خبرگزاری مهر – گروه استانها: شاخصهای کنترل کیفیت هوا از افزایش میزان آلایندهها در استان تهران حکایت دارد، تا جایی که اکنون شاخص آلودگی هوا در شهر تهران و بسیاری از شهرستانهای این استان به بیش از ۱۶۰ رسیده است، درحالیکه کارشناسان شاخص آلودگی بالای ۱۵۰ را نشاندهنده وضعیت ناسالم هوا برای گروههای مختلف میدانند.
میزان آلودگی در استان تهران به حدی است، که طبق مشاهدات عینی خبرنگاران مهر، هوای مهآلود در بسیاری از مناطق این استان قابلرؤیت است و همچنین عوارضی مانند، سوزش چشم، سرگیجه و یا سردرد خفیف بین ساکنان این استان بهویژه شهرستانهای جنوبی و غربی مانند بهارستان، قدس، ورامین و پیشوا شیوع یافته است.
این در حالی است که پایتخت از ابتدای پاییز تاکنون ۲۰ روز ناسالم برای گروههای حساس را تجربه کرده و این میزان حدود ۳۰ درصد کل روزهای پاییز سال جاری است.
تداوم آلودگی تا دوشنبه
هواشناسی نیز از افزایش غلظت آلایندههای هوا تا دستکم یکشنبه خبر داده است، کارشناس سازمان هواشناسی در این خصوص به خبرنگار مهر گفت: نباید زودتر از فروردین و اردیبهشت منتظر هوای پاک بود و اوج آلودگی هوا در ماههای آذر و دیماه است.
محمد اصغری گفت: روز شنبه به دلیل تغییر تودههوا شرایط بدتر از پنجشنبه نیست، اما در خصوص یکشنبه و دوشنبه آینده اصلاً خوشبین نیستیم و در این روزها هوا بهاحتمالقوی برای تمام گروهها ناسالم خواهد شد.
مدیر اورژانس تهران که در این خصوص با خبرنگار مهر گفتگو میکرد، از بیماران قلبی و ریوی، کودکان، سالمندان و دیگر گروههای حساس خواست، تا اطلاع ثانوی از منزل خارج نشوند و افزود: البته باید بگوییم، برای همه گروهها در وضعیت هشدار آلودگی هوا قرار داریم لذا همه گروهها و افراد جز برای انجام کار ضروری نباید از منزل خارج شوند و پس از خروج از منزل در مواقع اضطراری نیز از فعالیت بدنی پرهیزکرده و بهسرعت به منازل خود بازگردند.
پیمان صابریان گفت: تا ظهر پنجشنبه بیش از ۸۸۴ نفر به دلیل بیماری تنفسی و قلبی به اورژانس تهران مراجعه کردند، افراد باید در صورت تردد در سطح استان تهران از ماسک استفاده کنند، چراکه ماسک فیلتردار میتواند، در کاهش بروز بیماریهای ناشی از آلودگی تأثیرگذار باشد.
وی ادامه داد: هر انسان در روز ۱۶ کیلوگرم هوا تنفس میکند، که این میزان در مقایسه با مصرف ۱/۵ کیلوگرم آب و یک کیلوگرم غذا مقدار بسیار زیادی است و همین امر نشاندهنده اهمیت تنفس هوای سالم و تأثیرات هوای ناسالم روی افراد است.
ممنوعیت ورود کامیونها و تعطیلی مدارس و دیگر مصوبات کلیشهای
محمد تقی زاده معاون امور عمرانی استاندار تهران نیز در گفتگو با خبرنگار مهر با اشاره به پیشبینی وضعیت هوا توسط سازمان هواشناسی ابراز امیدواری کرد که از امشب شرایط هوا ناپایدار شده و شاهد کاهش آلایندهها باشیم.
سردار محمدرضا مهماندار رئیس پلیس راهنمایی و رانندگی تهران بزرگ نیز در گفتگویی از ممنوعیت تردد کامیونها در شهر تهران با توجه به استمرار آلودگی هوا و بنا به تصمیم کمیته اضطرار آلودگی هوا خبر داد و گفت: مأموران پلیس راهور در مبادی ورودی و خروجی شهر مستقر هستند و از ورود انواع کامیونها به داخل شهر جلوگیری میکنند.
طرح کنترل آلودگی هوا؛ از تبلیغات پر سروصدا تا عدم کارآیی
البته انتظار اقدامات بیشتر از تعطیلی مدارس، ممنوعیت ورود کامیونها به شهر و … از مسئولین میرود. به نظر میرسد، این میزان آلودگی هوا نسبت به سال گذشته اجرای دقیق قانون هوای پاک بهجای طرح کم بازده کنترل آلودگی هوا را بیشازپیش مشخص میکند.
دیماه ۹۷ بود، که کیومرث کلانتری، مدیرکل سابق حفاظت محیطزیست استان تهران در جمع خبرنگاران حاضر شد و از اینکه این استان حتی یک روز ناسالم در سال ۹۷ برای همه گروهها نداشته است، خبر داد و علت این امر را نیز اجرای قانون هوای پاک در کشور و مشارکت ۲۶ دستگاه در اجرای آن دانست.
