولید سبقت میگرفت.
ثروتمندان راضی، فقیران ناراضی
علاوه بر بهبود توزیع یارانههای بنزین میان مردم، اصلاح قیمت بنزین که درآمد ۳۱ هزار میلیارد تومانی آن در هر سال نصیب ۱۸ میلیون خانوار ایرانی میشود، تأثیر زیادی در بهبود ضریب جینی و کاهش فاصله طبقاتی خواهد داشت یعنی همان دغدغهای که تمام مسئولان کشور دارند. بدین ترتیب در مجموع امکان توزیع عادلانهتر ثروت میان مردم ممکن میشود. این درحالی است که هماکنون جریان ثروت بهصورت ناعادلانهای بهسمت دهکهای پردرآمد کشور سوق پیدا میکند. اما دراین طرح که سه دهک پردرآمد کشور در بهرهمندی از درآمدهای آن سهیم نیستند بخشی از شکاف موجود پرمیشود.
هدفمندی یارانههای غیرهدفمند
درحالی که در آخرین روزهای آذرماه سال ۱۳۸۹ با اجرای قانون هدفمندی یارانهها قرار بود ضمن ساماندهی یارانهها، توزیع ثروت نیز عادلانهتر شود، اما عملکرد هشت ساله این قانون نشان میدهد که بخش عمدهای از اهداف آن محقق نشده است. ضمن اینکه ارزش یارانه نقدی ۴۵ هزار و ۵۰۰ تومانی برای هر ایرانی نیز در حال حاضر بشدت کاهش یافته است. براین اساس با تغییر روشهای فاز نخست هدفمندی یارانهها نیاز به یک اصلاح جدی احساس میشد.
بودجه محدود برای بهبود
بازگشت تحریمها بر اقتصاد ایران، تأثیر زیادی بر معیشت خانوارهای ایرانی داشت، بخش عمدهای از خانوارها دراین شرایط با مشکلات اقتصادی دست و پنجه نرم میکنند. برهمین اساس دولت بهدنبال راهکاری برای تقویت بنیه اقتصادی خانوارها بود. این درحالی است که محدودیتهای بودجه اجازه اجرای طرحهای حمایتی را که به طور معمول نیازمند منابع مالی هنگفتی است نمیداد. برهمین اساس اصلاح قیمت بنزین و توزیع درآمد آن میان هفت دهک درآمدی پایین جامعه که ۱۸ میلیون خانوار را تشکیل میدهد، منابع مورد نیاز برای اجرای طرح حمایت از خانوارها را تأمین میکند.همانگونه که وزیر نفت اعلام کرده است سالانه بین ۳۰ تا ۳۱ هزار میلیارد تومان درآمد با اصلاح قیمت بنزین به دست میآید که صرف حمایت از خانوارها میشود.
بار سنگین یارانهها
با اصلاح قیمت بنزین، بخشی از بار سنگینی که بر دوش بودجه عمومی کشور قرار دارد، برداشته میشود. تأمین یارانه آشکار و پنهانی که در سالجاری ۱۳۰۰ هزار میلیارد تومان است در بودجه و فرابودجه بارسنگینی دارد که این بار روی سایر بخشها نیز فشار وارد کرده است. در واقع دولت برای تأمین و پرداخت این یارانهها که به جامعه هدف اصلی نیز اصابت نمیکند آنطور که باید نمیتواند طرحهای مهمی همچون افزایش اشتغال یا اجرای طرحهای عمرانی را عملیاتی کند، طرحهایی که منافع آن به تمام مردم ایران میرسد.
خونآشام اقتصاد
دلیل دیگری که اصلاح قیمت بنزین را توجیهپذیر میکند «آسمان صاف» ی است که مصرف بیش از حد سوخت در ایران آن را به مخاطره انداخته است و سالانه میلیاردها دلار به اقتصاد ایران و مردم ضرر میزند. به گونهای که اقتصاد ایران هر سال ۲٫۳ درصد از تولید ناخالص داخلی خود را بهدلیل آلودگی هوا از دست میدهد. این در شرایطی است که ۴ شهر از ۱۰ شهر آلوده دنیا در ایران قرار دارند. براساس اعلام معصومه ابتکار رئیس اسبق سازمان حفاظت محیط زیست بر اساس مطالعات صورتگرفته در سال ۸۹ مردم حدود ۹ میلیارد دلار به خاطر مسائل محیطزیستی خسارت دیدند و میزان این خسارت هماکنون به حدود ۳۰ میلیارد دلار در سال رسیده است. هزینه اقتصادی آلودگی هوای تهران بین ۱۲ تا ۱۵ هزار میلیارد تومان است. بنابراین با اصلاح قیمت بنزین و منطقی شدن مصرف میتوان از چنین خسارت بزرگی که با جان مردم ارتباط دارد جلوگیری کرد.
۲۳۲۳



این خبر هرچند خبر خوشحال کننده ای برای رفع آلودگی هوا به نظر می رسد اما هنوز لبخند این خوشحالی بر لبان مان نقش نبسته بود که تصاویر زیادی از مردم در فضای مجازی منتشر شد که در پی گرانی برای جابه جایی در شهر تهران به سراغ مترو یا دیگر وسایل حمل و نقل عمومی رفته و تراکم زیادی را رقم زده بودند. تراکمی که به نظر می آید مشکلات زیادی را هم برای مردم به همراه داشته باشد .جالب است که پس از هر بار افزایش قیمت سوخت بحث توسعه سیستم حمل و نقل عمومی به میان می آید اما انگار این بحث ها تا افزایش بعدی قیمت ها به فراموشی سپرده می شود چرا که توسعه سیستم حمل و نقل عمومی در شهر های بزرگ و به ویژه مترو نیازمند سرمایه گذاری و عزم جدی اجرایی و حتی نگاهی فرادولتی و ملی است که امیدواریم این بار این نگاه در مسئولان حاکم باشد.در ادامه سعی کرده ایم مشخصاتی از مترو و حمل و نقل عمومی چند کلان شهر جهان را در کنار وضعیت حمل و نقل عمومی تهران مرور کنیم.
