بسیاری از اعراب و جنوبی های کشورمان در فصول سرد سال به مصرف غذاهای خاصی همچون نخودآب روی می آورند که البته برخی عرب زبانان به آن لب لبی می گویند.
این غذای مقوی، مغذی و لذیذ اغلب در سفره خانه های سنتی یا در کنار خیابان روی چرخ دستی پخته و عرضه می شود و مصرف آن به خصوص در روزهای سرد سال تقویت کننده سیستم ایمنی بدن و پیشگیری کننده از ابتلا به بیماری های عفونی و ویروسی به ویژه سرماخوردگی است و برای کسانی که بیماری های خودایمنی همچون ام اس دارند، بسیار توصیه می شود.
با ورود غذاهای فرنگی به سفره ما ایرانیان، مصرف غذاهای حاوی حبوبات کاهش یافته است درحالیکه همین نخودآب که همراه پیاز و ادویه پخته می شود، آنقدر خواص تغذیه ای دارد که اگر سایر استان ها به ارزش غذایی و درمانی آن پی ببرند، حتما آن را تهیه می کنند.
نخود را بهتر بشناسید
نخود نه فقط یک غذا، بلکه یک دارو به حساب می آید و چنان که در طب سنتی بر مصرف آن توصیه شده، درباره هیچ یک از حبوبات دیگر تاکید نشده است. نخود طبعی گرم و خشک دارد و نخودآب بهترین غذا در روزهای سرد سال است که به تعدیل مزاج بدن کمک می کند.
خواص نخود آب:
نخود دارای طبع گرم و خشک است و برای تقویت بنیه یکی از بهترین حبوباتی است که در غذاهای مختلف و متنوعی در سفره های سنتی ایران جایگاه ویژه ای داشته است در و برای همه سنین سفارش می گردد.
برای تقویت نیروی جنسی و رفع ناباروری ها نیز مصرف نخود به اشکال مختلف توصیه می شود به طور مثال به این افراد توصیه می شود روزی یک لیوان آب نخود تهیه و میل کنند. برای اینکار نخود را شب در آب خیس کنند و صبح آب آنرا صاف نموده و آن آب را با کمی عسل شیرین کرده و میل کنند. خود نخود را نیز پس از خیس خوردن می توانید خام یا پخته میل نمایید.
نخود ضمن تثبیت کلسیم استخوان ها به واسطه داشتن منیزیم، سبب تقویت عضلات و رفع اسپاسم می شود و به دلیل داشتن فسفر، تقویت کننده سلول های عصبی و مغزی است و اسیدفولیک و آهن آن البته نه به اندازه گوشت، در رفع کمخونی موثر است.
این غذا به دلیل فیبر زیادی که دارد، ملین است و در پاکسازی و تخلیه روده ها دخالت مستقیم دارد و از ایجاد یبوست پیشگیری می کند. همچنین چون سرشار از ویتامین های گروه B است، به رفع خستگی و سستی کمک می کند و مصرف مستمر آن به مدت چند ماه برای رفع ریزش مو بسیار مفید است.
همچنین آب نخود پخته مُدر (ادرار آور) و برای التیام سرفه و عفونت ریوی مفید و درمان کننده گرفتگی صداست و به کاهش تورم لثه ها کمک می کند و پژوهش ها نشان داده است، ضدعفونی کننده مجاری ادرار است.
در کل برای بیماری های ناشی از بلغم و سودا و باد مفید است.
برای بیماران مبتلا به بیماری های مغزی ناشی از سردی و برای بیماران مالیخولیایی مفید است.
برای بیماری های کلیه و مثانه مفید است.
نخود سه نوع سفید، سیاه و وحشی دارد که سفید آن بیشتر از وحشی مصرف میشود و نخود سیاه خاصیت درمانی بیشتری دارد. نخود سیاه شکل و شمایلی همچون نخود سفید دارد، اما کمی ریزتر و قویتر از نخود سفید است. نخود سیاه شکننده سنگها و دفعکننده سموم بدن از طریق ادرار است و به عملکرد کبد کمک میکند. استفاده موضعی از آب نخود سیاه برای رفع سردرد و التیام خارش و بی حسی اندامها و تقویت مو موثر است.
تنها نقطه ضعف نخودآب، نفاخ بودن آن است که برای کاهش این مشکل این غذا را باید بهتدریج و نه یکباره در برنامه غذایی وارد کنید، ضمن این که خیس کردن نخود و خوب پختن آن بهترین روش برای کاهش حالت نفاخی است. زیره و گلپر نیز بهترین راه برای رفع نفخ نخود آب است.