از سوی دیگر ۱۴ آبان ۹۷ روابط عمومی معاونت حملونقل و ترافیک شهرداری تهران با صدور اطلاعیهای تلاش کرد، تا کاهش روزهای ناسالم هوای تهران را به اجرای طرحی موسوم به «کاهش» نسبت دهد، در این اطلاعیه آمده بود: کمتر از دو هفته پس از اجرای مرحله دوم طرح کاهش، اولین نشانههای تأثیر مثبت این طرح بر کیفیت هوای شهر تهران در حال نمایان شدن است بهطوریکه با گذشت ۲۳۰ روز از سال مشخصشده که روند فزاینده آلودگی هوا نسبت به سال گذشته، از نیمه دوم سال معکوس شده و در یک ماه و نیم اخیر در هیچ روزی هوای تهران ناسالم نبوده است.
طرح کاهش و ایجاد محدوده کنترل آلودگی که ازجمله طرحهای جدید در خصوص کاهش آلودگی هوای تهران هستند، انتقادات فراوانی را به همراه داشتند، اما مدیریت شهری همواره اجرای این طرحها را سبب کاهش در آلودگی میدانست، درحالیکه به نظر اغلب کارشناسان محیطزیست، کاهش آلودگی هوا در سال گذشته نه به دلیل اجرای قانون هوای پاک، نه به دلیل مشارکت ۲۶ دستگاه و نه اجرای قوانین کاهش و محدوده کنترل آلودگی هوا بود، بلکه به دلیل شرایط جوی و نیز سختگیری نسبت به فعالیت معادن شن و ماسه و نیز معاینه فنی کامیونها، اتوبوسها و خودروهای فرسوده در سطح استان تهران است.
اما در سال جاری باوجود تداوم محدودیتهای طرح ترافیک و اجرای طرح کاهش، سروکله آلودگی هوا در استان تهران پیداشده و همین آلودگی مدارس ابتدایی استان تهران را در روز چهارشنبه گذشته به تعطیلی کشاند و احتمال تداوم تعطیلیها برای روزهای یکشنبه و دوشنبه هم وجود دارد.
مصوباتی که کاربرد موقتی دارد
همچنین یک تحقیق دانشگاهی با بررسی شاخص کیفیت هوا «ای. کیو. آی» در پنج سال اخیر از روش توصیفی- مقطعی به این نتیجه رسیده است که کیفیت هوا ازلحاظ بهداشتی در وضعیت مناسبی نبوده و میزان آلودگی هوا در تهران در حال افزایش است.
واکنش کارگروه اضطرار آلودگی هوای استان تهران به وضعیت هوای ناسالم تهران، تخفیف ۵۰ درصدی بلیت اتوبوس و مترو و نیز افزایش ۵۰ درصدی عوارض ورود به طرح ترافیک بوده است، تدابیری که به نظر بسیاری از شهروندان این استان کارایی چندانی ندارد.
یک راننده تاکسی تهرانی در این خصوص به خبرنگار مهر گفت: امروز هیچ فرقی در میزان تردد در طرح ترافیک شاهد نبودیم و افزایش قیمت تأثیری نداشته است، باید فکری اساسی کرد.
وی با بیان اینکه افزایش قیمت برای کاهش تردد در محدوده طرح ترافیک بازدارنده نیست، افزود: همهچیز مانند روزهای عادی بود و شاهد تفاوتی نبودیم و اکثر خودروها نیز تکسرنشین است.
یک راننده اتوبوس نیز در گفتگو با خبرنگار مهر معتقد بود، کاهش ۵۰ درصدی بها بلیت اتوبوس نتوانسته تعداد مسافران را افزایش دهد.
آلودگیها امسال زودتر از سال های قبل گریبان گیر تهران شده است
استاندار تهران در گفتگو با خبرنگار مهر با اذعان به اینکه آلودگی هوا و شرایط وارونگی هوا در سال جاری زودتر از سالهای گذشته به تهران آمده است، افزود: باید توجه بیشتری بهسلامت جامعه داشته باشیم و تعطیلی مدارس برای روز چهارشنبه در همین راستا صورت گرفت.
انوشیروان محسنی بندپی در پاسخ به این سؤال خبرنگار مهر که چرا بارندگیهای خوب سال جاری نتوانسته است، مشکل آلودگی هوا را حل کند، گفت: میزان بارندگیها شدید اما مقطع زمانی آنها و نیز وزش باد کمتر بوده است، به همین دلیل بارشهایی که هفتههای گذشته شاهد بودیم نتوانسته مشکلات را حل کند.
