به گزارش خبرگزاری مهر به نقل از پژوهشگاه علوم و فناوری اطلاعات ایران، در این گزارش جایگاه نشریههای ایرانی در نظامهای جهانی ارزیابی در سال ۲۰۱۹ آمده است که دادههای آن از عملکرد نشریهها در سال ۲۰۱۸ گردآوری شدهاند.
همچنین روند سالانه شمار و میزان تأثیر نشریههای ایرانی در این نظامها به همراه جدولهای مقایسهای با کشورهای منطقه نیز گزارش شده است. حضور در نمایهنامه «وب آو ساینس»، حضور در نمایهنامه «اسکوپوس»، ضریب تأثیر، امتیاز استنادی، شاخص «اسنیپ»، و رتبهبندی نشریههای «سکیمگو» از سرنویسهای این گزارش هستند.
با افزایش شمار نشریهها در نیمه دوم سده بیستم، متخصصان علمسنجی کوشیدند سنجههایی برای ارزیابی اعتبار و کیفیت آنها درست کنند. از این روی، سنجههای کمی و کیفی ساخته شدند و پس از آن نظامهایی جهانی برای بررسی اعتبار و کیفیت نشریات بر پایه این سنجهها پدید آمدند.
دو نمایه استنادی «وب آو ساینس» و «اسکوپوس» نخستین نظامها برای سنجش کیفیت و اعتبار نشریهها بودهاند که حضور یک نشریه در این نمایهها خود گویای سطحی از کیفیت است، ولی در یک دهه گذشته نهادهای علمسنجی دیگری نیز کوشیدهاند چارچوبی برای این کار طراحی کنند. در این میان مؤسسه علمسنجی «سکیمگو» و «مرکز مطالعات علم و فناوری» در دانشگاه لایدن هلند نامدارتر هستند.
بر پایه گزارش تازه سامانه «نما»، ۳۶ نشریه ایرانی دارای ضریب تأثیر در نمایهنامه «وب آو ساینس» حضور داشتهاند و بر این پایه ایران در جایگاه سوم میان کشورهای منطقه پس از ترکیه با ۶۰ و امارات متحده عربی با ۳۹ نشریه جای دارد.
افزون بر نشریههای دارای ضریب تأثیر، ۱۰۰ نشریه دیگر ایرانی نیز در «نمایه استنادی منابع نوپدید» هستند که ضریب تأثیر ندارند. میانگین ضریب تأثیر نشریههای ایرانی نمایه شده در «وب آو ساینس» ۳۰.۱ بوده که در برابر اندازه ۰۵.۱ سال پیش رشد داشته است.
همچنین، ۱۶۷ نشریه ایرانی در نمایهنامه «اسکوپوس» حضور داشتهاند که یک عنوان بیشتر از سال پیش است و بر این پایه ایران در جایگاه سوم میان کشورهای منطقه پس از مصر و ترکیه جای دارد.
بر پایه گزارش نمای نشریهها ۲۰۱۹، میانگین امتیاز استنادی نشریههای ایرانی ۸۱.۰ بوده و این اندازه ایران را در جایگاه چهارم میان کشورهای منطقه پس از عربستان سعودی، مصر، و امارات متحده عربی جای داده است. افزون بر این، گزارش نشان میدهد که میانگین شاخص «اسنیپ» نشریههای ایرانی ۵۱.۰ است و بر این پایه ایران در جایگاه ششم میان کشورهای منطقه جای دارد.
همچنین، ۱۷۴ نشریه ایرانی نیز در سیاهه رتبهبندی نشریههای «سکیمگو» دیده میشوند که ۳ عنوان در برابر گزارش سال پیش رشد داشته است و بر این اساس ایران در جایگاه سوم کشورهای منطقه پس از مصر و ترکیه جای دارد.
پژوهشگاه علوم و فناوری اطلاعات ایران (ایرانداک) با راهاندازی سامانه «نما» (جایگاه علم، فناوری، و نوآوری ایران در جهان) میکوشد نتایج نظامهای گوناگون ارزیابی علم، فناوری، و نوآوری را پایش کند و گزارشهایی کاربردی در اختیار سیاستگذاران قرار دهد. سامانه «نما» در نشانی NEMA.IRANDOC.AC.IR در دسترس همگان است.