مواد لازم برای نخود آب :
نخود ۴۰۰ گرم
پیاز متوسط ۳ عدد
روغن ۷۵ گرم
آرد گندم سبوس دار ۱ قاشق غذاخوری
نمک و فلفل و زردچوبه به مقدار لازم
طرز تهیه نخود آب :
نخود را از شب قبل خیس می کنیم و صاف می کنیم پیازها را خرد می کنیم با روغن سرخ می کنیم تا طلایی شود.
نخودها را به پیاز داغ اضافه می کنیم و کمی تفت می دهیم نمک و فلفل و زردچوبه و ۴ لیوان آب را اضافه می کنیم. شعله را کم کرده و با حرارت ملایم نخودها را می پزیم در آخر که نخودها خوب پخته شد آرد را در نصف استکان آب سرد مخلوط به نخود اضافه می کنیم. بعد از اینکه چند جوش خورد شعله را خاموش می کنیم. این غذا را میتوانید همراه با آبغوره و یا سرکه میل کنید.
طرز تهیه نخود شور
مواد لازم برای شوربا نخود :
نخود ۴۰۰ گرم
پیاز متوسط ۳ عدد
روغن ۷۵ گرم
آرد گندم سبوسدار ۱ قاشق غذاخوری
نمک به مقدار لازم
فلفل قلمی خشک قرمز ۲-۳ عدد
زردچوبه ۱ قاشق غذاخوری سرپر
پودر لیمو عمانی به مقدار لازم
آب ۴ لیوان
طرز تهیه شوربا نخود:
نخود را از شب قبل خیس کنید، اگر برای وعده غذایی نهار یا عصرانه می خواهید، باید چند بار آب آن را عوض کنید.
پیازها را ریز خرد کنید، (ترجیحا می توانید رنده کنید) داخل قابلمه بریزید و روغن اضافه کنید، سرخ کنید تا طلایی شود.
نخودها را آبکش کنید و به پیاز داغ اضافه کنید و کمی تفت بدهید، سپس زردچوبه، فلفل قلمی سرخ و پودر لیموعمانی به مقدار کافی، و ۴ لیوان آب را اضافه کنید.
نمک در مرحله آخر که خوب پخته شد اضافه کنید.
شعله گاز را کم کنید و با حرارت ملایم نخودها را بپزید، در آخر نخودها که خوب پخته شد، آرد را در نصف استکان آب سرد مخلوط کنید و به نخود اضافه کنید.
سپس نمک را اضافه کنید، چند جوش خورد، شعله گاز را خاموش کنید. این غذا را داخل ظرف کشیده و می توانید همراه با آبغوره یا سرکه یا لیمو میل کنید.
نکته :
* اگر دوست داشتید در مدت زمان کمتر این غذا بپزد، می توانید داخل آرام پز مواد بعد از سرخ شدن داخل پیاز، داخل آرام پز بپزید، ولی نمک را اضافه نکنید، چون باعث می شود نخود در حین پخت اصلا نپزد.
* بعد از پخت کامل داخل قابلمه که ریختید در مرحله آخر نمک اضافه بکنید.
* «شوربا نخود آب» را با لیمو تازه میل کنید.
طرز تهیه نخود بندری
مواد لازم برای نخودآب بندری :
نخود ۲ لیوانجوپرک ۱ قاشق غذاخورینمک و فلفل قرمز به مقدار لازم زردچوبه به مقدار لازم سرکه ۲ قاشق غذاخوری پودر آویشن به مقدار لازم
طرز پخت نخود بندری :
برای پختن نخود بندری کافی است دو لیوان نخود را دو روز قبل خیس کنید و در طول این زمان مرتب آب آن را عوض کنید.
زودپز را روی گاز بگذارید نخودها را آبکش کنید و مجدد بشویید. داخل آن آب بریزید به اندازه دو بند انگشت آب روی آن باشد.
نمک و فلفل قرمز و نصف قاشق چایخوری زردچوبه و دو قاشق غذاخوری سرکه به آن اضافه کنید. درب زودپز را ببندید و به مدت یک ساعت قرار بدهید تا کاملا بپزد.
سپس در زودپز را باز کنید اگر کاملا نرم و پخته شده که هیچ اگر کمی سفت بود باز هم بگذارید نیم ساعت دیگر بپزد.
بعد از پختن یک قاشق غذاخوری سر پر جوپرک به آن اضافه کنید و باز هم بگذارید نیم ساعت دیگر بپزد. البته نباید در زودپز را ببندید.
در زودپز نیمه بسته باشد تا نخود لعاب بیندازد و جو بپزد. نخود داغ را با کمی سرکه و پودر آویشن میل کنید.
نکته:
* نخود نباید له شود اما باید حسابی نرم و پخته شود.
* برای طرز تهیه نخودآب بهتر است از نخود درشت استفاده کنید.