وی با بیان اینکه وارونگی دمایی در زمستان ضخامت کمتر و شدت بیشتری دارد، اضافه کرد: باید تدابیری اندیشیده شود، که در روزهای با تداوم پدیده پایداری هوا در لایههای نزدیک سطح زمین کمترین آسیب به شهروندان وارد شود، که از این تدابیر میتوان به گسترش بیشازپیش زیرساختهای حملونقل عمومی اشاره کرد.
تأکید استاندار تهران بر ارتقای زیرساختهای حملونقل عمومی در حالی صورت میگیرد، که هنوز شاهد اجرای موفق حتی یک طرح مترو برای شهرستانهای پرجمعیت و پرتردد اطراف تهران نبودهایم و وعدههای قطار شهری و مترو در ورامین، پرند، پردیس، شهریار و … در حد جلسات بیحاصل و پیچوخمهای اداری است.
از سوی دیگر محمد علیخانی، رئیس کمیسیون حملونقل شورای شهر تهران در گفتگویی اظهار داشته است: معاونت حملونقل شهرداری تهران در این دو سال حتی نتوانست یک اتوبوس به سیستم حملونقل شهری اضافه کند و آن تعداد محدود هم مربوط به دوره قبل بوده است. این معاونت کارهای اصلی خود را رها کرده است و بهجای آن دوچرخهسواری و حلقه دوم را مرکز توجه قرار داده است.
نوش دارو پس از مرگ سهراب و اقدامات تبلیغاتی در زمینه آلودگی هوا
یک کارشناس مدیریت شهری در این خصوص در گفتگو با خبرنگار مهر اظهار داشت: اقدامات کلیشهای مانند تعطیلی مدارس، دعوت مردم به استفاده از وسایل نقلیه عمومی و … یا اقداماتی که بیش از اجرایی بودن، حالت تبلیغاتی دارد، مانند طرح دوچرخهسواری که امروز مدیریت شهری تهران اصرار بر اجرایی کردن آن دارد، نمیتواند، سبب رفع معضل آلودگی هوا در استان تهران شود.
مهدی شیرکوند افزود: محل کار بسیاری از افراد در مرکز شهر تهران و محل زندگی آنها در شهرستانهای اطراف این کلانشهر است، در این صورت بههیچوجه نمیتوان توقع داشت، این افراد برای حضور در محل کار خود از دوچرخه استفاده کنند.
وی گفت: متأسفانه هرروز شاهد افزایش تعداد موتورسیکلتها در استان تهران هستیم، حالآنکه هر موتورسیکلت ۸ برابر یک خودرو ایجاد آلودگی میکند و تعداد افراد کمتری را نیز جابجا میکند و دراینبین استفاده از دوچرخههای الکترونیک، موتورسیکلتهای برقی و وسایل مشابه میتواند بسیار کارگشا باشد.
این کارشناس افزود: باید از بخش خصوصی در نوسازی و تجهیز وسایل نقلیه عمومی بهره گرفت.
وی در خصوص میزان تأثیر جاذبهای دوده روی تعداد کمی از اتوبوسها بر روی آلودگی هوا گفت: باید تعداد اتوبوسهایی که این جاذبها را نصب میکنند، بیشتر شود، اما متأسفانه وقتی به فکر میافتیم، که دیر شده است و این اقدامات نقش نوش دارو پس از مرگ سهراب را دارد و آلودگی گریبان همه ما را گرفته است.
لزوم تطبیق تصمیمات و اقدامات مسئولان در رفع معضل آلودگی هوا
با بررسی دقیق بهخوبی متوجه یک بام و دو هوای اظهارات مسئولان و عملکرد آنها میشویم و همین اقدامات ضدونقیض است، که سبب انتقاد محسن هاشمی، رئیس شورای شهر تهران در نشست فصلی هماندیشی شورای شهر و شهرداری این شهر شد و گفت: نباید شورا سیاستگذاری خود را انجام دهد و در اجرا اتفاق دیگری افتاده و شهرداری مسیر خود را برود، فعالیت اصلی شهرسازی خانه موزه و نگارخانه و مسابقات معماری نیست، بلکه راهبری توسعه شهر است.
وی افزود: تقریباً ۹۰ درصد اتوبوسهای تهران فرسوده و از رده خارجشدهاند، بدون اینکه از دولت اتوبوسی دریافت شود و نتیجه اینهمه پیگیری و جلسه این شده که معاونت حملونقل ترافیک اتوبوسهای فرسوده را بازسازی کند.
اما در عمل شاهد استمرار اقداماتی با رنگ و بوی تبلیغ توسط متولیان کاهش آلودگی هوا و عدم اجرای دقیق و صحیح قانون هوای پاک هستیم.
بههرتقدیر، آنچه بیش از هر چیز به نظر میرسد، این است، که گران کردن طرحهای ترافیک، تعطیلی مدارس و دیگر طرحهای اینچنینی نمیتواند، سبب رفع معضل آلودگی هوا باشد و تا نگرش درآمدزایی از آلودگی هوا و فروش طرحهای ترافیک و کاهش آلودگی هوا وجود داشته باشد، شاهد استمرار آلودگی هوا خواهیم بود.