مترویی با ایستگاه های زیبا
متروی مسکو با داشتن ۱۷ خط فعال، ۲۶۷ ایستگاه و مسیری به طول ۳۹۷ کیلومتر، یکی از قدیمیترین خطوط متروی شهری در جهان به حساب می آید که به دلیل زیبایی و آثار هنری در ایستگاه هایش بسیار مشهور است. متروی مسکو روزانه ۶٫۸۵ میلیون نفر از جمعیت ۱۲٫۶ میلیون نفری این کشور را جابه جا می کند.
مسکو کشوری پیشرو در زمینه مدرن سازی طراحی وسایل شهری و امکانات رفاهی است. یکی از همین وسایل، ناوگان حمل و نقل عمومی است. سیستم حمل و نقل عمومی در مسکو به شدت گسترده و متنوع است. مترو، مارشروتکا(ون و مینی بوس)، تراموا، اتوبوس ساده و برقی ، قایق و تاکسی از وسایل موجود در حمل و نقل عمومی مسکو است. مترو در مسکو از ۵:۳۰ صبح تا یک بامداد کار می کند.
تراموا سوارها
مترو در استانبول مانند تراموا محبوب نیست اما با این حال استانبول ۹۵٫۳ کیلومتر مترو دارد که دارای ۶ خط و ۷۳ ایستگاه است. با این حال مترو در استانبول روزانه ۱٫۱ میلیون نفر را در این شهر ۱۳٫۲ میلیون نفری جابه جا می کند.سیستم حمل و نقل عمومی در استانبول شامل تاکسی، اتوبوس، تراموا، مترو و کشتی است. محبوب ترین وسیله حمل و نقل گردشگران در استانبول ترامواست زیرا از وسط خیابان های شهر و از روی ریل های زمینی می گذرد و سرعت مطلوبی هم دارد.
جابه جایی ۸٫۹ میلیون نفری
یکی از بزرگ ترین سیستم های حمل و نقل جهان به شهر پکن تعلق دارد. آن ها با جمعیت ۲۱٫۵ میلیون نفری ۲۰ خط مترو به طول ۶۱۱٫۵ کیلومتر با ۳۳۴ ایستگاه دارند. این ۲۰ خط مترو روزانه ۸٫۹ میلیون نفر را در شهر جابه جا می کند. از آن جایی که این شهر جمعیت زیادی دارد در ساعات اوج یعنی ۸ صبح تا ۶ عصر با ازدحام جمعیت مواجه است. اتوبوس، مترو، تاکسی، دوچرخه، ریکشا (سه چرخه) و قایق از وسایل حمل و نقل عمومی در پکن است.
جا به جایی با بالگرد
سیستم حمل و نقل توکیو هم گستردگی خاص خود را دارد و هم اکنون از لحاظ حمل و نقل مسافر با جابه جایی روزانه حدود هفت میلیون نفر رتبه خوبی را در جهان داراست. این جابه جایی با تعداد ۹ خط و ۱۷۹ ایستگاه به طول ۱۹۵٫۱ کیلومتر انجام می شود.
با این حال پیاده روی و دوچرخه سواری هم در این شهر بسیار رایج است. بالگرد، مترو، اتوبوس و تاکسی هم از وسایل حمل و نقل عمومی این شهر است. البته هزینه جابه جایی با بالگرد در توکیو بسیار بالاست.
مترویی با آثار هنری
متروی پاریس بخشی از نظام حمل و نقل شهری پاریس با جمعیت ۱۲ میلیون نفری است که در فرانسه آن را «متروپولیتن» مینامند. آثار معماری به سبک هنر نو موجود در این مترو شهرت جهانی دارد. این شهر با ۱۶ خط مترو به طول ۲۲۶ کیلومتر ۳۰۳ ایستگاه دارد که روزانه بیش از ۴٫۵ میلیون نفر را به مقصدشان می رساند.
هرچند پاریس بزرگ است اما حمل و نقل عمومی بسیار منظم و سازمان دهی شده ای دارد و اگر از وسیله مناسب استفاده کنید بدون دردسر می توانید در شهر تردد داشته باشید. مترو، دوچرخه، اتوبوس، قطار (RER) و قایق اتوبوسی از دیگر وسایل حمل و نقل عمومی پاریس است.
شهری در انتظار آینده
تهران هم در حالی یکی از کلان شهرهای دنیاست که ۲۲۰ کیلومتر مترو دارد و روزانه ۲٫۵ میلیون نفر را با آن جا به جا می کند. ۷ خط با ۱۲۵ ایستگاه هم اکنون در این شهر فعال است.برخلاف بیشتر کلان شهرهای دیگر، برای حمل و نقل عمومی در شهر تهران از اتوبوس استفاده می شود که به همین دلیل خطوط ویژه اتوبوس در شهر بسیار است. به هر حال امید است که در سایه سهمیه بندی جدید بنزین، به زیر ساخت های این کلان شهر و البته شهرهای دیگر توجه بیشتری شود.
۲۳۲۳